II GSK 438/08

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Gronowski (spr.) Sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska Sędzia del. WSA Magdalena Bosakirska Protokolant Sylwia Kizińska po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 2008 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej R. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. z dnia 29 listopada 2007 r. sygn. akt III SA/Po 660/07 w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Dyrektora W. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych oraz oddzielnej płatności z tytułu cukru oddala skargę kasacyjną UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 29 listopada 2007 r. sygn. akt III SA/Po 660/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. oddalił skargę R. S., zwanego dalej "skarżącym", na decyzję Dyrektora W. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych oraz oddzielnej płatności z tytułu cukru. Wyrok Sądu I instancji zapadł na tle następującego stanu faktycznego: W dniu [...] maja 2006 r. skarżący złożył do Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w G. wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych oraz przyznanie płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2006. Deklarował on działkę rolną ugór – pole nieobsiane. Ponadto w dniu [...] czerwca 2006 r. złożył wniosek o przyznanie oddzielnej płatności z tytułu cukru. Organ wezwał skarżącego do złożenia wyjaśnień. Jak bowiem ustalił działki ewidencyjne nr 9 i 13 położone w województwie w., powiat g., gmina N., obręb ewidencyjny G. zostały zgłoszone do dopłat również przez S. K. W odpowiedzi na wezwanie skarżący poinformował organ, że jest właścicielem spornego gruntu, który był przedmiotem licytacji. Na dowód swych twierdzeń dołączył nakaz płatniczy w sprawie wymiaru podatku rolnego oraz podatku od nieruchomości za 2006 r. Z kolei S. K. podniósł, że to on jest właścicielem tego gruntu, gdyż nabył go w drodze licytacji oraz dokonał na nim orki oraz siewu. Organ I instancji, po przeprowadzeniu rozprawy administracyjnej uznał, iż użytkownikiem spornych gruntów na dzień składania wniosku był S. K. Wszedł on w ich posiadanie na podstawie dwóch postanowień sądowych z dnia 22 maja 2006 r. Na dowód nabycia spornych gruntów S. K. przedstawił poświadczony skrócony odpis Księgi Wieczystej nr KW [...] z dnia 12 stycznia 2006 r. Jednakże wpis w księdze wieczystej został zaskarżony. W świetle ustaleń organu S. K. omawiane działki zaczął użytkować wiosną 2006 r. Zabiegi agrotechniczne i obsianie gruntu przeprowadził najęty przez niego pracownik R. M.. Toteż, w ocenie organu, to S. K. poniósł faktycznie koszty uprawy mieszanki zbożowej deklarowane na spornych działkach nr 9 i 13, tj. przygotowania wiosennego pola pod siew mieszanki zbożowej, obsianie tej mieszanki, wynajęcie pracownika i sprzętu do wymienionych zabiegów. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w G. odmówił skarżącemu przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2006 oraz odmówił przyznania oddzielnej płatności z tytułu cukru na rok 2006. Jednocześnie nałożono na skarżącego sankcję w wysokości 2.616,37 zł. Decyzja została wydana na podstawie art. 3 ust. 1, art. 6a ust. 1 i 3 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru (Dz. U. z 2004 r. Nr 6, poz. 40 ze zm.), zwanej dalej "ustawą o płatnościach bezpośrednich" oraz art. 138 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady zastosowania rozporządzenia Rady (WE) Nr 1782/2003 w sprawie systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania gruntów zarezerwowanych do produkcji surowców (Dz. Urz. UE Nr L 345 z 20 listopada 2004 r., str. 1 ze zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem Rady (WE) Nr 1782/2003". Stosownie do art. 3 ust. 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich płatność na wniosek producenta rolnego przyznaje, w drodze decyzji administracyjnej, właściwy ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę wnioskodawcy kierownik biura powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, zwanej dalej "Agencją". Zgodnie z art. 6a ust. 1 tej ustawy producentowi rolnemu, który spełnia warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej w danym roku i który zawarł na rok gospodarczy 2006/2007 z producentem cukru umowę dostawy buraków cukrowych zgodnie z art. 6 rozporządzenia Rady (WE) nr 318/2006 z dnia 20 lutego 2006 r. w sprawie wspólnej organizacji rynków w sektorze cukru (Dz. Urz. UE L 58 z 28 lutego 2006, str. 1), zwanego dalej "rozporządzeniem nr 318/2006", albo na rok gospodarczy 2005/2006 umowę dostawy buraków cukrowych z producentem cukru, który zrzekł się w roku gospodarczym 2006/2007 kwoty zgodnie z art. 