XI GC 531/19
Sądy powszechne2019-12-18
Sygnatura
XI GC 531/19
Data orzeczenia
2019-12-18
Rodzaj
REGULATION
Sędziowie
Kalina Gomuła
Podstawa prawna
Treść orzeczenia
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt XI GC 531/19</strong>
</p>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>
<span class="anon-block">F. S.</span> i <span class="anon-block">M. R.</span> jako nabywcy wierzytelności od poszkodowanego zdarzeniem drogowym wnieśli o zasądzenie solidarnie na ich rzecz od <span class="anon-block"> (...)</span> spółki europejskiej z siedzibą w <span class="anon-block">R.</span> kwoty 1.600 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 20 sierpnia 2018 roku oraz kosztami procesu. Powodowie podnieśli, że pozwana zażądała zwrotu zorganizowanego poszkodowanemu pojazdu zastępczego przez zakończeniem naprawy uszkodzonego pojazdu, w związku z powyższym poszkodowany został zmuszony wynająć pojazd zastępczy u innego podmiotu. Łączny koszt najmu u powodów obejmującego 13 dni wyniósł 3.997,50 zł brutto. Powodowie na podstawie zawartej z poszkodowanym umowy cesji dochodzą w niniejszym postępowaniu części należności.</p>
<p>W dniu 27 grudnia 2018 roku Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum w Szczecinie wydał nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym, orzekając zgodnie z żądaniem pozwu (sygn. akt XI GNc 3562/18).</p>
<p>W sprzeciwie od nakazu zapłaty, w którym przedmiotowy nakaz zaskarżony został w całości, pozwana wniosła o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów procesu. Podniosła, że wypłata odszkodowania tytułem dalszych kosztów wynajmu jest niezasadna, gdyż uszkodzenia pojazdu nie dyskwalifikowały go z możliwości ciągłej eksploatacji do czasu przystąpienia do skutecznej naprawy. Zarzuciła, że w okresie korzystania z pojazdów zastępczych zorganizowanych przez pozwaną poszkodowany mógł naprawić samochód. Zarzuciła, że stawka dobowa najmu zastosowana przez powodów była zawyżona.</p>
<p>Pismem z dnia 25 października 2019 roku powodowie rozszerzyli powództwo o kwotę 1.757,90 zł, wnosząc o zasądzenie kwoty 3.357,90 zł tytułem roszczenia głównego wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 20 sierpnia 2018 roku.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd ustalił następujący stan faktyczny: </strong>
</p>
<p>W dniu 28 kwietnia 2018 roku doszło do zdarzenia drogowego, w wyniku którego uszkodzony został pojazd marki <span class="anon-block">O. (...)</span> należący do <span class="anon-block">L. F.</span>. Sprawca zdarzenia był ubezpieczony od odpowiedzialności cywilnej w <span class="anon-block">B.</span> <span class="anon-block"> (...)</span> z siedzibą w <span class="anon-block">R.</span>.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->
<em>
<!-- -->Bezsporne. </em>
</strong>
</p>
<p>W dniu 23 maja 2018 roku poszkodowany oddał uszkodzony pojazd do autoryzowanego <span class="anon-block"> (...)</span> w <span class="anon-block">S.</span> i w tym też dniu warsztat zgłosił uszkodzenia dodatkowe. Od 23 maja 2018 r. do dnia 1 czerwca 2018 r. poszkodowany korzystał z pojazdu zastępczego marki <span class="anon-block">N.</span> udostępnionego przez <span class="anon-block">B.</span> <span class="anon-block"> (...)</span> z siedzibą w <span class="anon-block">R.</span>. Naprawa przedłużała się z powodu oczekiwania na zgodę ubezpieczyciela na wymianę szyby. Po akceptacji pozwanej zakresu naprawy, co nastąpiło w dniu 4 czerwca 2018 r., w tym samym dniu warsztat zamówił części zamienne. Z uwagi na to, że pojazd nie został jeszcze naprawiony pozwana udostępniła mu pojazdu zastępczy marki <span class="anon-block">T.</span>, z której korzystał od dnia 4 czerwca 2018 r., jednak w dniu 6 czerwca 2018 roku zobowiązała go do zwrotu samochodu.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->
