II GSK 214/21

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Mirosław Trzecki po rozpoznaniu w dniu 16 listopada 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej wniosku UAB A. w T., L. o uzupełnienie w zakresie kosztów postępowania kasacyjnego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 sierpnia 2021 r., sygn. akt II GSK 214/21 w sprawie ze skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 8 października 2020 r. sygn. akt II SA/Rz 655/20 w sprawie ze skargi UAB A. w T., L. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie z dnia [...] marca 2020 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za niewykonanie obowiązków określonych w przepisach ustawy o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów postanawia: odmówić uzupełnienia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 sierpnia 2021 r., sygn. akt II GSK 214/21, w zakresie kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Wyrokiem z 8 października 2020 r., sygn. akr II SA/Rz 655/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, po rozpoznaniu skargi UAB A. w T. (dalej "skarżąca"), uchylił decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie z [...] marca 2020 r. oraz decyzję Naczelnika Podkarpackiego Urzędu Celno-Skarbowego w Przemyślu z [...] grudnia 2019 r. w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie obowiązków wynikających z ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów, a także zasądził zwrot kosztów postępowania sądowego. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie. Jej odpis został doręczony pełnomocnikowi skarżącej 11 stycznia 2021 r. W piśmie z 29 stycznia 2021 r. UAB A. w T. złożyła odpowiedź na skargę kasacyjną wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu na dokonanie tej czynności. Podniosła, że jej pełnomocnik przebywał na przymusowej izolacji od 13 stycznia 2021 r. do 22 stycznia 2021 r. Okoliczność ta została potwierdzona zaświadczeniem. Postanowieniem z 25 marca 2021 r., sygn. akt II GSK 214/21, Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną. Sąd uznał, że złożenie odpowiedzi na skargę kasacyjną po terminie nie wywołuje negatywnych skutków procesowych, ponieważ stanowi ona pismo procesowe strony, które dołączane jest do akt sprawy i z którym Sąd zapoznaje się przed rozstrzygnięciem sprawy. Następnie wyrokiem z 20 sierpnia 2021 r., sygn. akt II GSK 214/21, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną organu od ww. wyroku. Wnioskiem z 18 października 2021 r. pełnomocnik skarżącej wniósł o uzupełnienie wyroku NSA z 20 sierpnia 2021 r. w zakresie orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego według norm przepisanych. Wskazano, że skarżąca w postępowaniu była reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, który złożył odpowiedź na skargę kasacyjną wraz z wnioskiem o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Sąd nie rozstrzygnął w przedmiocie tego wniosku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek strony nie znajduje podstaw, więc należało odmówić uzupełnienia wyroku NSA z 20 sierpnia 2021 r. Zgodnie z art. 157 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej "p.p.s.a.") strona może w ciągu czternastu dni od doręczenia wyroku z urzędu zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. Jeżeli orzeczenie uzupełniające dotyczy wyłącznie kosztów, sąd wydaje orzeczenie w formie postanowienia (a contrario art. 157 § 3 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 193 p.p.s.a. wniosek taki można również złożyć w postępowaniu kasacyjnym. W rozpoznawanej sprawie pełnomocnik skarżącej złożył wniosek o uzupełnienie wyroku NSA z 20 sierpnia 2021 r. o orzeczenie w zakresie kosztów. Bezspornym jest, że orzeczenie w tym zakresie nie zostało zawarte w tym wyroku. Wobec tego należało ocenić, czy w niniejszej sprawie zachodziły podstawy do zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego. Jak wynika z art. 204 p.p.s.a., w razie oddalenia skargi kasacyjnej strona, która wniosła skargę kasacyjną, obowiązana jest zwrócić niezbędne koszty postępowania kasacyjnego poniesione przez: 1. organ – jeżeli zaskarżono skargą kasacyjną wyrok sądu pierwszej instancji oddalający skargę albo przez 2. skarżącego – jeżeli zaskarżono skargą kasacyjną wyrok sądu pierwszej instancji uwzględniający skargę. Do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez radcę prawnego zalicza się jego wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego radcy prawnego, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony (art. 205 § 2 p.p.s.a.). Stawki wynagrodzenia pełnomocnika profesjonalnego i katalog czynności, za których wykonanie w postępowaniu sądowoadministracyjnym przysługują koszty postępowania regulują rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości – w niniejszej sprawie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265; dalej "rozporządzenie"). Z § 14 rozporządzenia wynika, że stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi: 1) w pierwszej instancji: a) w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna – stawkę obliczoną na podstawie § 2, b) za sporządzenie skargi i udział w rozprawie w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego – 1200 zł, c) w innej sprawie – 480 zł; 2) w drugiej instancji: a) za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym – 75% stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji nie prowadził sprawy ten sam radca prawny – 100% tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 240 zł, b) za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej – 50% stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam radca prawny w drugiej instancji – 75% tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 240 zł, c) za udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym – 50% stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy w drugiej instancji ten sam radca prawny, nie sporządził i nie wniósł kasacji – 75% tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 240 zł, d) w postępowaniu zażaleniowym – 240 zł. Z przywołanych powyżej przepisów wynika, że na gruncie postępowania kasacyjnego koszty postępowania obejmują poniesione przez stronę koszty sądowe oraz wynagrodzenie pełnomocnika strony, który wykonał czynność określoną w § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a-c rozporządzenia, to znaczy stawił się na rozprawie lub w terminie sporządził skargę kasacyjną. Ponadto, możliwe jest zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego za sporządzenie i wniesienie odpowiedzi na skargę kasacyjną w terminie (zob. uchwała siedmiu sędziów NSA z 19 listopada 2012 r., sygn. akt II FPS 4/12). Zaznaczyć przy tym należy, że strona nie poniosła kosztów sądowych, do których należą opłaty sądowe (np. wpis od pisma wszczynającego postępowanie) i wydatki, więc nie ma podstaw do zasądzenia ich zwrotu. Jeżeli zaś chodzi o zwrot wynagrodzenia pełnomocnika, NSA stwierdza, że żadna z czynności dokonana przez pełnomocnika nie należy do kategorii czynności przewidzianych przez § 14 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia. W ocenie Naczelnego Sadu Administracyjnego, nie zachodzą podstawy do zwrotu wynagrodzenia pełnomocnika za sporządzenie odpowiedzi na skargę kasacyjną na gruncie niniejszej sprawy. Należy bowiem stwierdzić, że pismo to zostało wniesione do sądu po terminie określonym w art. 179 p.p.s.a., a złożony wniosek o przywrócenie tego terminu jest niedopuszczalny (por. postanowienie z 17 marca 2016 r., sygn. akt II GSK 7/16). Skoro więc strona złożyła spóźnioną odpowiedź na skargę kasacyjną, to za jej sporządzenie nie przysługuje zwrot kosztów postępowania na mocy art. 204 pkt 2 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a. i § 14 ust. 1 pkt 2 lit. c rozporządzenia. W konsekwencji Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że w wyroku NSA z 20 sierpnia 2021 r. orzeczono o całości sprawy, a brak orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego wynika z tego, że nie ma podstaw do ich przyznania. Tym samym wniosek skarżącej o uzupełnienie wyroku nie mógł zostać uwzględniony. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 157 § 1, 2 i 3 w związku z art. 193 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji.