IV RC 351/19

<p>Sygnatura akt: IV RC 351/19</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p> Dnia 16 grudnia 2019 roku</p> <p>Sąd Rejonowy w Rybniku, Wydział IV Rodzinny i Nieletnich w składzie następującym:</p> <p>Przewodniczący: sędzia SR Katarzyna Krawczyk - Mandrak</p> <p>Ławnicy:</p> <p>Protokolant: starszy sekretarz sądowy Alicja Lipus</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2019 roku w Rybniku</p> <p>sprawy <strong> <!-- -->z powództwa <span class="anon-block">J. O.</span> </strong> </p> <p>przeciwko<strong> <!-- --> <span class="anon-block">Z. O.</span> </strong> </p> <p>o<strong> <!-- --> podwyższenie alimentów</strong> </p> <p>oddala powództwo.</p> <p>Sygn. akt IV RC 351/19</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Powódka <span class="anon-block">J. O.</span> pozwem z 21 czerwca 2019 roku wystąpiła o podwyższenie alimentów od pozwanego <span class="anon-block">Z. O.</span> do kwoty 15.000 zł. Jako uzasadnienie pozwu, powódka podniosła, iż alimenty w kwocie 15.000 zł będą odpowiednią motywacją do podjęcia bardziej płatnej pracy (k. 12).</p> <p>Pozwany <span class="anon-block">Z. O.</span> uznał żądanie pozwu. (k. 6 i <strong> <!-- -->35)</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->Sąd ustalił.</strong> </p> <p>Wyrokiem z uznania z 14 lutego 2019r. sygnatura akt IV RC 561/18, Sąd Rejonowy w Rybniku zasądził od pozwanego na rzecz powódki alimenty w kwocie po 1.500 zł miesięcznie. W dacie ustalania poprzednich alimentów strony mieszkały razem, nie miały długów. Pozwany okresowo pracował, przekazywał powódce po 500 zł na utrzymanie. Powódka pracowała i zarabiała najniższą krajową. Opłaty za mieszkanie wynosiły ok. 350 zł. Pozwany chorował na cukrzycę, a jego leczenie kosztowało ok. 300 zł. Powódka była zdrowa.</p> <p>dowód: akta IV RC 561/18</p> <p>Obecnie, tak jak poprzednio strony mieszkają razem i prowadzą wspólne gospodarstwo domowe. Strony nie mają wspólnego konta. Wynagrodzenie pozwanego przychodzi na konto powódki, gdyż pozwany nie ma swojego odrębnego osobistego konta. Wynagrodzeniem pozwanego dysponuje powódka.</p> <p>Powódka nie pracuje. Powódka pracowała do marca 2019r. w sklepie mięsnym, jednakże zrezygnowała z pracy z powodu choroby zatok, a stosunek pracy został rozwiązany za porozumieniem stron. Powódka nie jest niezdolna do pracy całkowicie ani częściowo. Obecnie powódka jest zdrowa i nie wymaga leczenia.</p> <p>Pozwany pracuje w <span class="anon-block">Ż.</span> w firmie budowlanej i zarabia 1670 zł. Pozwany ma wykształcenie zawodowe i jest z zawodu mechanikiem maszyn rolniczych i nie pracuje w tym zawodzie.</p> <p>Opłaty za użytkowanie mieszkania są praktycznie takie jak poprzednio: czynsz wynosi 300 zł, prąd 100 zł, gaz – butla 50 zł. Koszty powódki i pozwanego (razem ponieważ prowadzą wspólne gospodarstwo) związane z zakupem: środków czystości wynoszą 150 zł, wyżywienia 300-400 zł, odzieży 200 zł co kwartał i są praktycznie takie same jak poprzednio.</p> <p>Pozwany tak jak poprzednio leczy się na cukrzycę i na leki wydaje 300 zł.</p> <p>Powódka jest zdrowa.</p> <p>Powódka nie wie czy pozwany jest w stanie zarobić 15000 zł, nie zna nikogo z branży budowlanej, który zarabia 15 000 zł, jednakże stawia pozwanemu w ten sposób poprzeczkę by miał odpowiednią motywację.</p> <p>Dowód: zeznanie powódki, k. 39.</p> <p>Powyższy stan faktyczny Sąd oparł na przeprowadzonych dowodach, które uznał za wystarczające do merytorycznego rozpoznania sprawy. Sąd pominął dowód z zeznań pozwanego z uwagi na jego niestawiennictwo oraz wystarczające zeznania powódki niezbędne do rozpoznania sprawy.