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 320/2006 z dnia 20 lutego 2006 r. ustanawiającego tymczasowy system restrukturyzacji przemysłu cukrowniczego we Wspólnocie i zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 1290/2005 w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej (Dz. Urz. UE L 58 z 28 lutego 2006, str. 42) przysługuje płatność cukrowa. W myśl zaś art. 6a ust. 3 wspomnianej ustawy płatność cukrową przyznaje się na wniosek producenta rolnego w decyzji, o której mowa w art. 3 ust. 1. Natomiast zgodnie z art. 138 rozporządzenia Rady (WE) Nr 1782/200, będącego podstawą do nałożenia na skarżącego sankcji w kwocie 2617,37 zł z tytułu niezgodnej ze stanem rzeczywistym deklaracji wniosku o przyznanie płatności, z wyjątkiem przypadków siły wyższej bądź okoliczności nadzwyczajnych zgodnie z definicją zawartą w art. 72 rozporządzenia (WE) nr 796/2004, jeżeli w wyniku kontroli administracyjnej bądź kontroli na miejscu wykryte zostanie, iż ustalona różnica między zadeklarowanym a stwierdzonym obszarem w rozumieniu art. 2 punkt 22 rozporządzenia (WE) nr 796/2004 przekracza 3 %, lecz nie więcej niż 30 % stwierdzonego obszaru, to kwota, jaka ma być przyznana w ramach programu płatności za jeden obszar, jest pomniejszana w przedmiotowym roku o dwukrotną wykrytą różnicę. Jeżeli ta różnica przekracza 30 % stwierdzonego obszaru, za przedmiotowy rok nie przyznaje się żadnej pomocy. Jeżeli ta różnica przekracza 50 %, rolnik jest wykluczany ponownie z przywileju uzyskania premii do kwoty, która odpowiada różnicy między obszarem zadeklarowanym a stwierdzonym. Taka kwota jest odejmowana z wypłat pomocy, do której rolnik jest uprawniony na podstawie wniosków składanych przez niego w ciągu trzech lat kalendarzowych po upływie roku kalendarzowego, w którym wykryto tę różnicę (ust. 2). Jeżeli różnice między areałem zadeklarowanym a określonym wynikają z nieścisłości popełnionych umyślnie, to pomoc, do jakiej rolnik byłby uprawniony, nie jest przyznawana za przedmiotowy rok kalendarzowy, o ile różnica taka jest większa niż 0,5 % powierzchni zadeklarowanej lub jeden hektar. Ponadto, jeżeli taka różnica przekracza 20 % wyznaczonego obszaru, to rolnik jest wykluczany ponownie z przywileju uzyskania premii do kwoty, która odpowiada różnicy między obszarem zadeklarowanym a wyznaczonym. Taka kwota jest odejmowana z wypłat pomocy, do której rolnik jest uprawniony na podstawie wniosków składanych przez niego w trakcie trzech lat kalendarzowych po upływie roku kalendarzowego, w którym wykryto tę różnicę (ust. 2). Organ ustalił, iż podmiotem uprawnionym do uzyskania opłat z tytułu pomocy publicznej jest S. K., nie zaś skarżący. Wprawdzie organ nie zakwestionował wyjaśnień skarżącego złożonych w trakcie rozprawy administracyjnej, iż jesienią 2005 r. dokonał głębokiej orki i bronowania gruntów w celu przygotowania pola pod planowany zasiew łubinu, zaś wiosną oprysku przedsiewnego w celu zasiania łubinu, jednakże okoliczność ta nie uzasadniała uzyskania przez skarżącego prawa do otrzymania wnioskowanych opłat. Decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] Dyrektor Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, iż istotną przesłanką decydującą o przyznaniu dopłat bezpośrednich do gruntów rolnych jest rzeczywiste ich posiadanie (użytkowanie), a nie własność spornego gruntu. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, iż po opryskach skarżący nie dokonał już żadnych dalszych zabiegów agrotechnicznych, a zatem faktycznym użytkownikiem spornych gruntów był S. K. Ponadto skarżący we wniosku z dnia [...] maja 2006 r. zadeklarował do płatności ugór, natomiast wszystkie dokumenty złożone w przedmiotowej sprawie wskazują, iż sporne grunty obsiane były jarą mieszanką zbożową. Uzasadniając rozstrzygnięcie w części dotyczącej nałożenia na skarżącego sankcji finansowej, organ odwoławczy podzielił ustalenia organu I instancji w kwestii złożenia przez skarżącego niezgodnej ze stanem rzeczywistym deklaracji co do wielkości działek będących przedmiotem wnioskowanych dopłat. Od powyższej decyzji skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P., który