IX U 322/18

Sądy powszechne2019-11-14

Sygnatura

IX U 322/18

Data orzeczenia

2019-11-14

Rodzaj

SENTENCE

Sędziowie

Renata Stańczak (PRESIDING_JUDGE)

Podstawa prawna

art.110 i 110a uatrwy o emeryturach i rentach z FUS

Treść orzeczenia

Sygn. akt IX U 322/18 <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> Dnia 14 listopada 2019 r.  Sąd Okręgowy___________________ w Gliwicach Wydział IX  Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Ośrodek Zamiejscowy w Rybniku w składzie: <table> <colgroup> <col width="153"/> <col width="408"/> </colgroup> <tr> <td> Przewodniczący: </td> <td> Sędzia Sądu Rejonowego del. Renata Stańczak </td> </tr> <tr> <td> Protokolant: </td> <td> Gabriela Jokiel </td> </tr> </table> przy udziale ./. po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2019 r. w Rybniku sprawy z odwołania E. W. ( E. W. ) przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. o ponowne ustalenie emerytury na skutek odwołania E. W. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. z dnia 8 stycznia 2018 r. nr (...) oddala odwołanie. Sędzia Sygn. akt IX U 322/18 </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> Decyzją z dnia 08.01.2018r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. odmówił ubezpieczonemu E. W. (W.) przeliczenia podstawy wymiaru emerytury na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 110;art. 110 a)">art.110 i art.110a ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a>, gdyż wskaźnik wysokości podstawy wymiaru nie przekroczył 250%, a także nie był wyższy od przyjętego dotychczas wskaźnika. Ubezpieczony w odwołaniu od decyzji, domagał się jej zmiany poprzez przeliczenie emerytury, po uprzednim odtworzeniu jego zarobków z okresu zatrudnienia od 01.01.1973r. do 31.12.1979r. w KWK (...) w R. – N.. Organ rentowy w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie z przyczyn jak w zaskarżonej decyzji. Rozpoznając sprawę Sąd ustalił następujący stan faktyczny : Ubezpieczony urodził się w dniu (...) Od dnia (...). jest uprawniony do emerytury górniczej. Podstawa wymiaru emerytury została ustalona z okresu 1/1985-12/1988. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru wyniósł 327,95% i został ograniczony do 250%. Ubezpieczony po przyznaniu prawa do emerytury górniczej pozostawał w zatrudnieniu. W dniu (...)ubezpieczony złożył wniosek o przeliczenie podstawy wymiaru emerytury w oparciu o art.110 i art.110a ustawy emerytalnej. Wraz z wnioskiem ubezpieczony przedłożył zaświadczenie o zatrudnieniu i wynagrodzeniu Rp-7 z dnia 12.09.2017r. z KWK ‘C.” za lata 1980-1993. W rozpoznaniu powyższego wniosku organ rentowy wydał zaskarżoną decyzję opisaną na wstępie. Obliczony przez organ rentowy wskaźnik wysokości podstawy wymiaru z 20 najkorzystniejszych lat kalendarzowych wyniósł 200,84%. Za okresy od 05.08.1966r. do 29.06.1967r., od 24.10.1967r. do 15.01.1970r., od 10.02.1970r. do 30.11.1970r. oraz od 01.12.1970r. do 31.12.1979r., wobec braku dokumentacji zarobkowej organ rentowy przyjął wynagrodzenia minimalne.  (dowód: akta rentowe). Ubezpieczony był zatrudniony w KWK (...) w N. od 10.02.1970r. do 29.09.1993r. na stanowiskach: do 30.11.1970r. - górnika pz., do 31.12.1972r. - nadgórnika oddziału wydobywczego pz., do końca zatrudnienia - sztygara zmianowego oddziału przygotowawczego pz. (dowód: akta osobowe ubezpieczonego). W toku niniejszego postępowania Sąd dopuścił dowód z opinii biegłego z zakresu emerytur, kapitału początkowego i rent wyrównawczych celem wyliczenia (odtworzenia) wysokości zarobków ubezpieczonego za okres jego zatrudnienia w KWK (...) od 01.01.1973r. do 31.12.1979r. na