IV P 268/25

<p> <strong> <!-- -->Sygnatura akt IV P 268/25</strong> </p> <div> <h2>POSTANOWIENIE</h2> <p> <strong> <!-- -->Dnia 12 stycznia 2026 roku</strong> </p> <p>Sąd Rejonowy dla Wrocławia – Śródmieścia we Wrocławiu IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie:</p> <p>Przewodniczący: asesor sądowy Marta Sedlaczek</p> <p>po rozpoznaniu 12 stycznia 2026 roku we Wrocławiu</p> <p>na posiedzeniu niejawnym</p> <p>sprawy z powództwa <strong> <!-- -->Skarbu Państwa – <span class="anon-block">(...)</span> we <span class="anon-block">S.</span> </strong> </p> <p>przeciwko <strong> <!-- --> <span class="anon-block">I. R.</span> </strong> </p> <p>o zapłatę</p> <p> <strong> <!-- -->postanawia:</strong> </p> <p>1.  odmówić podjęcia zawieszonego postępowania;</p> <p>2.  oddalić wniosek strony pozwanej o ustanowienie kuratora dla pozwanego;</p> <p>3.  umorzyć postępowanie w sprawie.</p> <p> <strong> <!-- -->Sygn. akt IV P 268/25</strong> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p> <strong> <!-- -->postanowienia z dnia 12 stycznia 2026 r.</strong> </p> <p>Zobowiązaniem z dnia 26 czerwca 2025 r. doręczonym w dniu 4 lipca 2025 r. (k. 79) tut. Sąd zobowiązał stronę powodową Skarb Państwa – <span class="anon-block">(...)</span> we <span class="anon-block">S.</span>, w związku z nieodebraniem przez pozwanego <span class="anon-block">I. R.</span> odpisu nakazu zapłaty wraz z odpisem pozwu, załącznikami oraz pouczeniem do doręczenia pozwanemu tej korespondencji za pośrednictwem komornika sądowego stosownie do treści przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 139(1);art. 139(1) § 1)">art. 139^{<!-- -->1} § 1 k.p.c.</a> oraz złożenia do akt sprawy potwierdzenia doręczenia powyższych pism pozwanemu za pośrednictwem komornika, względnie zwrotu tych pism i przedstawienia dowodu na piśmie, że pozwany przebywa pod adresem wskazanym w pozwie (k. 78).</p> <p>Wezwanie zostało podjęte przez pełnomocnika strony pozwanej z dniem 04 lipca 2025 r.</p> <p>Postanowieniem z dnia 12 września 2025 r. tut. Sąd na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 177;art. 177 § 1;art. 177 § 1 pkt. 6)">art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c.</a> zawiesił postępowanie w sprawie (k. 80).</p> <p>Pismem z dnia 15 grudnia 2025 r. (data stempla pocztowego k. 101) strona powodowa wniosła o podjęcie zawieszonego postępowania oraz ustanowienie dla nieznanego z miejsca pobytu pozwanego kuratora do reprezentowania jego praw w toczącym się postępowaniu.</p> <p>W uzasadnieniu swojego stanowiska powód wskazał, że złożył do Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Trzebnicy Świętopełka Glegoły wniosek o doręczenie korespondencji w trybie doręczenia zastępczego przez komornika. Czynność ta nie przyniosła jednak rezultatu, gdyż – zgodnie z ustaleniami komornika – pozwany przebywał poza granicami kraju, co uniemożliwiło skuteczne doręczenie. Powód podniósł następnie, że wobec podjętych działań zmierzających do ustalenia aktualnego miejsca pobytu pozwanego, a także wobec stwierdzonego przebywania pozwanego za granicą i braku możliwości doręczenia mu pism sądowych, zasadne było wystąpienie z wnioskiem o ustanowienie kuratora dla osoby nieznanej z miejsca pobytu. W ocenie powoda, w zaistniałym stanie faktycznym istniały przesłanki do podjęcia postępowania w tym zakresie oraz ustanowienia kuratora procesowego (k. 87-88).</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Wniosek o podjęcie zawieszonego postępowania i ustanowienia kuratora dla pozwanego nie zasługiwał na uwzględnienie, albowiem postępowanie w sprawie podlegało umorzeniu.</p> <p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 182;art. 182 § 1;art. 182 § 1 pkt. 1)">art. 182 § 1 pkt 1 k.p.c.</a> sąd obowiązany jest umorzyć postępowanie zawieszone na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 177;art. 177 § 1;art. 177 § 1 pkt. 5)">art. 177 § 1 pkt 5 lub 6 k.p.c.