Ppolska.starec← UrzadnikВойти

I OSK 527/21

Sądy administracyjne2021-10-06
Sygnatura
I OSK 527/21
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia
2021-10-06
Rodzaj
Wyrok NSA

Sędziowie

Aleksandra ŁaskarzewskaArkadiusz BlewązkaIwona Bogucka

Rozstrzygnięcie

Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę

Treść orzeczenia

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska Sędziowie: Sędzia NSA Iwona Bogucka Sędzia del. WSA Arkadiusz Blewązka (spr.) po rozpoznaniu w dniu 6 października 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 11 grudnia 2020 r. sygn. akt II SA/Sz 188/20 w sprawie ze skargi G[...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia 23 stycznia 2020 r. nr S[...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę; 2. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 11 grudnia 2020 r., II SA/Sz 188/20, po rozpoznaniu skargi G[...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia 23 stycznia 2020 r. nr SKO[...]w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Stargard z dnia 28 listopada 2019 r. nr DS.[...] Wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: Wnioskiem z dnia 29 października 2019 r. G[...] wystąpił o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad babcią I[...]. Decyzją dnia 28 listopada 2019 r. nr DS[...]Prezydent Miasta Stargard odmówił przyznania wnioskodawcy świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad babcią. W odwołaniu od decyzji wnioskodawca zwrócił się o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego i wskazał, że sprawuje opiekę nad babcią, która jest bardzo chora. Nadto wskazał, że jego matka M[...] ze względu na aktywność zawodową nie może sprawować opieki. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Szczecinie decyzją z dnia 23 stycznia 2020 r. nr SKO[...], wydana na podstawie art. 17 ust. 1 pkt, 4 i ust. 1b, ust. 3, ust. 5 pkt 1 lit. a) i b), art. 24 ust. 2 i 2a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U.2020.111 ze zm.), dalej jako "u.ś.r.", utrzymało w mocy ww. decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało na regulację art. 17 ust. 1, ust. 1a, ust. 1b, ust. 5 u.ś.r., zauważając, że zgodnie z art. 128 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz.U.2017.682 ze zm.), dalej jako "k.r.o.", obowiązek dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania (obowiązek alimentacyjny) obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo. Z treści art. 129 § 1 k.r.o. wynika, że obowiązek alimentacyjny obciąża zstępnych przed wstępnymi, a wstępnych przed rodzeństwem; jeżeli jest kilku zstępnych lub wstępnych – obciąża bliższych stopniem przed dalszymi; krewnych w tym samym stopniu obciąża obowiązek alimentacyjny w częściach odpowiadających ich możliwościom zarobkowym i majątkowym. Z kolei art. 132 k.r.o. stanowi, że obowiązek alimentacyjny zobowiązanego w dalszej kolejności powstaje dopiero wtedy, gdy nie ma osoby zobowiązanej w bliższej kolejności albo, gdy osoba ta nie jest w stanie uczynić zadość swemu obowiązkowi lub gdy uzyskanie od niej na czas potrzebnych uprawnionemu środków utrzymania jest niemożliwe lub połączone z nadmiernymi trudnościami. Badając, czy osobie wymienionej w art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r., niespokrewnionej w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, przysługuje uprawnienie do świadczenia pielęgnacyjnego, należy mieć na uwadze treść art. 17 ust. 1a u.ś.r. ww. ustawy. Odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych, organ wskazał, że przy wykładni art. 17 ust. 1 pkt 4 w związku z art. 17 ust. 1a u.ś.r. nie można ograniczać się jedynie do wykładni literalnej, której zastosowanie prowadziłoby do przyjęcia, że dalszym krewnym będzie przysługiwała prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, tylko w okolicznościach wymienionych w art. 17 ust. 1a u.ś.r. Konieczne w tym zakresie jest posiłkowanie się wykładnią celowościową i systemową omawianych przepisów, przemawiającą za uznaniem, że ograniczenia wynikające z regulacji art. 17 ust. 1a u.