II W 286/19

<p> <strong> <!-- --> <span class="underline"> <!-- -->Sygn. akt II W 286/19</span> </strong> </p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p> <strong> <!-- -->Dnia 20 grudnia 2019 roku</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Rejonowy</strong> w <strong> <!-- -->Bielsku Podlaskim</strong> w <strong> <!-- -->II Wydziale Karnym</strong> w składzie:</p> <p> <strong> <!-- -->Przewodniczący</strong> SSR Marcin Mosiołek</p> <p> <strong> <!-- -->Protokolant</strong> Martyna Żywicka</p> <p>po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2019 roku w <span class="anon-block">B.</span> </p> <p>sprawy z oskarżenia Komendy Powiatowej Policji w <span class="anon-block">B.</span> przeciwko</p> <p> <strong> <!-- --> <span class="underline"> <!-- --> <span class="anon-block">J. M. (1)</span> </span> </strong>, synowi <span class="anon-block">A.</span> i <span class="anon-block">K. z domu P.</span>, <span class="anon-block">urodzonemu w dniu (...)</span> w miejscowości <span class="anon-block">C.</span>,</p> <p> <strong> <!-- -->obwinionemu o to, że</strong>:</p> <p>w dniu 27 sierpnia 2019 roku w godzinach 09:00 – 11:25 w <span class="anon-block">B.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span>, w miejscu publicznym, to jest w sali posiedzeń Starostwa Powiatowego w <span class="anon-block">B.</span>, zakłócił przebieg wspólnego posiedzenia Komisji Rewizyjnej, Komisji Budżetu, Gospodarki Komunalnej i Przestrzennej oraz Komisji Oświaty i Spraw Społecznych Rady Gminy <span class="anon-block">B.</span> w ten sposób, że wbrew jawnemu przegłosowaniu przez większość radnych oraz wielokrotnemu zwracaniu uwagi, nie zaprzestał nagrywania telefonem komórkowym przebiegu posiedzenia, czym zakłócił ustalony porządek, przebieg obrad, wywołując niepokój i zamieszanie,</p> <p> <strong> <!-- -->to jest o czyn z art. 51 § 1 k.w. w zw. z art. 18 ust. 2 UDIP</strong>,</p> <p>orzeka:</p> <p>I.  Obwinionego <strong> <!-- --> <span class="anon-block">J. M. (1)</span> </strong> uniewinnia od popełnienia zarzucanego mu czynu.</p> <p>II.  Kosztami postępowania obciąża Skarb Państwa.</p> <p> <strong> <!-- --> <em> <!-- -->Sędzia</em> </strong> <em> <!-- -->:</em> </p> <p> <strong> <!-- -->Sygn. akt II W 286/19 </strong> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p> <span class="anon-block">J. M. (2)</span> został obwiniony o to, że w dniu 27 sierpnia 2019 roku w godzinach 09:00 – 11:25 w <span class="anon-block">B.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span>, w miejscu publicznym, to jest w sali posiedzeń Starostwa Powiatowego w <span class="anon-block">B.</span>, zakłócił przebieg wspólnego posiedzenia Komisji Rewizyjnej, Komisji Budżetu, Gospodarki Komunalnej i Przestrzennej oraz Komisji Oświaty i Spraw Społecznych Rady Gminy <span class="anon-block">B.</span> w ten sposób, że wbrew jawnemu przegłosowaniu przez większość radnych oraz wielokrotnemu zwracaniu uwagi, nie zaprzestał nagrywania telefonem komórkowym przebiegu posiedzenia, czym zakłócił ustalony porządek, przebieg obrad, wywołując niepokój i zamieszanie, to jest o czyn z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20011121198" title="Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - Dz. U. z 2001 r. Nr 112, poz. 1198 (art. 51;art. 51 § 1)">art. 51 § 1</a> k.w. w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20011121198" title="Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - Dz. U. z 2001 r. Nr 112, poz. 1198 (art. 18;art. 18 ust. 2)">art. 18 ust. 2 Ustawy o dostępie do informacji publicznej</a>.</p> <p>Obwiniony w toku czynności wyjaśniających nie przyznał się do popełnienia zarzucanego mu czynu. Wyjaśnił, że w dniu 27 sierpnia 2019 r. był w sali posiedzeń, gdzie odbywało się wspólne posiedzenie komisji Rady Gminy <span class="anon-block">B.