<em>
<!-- -->Bezsporne, a nadto dowód: </em>
</strong>
</p>
<dl>
<dt>−</dt>
<dd>
<p>
<em>
<!-- -->notatka o zdarzeniu k. 12;</em>
</p>
</dd>
<dt>−</dt>
<dd>
<p>
<em>
<!-- -->oświadczenia k. 13, 14;</em>
</p>
</dd>
<dt>−</dt>
<dd>
<p>
<em>
<!-- -->harmonogram naprawy pojazdu k.18;</em>
</p>
</dd>
<dt>−</dt>
<dd>
<p>
<em>
<!-- -->korespondencja mailowa – k. 22-27;</em>
</p>
</dd>
<dt>−</dt>
<dd>
<p>
<em>
<!-- -->decyzja – k. 63;</em>
</p>
</dd>
<dt>−</dt>
<dd>
<p>
<em>
<!-- -->faktury – k. 64-65;</em>
</p>
</dd>
<dt>−</dt>
<dd>
<p>
<em>
<!-- -->dokumentacja w aktach szkody – płyta CD k. 66;</em>
</p>
</dd>
<dt>−</dt>
<dd>
<p>
<em>
<!-- -->zeznania świadka <span class="anon-block">L. F.</span> k. 115-117. </em>
</p>
</dd>
</dl>
<p>Poszkodowany po zdaniu pojazdu zastępczego zorganizowanego przez pozwaną nie posiadał innego pojazdu, którym mógł zastąpić uszkodzony. Uszkodzony pojazd wykorzystywany był przez niego w celu zaspokajania potrzeb życia codziennego, dojazdów do pracy, wizyt u lekarza i zaplanowanego wcześniej urlopu.</p>
<p>W dniu 7 czerwca 2018 roku <span class="anon-block">L. F.</span> zawarł z powodami umowę najmu pojazdu zastępczego <span class="anon-block">S. (...)</span>. Strony ustaliły, że z tytułu najmu najemca zapłaci wynajmującemu czynsz najmu 250 zł netto za dobę. Wynajęty pojazd został wydany poszkodowanemu w dniu 7 czerwca 2018 roku.</p>
<p>W dniu 20 czerwca 2018 r. warsztat otrzymał zamówioną szybę tylną boczną, a w dniu 21 czerwca 2018 roku zakończył naprawę uszkodzonego pojazdu i nastąpiło wydanie pojazdu poszkodowanemu.</p>
<p>Poszkodowany zwrócił pojazd zastępczy po zakończonej naprawie w dniu 21 czerwca 2018 r. Z tytułu 13 dni najmu powodowie wystawili fakturę na łączną kwotę 3.997,50 zł.</p>
<p>W dniu 30 czerwca 2018 roku <span class="anon-block">L. F.</span> przelał na powodów swoją wierzytelność z tytułu faktury VAT względem <span class="anon-block">B.</span> <span class="anon-block"> (...)</span> w <span class="anon-block">R.</span> jako ubezpieczyciela odpowiedzialności cywilnej sprawcy szkody.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->
<em>
<!-- -->Bezsporne, a nadto dowód: </em>
</strong>
</p>
<dl>
<dt>−</dt>
<dd>
<p>
<em>
<!-- -->umowa najmu pojazdu k. 15;</em>
</p>
</dd>
<dt>−</dt>
<dd>
<p>
<em>
<!-- -->potwierdzenie zwrotu k. 16;</em>
</p>
</dd>
<dt>−</dt>
<dd>
<p>
<em>
<!-- -->faktura VAT k. 17; </em>
</p>
</dd>
<dt>−</dt>
<dd>
<p>
<em>
<!-- -->powiadomienia o decyzjach k. 19,20, 21; </em>
</p>
</dd>
<dt>−</dt>
<dd>
<p>
<em>
<!-- -->umowa najmu k. 28-30, </em>
</p>
</dd>
<dt>−</dt>
<dd>
<p>
<em>
<!-- -->umowa cesji k. 47;</em>
</p>
</dd>
</dl>
<dl>
<dt>−</dt>
<dd>
<p>
<em>
<!-- -->dokumentacja w aktach szkody – płyta CD k. 66;</em>
</p>
</dd>
<dt>−</dt>
<dd>
<p>
<em>
<!-- -->zeznania świadka <span class="anon-block">L. F.</span> k. 115-117. </em>
</p>
</dd>
</dl>
<p>Pismem z dnia 20 lipca 2018 roku powodowie wezwali pozwaną do zapłaty kwoty 3.997,50 zł tytułem zwrotu kosztów najmu pojazdu zastępczego. Pozwana odmówiła zapłaty. Wezwaniem z dnia 24 września 2018 roku powodowie wezwali pozwaną do zapłaty w terminie 7 dni kwoty objętej fakturą z tytułu najmu pod rygorem skierowania sprawy na drogę sądową. Pozwana podtrzymała swoje stanowisko.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->