podstawie akt ZUS, akt osobowych ubezpieczonego, zachowanej dokumentacji płacowej, z uwzględnieniem zeznań ubezpieczonego, zeznań świadków (ale tylko w takim zakresie w jakim te zeznania znajdują odzwierciedlenie w zebranych w sprawie dokumentach), a także obowiązujących w tym czasie przepisów branżowych oraz obliczenia wskaźnika wysokości podstawy wymiaru w wersji najkorzystniejszej dla ubezpieczonego z uwzględnieniem wymogów przewidzianych w art.110 i art.110a ustawy emerytalnej. Maksymalny wskaźnik wysokości podstawy wymiaru wyliczony z 20 najkorzystniejszych lat, tj.z lat 1974 – 1993, z uwzględnieniem podstawy wymiaru przypadającej w części po przyznaniu świadczenia, przy odtworzeniu zarobków ubezpieczonego za sporne lata i po zweryfikowaniu zarobków za lata 1985 – 1993 w oparciu o kartoteko zarobkowe, wynosi 247,12%. (dowód: opinia biegłego z zakresu emerytur, kapitału początkowego i rent wyrównawczych mgr J. C. z dnia 08.10.2018r. (k.33-44) wraz z opiniami uzupełniającymi z dnia 08.03.2019r. (k.70-82) oraz z dnia 02.07.2019r. (k.110-113), kartoteko zarobkowe, zeznania świadków: B. C. – k.25v.a.s., H. R. – k.26 a.s., przesłuchanie ubezpieczonego k.26v.a.s.). Zgromadzony materiał dowodowy Sąd uznał za przekonywujący, kompletny i spójny, przez co mogący stanowić podstawę rozstrzygnięcia. Mając na uwadze powyższe ustalenia Sąd zważył, co następuje : W ocenie Sądu odwołanie ubezpieczonego nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 110)">art. 110 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> (tj. Dz.U. 2018r., poz. 1270 ze zm.) wysokość emerytury lub renty oblicza się ponownie od podstawy wymiaru ustalonej w sposób określony w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 15)">art. 15</a>, z uwzględnieniem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 15 ust. 3)">ust. 3</a>, jeżeli do jej obliczenia wskazano podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne lub ubezpieczenia emerytalne i rentowe na podstawie przepisów prawa polskiego przypadającą w całości lub w części po przyznaniu świadczenia, a wskaźnik wysokości podstawy wymiaru jest wyższy od poprzednio obliczonego (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 15 ust. 1)">ust.1</a>). Warunek posiadania wyższego wskaźnika wysokości podstawy wymiaru nie jest wymagany od emeryta lub rencisty, który od dnia ustalenia prawa do świadczenia do dnia zgłoszenia wniosku o ponowne ustalenie świadczenia, w myśl ust. 1, nie pobrał świadczenia wskutek zawieszenia prawa do emerytury lub renty lub okres wymagany do ustalenia podstawy przypada w całości po przyznaniu prawa do świadczenia, a wskaźnik wysokości podstawy wynosi co najmniej 130%. Jak stanowi art. 110a ust.1 ustawy emerytalnej wysokość emerytury oblicza się ponownie od podstawy wymiaru ustalonej w sposób określony w art. 15, z uwzględnieniem art. 110 ust. 3, jeżeli do jej obliczenia wskazano podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne lub ubezpieczenia emerytalne i rentowe na podstawie przepisów prawa polskiego przypadającą w całości lub w części po przyznaniu świadczenia, a wskaźnik wysokości podstawy wymiaru przed zastosowaniem ograniczenia, o którym mowa w art. 15 ust. 5, jest wyższy niż 250%. Ustalenie wysokości emerytury zgodnie z ust. 1 może nastąpić tylko raz. Przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 110 a;art. 110 a ust. 1)">art. 110a ust.1 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> daje możliwość jednorazowego przeliczenia wysokości emerytury bez względu na to czy emerytura była zawieszona czy nie, jeśli wskaźnik przekracza 250%, a wskazano podstawę