</span> i nagrywał telefonem komórkowym dźwięk przebiegu posiedzenia połączonych komisji, jednakże było to jego zdaniem zgodne z unormowaniami prawnymi obowiązującymi w Polsce. Jak wyjaśnił, chociaż radni większością głosów przegłosowali, aby zaprzestał nagrywania, to jednak nie zgodził się z tym, gdyż <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19900160095" title="Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym - Dz. U. z 1990 r. Nr 16, poz. 95 ()">ustawa o samorządzie gminnym</a> umożliwia nagrywanie obrad radnych na komisji i sesji. Po przybyciu patrolu policji poinformował policjantów, że nie opuści sali i nie przestanie nagrywać. Obwiniony wyjaśnił, iż nie nagrywał wszystkiego, lecz tylko kwestie, które go interesowały i do końca uczestniczył w obradach komisji (k. 20, k. 70v – 71v).</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Zgromadzone dowody wskazują, iż obwiniony nie dopuścił się czynu zabronionego, jako wykroczenie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19710120114" title="Ustawa z dnia 20 maja 1971 r. - Kodeks wykroczeń - Dz. U. z 1971 r. Nr 12, poz. 114 (art. 51;art. 51 § 1)">art. 51 § 1 Kodeksu wykroczeń</a>. W konsekwencji stwierdzenia, że zachowanie obwinionego nie realizuje znamion żadnego wykroczenia, należało uniewinnić obwinionego od popełnienia zarzucanego mu czynu.</p> <p>Zarzut postawiony obwinionemu sprowadzał się do twierdzenia, że obwiniony miał zakłócić ustalony porządek i przebieg obrad wspólnego posiedzenia Komisji Rewizyjnej, Komisji Budżetu, Gospodarki Komunalnej i Przestrzennej oraz Komisji Oświaty i Spraw Społecznych Rady Gminy <span class="anon-block">B.</span> w ten sposób, iż miał nagrywać przebieg posiedzenia przy pomocy telefonu komórkowego, nawet pomimo przegłosowania przez radnych, iż nie wyrażają zgody na nagrywania oraz wielokrotnemu zwracaniu uwagi.</p> <p>Jak wynika z materiału dowodowego, a przede wszystkim zeznań świadków <span class="anon-block">S. O.</span> i <span class="anon-block">L. T.</span> zachowanie obwinionego w istocie sprowadzało się do udziału w posiedzeniu komisji rady gminy, rejestrowaniu dźwięku z posiedzenia oraz odmowy zaprzestania rejestracji pomimo takich żądań i głosowania radnych.</p> <p>Zdaniem Sądu zachowanie obwinionego nie może został uznane za czyn zabroniony. Przede wszystkim wskazać należy, że problematyka jawności i dostępu do posiedzeń organów samorządowych stanowi przedmiot regulacji samorządowych ustaw ustrojowych, bez których nie można rozpatrywać i oceniać zachowania obwinionego. W tym aspekcie należy mieć na względzie, że <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19900160095" title="Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym - Dz. U. z 1990 r. Nr 16, poz. 95 ()">ustawa z dnia 08 marca 1990 r. o samorządzie gminnym</a> (Dz.U. 2019 poz. 506) wprowadza zasadę jawności działania organów gminy. Wszakże art. 11b tej ustawy stanowi, że działalność organów gminy jest jawna. Ograniczenia jawności mogą wynikać wyłącznie z ustaw. Co więcej przepis art. 11b ust. 2 w/w ustawy stanowi, że jawność działania organów gminy obejmuje w szczególności prawo obywateli do uzyskiwania informacji, wstępu na sesje rady gminy <span class="underline"> <!-- -->i posiedzenia jej komisji,</span> a także dostępu do dokumentów wynikających z wykonywania zadań publicznych, w tym protokołów posiedzeń organów gminy i komisji rady gminy. Orzecznictwo sądów administracyjnych i poglądy doktrynalne wskazują zaś, że pojęcie "wstępu na sesje rady gminy i posiedzenia jej komisji" użyte w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19900160095" title="Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym - Dz. U. z 1990 r. Nr 16, poz. 95 (art. 11 b;art. 11 b ust. 2)">art. 11b ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym</a> (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 594 ze zm.) podobnie jak i pojęcie "dostępu do posiedzeń kolegialnych organów władzy publicznej", użyte w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20011121198" title="Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - Dz. U. z 2001 r. Nr 112, poz. 1198 (art. 3;art. 3 ust. 1;art. 3 ust. 1 pkt. 3)">art. 3 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej</a> (Dz.U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.) należy, interpretować szeroko, a więc także w kontekście <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970780483" title="Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 (art. 61;art. 61 ust. 2)">art. 61 ust. 2 Konstytucji RP</a>, jako prawo obywatela do rejestracji dźwięku lub obrazu z obrad rady gminy <span class="underline"> <!