I GZ 451/18

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Dariusz Dudra po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia D. Sp. z o.o. w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 sierpnia 2018 r. sygn. akt V SA/Wa 839/18 w zakresie odrzucenia skargi oraz zwrotu wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi D. Sp. z o.o. w W. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu pomocy finansowej dla wstępnie uznanej grupy producentów owoców i warzyw postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. UZASADNIENIE Postanowieniem z 9 sierpnia 2018 r., sygn. akt V SA/Wa 839/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę D. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: skarżąca lub spółka) na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych środków finansowych z tytułu pomocy finansowej dla wstępnie uznanej grupy producentów, a także zwrócił uiszczony wpis od skargi. Sąd I instancji wskazał, że zarządzeniem z dnia [...] maja 2018 r. wezwano pełnomocnika skarżącej do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie oryginału lub poświadczonej za zgodność z oryginałem kopii pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu strony skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi oraz wskazanie wartości przedmiotu zaskarżenia, w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. W zakreślonym terminie pełnomocnik skarżącej nadesłał żądane pełnomocnictwo. Brak formalny w postaci wskazania wartości przedmiotu zaskarżenia nie został natomiast usunięty. Mając na uwadze powyższe Sąd I instancji odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.) Skarżąca wniosła zażalenie na postanowienie Sądu I instancji, domagając się jego uchylenia. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono błędne zastosowanie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z art. 49 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 215 § 1 p.p.s.a. poprzez odrzucenie skargi z powodu nieuzupełnienia braków formalnych skargi polegających na podaniu wartości przedmiotu zaskarżenia pomimo, że niepodanie w skardze wartości przedmiotu zaskarżenia kiedy decyzja została zaskarżona w całości i z jej sentencji wynika wprost wartość przedmiotu zaskarżenia, nie jest istotnym brakiem skargi niepozwalającym na nadanie jej biegu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 215 § 1 p.p.s.a. w każdym piśmie wszczynającym postępowanie w sprawie należy podać wartość przedmiotu zaskarżenia, jeżeli od tej wartości zależy wysokość opłaty. Pismem takim jest skarga, od której pobiera się wpis stosunkowy, gdy przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna (art. 231 p.p.s.a.). Niedochowanie przez skarżącego wymogu podania wartości przedmiotu zaskarżenia stanowi brak formalny, do uzupełnienia którego wzywa stronę przewodniczący wydziału i który strona zobowiązana jest usunąć w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi (art. 49 § 1 w związku z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). Jak wskazano w postanowieniu składu siedmiu sędziów NSA z 21 stycznia 2008 r., I GSK 2039/06 (publik. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl/, dalej w skrócie "CBOSA"): "niewskazanie w skardze wartości przedmiotu zaskarżenia, na wezwanie przewodniczącego wydziału sądu administracyjnego o uzupełnienie braku formalnego skargi w terminie określonym w art. 49 § 1 p.p.s.a., jest obwarowane rygorem odrzucenia skargi określonym w art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Rygor ten dochodzi do skutku, jeżeli strona nie zastosowała się do tego wezwania. Należy jednak zaznaczyć, że wymóg wskazania przez stronę wartości przedmiotu zaskarżenia zawarty w art. 215 § 1 p.p.s.a. jest spełniony nie tylko przez wyraźne określenie kwoty tej wartości przy wnoszeniu skargi lub w odpowiedzi na wezwanie przewodniczącego do wskazania wartości, lecz także wówczas, gdy wartość wynika z treści skargi lub z treści odpowiedzi na powyższe wezwanie" (por. także postanowienie NSA z 2 lipca 2008 r., I GSK 885/07, publik. CBOSA). Oznacza to, że ustalenie czy została podana wartość przedmiotu zaskarżenia wymaga każdorazowo oceny. Artykuł 215 § 1 p.p.s.a. nie reguluje bowiem, w którym miejscu pisma procesowego i w jaki sposób powinna być wskazana wartość przedmiotu zaskarżenia. Wymaga jedynie, żeby "w każdym piśmie wszczynającym postępowanie sądowe w danej instancji (...) podać wartość przedmiotu zaskarżenia, jeżeli od tej wartości zależy wysokość opłaty". Ponadto, skarga, jako pismo w postępowaniu sądowym, stanowi jedną całość, kolejność umieszczenia elementów skargi nie decyduje o zachowaniu przez nią wymogów formalnych (art. 57 § 1 p.p.s.a.). Zatem wezwaniem kierowanym przez Przewodniczącego Wydziału do strony w trybie art. 49 § 1 p.p.s.a. mogą być usunięte tylko takie braki, które uniemożliwiają nadanie pismu prawidłowego biegu. Innymi słowy w sytuacji, gdy sąd pierwszej instancji dysponuje informacją o wartości przedmiotu zaskarżenia brak jest podstaw do przyjęcia, że niepodanie wartości przedmiotu zaskarżenia uniemożliwiało nadanie sprawie biegu. W takiej sytuacji nie zachodzą bowiem przesłanki do wystosowania wezwania, o którym mowa w art. 49 § 1 p.p.s.a., a w konsekwencji do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 tej ustawy (por. postanowienia NSA: z 31 stycznia 2008 r., II FSK 1723/07; z 18 marca 2016 r., II FZ 6/16, publik. CBOSA). W rozpoznawanej sprawie skarżąca została wezwana do usunięcia braku formalnego skargi przez wskazanie wartości przedmiotu zaskarżenia, a po bezskutecznym upływie siedmiodniowego terminu, Sąd I instancji działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. postanowieniem z dnia 9 sierpnia 2018 r. odrzucił skargę. Jednakże mimo, iż skarżąca w skardze nie wskazała wprost wartości przedmiotu zaskarżenia, to wynikała ona z treści skargi, a ponadto była znana sądowi z urzędu w związku z treścią zaskarżonej w sprawie decyzji. W niniejszej sprawie strona wskazała bowiem w skardze, że zaskarża w całości decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych środków finansowych z tytułu pomocy finansowej dla wstępnie uznanej grupy producentów (k. 2 akt sądowych). Z załączonych do akt administracyjnych wynika, że decyzją z dnia [...] września 2017 r. Dyrektor Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa określił stronie kwotę nienależnie pobranych środków w wysokości 627933,41 zł. Organ II instancji zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Tym samym brak wskazania konkretnej kwoty określającej wartość przedmiotu zaskarżenia, w sytuacji gdy Sąd dysponował kompletem akt administracyjnych oraz powyższym oświadczeniem strony, nie uniemożliwił, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, nadania skardze dalszego biegu. Koniecznym jest w tym miejscu stwierdzenie, że wezwaniem kierowanym przez Przewodniczącego Wydziału do strony w trybie art. 49 § 1 p.p.s.a., mogą być usunięte tylko takie braki, które uniemożliwiają nadanie pismu prawidłowego biegu. Innymi słowy w sytuacji, gdy WSA dysponuje informacją o wartości przedmiotu zaskarżenia, brak jest podstaw do przyjęcia, że niepodanie wartości przedmiotu zaskarżenia uniemożliwiało nadanie sprawie biegu. W takiej sytuacji nie zachodzą bowiem przesłanki do wystosowania wezwania, o którym mowa w art. 49 § 1 p.p.s.a., a w konsekwencji do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 tej ustawy (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 stycznia 2008 r., sygn. akt II FSK 1723/07; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 grudnia 2016 r., sygn. akt II FZ 816/16; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 maja 2018 r., sygn. akt II FZ 226/18; opubl. w: www.orzecznia.nsa.gov.pl). Kierując się powyższymi względami, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.