<em>
<!-- -->Bezsporne, a nadto dowód: </em>
</strong>
</p>
<dl>
<dt>−</dt>
<dd>
<p>
<em>
<!-- -->wezwanie k. 28;</em>
</p>
</dd>
<dt>−</dt>
<dd>
<p>
<em>
<!-- -->decyzja z dnia 26 lipca 2018 roku k. 29;</em>
</p>
</dd>
<dt>−</dt>
<dd>
<p>
<em>
<!-- -->przedsądowe wezwanie do zapłaty z potwierdzeniem nadania k. 33-37; </em>
</p>
</dd>
<dt>−</dt>
<dd>
<p>
<em>
<!-- -->decyzja z dnia 8 października 2018 roku k. 38. </em>
</p>
</dd>
</dl>
<p>Uszkodzenia pojazdu marki <span class="anon-block">O.</span> nie eliminowały pojazdu z ciągłej eksploatacji (uszkodzenia kosmetyczne – przetarcia i zarysowania lakieru na poszyciu zewnętrznym pojazdu). Technologiczny czas naprawy uszkodzonego pojazdu wynosił 2 dni. Okres od 23 maja do 21 czerwca 2018 r. stanowił uzasadniony czas naprawy i wynosił 29 dni. Dodatkowy najem pojazdu zastępczego w dniach od 7 do 21 czerwca 2018 r. wynoszący 13 dni odbywał się w okresie naprawy pojazdu i był on uzasadniony.</p>
<p>Uszkodzony pojazd marki <span class="anon-block">O. (...)</span> należał do klasy D+ kombi, a wynajęty przez powodów marki <span class="anon-block">S. (...)</span> do klasy C.</p>
<p>Dobowa stawka za najem samochodu zastępczego w klasie samochodów odpowiadających pojazdowi uszkodzonemu (klasa <span class="anon-block"> (...)</span>) bez limitu kilometrów, przy zniesionym udziale własnym w szkodach i z pełnym zakresem ubezpieczeń, zawierały się w przedziale od 224-273 zł netto.</p>
<p>Dobowa stawka za najem samochodu zastępczego w klasie samochodów odpowiadających pojazdowi wynajmowanego (klasa <span class="anon-block"> C</span>) bez limitu kilometrów, przy zniesionym udziale własnym w szkodach i z pełnym zakresem ubezpieczeń, zawierały się w przedziale od 172-210 zł netto.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->
<em>
<!-- -->Dowód:</em>
</strong>
</p>
<dl>
<dt>−</dt>
<dd>
<p>
<em>
<!-- -->opinia biegłego sądowego <span class="anon-block">M. M.</span> k. 126-149. </em>
</p>
</dd>
</dl>
<p>Stan faktyczny albo był bezsporny – w zakresie dat poszczególnych czynności przy likwidacji szkody, faktu najmu pojazdu zastępczego, albo Sąd ustalił na podstawie zgromadzonych w sprawie dokumentów i zeznań <span class="anon-block">L. F.</span>. Sąd w całości dał wiarę tym dowodom, w szczególności brak było jakichkolwiek podstaw do kwestionowania prawdziwości zeznań ww. świadka. Sąd bazował także na pisemnej opinii biegłego sądowego, przyjęta przez biegłego metodologia wyceny, jak również zasadnego okresu naprawy, a tym samym najmu, nie budziła zastrzeżeń i została w sposób przekonywający wyjaśniona. Zgodnie z tą opinią pojazdy uszkodzony i wynajęty przez powodów nie były zgodne klasowo, czego powodowie nie kwestionowali. Pozwane towarzystwo ubezpieczeń nie zakwestionowało tej opinii, ani wniosków z niej płynących, w szczególności że cały okres przebywania uszkodzonego samochodu w warsztacie od 23 maja do 21 czerwca 2018 r., w tym najmu pojazdu zastępczego w dniach od 7 do 21 czerwca 2018 r. był uzasadniony. Pozwana podkreślając, że biegły potwierdził, iż uszkodzenia pojazdu marki <span class="anon-block">O.