ś.r. nie powinny mieć zastosowania w sytuacji, gdy preferowany przez ustawodawcę opiekun z obiektywnych względów (a więc niezależnych od niego) nie jest w stanie sprawować opieki nad potrzebującym tj., gdy zachodzą okoliczności wymienione w art. 132 k.r.o., do którego odsyła art. 17 ust. 1 u.ś.r. Organ uznał, że świadczenie pielęgnacyjne można byłoby przyznać jedynie pod warunkiem, że zobowiązani do alimentacji w pierwszej kolejności z obiektywnych, a nie subiektywnych przyczyn nie mogą lub nie chcą zajmować się swoim rodzicem. Z tego względu przyjął, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie, skoro córka osoby niepełnosprawnej nie zrezygnowała z zatrudnienia, a na dodatek jest aktywna zawodowo, a więc posiada cechy, które nie stanowią wyjątkowej okoliczności pozwalającej na odstąpienie od zasady przyznawania świadczeń pielęgnacyjnych z pominięciem osób najbliższych. Organ zauważył, że istniałyby przesłanki do przyznania wnuczkowi świadczenia pielęgnacyjnego jedynie, gdyby córka osoby niepełnosprawnej nie była w stanie zadośćuczynić obowiązkowi alimentacyjnemu. Przy czym nie chodzi tu tylko o brak możliwości sprawowania przez nią opieki nad niepełnosprawną matką, ale także o brak możliwości dostarczenia przez nią środków pieniężnych potrzebnych do zapewnienia odpowiedniej opieki przez inne osoby. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie od powyższej decyzji wywiódł G[...], zarzucając naruszenie prawa materialnego tj. akceptację wykładni art. 17 ust. 1 u.ś.r. i zastosowanie tego przepisu prowadzące do odmowy przyznania świadczenia w okolicznościach niniejszej sprawy, co narusza konstytucyjne zasady sprawiedliwości, nakaz ochrony i opieki nad rodziną, a nadto zasadę równości z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Nadto w ocenie skarżącego stan faktyczny został błędnie ustalony i oceniony skoro uznano, że nie istnieją obiektywne przyczyny nie podjęcia opieki przez M[...], w sytuacji gdy ta podjęła pracę od dnia 1 marca 2019 r. poza miejscem zamieszkania i dojazdy do pracy zajmują jej 1,5 godziny dziennie. Ponadto z uwagi na wiek i 18 letni staż pracy, nie może z niej zrezygnować z uwagi na konieczność wypracowania stażu niezbędnego do wyższego świadczenia emerytalnego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Szczecinie wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał, że skarga jest zasadna. Wskazał, że na podstawie art. 17 ust. 1 u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami u.ś.r. ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności – jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymująca się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Zgodnie natomiast z art. 17 ust. 1a u.ś.r. osobom, o których mowa w ust. 1 pkt 4, innym niż spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, w przypadku, gdy spełnione są łącznie następujące warunki: 1) rodzice osoby wymagającej opieki nie żyją, zostali pozbawieni praw rodzicielskich, są małoletni lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności; 2) nie ma innych osób spokrewnionych w pierwszym stopniu, są małoletnie lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności; 3) nie ma osób, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3 lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Sąd I instancji podkreślił, że w orzecznictwie sądów administracyjnych, przy dokonywaniu wykładni przepisów art. 17 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 17 ust. 1a u.ś.r. nie można ograniczać się jedynie do wykładni literalnej, której zastosowanie prowadziłoby do przyjęcia, że dalszym krewnym będzie przysługiwało prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, tylko w okolicznościach wymienionych w art. 17 ust. 1a u.ś.r. Konieczne w tym zakresie jest również posiłkowanie się wykładnią celowościową i systemową omawianych przepisów, przemawiającą za uznaniem, że ograniczenia wynikające z regulacji art. 17 ust. 1a u.ś.r. nie powinny mieć zastosowania w sytuacji, gdy preferowany przez ustawodawcę opiekun z obiektywnych względów (a więc niezależnych od niego) nie jest w stanie sprawować opieki nad potrzebującym tj., gdy zachodzą okoliczności wymienione w art. 132 k.r.o., do którego odsyła art. 17 ust. 1 u.