-- -->i posiedzeń jej komisji </span>(wyrok WSA w Łodzi z dnia 09 lipca 2008 r., wyrok WSA z Łodzi z dnia 13 sierpnia 2014 r. II SAB/Łd 69/14, P. Sitniewski, Zasada jawności obrad organów stanowiących w praktyce jednostek samorządu terytorialnego. Warszawa 2018 r., M. Augustyniak, Zasada jawności i dostęp do informacji publicznej w komisjach organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego w Polsce – wnioski i postulaty {w:} B. Dolnicki, Jawność w samorządzie terytorialnym, Lex 2015).</p> <p>Rozpoznając zasadność zarzutu postawionego obwinionemu wskazać zatem należało, że przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19900160095" title="Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym - Dz. U. z 1990 r. Nr 16, poz. 95 (art. 11 b;art. 11 b ust. 2)">art. 11b ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym</a> musi być odniesiony do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20011121198" title="Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - Dz. U. z 2001 r. Nr 112, poz. 1198 (art. 18)">art. 18 ustawy o dostępie do informacji publicznej</a> (t.j. Dz.U. 2019, poz. 1429), na który powołuje się oskarżyciel publiczny, zarzucając obwinionemu zachowanie sprzeczne z tym przepisem prawa. Jak wynika z treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20011121198" title="Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - Dz. U. z 2001 r. Nr 112, poz. 1198 (art. 18;art. 18 ust. 1)">art. 18 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej</a> posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów są jawne i dostępne. Natomiast treść art. 18 ust. 2 w/w ustawy wskazuje, że posiedzenia kolegialnych organów pomocniczych organów, o których mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20011121198" title="Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - Dz. U. z 2001 r. Nr 112, poz. 1198 (art. 18 ust. 1)">ust. 1</a>, są jawne i dostępne, o ile stanowią tak przepisy ustaw albo akty wydane na ich podstawie lub gdy organ pomocniczy tak postanowi.</p> <p>Niemniej jednak wskazać należy, że przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19900160095" title="Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym - Dz. U. z 1990 r. Nr 16, poz. 95 (art. 11 b;art. 11 b ust. 2)">art. 11b ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym</a> koresponduje z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20011121198" title="Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - Dz. U. z 2001 r. Nr 112, poz. 1198 (art. 18)">art. 18 ustawy o dostępie do informacji publicznej</a>, w tym zakresie w jakim potwierdza prawo dostępu do posiedzeń rady gminy. Jednakże w dalszej części przepis ten <span class="underline"> <!-- -->rozszerza prawo dostępu do posiedzeń kolegialnych na posiedzenia komisji rady gminy</span>. Nie ma też wątpliwości, że komisje rady gminy mają charakter kolegialnych organów pomocniczych rady gminy w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20011121198" title="Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - Dz. U. z 2001 r. Nr 112, poz. 1198 (art. 18;art. 18 ust. 2)">art. 18 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej</a>. Dla ich jawności i dostępności konieczny jest zatem przepis ustawy albo aktu wydanego na ich podstawie lub gdy organ pomocniczy tak postanowi. Właśnie przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19900160095" title="Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym - Dz. U. z 1990 r. Nr 16, poz. 95 (art. 11 b;art. 11 b ust. 2)">art. 11b ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym</a>, zapewnia ustawową podstawę jawności i dostępności do posiedzeń komisji rady gminy w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20011121198" title="Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - Dz. U. z 2001 r. Nr 112, poz. 1198 (art. 18;art. 18 ust. 2)">art. 18 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej</a>.