</a>, jeżeli wniosek o jego podjęcie nie zostanie zgłoszony w terminie trzech miesięcy od daty wydania postanowienia o zawieszeniu.</p> <p>Konstrukcja przepisu – posługująca się zwrotem „umarza” – wskazuje na jego charakter bezwzględnie obowiązujący: po ziszczeniu się ustawowej przesłanki sąd nie dysponuje żadną swobodą decyzyjną, lecz ma obowiązek wydać postanowienie o umorzeniu postępowania. Ratio legis tej regulacji polega na zdyscyplinowaniu stron do aktywnego udziału w procesie oraz przeciwdziałaniu przewlekłości postępowań poprzez skrócenie okresu, w którym bierność stron może pozostawać bez konsekwencji. W doktrynie podkreśla się, że rozwiązanie to wzmacnia zasadę kontradyktoryjności i inicjatywy procesowej stron, akcentując ich obowiązek współdziałania w sprawnym prowadzeniu postępowania (<em> <!-- -->por. A. Olaś [w:] Kodeks postępowania cywilnego…, red. T. Zembrzuski, Warszawa 2020, s. 398</em>).</p> <p>W świetle utrwalonego orzecznictwa termin trzymiesięczny, o którym mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 182;art. 182 § 1;art. 182 § 1 pkt. 1)">art. 182 § 1 pkt 1 k.p.c.</a>, biegnie od dnia wydania postanowienia o zawieszeniu, a nie od dnia jego doręczenia czy uprawomocnienia, zatem decydująca jest data samego postanowienia, co wyklucza możliwość wiązania początku biegu terminu z późniejszymi zdarzeniami procesowymi (<em> <!-- -->por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 października 1974 r., sygn. akt III PRN 45/74, OSNCP 1975/4, poz. 70</em>).</p> <p>W realiach niniejszej sprawy postanowieniem z dnia 12 września 2025 r. postępowanie zostało zawieszone na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 177;art. 177 § 1;art. 177 § 1 pkt. 6)">art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c.</a> Termin do złożenia wniosku o podjęcie postępowania upłynął zatem z dniem 12 grudnia 2025 r. Wniosek pełnomocnika powoda został nadany dopiero 15 grudnia 2025 r., a więc po upływie ustawowego terminu. W konsekwencji przesłanka umorzenia postępowania ziściła się w sposób oczywisty.</p> <p>W doktrynie dominuje pogląd, że termin do złożenia wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania ma charakter nieprzywracalny, co dodatkowo podkreśla jego prekluzyjny charakter (<em> <!-- -->por. W. Broniewicz, Terminy w postępowaniu cywilnym, NP 1971/9, s. 1327 i n.; A. Laskowska, Zawieszenie sądowego postępowania rozpoznawczego…, s. 335; P. Grzegorczyk [w:] Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz…, Warszawa 2016, s. 838</em>). Choć w literaturze prezentowane są również odmienne stanowiska, nie znajdują one odzwierciedlenia w dominującej linii orzeczniczej ani w wykładni językowej przepisu.</p> <p>Po upływie trzymiesięcznego terminu sąd nie może podjąć zawieszonego postępowania, lecz ma obowiązek je umorzyć (<em> <!-- -->por. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 5 września 2022 r., sygn. akt I Acz 41/22, LEX nr 3553209</em>). Wobec powyższego Sąd rozpoznający niniejszą sprawę odmówił podjęcia zawieszonego postępowania oraz oddalił wniosek o ustanowienie kuratora dla pozwanego, albowiem postępowanie w sprawie podlegało umorzeniu.</p> <p>Na marginesie należy zaznaczyć, że umorzenie postępowania zawieszonego w pierwszej instancji nie pozbawia powoda możliwości ponownego wytoczenia powództwa. Niemniej jednak poprzedni pozew nie wywołuje już żadnych skutków procesowych, które ustawa wiąże z jego wniesieniem. Umorzenie prowadzi bowiem do unicestwienia wszelkich skutków procesowych, w tym do bezskuteczności nieprawomocnych orzeczeń wydanych w umorzonym postępowaniu, takich jak nakazy zapłaty czy wyroki zaoczne (<em> <!-- -->por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 23 września 1969 r., sygn. akt II CZ 94/69, LEX nr 6559; z dnia 6 maja 1998 r., sygn. akt II CKN 740/97, LEX nr 33936; z dnia 6 maja 1998 r., sygn. akt II CKN 740/97, LEX nr 1633785</em>).</p> <p>Mając powyższe na uwadze należało orzec jak w sentencji postanowienia.</p> </div>