ś.r. Na takie też rozumienie powyższego przepisu wskazał organ odwoławczy, które to stanowisko Sąd I instancji zaaprobował. Błędnie natomiast organ rozpoznał okoliczności przemawiające za uznaniem obiektywnych przyczyn do odstąpienia od sprawowania opieki przez osobę zobowiązaną, zgodnie z art. 129 k.r.o. W tym zakresie wskazał, że w orzecznictwie przyjmuje się, że przeszkodą w sprawowaniu opieki przez osoby spokrewnione w pierwszym stopniu jest każda przeszkoda uniemożliwiająca takiej osobie sprawowanie opieki i może to być zły stan jej zdrowia, pozostawanie w zatrudnieniu lub innej pracy zarobkowej, opieka nad dziećmi, co umożliwia starania o świadczenie pielęgnacyjne osób zobowiązanych do alimentacji w dalszej kolejności, pod warunkiem, że osoby te faktycznie świadczą osobistą opiekę w takim zakresie, który uniemożliwia im podjęcie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Sąd I instancji wskazał, że niesporne jest, że skarżący sprawuje opiekę nad niepełnosprawną babcią, która została zaliczona do osób o znacznym stopniu niepełnosprawności. Jednocześnie podkreślił, że opieka ta jest wykonywana przy niemożliwości sprawowania jej przez M[...]. Córka niepełnosprawnej wykonuje bowiem pracę zawodową, co wiąże się z brakiem realnych możliwości sprawowania opieki oraz efektywności takiej opieki. W takiej sytuacji, pomimo, że skarżący nie jest osobą w pierwszej kolejności zobowiązaną do świadczeń alimentacyjnych, to należy przyjąć, że jest jedyną osobą, która w stanie faktycznym przedmiotowej sprawy, chce i potrafi sprawować opiekę nad babcią. Końcowo Sąd I instancji wskazał, że ponownie rozpoznając sprawę organ winien uwzględnić przedstawioną wykładnię prawa materialnego. Ustalenia dokonane przez organ otwierają bowiem możliwość rozważenia przesłanek przyznania świadczenia pielęgnacyjnego skarżącemu jako osobie spokrewnionej w linii prostej w stopniu pierwszym z wymagającą opieki babcią. Sąd podkreślił także, że na organie spoczywa ciężar znalezienia takiego rozwiązania procesowego, które gwarantowałoby skarżącemu realizację żądania w zakresie ustalenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. W zasadzie prawdy obiektywnej, wyrażonej w art. 7 k.p.a. zawiera się bowiem obowiązek organu administracji publicznej załatwiania spraw z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Do organu rozstrzygającego sprawę należy ocena czy wskazane okoliczności są wystarczające do rozstrzygnięcia sprawy, ewentualne ich uzupełnienie w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia sprawy. W tym stanie rzeczy, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) w zw. z art.135 p.p.s.a. Sąd I instancji uchylił zaskarżoną i poprzedzająca ja decyzje organu I instancji. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Szczecinie zaskarżając wyrok w całości i zarzucając naruszenie prawa materialnego, tj. art. 17 ust. 1 pkt 4 w związku z art. 17 ust. 1a u.ś.r. i art. 129 i 132 k.r.o. przez błędną wykładnię i uznanie, że: a) brak możliwości uprawnionego do opieki nad osobą niepełnosprawną w rozumieniu ww. przepisów oznacza wyłącznie brak osobistej możliwości sprawowania opieki nad niepełnosprawnym, podczas gdy prawidłowa wykładnia celowościowa prowadzi do konkluzji, iż brak opieki następuje w sytuacji gdy uprawniony dysponuje środkami pieniężnymi do zapewnienia opieki dla niepełnosprawnej za pomocą osób trzecich; b) obiektywna przeszkoda w sprawowaniu opieki przez osoby spokrewnione jest każda przeszkoda, w tym także pozostawanie w zatrudnieniu i w konsekwencji uznanie, iż wnuk ma prawo uzyskać świadczenie pielęgnacyjne w sytuacji gdy córka osoby niepełnosprawnej jest aktywna zawodowo. Mając na uwadze powyższe zarzuty Kolegium wniosło o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej powyższe zarzuty szerzej umotywowano. W odpowiedzi na skargę kasacyjną G[...] wniósł o jej oddalenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna okazała się zasadna. Postępowanie kasacyjne oparte jest na zasadzie związania Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej i podstawami zaskarżenia wskazanymi w tej skardze. Zakres