</p> <p>W realiach przedmiotowej sprawy należało zatem uznać, iż obwiniony nie naruszył przepisów o jawności i dostępności posiedzeń komisji rady gminy. Przebywając na posiedzeniu połączonych komisji rady gminy dysponował uprawnieniem do rejestrowania dźwięku z prowadzonych obrad. Niezastosowanie się obwinionego do próśb oraz nalegań o zaniechanie nagrywania, a nawet do uchwały zakazującej rejestrowania dźwięku z przebiegu posiedzenia nie może być postrzegane w kategoriach wykroczenia z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20011121198" title="Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - Dz. U. z 2001 r. Nr 112, poz. 1198 (art. 51;art. 51 § 1)">art. 51 § 1</a> kw. Wskazać należy, iż już w stanie prawnym obowiązującym przed wejściem w życie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20011121198" title="Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - Dz. U. z 2001 r. Nr 112, poz. 1198 ()">ustawy o dostępie do informacji publicznej</a> Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził w wyroku z dnia 12.10.1999 r. II SA 220/99, że uchwała rady gminy zakazująca rejestrowania obrazu z jej obrad narusza konstytucyjną zasadę jawności działania organów władzy publicznej.</p> <p>Wskazać należy, że zakłócenie porządku publicznego, to wywołanie stanu, który w danym miejscu, czasie i okolicznościach, zgodnie z przyjętymi zwyczajami i obowiązującymi przepisami, uważa się za nienormalny i który, w obiektywnym odbiorze, odczuwany jest jako utrudnienie lub uniemożliwienie powszechnie akceptowanego sposobu zachowania się w miejscach dostępnych dla bliżej nieokreślonej liczby osób (wyrok SN z dnia 02.12.1992 r. III KRN 189/92). Zachowania obwinionego, który powołał się na obowiązujące uregulowania prawne w zakresie jawności posiedzeń komisji rady gminy i odmówił zaniechania rejestracji dźwięku z przebiegu posiedzenia nie można traktować jako zachowania stanowiącego zakłócenie porządku publicznego, a tym samym jako czynu zabronionego przez ustawę pod groźbą kary.</p> <p>Wskazać przy tym należy, że prawo dostępu do posiedzeń rady gminy i jej komisji nie ma charakteru absolutnego, a zatem możliwość nagrywania obrazu lub dźwięku z posiedzeń nie jest nieograniczona. Prawo dostępu do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych, a także ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorstwa. Wynika to jednoznacznie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20011121198" title="Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - Dz. U. z 2001 r. Nr 112, poz. 1198 (art. 5)">art. 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej</a>. Wystąpienie takich okoliczności uregulowanych w ustawie uzasadnia utajnienie obrad organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego oraz ich komisji. Materiał dowodowy zgromadzony w toku postępowania nie wskazuje jednak, aby podejmowano uchwałę o wyłączeniu jawności posiedzenia komisji ze względu na jakąkolwiek uregulowaną ustawowo okoliczność. To też musiałoby się zresztą wiązać z koniecznością opuszczenia posiedzenia przez obwinionego, co też nie miało miejsca, gdyż żadna decyzja o wyłączeniu jawności posiedzenia nie była podejmowana.</p> <p>Z uwagi na powyższe należało obwinionego uniewinnić od popełnienia zarzucanego mu czynu. Z uwagi na powyższe Sąd na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20011061148" title="Ustawa z dnia 24 sierpnia 2001 r. - Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia - Dz. U. z 2001 r. Nr 106, poz. 1148 (art. 119;art. 119 § 2;art. 119 § 2 pkt. 1)">art. 119 § 2 pkt 1 kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia</a> kosztami postępowania obciążył Skarb Państwa.</p> </div>