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd zważył. </strong> </p> <p> <span class="anon-block">M.</span>-prawną podstawą żądań powódki stanowi przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 27)">art. 27 k.r.o.</a> </p> <p>Zawarcie małżeństwa prowadzi do powstania stosunku prawnego, składającego się <br/>z praw podmiotowych, zarówno o charakterze niemajątkowym, jak i majątkowym. Małżonkowie mają obowiązek współdziałania w trakcie trwania małżeństwa. Celem współdziałania jest zapewnienie bytu rodzinie.</p> <p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 23)">art. 23 k.r.o.</a>, małżonkowie są obowiązani do wspólnego pożycia, do wzajemnej pomocy i wierności oraz do współdziałania dla dobra rodziny, którą przez swój związek założyli. Obowiązek wzajemnej pomocy małżonków oraz współdziałania dla dobra rodziny znajduje rozwinięcie w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 27)">art. 27 k.r.o.</a> - ulokowanym w ramach tego samego działu "Prawa i obowiązki małżonków" - z którego wynika, że małżonkowie powinni, każdy według swych sił oraz możliwości zarobkowych i majątkowych, przyczyniać się do zaspokajania potrzeb rodziny (uchwała Sądu Najwyższego z dnia 13 lipca 2011 r., III CZP 39/11, LEX nr 951033). Orzecznictwo Sądu Najwyższego (a w szczególności wytyczne w zakresie wykładni prawa i praktyki sądowej w sprawach o alimenty - uchwała Sądu Najwyższego Izba Cywilna i Administracyjna z dnia 16 grudnia 1987 roku, III CZP 91/86, publikowana OSNC 1988/4/42) nie pozostawia przy tym wątpliwości, iż małżonek może dochodzić zaspokajania potrzeb na zasadzie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 27)">art. 27 k.r.o.</a> zarówno wtedy, gdy rodzinę tworzą małżonkowie i dzieci będące na ich utrzymaniu, jak i wówczas, gdy w rodzinie dzieci takich nie ma, względnie są one już samodzielne i same się utrzymują. Przy tym w odniesieniu do świadczeń z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 27)">art. 27 k.r.o.</a>, <br/>a więc dokonywanych na rzecz własnej rodziny, obowiązuje zasada równej stopy życiowej, <br/>o której wielokrotnie w swych orzeczeniach przypomina Sąd Najwyższy. Małżonkowie powinni zatem żyć na takim samym poziomie.</p> <p>Wskazać należy, iż <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 27)">artykuł 27 k.r.o.</a> lakonicznie określa treść nałożonego na małżonków obowiązku, zobowiązując ich do przyczyniania się do zaspokajania potrzeb rodziny, którą przez swój związek założyli. W uchwale SN z 16.12.1987 r. (III CZP 91/86, OSNC 1988, Nr 4, poz. 42, uzasadnienie tezy I) wyjaśniono, że "potrzeby rodziny stanowią, oprócz utrzymania i wychowania dzieci, potrzeby z istoty swej wspólne, jak również indywidualne potrzeby małżonków". Są to zatem potrzeby związane z prowadzeniem gospodarstwa domowego (np. koszty utrzymania mieszkania, opłaty, żywność dla całej rodziny), ale również potrzeby indywidualne każdego z małżonków, np. osobiste, kulturalne.</p> <p>W orzecznictwie i nauce prawa zgodnie przyjmuje się – jak się wydaje w związku z treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 135;art. 135 § 1)">art. 135 § 1 KRO</a> – że na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 27)">art. 27 KRO</a> małżonkowie zobowiązani są zaspokajać potrzeby "usprawiedliwione". W wyroku z 24.8.1990 r. sygn. I CR 422/90, Sąd Najwyższy stwierdził, że "potrzeby rodziny w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19500340308" title="Ustawa z dnia 27 czerwca 1950 r. - Kodeks rodzinny - Dz. U. z 1950 r. Nr 34, poz. 308 (art. 27)">art. 27 k.r.