wymiaru składek przypadających po przyznaniu prawa do emerytury. Jak wykazało przeprowadzone postępowanie dowodowe ubezpieczony nie spełnia warunków umożliwiających przeliczenie emerytury zarówno na podstawie art.110, jak i art.110a ustawy emerytalnej, gdyż ustalony wskaźnik wysokości podstawy wymiaru w wysokości 247,12% jest niższy od wskaźnika poprzednio przyjętego do ustalenia emerytury, a wynoszącego 327,95%, a także jest niższy od wymaganego przepisami wskaźnika 250%. Sąd nie uwzględnił zastrzeżeń ubezpieczonego w kwestii dotyczącej niewliczenia do wynagrodzeń za sporne lata premii uznaniowych, a także dodatkowego wynagrodzenia z tytułu pracy zmianowej oraz pracy w niedziele, ponieważ z zachowanej dokumentacji nie wynika w jakiej wysokości premie te zostały wypłacone, i czy zostały oskładkowane. Nie da się również obecnie, po tak długim czasie i przy braku dokumentacji, odtworzyć przebiegu pracy ubezpieczonego w celu obliczenia dodatków zmianowych oraz dodatków za przepracowane niedziele. Sąd w całości podzielił opinię biegłego jako rzetelną i przekonywującą. W opiniach uzupełniających biegły szczegółowo ustosunkował się do zarzutów zgłaszanych zarówno przez ubezpieczonego jak i przez organ rentowy. Brak jest zatem podstaw do powoływania w sprawie kolejnego biegłego, co prowadziłoby jedynie do nieuzasadnionego przedłużenia postępowania. Podkreślić należy, że nie można wysokości zarobków, stanowiących podstawę do wyliczenia składek na ubezpieczenie społeczne ustalać w sposób hipotetyczny, oparty jedynie na domniemaniu. Przepisy z zakresu ubezpieczeń społecznych są bowiem normami bezwzględnie obowiązującymi i nie zawierają unormowań pozwalających na ustalenie wysokości wynagrodzenia w sposób przybliżony lub prawdopodobny. Przy obliczaniu wysokości podstawy emerytury, bierze się zatem pod uwagę dokładnie ustaloną wartość - wysokość uzyskiwanego w określonym czasie wynagrodzenia. Tym samym, w sprawie o ustalenie podstawy wymiaru składki, należy dokładnie określić wysokość wszystkich składników wynagrodzenia, które mają być uwzględnione – wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 22.09.2015r. III AUa 370/14 (LEX nr 1927664). Obliczenie wysokości wynagrodzenia musi być oparte na dokumentacji, z której wynikają określone kwoty wynagrodzenia. Kwestia pobieranego wynagrodzenia musi zostać zatem udowodniona w sposób bezwzględny. Tylko dokumentacja stanowi precyzyjny dowód w zakresie wysokości wynagrodzenia w postępowaniu sądowym. Na podstawie innych dowodów nie jest możliwe dokładne określenie kwoty wynagrodzenia, a co zatem idzie - ustalenie wskaźnika wysokości podstawy wymiaru emerytury - wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 31.03.2015r. III AUa 1807/14 (LEX nr 1814849). Sąd Najwyższy w wyroku z 18 grudnia 1997r. (sygn. II UK 418/97, OSNP z 1998/22/661) stwierdził, że „w postępowaniu w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych sąd nie jest obowiązany do poszukiwania dokumentów zatrudnieniowo-płacowych, o które nie zadbała osoba dochodząca świadczenia ubezpieczeniowego". Ten kto się stara udokumentować wyższe świadczenie musi gromadzić dokumenty, wpisy w legitymacji ubezpieczeniowej, żeby udowodnić wysokość podstawy wymiaru świadczenia (tak również Sąd Apelacyjny w Katowicach w uzasadnieniu wyroku z 14 czerwca 2018r. w sprawie IIIAUa 1903/17). Mając powyższe na uwadze Sąd kierując się powołanymi przepisami, z mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 1)">art.477 14 § 1 kpc</a> oddalił odwołanie ubezpieczonego nie znajdując podstaw do jego uwzględnienia. Sędzia Sądu Rejonowego del. Renata Stańczak </div>