sądowej kontroli instancyjnej jest zatem określony i ograniczony wskazanymi w skardze kasacyjnej przyczynami wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku sądu I instancji. Jedynie w przypadku, gdyby zachodziły przesłanki, powodujące nieważność postępowania sądowoadministracyjnego, określone w art. 183 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny mógłby podjąć działania z urzędu, niezależnie od zarzutów wskazanych w skardze kasacyjnej. W niniejszej sprawie nie stwierdzono takich przesłanek. Odnosząc się do zarzutu kasacyjnego należy skonstatować, iż pole sporu istniejącego w niniejszej sprawie ogranicza się wyłącznie do oceny tego, czy obiektywny charakter mają przyczyny, na skutek których osoba zobowiązana do alimentacji w pierwszej kolejności, nie świadczy opieki nad osobą niepełnosprawną, a tym samym, czy przyczyny te uniemożliwiają, z przyczyn niezależnych od osoby zobowiązanej, sprawowanie takiej opieki. Analiza zaskarżonej decyzji, zaskarżonego wyroku, a także skargi kasacyjnej nie dostarcza informacji o zróżnicowanym sposobie rozumienia normy prawnej zawartej w treści art. 17 ust. 1 pkt 4 i ust. 1a u.ś.r. Sposób dekodowania tych przepisów nie ma cech nowości, na co trafnie powołuje się Kolegium i Sąd I instancji. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntowane jest zapatrywanie, iż powyższe regulacje należy interpretować przez pryzmat zasad i wartości wyrażonych w Konstytucji RP, z uwzględnieniem celu unormowań, którym jest przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego osobom, które rzeczywiście sprawują opiekę nad bliskimi osobami niepełnosprawnymi. Z tego też względu, wybranie przez ustawodawcę z kręgu osób zobowiązanych do alimentacji wyłącznie tych wskazanych w art. 17 ust. 1a u.ś.r. i uniemożliwienie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego innym osobom zobowiązanym do alimentacji może – w okolicznościach konkretnej sprawy – prowadzić do naruszenia konstytucyjnej zasady równości i sprawiedliwości społecznej (art. 2 Konstytucji RP), a także godzić w konstytucyjny nakaz ochrony i opieki nad rodziną (art. 18 Konstytucji RP) (vide: wyrok NSA z dnia 5 listopada 2015 r., I OSK 1062/14; wyrok NSA z dnia 13 listopada 2015 r., I OSK 1286/14; wyrok NSA z dnia 12 maja 2017 r., I OSK 328/16; wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2017 r., I OSK 829/17; wyrok NSA z dnia z dnia 7 maja 2020 r., I OSK 2831/19, www.orzeczenia.nsa.gov.pl ). Należy bowiem pamiętać, że przepisy u.ś.r. przy określaniu kręgu osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego, wyraźnie wskazują na osoby, na których, wobec osoby niepełnosprawnej, spoczywa obowiązek alimentacyjny w rozumieniu przepisów k.r.o. (art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r.), ale jednocześnie w sposób konkretny przepisy tej ustawy wskazują warunki, na których osobom zobowiązanym do alimentacji wobec osoby niepełnosprawnej, innym niż spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, przysługuje świadczenie pielęgnacyjne (art. 17 ust. 1a u.ś.r.). Wykładnia powyższych regulacji, na którą zgodnie powołało się Kolegium i Sąd I instancji, nie prowadzi do frontalnego odrzucenia owych warunków, a jedynie wskazuje, że w okolicznościach konkretnej sprawy należy przyznać pierwszeństwo wynikom wykładni systemowej i celowościowej nad wykładnią językową, skoro ta prowadzi do skutków niemożliwych do zaakceptowania na gruncie konstytucyjnej zasady sprawiedliwości społecznej gwarantowanej przez państwo prawa (art. 2 Konstytucji RP) i nakazu ochrony i opieki nad rodziną (art. 18 Konstytucji RP). Z taką sytuacją mamy do czynienia chociażby w sytuacji gdy osoba, którą ustawodawca preferuje jako uprawnioną do świadczenia pielęgnacyjnego, bowiem jest spokrewniona w pierwszym stopniu z osobą wymagająca opieki, nie jest małoletnia lub nie legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, a mimo to nie jest w stanie opieki tej sprawować. Wówczas proces wykładni prawa, który odbywa się zawsze w okolicznościach konkretnej sprawy, prowadzi do uwzględnienia regulacji tyczącej warunków określających kolejność wykonywania obowiązku alimentacyjnego. Przepis art. 132 k.r.o. stanowi w tym zakresie, że obowiązek alimentacyjny zobowiązanego w dalszej kolejności powstaje dopiero wtedy, gdy nie ma osoby zobowiązanej w bliższej kolejności, albo gdy osoba ta nie jest w stanie uczynić zadość swemu obowiązkowi, lub gdy uzyskanie od niej na czas potrzebnych uprawnionemu środków utrzymania jest niemożliwe lub połączone z nadmiernymi trudnościami. Powyższy zabieg interpretacyjny nie może jednak prowadzić do odrzucenia treści art. 17 ust. 1a u.