</span> nie eliminowały pojazdu z ciągłej eksploatacji, nie domagała się sporządzenia opinii uzupełniającej z uwagi na wnioski biegłego odnośnie do zasadnego czasu naprawy, a tym samym zasadnego okresu najmu, zatem i sąd nie znalazł podstaw do zdyskwalifikowania sporządzonej w sprawie opinii, zważywszy że kwestia ta została logicznie przez biegłego wytłumaczona. Wyliczenie przez biegłego średnich stawek wynikających z ofert przedłożonych przez pozwaną, które wynosiły dla pojazdu klasy C 113,71 zł netto, zaś dla klasy D+ 239,14 zł netto, nie miało natomiast znaczenia dla rozstrzygnięcia w sprawie, zważywszy że najem od powodów odbywał się w związku z zakończeniem najmu pojazdów zorganizowanych przez pozwaną.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>Powództwo (również po jego rozszerzeniu) zasługiwało na uwzględnienie w całości.</p>
<p>Jego podstawę prawną stanowi przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 822;art. 822 § 1;art. 822 § 4)">art. 822 § 1 i 4 k.c.</a>
</p>
<p>Legitymacja czynna powodów nie była przez pozwaną kwestionowana ani podczas postępowania likwidacyjnego, ani w toku niniejszego procesu, a wynikała ona z przywołanego wyżej <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 822;art. 822 § 4)">art. 822 § 4 k.c.</a> oraz przelewu wierzytelności z tytułu odszkodowania, przysługującemu <span class="anon-block">L. F.</span> (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 509)">art. 509 k.c.</a>). Sąd podziela argumentację prawną wyrażoną w wyroku Sądu Okręgowego w Szczecinie VIII Wydział Gospodarczy z dnia 23 maja 2019 r., sygnatura akt VIII Ga 94/19. Zgodnie z nim „oczywistym jest, że umowy przelewu zawierane z podmiotami świadczącymi jednocześnie usługi w zakresie najmu pojazdów zastępczych mają na celu umożliwienie dochodzenia przez wynajmującego roszczeń wobec ubezpieczycieli z pominięciem poszkodowanego.” W niniejszej sprawie nie zachodzą również podstawy do uznania umowy przelewu za nieważnej, w szczególności brak jest naruszenia normy wynikającej z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 510;art. 510 § 2)">art. 510 § 2 k.c.</a>
</p>
<p>Dla przyjęcia odpowiedzialności ubezpieczyciela konieczne jest zaistnienie przesłanek odpowiedzialności, a więc zdarzenia, z którym umowa wiąże obowiązek odszkodowawczy, powstania szkody oraz związku przyczynowego między zdarzeniem sprawczym a faktem, z którego szkoda wynika, przy czym zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 361)">art. 361 k.c.</a> powinien to być adekwatny związek przyczynowy. W rozpoznawanej sprawie niesporny był fakt zawarcia przez sprawcę zdarzenia umowy ubezpieczenia OC z pozwanym i zaistnienie powodującego szkodę zdarzenia, za które odpowiadała osoba ubezpieczona. Pozwana zakwestionowała wysokość stawki oraz okres najmu pojazdu zastępczego, wskazując że naprawa uszkodzonego pojazdu możliwa była do przeprowadzenia w okresie, w którym poszkodowany korzystał z pojazdów zastępczych refundowanych przez pozwaną. W świetle poczynionych ustaleń faktycznych poszkodowany korzystał z pojazdów zastępczych refundowanych przez pozwaną w okresie od 23 maja 2017 r. do dnia 1 czerwca 2018 r., a następnie od 4 do 6 czerwca 2018 r., kiedy to pozwana wezwała poszkodowanego do zwrotu wyjętego pojazdu, a więc jeszcze przed zakończeniem naprawy uszkodzonego pojazdu (w tym czasie warsztat oczekiwał na zamówioną szybę). Wobec czego poszkodowany, nie dysponując innym pojazdem, którym mógł się poruszać, zważywszy na zaplanowany urlop w okresie letnim, zasadnie wynajmował pojazd zastępczy od powodów i zwrócił go po otrzymaniu naprawionego pojazdu. Nie sposób przypisać poszkodowanemu naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 354;art. 354 § 2)">art. 354 § 2 k.c.