II GZ 377/18

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Zabłocka po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia P. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 lipca 2018 r., sygn. akt VI SA/Wa 238/18 w zakresie odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi P. B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2017 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 20 lipca 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 88 w zw. z art. 87 § 1 i art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm. – dalej p.p.s.a. odrzucił wniosek P. B. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 12 czerwca 2018 r., sygn. akt VI SA/Wa 238/18 oddalił skargę P. B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2017 r., w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej. Pismem z dnia 6 lipca 2018 r. ustanowiony w dniu 20 czerwca 2018 r. pełnomocnik skarżącego – adw. K. S. wniósł o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 12 czerwca 2018 r., załączając do niego wniosek o sporządzenie uzasadnienia tego wyroku. Sąd wskazał także, że z akt sprawy wynika, że pełnomocnik substytucyjny skarżącego – adw. G. K. zapoznawał się z aktami przedmiotowej sprawy w dniu 26 czerwca 2018 r. o godz. 10.20. Sąd I instancji podniósł, że ustanowiony w sprawie pełnomocnik substytucyjny zapoznawał się z aktami niniejszej sprawy w dniu 26 czerwca 2018 r. Zatem najpóźniej od tego dnia należy zatem liczyć siedmiodniowy termin na złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia. Powyższy termin upłynął w dniu 3 lipca 2018 r. Natomiast wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku został nadany przez pełnomocnika skarżącego w dniu 5 lipca 2018 r., a więc z uchybieniem siedmiodniowego terminu do jego wniesienia i jako spóźniony podlegał odrzuceniu. Skarżący powyższe postanowienie zaskarżył w całości zażaleniem i wniósł o: 1. uchylenie zaskarżonego postanowienia; 2. rozpoznanie wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku i jego uwzględnienie; ewentualnie uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił: 1. naruszenie przepisów postępowania tj. art. 87 § 1 p.p.s.a. poprzez brak poczynienia jakichkolwiek ustaleń w zakresie ustalenia przyczyny uchybienia przez skarżącego terminowi do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku - podczas, gdy w/w przepis wyraźnie wskazuje, że pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu do dokonania określonej czynności procesowej wnosi się w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminowi - co oznacza, że rozpoznając wniosek o przywrócenie terminu sąd zobligowany jest do zdefiniowania przyczyny uchybienia terminowi i umiejscowienia jej w określonym czasie; 2. naruszenie przepisów postępowania tj. art. 87 § 1 p.p.s.a. poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że przyczyna uchybienia terminu ustała w związku z ustanowieniem przez skarżącego pełnomocnika procesowego i zapoznanie się przez niego z aktami sprawy - podczas, gdy zapoznanie się przez pełnomocnika z aktami sprawy nie ma jakiegokolwiek znaczenia dla obowiązku sądu w zakresie ustalenia przyczyny uchybienia terminowi do dokonania określonej czynności procesowej; 3. naruszenie przepisów postępowania tj. art. 6 w zw. z art. 87 p.p.s.a. poprzez brak pouczenia skarżącego, który występował bez profesjonalnego pełnomocnika o terminie i prawie do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia zapadłego w sprawie wyroku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 141 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm. – dalej p.p.s.a.) w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku. Czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna (art. 85 p.p.s.a.). Natomiast zgodnie z art. 86 § p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 p.p.s.a.). Z kolei art. 88 p.p.s.a. stanowi, że spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, należy zgodzić się z Sądem I instancji, że deklarowana przez skarżącego przyczyna uchybienia terminu ustała najpóźniej w dniu 26 czerwca 2018 r. Wtedy bowiem pełnomocnik substytucyjny skarżącego zapoznawał się z aktami sprawy i najpóźniej od tego dnia należy liczyć termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Natomiast wniosek o przywrócenie terminu wraz z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia wyroku został nadany na poczcie w dniu 6 lipca 2018 r. (Sąd I instancji błędnie wskazał datę 5 lipca 2018 r., jednakże nie ma to wpływu na wynik sprawy). W związku z tym wniosek jako spóźniony podlegał odrzuceniu. Mając to na uwadze za niezasadne należy uznać zarzuty zawarte w pkt 1 i 2 petitum zażalenia. Nie ma również racji skarżący podnosząc zarzut zawarty w pkt 3 petitum zażalenia. Wskazać należy, że zawiadomienie o terminie rozprawy skarżący odebrał osobiście w dniu 14 maja 2018 r., a zatem od tego momentu wiedział o terminie rozprawy. Ponadto w zawiadomieniu tym w punkcie 3, 4 i 5 jest pouczenie o możliwości i sposobie wniesienia przedmiotowego wniosku. Podnieść także należy, że wycieczka zagraniczna została wykupiona przez skarżącego w dniu 9 czerwca 2018 r., a więc już po otrzymaniu zawiadomienia o terminie rozprawy. Przy ocenie braku winy w uchybieniu terminu przyjąć należy pewien obiektywny miernik staranności, co oznacza, że tylko stwierdzenie, że strona danej przeszkody nie była w stanie przewidzieć, uzasadnia uwzględnienie wniosku. Chodzi więc o okoliczności od strony całkowicie niezależne i nieprzewidywalne. Wskazać również trzeba, że nie uzasadniają przywrócenia uchybionego terminu okoliczności takie, jak dopuszczenie się choćby lekkiego niedbalstwa przez stronę, czy też niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw. Zaznaczyć należy, iż kryterium braku winy, jako przesłanki możliwości przywrócenia terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym wiąże się z obowiązkiem dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu tej czynności. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Podkreślić również należy, że przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wtedy, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wykaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. Należało zatem uznać, że skarżący nie wykazał istnienia obiektywnych przeszkód do złożenia wniosku w ustawowym terminie. Zasadnie zatem Sąd I instancji odrzucił wniosek skarżącego złożony po terminie określonym w art. 87 p.p.s.a. W takim stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.