I SA/Ol 370/12

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zofia Skrzynecka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Pierechod Sędzia WSA Renata Kantecka po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2012 r. w Olsztynie na posiedzeniu niejawnym wniosku o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie: Tadeusza Piskozuba, Wojciecha Czajkowskiego i Ryszarda Maliszewskiego w sprawie ze skargi A.U. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", nr "[...]", w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego postanawia: oddalić wniosek o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie: Tadeusza Piskozuba, Wojciecha Czajkowskiego i Ryszarda Maliszewskiego. WSA/post.1 - sentencja postanowienia UZASADNIENIE A.U. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Na rozprawie w dniu 25 października 2012 r. skarżący złożył wniosek o wyłączenie od rozpoznania sprawy sędziów Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie: Tadeusza Piskozuba, Wojciecha Czajkowskiego i Ryszarda Maliszewskiego, wskazując, że został on nieuczciwie potraktowany przez wymienionych sędziów przy orzekaniu w innych jego sprawach. Wniosek ten podtrzymał pełnomocnik skarżącego, podnosząc, że w opinii mocodawcy sędziowie byli nieobiektywni przy rozstrzyganiu innych jego spraw. Wymienieni we wniosku o wyłączenie sędziowie WSA w Olsztynie złożyli do akt sprawy oświadczenia (k. 46 – 48 akt sąd.), w których wskazali, że nie zachodzi między nimi a stroną postępowania okoliczność z art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.", tj. tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności w rozpoznaniu sprawy. Ponadto oświadczyli, że w sprawie nie zachodzi żaden z powodów wyłączenia z mocy ustawy, o których mowa w art. 18 p.p.s.a.. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Instytucję wyłączenia sędziego regulują unormowania art. 18 – 22 p.p.s.a.. Przyczyny wyłączenia sędziego z mocy ustawy zostały enumeratywnie wymienione w art. 18 p.p.s.a.. Stosownie zaś do treści art. 19 p.p.s.a., niezależnie od sytuacji, w których sędzia wyłączony jest z mocy samej ustawy, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Strona, wnosząc o wyłączenie sędziego, obowiązana jest uprawdopodobnić przyczynę wyłączenia (art. 20 § 1 p.p.s.a.). W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie musi być realna, a nie jedynie potencjalna. Nie jest zatem wystarczająca sama podejrzliwość strony bądź utrata przez nią zaufania co do obiektywizmu sędziego. W świetle powyższego bez znaczenia pozostaje subiektywne przekonanie strony o braku bezstronności sędziego wyznaczonego do rozpoznawania jej sprawy, lecz konieczne jest wskazanie poważnych powodów, które obiektywnie spowodowały utratę zaufania strony (vide: postanowienie NSA z dnia 15 września 2008 r., sygn. akt II FZ 397/08, Lex nr 493907). Wskazać również należy, że każda sprawa podlega indywidualnej ocenie przez składy sędziowskie. Sam fakt orzekania w innej sprawie, w której wnioskodawca był stroną, nie daje podstawy do formułowania zastrzeżeń co do bezstronności sędziego, biorącego udział w rozstrzyganiu innej sprawy. Z tych przyczyn okoliczność, że sędzia orzekał w innej sprawie zainicjowanej przez skarżącego, nie czyni zasadną sugestii o jakimkolwiek ich nastawieniu do strony. W tym kontekście podstawy do wyłączenia nie może stanowić również niezadowolenie strony z rozstrzygnięcia uprzednio toczącej się sprawy, bowiem zarzuty te strona mogła podnosić w środkach odwoławczych od orzeczeń sądu I instancji (postanowienie NSA z dnia 5 września 2008 r., sygn. akt I OZ 665/08, opubl.: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Wskazać również należy, że stosownie do art. 20 § 1 p.p.s.a., wnosząc o wyłączenie sędziego, strona obowiązana jest uprawdopodobnić przyczynę wyłączenia. Na stronie spoczywa zatem obowiązek wskazania przyczyny wyłączenia oraz powołania okoliczności lub dowodów uprawdopodobniających istnienie tej przyczyny. Uprawdopodobnienie jest środkiem zastępczym dowodu, nie dającym pewności co do określonych faktów, a stanowiącym jedynie wiarygodność twierdzenia o nich. W niniejszej sprawie skarżący nie wskazał jednak na żadne okoliczności, czy też dowody, mogące uprawdopodobnić formułowane przez niego zarzuty co do braku obiektywizmu sędziów. Podnoszone przez niego twierdzenia nie mogły zatem podważyć wiarygodności złożonych na podstawie art. 22 § 2 p.p.s.a. oświadczeń sędziów. W sytuacji bowiem, gdy prawdziwość złożonego przez sędziego oświadczenia, iż nie zachodzą żadne z okoliczności określonych w art. 18 i art. 19 p.p.s.a., nie budzi żadnych wątpliwości, wniosek o jego wyłączenie nie zasługuje na uwzględnienie (por. postanowienie NSA z dnia 19 listopada 2010 r., sygn. akt I OZ 864/10, opubl.: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Ponadto zgodnie ze stanowiskiem Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, w przypadku gdy w danej sprawie zachodzi uzasadnione przypuszczenie braku bezstronności sędziego, stanowisko strony w tej kwestii jest ważne, ale nie decydujące. Istotne w tej mierze jest natomiast to, czy przypuszczenie jest obiektywnie zasadne (por. decyzja ETPC z dnia 11 maja 1999 r., sygn. 33642/96, Lex nr 41089). Zauważyć również należy, że w kwestii tej stanowisko zajął również Trybunał Konstytucyjny, który w postanowieniu z dnia 31 stycznia 2011 r., sygn. akt K 3/09, wskazał, że przy stosowaniu przepisów dotyczących wyłączenia sędziego mieć należy na uwadze niebezpieczeństwo polegające na tym, że instytucja wyłączenia sędziego mogłaby przekształcić się w narzędzie służące utrudnianiu możliwości orzekania. Trybunał Konstytucyjny wskazał ponadto, że nie można uznać, iż każdy uprzednio wyrażony w wyroku czy publikacji naukowej pogląd prawny, czy opinia wyrażona na temat zagadnienia związanego z przedmiotem rozstrzygnięcia uzasadnia wyłączenie sędziego. Jest to stanowisko, w swym założeniu błędne i niebezpieczne, ponieważ poprzez swój automatyzm i formalizm może prowadzić do eliminacji ludzi dysponujących konieczną wiedzą i doświadczeniem życiowym dla prawowania funkcji sędziego. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 22 § 1 i § 2 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.