</a> poprzez podejmowanie działań zmierzających zwiększeniu szkody, skoro mimo zgłoszenia dodatkowych uszkodzeń, ubezpieczyciel dopiero w dniu 4 czerwca 2018 r. zaakceptował zakres naprawy, w tym samym też dniu warsztat zamówił szybę, a po jej dostarczeniu w dniu 20 czerwca 2018 r., następnego dnia wydano poszkodowanemu naprawiony pojazd. Co istotne, w tym czasie wynajęty pojazd służył poszkodowanemu do wyjazdu na zaplanowany wcześniej urlop, a także celem dojazdu na wizyty lekarskie poza miejscowością swojego zamieszkania.</p>
<p>Sąd nie podzielił zatem zarzutu pozwanej w tym przedmiocie i przyjął za biegłym, iż mimo kosmetycznego charakteru uszkodzeń, które nie dyskwalifikowały pojazdu z ciągłej eksploatacji, to uzasadniony okres naprawy wynosił 29 dni, począwszy od 23 maja 2018 r. i poszkodowany miał prawo korzystać w tym konkretnym przypadku z auta zastępczego aż do zakończenia naprawy w dniu 21 czerwca 2018 roku. W tych okolicznościach najem od powodów trwający od 7 do 21 czerwca 2018 r. w uzasadnionym okresie naprawy, wynoszący 13 dni, również jest uzasadniony.</p>
<p>Potwierdził się natomiast zarzut pozwanej, iż stawka dobowa najmu zastosowana przez powodów w kwocie 250 zł była zawyżona, gdyż nie mieściła się w przedziale ówczesnych stawek lokalnych (maksymalne stawki dobowe najmu pojazdów z segmentu C wynosiły bowiem 210 zł netto). Mając powyższe na uwadze, uzasadniony koszt najmu pojazdu zastępczego wynosił 3.357,90 zł brutto stanowiący iloczyn 13 dni najmu oraz dobowej stawki najmu w kwocie 210 zł netto, która odpowiada maksymalnym stawkom dobowym najmu pojazdów z segmentu C. Do takiej też kwoty powodowie ostatecznie rozszerzyli powództwo.</p>
<p>O odsetkach od zasądzonej w punkcie I sentencji kwoty orzeczono na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 481)">art. 481 k.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 817;art. 817 § 1;art. 817 § 2)">art. 817 § 1 i 2 k.c.</a>
</p>
<p>Stąd orzeczono jak w punkcie I wyroku.</p>
<p>Rozstrzygnięcie o kosztach procesu znajduje podstawę prawną w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 k.p.c.</a> Powodowie ponieśli opłatę od pozwu w kwocie 80 zł i od rozszerzonego powództwa w kwocie 120 zł; wydatek na wynagrodzenie biegłego w kwocie 427,22 zł, pokryty z uiszczonej przez nich zaliczki w kwocie 800 zł, a także 34 zł tytułem opłat skarbowych od pełnomocnictw oraz 900 zł tytułem wynagrodzenia zawodowego pełnomocnika zgodnie z § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie z dnia 22 października 2015 r. (Dz.U. z 2015 r. poz. 1800), razem 1561,22 zł. Koszty te powinna solidarnie zwrócić powodom strona pozwana jako przegrywająca proces.</p>
<p>W pkt III sentencji Sąd na podstawie art. 80 ust. 1 w zw. z art. 84 ust. 1 i 2 u.k.s.c. zwrócił stronom nadpłacone koszty sądowe, mając na uwadze, że wynagrodzenie biegłego wyniosło 854,45 zł zostało po połowie pokryte z zaliczek uiszczonych przez strony w kwotach po 800 zł.</p>
<p>
<em>
<!-- -->
<span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">K. G.</span>
</em>
</p>
</div>
<div>
<h2>ZARZĄDZENIE</h2>
<p>
<em>
<!-- -->1. <span class="anon-block">(...)</span>
</em>
</p>
<p>
<em>
<!-- -->2. <span class="anon-block">(...)</span> </em>
</p>
<p>
<em>
<!-- -->3. <span class="anon-block">(...)</span> </em>
</p>
<p>
<em>
<!-- -->
<span class="anon-block">(...)</span> </em>
</p>
<p>
<span class="anon-block">S.</span>, dnia 2 stycznia 2020 r.</p>
</div>