II OZ 683/22

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia W. P. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą: [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 5 sierpnia 2022 r. sygn. akt II SA/Wr 323/22 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi W. P. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą: [...] na postanowienie Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 21 lutego 2022 r. nr 204/2022 w przedmiocie wstrzymania prowadzenia robót budowlanych bez wymaganego pozwolenia na budowę, związanych z samowolą budowlaną obiektu postanawia: oddalić zażalenie UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 5 sierpnia 2022 r. sygn. akt II SA/Wr 323/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w sprawie ze skargi W. P. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą: [...] (dalej "skarżący") na postanowienie Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 21 lutego 2022 r. w przedmiocie wstrzymania prowadzenia robót budowlanych bez wymaganego pozwolenia na budowę, związanych z samowolą budowlaną obiektu, odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że w niniejszej sprawie strona nie przedstawiła argumentów połączonych z niezbędnym odwołaniem się do materiałów źródłowych oraz skonkretyzowanych wystarczająco okoliczności obrazujących sytuację faktyczną wnioskodawcy. Oczywiście uzasadnienie wniosku nie stanowi wymogu formalnego, lecz jego materialno-prawną argumentację. Z tego też względu jego treść nie podlega badaniu pod względem formalnym i ewentualnemu wezwaniu do jego uzupełnienia. Podlega natomiast ocenie z punktu widzenia zasadności wniosku. Sąd zaznaczył, że argumentacja skargi nie może być jednocześnie traktowana jako argumentacja dotycząca wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Będzie ona stanowić osobny przedmiot rozważań Sądu w trakcie rozpoznawania wywiedzionej skargi. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wnosząc o jego zmianę i wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. Pełnomocnik strony podniósł zarzuty: 1. wadliwego przyjęcia, iż brak jest wykazania przez skarżącego zachodzącego niebezpieczeństwa wyrządzenia treścią skarżonego postanowienia znacznej szkody lub trudnych do odroczenia skutków, gdy tymczasem okoliczności sprawy wprost nakazują takie przyjęcie; 2. wadliwego przyjęcia, iż zarzuty skargi co do zasady nie mogą być przyjęte jako jednoczesne uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania skarżonego postanowienia, gdy tymczasem skarga co zasady jest dokumentem jednolitym, a argumentacja w nim zawarta nierozerwalnie związana z ze wszystkimi jej elementami, tj. skargą in meriti oraz wnioskiem o wstrzymanie wykonania orzeczenia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. W myśl art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Z konstrukcji tej normy prawnej wynika, że to na skarżącym spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w cytowanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie aktu lub czynności, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana. Podkreślenia wymaga, że wniosek powinien zawierać spójną argumentację, popartą faktami oraz ewentualnie odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania aktu lub czynności. Rzeczą Sądu jest zaś zbadanie, czy argumenty przedstawione przez stronę przemawiają za wydaniem postanowienia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu. Gdyby ustawodawca chciał aby Sąd automatycznie oceniał wystąpienie tych przesłanek postępowanie, to nie odbywałoby się na wniosek strony. Nie można zatem uznać za słuszne argumentów pełnomocnika, że okoliczności sprawy wprost nakazują przyjęcie, że stronie grożą trudne do odwrócenia skutki. Stanowisko Sądu I instancji jest słuszne, bowiem zgodnie z orzecznictwem sądowoadministracyjnym w sytuacji gdy skarżący nie wskazuje we wniosku na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, ani tych przesłanek nie uzasadnia, to nie jest obowiązkiem sądu poszukiwanie tych okoliczności (por. postanowienie NSA z 10 października 2013 r., I OZ 876/13). Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje ponadto, że postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych nie kończy sprawy i jej nie załatwia oraz że wstrzymanie tego postanowienia nie jest możliwe na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. z uwagi na jego szczególną istotę. Postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych uruchamia bowiem tryb postępowania naprawczego prowadzonego przez organ nadzoru budowlanego. Wstrzymanie wykonania postanowienia nakazującego wstrzymanie prowadzenia robót budowlanych byłoby przyzwoleniem na dalsze prowadzenie prac, mimo stwierdzonej samowoli budowlanej. Działanie takie stałoby w sprzeczności z regulacją Prawa budowlanego dotyczącą czasowego wstrzymania prowadzenia robót budowlanych. Byłoby sprzeczne z celem, w jakim postanowienie to jest wydawane. W oparciu o powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.