II SA/Gl 920/08

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka (spr.), Sędzia WSA Włodzimierz Kubik, Protokolant starszy sekretarz sądowy Magdalena Jankowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 grudnia 2008r. sprawy ze skargi J. J. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wykonanych robót budowlanych 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta G. z dnia [...]r. nr [...], 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3. stwierdza nieważność postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. z dnia [...]r. nr [...], 4. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżącego kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. UZASADNIENIE Pismem z dnia [...] r. J. J. zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. o kontrolę robót budowlanych prowadzonych na sąsiedniej działce, podnosząc, że są one wykonywane niezgodnie z projektem. Decyzją z dnia [...]r. organ umorzył postępowanie w sprawie robót prowadzonych przez I. G. na działce przy ul. [...] w G. Odwołując się od tej decyzji, skarżący wniósł jednocześnie o wyłączenie od rozpoznania sprawy osoby pełniącej funkcję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. oraz wszystkich pracowników tego organu. Zarzucił, że istnieją uzasadnione podejrzenia co do bezstronności organu, albowiem autorem projektu budowlanego dla inwestorki jest mąż osoby sprawującej funkcję organu. Postanowieniem z dnia [...]r., na podstawie art. 24 § 3 i art. 26 § 2 i 3 k.p.a. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wyłączył Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. od udziału w postępowaniu i wyznaczył do prowadzenia sprawy Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. Natomiast decyzją z [...]r. organ odwoławczy uchylił rozstrzygnięcie organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania PINB w Z. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. decyzją z [...]r. umorzył postępowanie w sprawie. Rozstrzygnięcie to utrzymał w mocy organ II instancji decyzją z [...]r. W wyniku skargi wniesionej do sądu, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 5 maja 2005 r. w sprawie o sygn. II SA/Ka 1641/03 uchylił decyzje organów obu instancji. W uzasadnieniu wskazano, że rozstrzygnięcie sprawy wymaga poczynienia ustaleń faktycznych mających na celu wykazanie, czy wykonane faktycznie prace są zgodne z zatwierdzonym projektem budowlanym oraz jaki charakter mają zmiany wprowadzone do projektu. W następnej kolejności Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. postanowieniem z dnia [...]r. przekazał sprawę do rozpoznania Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w G. jako organowi właściwemu. W podstawie prawnej podano przepis art. 65 § 1 k.p.a. Natomiast w uzasadnieniu wyjaśniono, że zaszła zmiana personalne na stanowisku Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G., odpadła zatem przesłanka z art. 24 § 1 k.p.a. Rozpoznając sprawę po wyroku sądu, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. decyzją z [...]r. nr [...] umorzył postępowanie w sprawie zgodności wykonanych robót z pozwoleniem na budowę. Rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy przez organ II instancji decyzją z [...]r. W skardze do sądu administracyjnego J. J. wniósł o uchylenie decyzji i ponowne rozpoznanie, czy doszło do odstępstwa od pozwolenia na budowę oraz podjęcie kroków w celu ich ewentualnej likwidacji. W uzasadnieniu zarzucił przewlekłość postępowania. Wskazał, że w jego ocenie, nie poczyniono ustaleń istotnych dla sprawy, pozwalających na precyzyjne ustalenie, czy doszło do odstępstw od projektu budowlanego. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, opisał przebieg postępowania i zgromadzony w aktach materiał oraz podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozważył, co następuje: Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd stwierdza nieważność decyzji, jeśli zachodzą przesłanki nieważności określone w art. 156 k.p.a. Sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi i uwzględnia z urzędu przesłanki nieważności. Kontrola zaskarżonej do sądu decyzji wykazała, że została ona wydana z obrazą przepisów o właściwości organów, co stanowi okoliczność skutkującą nieważnością decyzji, zgodnie z art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. Organ odwoławczy zignorował fakt, że w pierwszej instancji orzekał organ wyłączony od rozpoznania sprawy, zatem niewłaściwy do jej załatwienia. Istotne znaczenie dla sprawy ma bowiem fakt, że postanowieniem z dnia [...]r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wyznaczył do rozpoznania sprawy Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. Postanowienie to pozostaje w obrocie prawnym i skutkuje brakiem właściwości do rozpoznania sprawy po stronie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. Decyzja została wydana w I instancji przez organ niewłaściwy do jej rozpoznania. Skutki postanowienia o wyłączeniu organu nie mogły zostać zniesione przez organ wyznaczony jako właściwy, w drodze postanowienia o przekazaniu sprawy w oparciu o przepis art. 65 § 1 k.p.a. Wyrok sądu administracyjnego uchylający poprzednio wydane decyzje nie niweczył wszystkich czynności podjętych w sprawie. W szczególności nie miała miejsca sytuacja ponownego składania wniosku przez stronę. Po uchyleniu decyzji sprawa wróciła na etap postępowania administracyjnego do tej pory prowadzonego, wyrok nie skutkował wszczęciem nowego postępowania w sprawie. Niewątpliwe zatem jest, że organ, któremu sprawę zwrócono do rozpoznania po wyroku sądu nie mógł zastosować przepisu art. 65 § 1 k.p.a. Po pierwsze nie miało miejsca wniesienie podania, po wtóre organ ten nie był niewłaściwy w sprawie. Nadto w ten sposób organ niższej instancji doprowadził do zmiany rozstrzygnięcia podjętego przez organ wyższego stopnia, nie będąc uprawnionym do weryfikowania przesłanek wyłączenia. Postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. z dnia [...]r. wydane zatem zostało bez podstawy prawnej, co uzasadnia stwierdzenie jego nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. W toku ponownego postępowania organy uwzględnią stanowisko wyrażone w niniejszym uzasadnieniu i zgodnie z właściwością rozpoznają sprawę, uwzględniając zalecenia zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 5 maja 2005 r. o sygn. II SA/Ka 1641/03. Mając na względzie podane argumenty, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 w związku z art. 134 § 1 i 135 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. O wykonalności decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku orzeczono na podstawie art. 152 powołanej ustawy. O zwrocie kosztów postępowania postanowiono na podstawie art. 200, 205 § 1 i 209 ustawy.