</a> i o. są to potrzeby usprawiedliwione, uzasadnione wieloma względami, np. wiekiem, stanem zdrowia, słusznymi zainteresowaniami". W konsekwencji SN przyjął, że w obowiązku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 27)">art. 27 KRO</a> nie mieszą się "potrzeby nieusprawiedliwione oraz związane z utworzeniem lub powiększeniem dorobku rodziny". Określenie usprawiedliwionych potrzeb następuje w ścisłym związku z ustaleniem sił oraz zarobkowych i majątkowych możliwościami małżonków, a także zasadą równej stopy życiowej małżonków.</p> <p>W odniesieniu do żądania podwyższenia tych świadczeń zastosowanie będzie miał również przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 138)">art. 138 k.r.o.</a> zgodnie z którym w razie zmiany stosunków można żądać zmiany orzeczenia lub umowy dotyczącej obowiązku alimentacyjnego. Ustalenie czy nastąpiła zmiana stosunków, o których mowa powyżej następuje poprzez porównanie stosunków obecnych z warunkami i okolicznościami istniejącymi poprzednio podczas ustalania wysokości wcześniejszych alimentów.</p> <p>Mając na uwadze powyższe ustalenia, stwierdzić należy, iż pomiędzy stronami nie nastąpiła zmiana stosunków uzasadniająca podwyższenie alimentów na rzecz powódki. Strony mieszkają razem, razem prowadzą gospodarstwo domowe, wydatki związane z ich bieżącym utrzymaniem są takie jak podczas ustalania alimentów w sprawie IV RC 561/18. Od czasu ustalenia ostatnich alimentów nie wzrosły potrzeby powódki.</p> <p>Zmiana nastąpiła w zakresie możliwości zarobkowych stron, albowiem pozwany podjął pracę i jego dochód wynosi 1670 zł, natomiast powódka, nie będąc niezdolną do pracy całkowicie ani w części, zrzekła się zatrudnienia – rozwiązała stosunek pracy za porozumieniem stron z powodu choroby zatok. Jednakże okoliczność ta nie wpływa na zmniejszenie jej możliwości zarobkowych, ponieważ może ona pracować, nie jest niezdolna do pracy całkowicie ani częściowo, a na zatoki się już nie leczy.</p> <p>Tym samym uznać należy, iż stopa życiowa małżonków jest równa, ich usprawiedliwione potrzeby są zaspokojone i nie zmieniły się one od czasu ustalenia ostatnich alimentów.</p> <p>Odnosząc się do kwestii uznania powództwa przez pozwanego, Sąd uznał, iż pomimo złożenia dwukrotnie takiego oświadczenia przez pozwanego, nie jest związany uznaniem powództwa. Zgodnie bowiem z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 213;art. 213 § 2)">art. 213 § 2 k.p.c.</a> uznanie powództwa pozostaje bezskuteczne, jeżeli jest sprzeczne z prawem, zasadami współżycia społecznego albo zmierza do obejścia prawa. W ocenie Sądu uznanie powództwa przez pozwanego, sprzeczne jest z przepisami prawa tj. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19500340308" title="Ustawa z dnia 27 czerwca 1950 r. - Kodeks rodzinny - Dz. U. z 1950 r. Nr 34, poz. 308 (art. 23;art. 27)">art. 23 i 27 k.r.</a>i.o albowiem nie odpowiada ono usprawiedliwionym potrzebom powódki, rodziny, a alimenty w kwocie 15.000 zł nie leżą w możliwościach majątkowych i zarobkowych pozwanego, który nie jest w stanie pozyskać takiej kwoty za pomocą swojej pracy. Wskazuje na to wyuczony zawód i rodzaj podjętej pracy.</p> <p>Ponadto wskazać należy, iż podstawą zasądzenia alimentów nie może być chęć zmotywowania osoby do podjęcia lepszej pracy, jak twierdzi powódka, lecz obiektywne przesłanki wynikające z przepisów prawa.</p> <p>Wobec powyższego, Sąd powództwo oddalił jako nie zasługujące na uwzględnienie.</p> <p>SSR Katarzyna Krawczyk – Mandrak</p> </div>