II GZ 375/12

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Marzenna Zielińska po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia S. F. Z. w B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O. z dnia 17 maja 2012 r., sygn. akt I SO/Ol 1/12 w zakresie odmówienia przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia w sprawie ze skargi S. F. Z. w B. na informację Zarządu Województwa P. z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie przyznania dotacji postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w O. postanowieniem z dnia 30 marca 2012 r., sygn. akt I SO/Ol 1/12, oddalił wniosek S. F. Z. w B. (dalej: Stowarzyszenie) o wyłączenie sędziów i referendarzy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. w sprawie o sygn. akt I SA/Bk 571/11 ze skargi Stowarzyszenia na informację Zarządu Województwa P. z dnia [...] listopada 2011 r. w przedmiocie przyznania dotacji. Postanowienie to zostało doręczone stronie [...] kwietnia 2012 r. (k. 38 akt sądowych). Pismem z dnia [...] maja 2012 r. (data nadania przesyłki) Stowarzyszenie wniosło zażalenie na powyższe postanowienie. W uzasadnieniu wskazało, że "składa także wniosek o przywrócenie ewentualnie uchybionych terminów (jeśli nie zostały uchybione wniosek jest bezprzedmiotowy) z powodów, które zaistniały w tej sprawie: dowody, na podstawie których ustalono istotne dla sprawy okoliczności okazały się fałszywe, decyzja wydana została w wyniku podejrzenia przestępstwa, niedopełnienia obowiązków, przekroczenia uprawnień, strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, wyszły na jaw nowe istotne dla sprawy okoliczności, ponadto decyzja wydana została z rażącym naruszeniem prawa i zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa". Nadto podano, iż z powodu awarii sprzętu komputerowego strona nie była w stanie dostarczyć kopii żądanych dokumentów, które posiadane są jedynie w formie elektronicznej i ta przyczyna uchybienia terminowi ustała w dniu dzisiejszym. Postanowieniem z dnia 17 maja 2012 r. WSA w O. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia. Wskazał, że w sprawie nie można mówić o braku winy strony w uchybieniu terminu. Stosownie bowiem do przepisu art. 87 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej p.p.s.a.) w piśmie z wnioskiem o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące brak winy w uchybieniu terminu. W ocenie WSA, strona w żaden sposób nie uprawdopodobniła okoliczności wyłączającej brak winy w uchybieniu terminu, czego wymaga przepis akt. 87 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej p.p.s.a.), jak również daty ustania przyczyny uniemożliwiającej terminowe dokonanie czynności – wniesienia zażalenia. Następnie Sąd wskazał, że ustawa nie zawiera jakiejkolwiek regulacji, która stawiałaby wymóg sporządzenia pisma procesowego do sądu w formie elektronicznej, czy też regulacji przewidującej konieczność przedstawienia szczegółowych wywodów sporządzenia pisma przy wykorzystaniu komputera. Awaria sprzętu komputerowego, nawet jeżeli miałaby miejsce, czego nie uprawdopodobniono, nie miałaby żadnego znaczenia dla wykazania braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia zażalenia, ponieważ możliwe było wniesienie tego środka odwoławczego osobiście. Pismem z dnia [...] czerwca 2012 r. strona wniosła zażalenie na wskazane postanowienie, powtarzając argumentację dotyczącą awarii komputera jako okoliczności wyłączającej winę w uchybieniu terminu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 85 p.p.s.a. czynność procesowa podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Możliwe jest jednak przywrócenie terminu do dokonania czynności, jeżeli strona nie dokonała jej w terminie bez swojej winy. Zgodnie z przepisem art. 87 § 2 p.p.s.a. brak winy strony w uchybieniu terminu musi zostać uprawdopodobniony w piśmie zawierającym wniosek o przywrócenie terminu. Wymóg ten oznacza, że strona, która nie dokonała w terminie czynności, zobowiązana jest do uprawdopodobnienia dołożenia należytej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Sąd oceniając, czy w konkretnej sprawie dołożono należytą staranność, powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, tj. sąd powinien zbadać, czy strona była w stanie pokonać (usunąć) przeszkodę przy użyciu sił i środków normalnie dostępnych, nie ryzykując zdrowiem lub życiem własnym bądź innych, lub nie narażając siebie bądź innych na poważne straty majątkowe (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 14 maja 1998, syn. akt IV SA 1153/96, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 listopada 2011 r., sygn. akt II FZ 677/11, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 stycznia 2011 r., I OZ 997/10, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 lipca 2011 r., sygn. akt II GZ 361/11). We wniosku o przywrócenie terminu Stowarzyszenie jako okoliczność uprawdopodobniającą brak winy w uchybieniu terminu wskazało awarię komputera i w konsekwencji niemożliwość sporządzenia zażalenia. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, nieuzasadnionym jest twierdzenie strony, że awaria komputera stanowi podstawę do przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia. Awaria taka nie stanowi przeszkody, której nie można było usunąć. Jak słusznie wskazał Sąd I instancji, zażalenie nie musi być sporządzone w formie wydruku komputerowego, lecz może zostać sporządzone odręcznie, więc uchybienie terminowi do złożenia zażalenia nastąpiło z winy strony. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie przepisu art. 197 § 2 p.p.s.a. w związku z art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.