ś.r. i formułowanych tam warunków przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. W procesie wykładni prawa przepisy art. 129 i art. 132 k.r.o. uzupełniają jedynie treść normy prawnej, której zasadniczy zrąb stanowi treść z art. 17 ust. 1 pkt 4 i ust. 1a u.ś.r. Wbrew poglądowi skarżącego, przepis art. 132 k.r.o. nie może samodzielnie wyznaczać warunków przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, zupełnie pomijając w tym zakresie art. 17 ust. 1a u.ś.r. Z tego też względu odstąpienie od wyników wykładni językowej powyższych przepisów i przyznanie pierwszeństwa wynikom wykładni systemowej i celowościowej, uwzględniającym w szerszym zakresie warunki określające kolejność wykonywania obowiązku alimentacyjnego, staje się aktualne, gdy osoba zobowiązana w pierwszej kolejności do alimentacji wobec niepełnosprawnego członka rodziny, obowiązku tego nie będzie mogła wykonywać z obiektywnych przyczyn, a zatem takich, które powstały i nadal istnieją niezależnie od niej. Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy należy wyraźnie dostrzec, iż niepełnosprawna I[...] ma córkę M[...], na której spoczywa obowiązek alimentacyjny w pierwszej kolejności (art. 129 § 1 i art. 132 k.r.o.). M[...] nie jest osobą małoletnią i nie legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności (art. 17 ust. 1a u.ś.r.). Jest osobą czynną zawodowo. Należy zatem uznać, iż jest w stanie wypełnić obowiązek opieki nad niepełnosprawną matką. Ponadto należy zauważyć, iż fakt pozostawania w zatrudnieniu i związane z tym obowiązki, które w ocenie skarżącego uniemożliwiają M[...] opiekę nad niepełnosprawną matką, nie stanowią okoliczności obiektywnie uniemożliwiających wypełnienie obowiązku opieki. Jeśli powyższą okoliczność traktować jako przeszkodę w sprawowaniu tejże opieki, to z pewnością nie powstała ona niezależnie od woli M[...], lecz jest następstwem świadomej decyzji o kontynuowaniu zatrudnienia, pomimo konieczności sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką. W takiej sytuacji nie można uznać, iż przepisy art. 17 ust. 1 pkt 4 i ust. 1a u.ś.r. w związku z art. 132 k.r.o., mogą stanowić podstawę do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego dla osoby zobowiązanej do alimentacji w dalszej kolejności, skoro osoba wyprzedająca ją w tym obowiązku pozostaje w zatrudnieniu, a zatem jest obiektywnie zdolna ów obowiązek wypełnić. Konkludując należy wskazać, iż jakkolwiek celem unormowań art. 17 ust. 1 pkt 4 i ust. 1a u.ś.r. jest przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego osobom, które rzeczywiście sprawują opiekę nad bliskimi osobami niepełnosprawnymi, to jednak dalszym krewnym świadczenie to przysługuje wyłącznie wtedy gdy osoba zobowiązana w pierwszej kolejności nie jest w stanie, z powodu obiektywnie istniejących przeszkód, uczynić zadość swojemu obowiązkowi opieki nad osobą niepełnosprawną. Stan faktyczny niniejszej sprawy nie wypełnia dyspozycji tak zrekonstruowanej normy prawnej. Z powyższych powodów Naczelny Sąd Administracyjny zaskarżony wyrok uchylił, a uznając, iż istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona rozpoznał skargę orzekając o jej oddaleniu jako bezzasadnej (art. 188 w związku z art. 151 p.p.s.a.). O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 206 p.p.s.a. odstępując od uwzględnienia żądania strony przeciwnej zgłoszonego w odpowiedzi na skargę kasacyjną, a to z uwagi na przedmiot niniejszej sprawy. Skargę kasacyjną rozpoznano na posiedzeniu niejawnym stosownie do art. 182 § 2 p.p.s.a., gdyż strona skarżąca zrzekła się rozprawy, a strona przeciwna nie zażądała jej przeprowadzenia.