jak to wskazano na wstępie, wyrokiem z dnia 29 listopada 2007 r. sygn. akt II SA/Po 660/07 skargę tę oddalił. Jak wskazał Sąd I instancji, powołując się na przepisy art. 2 ust. 1 i 2 ustawy o płatnościach bezpośrednich, producentowi rolnemu, tj. osobie będącej posiadaczem gospodarstwa rolnego, przysługują płatności na będące w jego posiadaniu grunty rolne utrzymywane w dobrej kulturze rolnej, przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska. W ocenie Sądu I instancji, istotny jest tutaj fakt rzeczywistego użytkowania gruntu rolnego przez jego posiadacza, poprzez wykonywanie określonych czynności związanych z produkcją rolną, w rozumieniu przepisu § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 kwietnia 2004 r. w sprawie minimalnych wymagań dotyczących utrzymywania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej (Dz. U. Nr 65, poz. 600 ze zm.). Natomiast w postępowaniu, którego przedmiotem jest przyznanie płatności bezpośrednich, nie bada się podstaw prawnych posiadania, lecz wyłącznie stan faktycznego władania gruntami rolnymi przez wnioskodawcę, przyznając płatności osobie, która rzeczywiście uprawia grunt. Tylko taka osoba, jako producent rolny w rozumieniu art. 2 ust. 1 o płatnościach bezpośrednich, utrzymuje grunty w dobrej kulturze rolnej, przy zachowaniu wymogów ochrony zgodnie z § 1 ust. 1 powołanego wyżej rozporządzenia. W ocenie Sądu użytkownikiem spornych gruntów na dzień składania wniosku był S. K.. W celu uprawy tych gruntów zatrudnił on R. M., aby ten dokonał zabiegów agrotechnicznych, tj. przygotował grunty pod zasiew mieszanki zbożowej i dokonał zasiewu. Tak więc, to S. K. poniósł faktyczne koszty uprawy spornych gruntów. Z kolei dokonanie przez skarżącego R. S. w 2005 r. głębokiej orki i bronowania w celu przygotowania pola pod zasiew łubinu oraz dokonanie wiosną 2006 r. oprysku przedsiewnego, a następnie pozostawienie pola bez żadnych zabiegów agrotechnicznych, nie wskazuje na posiadanie i użytkowanie przez niego spornych gruntów w dniu złożenia wniosku o dopłaty. Tym bardziej, gdy na dzień składania wniosku pole obsiane było (przez pracownika S. K.) jarą mieszanką zbożową, co również nie zostało zakwestionowane przez skarżącego. W tym stanie rzeczy Sąd I instancji nie dopatrzył się naruszenia prawa w ustaleniach organów administracji publicznej, że faktycznym posiadaczem spornych działek i użytkownikiem, w sensie prowadzenia określonej produkcji rolnej, był S. K. Z kolei brakiem możliwości uznania skarżącego za osobę posiadającą sporne działki, w rozumieniu art. 2 ust. 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich, uzasadniał odmowę przyznania mu płatności bezpośrednich za rok 2006. Ponadto, według Sąd I instancji, w sprawie prawidłowo zastosowano trzyletnią sankcję w stosunku do jednolitej płatności obszarowej, bowiem wyliczona procentowa różnica między powierzchnią działek zadeklarowanych przez skarżącego we wniosku, a powierzchnią stwierdzoną w czasie kontroli, wyniosła 56,74%. Zgodnie bowiem z art. 138 ust. 1 "rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1973/2004", gdy procentowa różnica pomiędzy obszarem zadeklarowanym a stwierdzony, przekroczy 30% za przedmiotowy rok nie przyznaje się żadnej pomocy, zaś jeżeli różnica wyniesie ponad 50% powierzchni stwierdzonej producent rolny jest wykluczony z dopłat do kwoty, która odpowiada różnicy pomiędzy obszarem zadeklarowanym, a obszarem stwierdzonym. Ta kwota jest odejmowana z wypłat pomocy, do której rolnik jest uprawniony na podstawie wniosków składanych przez niego w ciągu trzech lat kalendarzowych po upływie roku kalendarzowego, w którym wykryto różnicę. Skarżący wniósł skargę kasacyjną od powyższego wyroku, zaskarżając go w całości, domagając się jego uchylenia oraz rozpoznania skargi kasacyjnej na podstawie stanu faktycznego przyjętego w zaskarżonym wyroku, a nadto zasądzenia kosztów postępowania wg norm przepisanych. Na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2004 r. Nr 6, poz. 40 ze zm.), zwanej dalej jako "p.p.s.a.", skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie art. 2 ust. 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich oraz § 1 ust. 1 pkt 1 i § 2 ust. 1 pkt 2 powołanego rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 kwietnia 2004 r., polegające na przyjęciu, iż fakt dokonania w 2005 r. przez skarżącego na terenie działek ewidencyjnych nr 9 i nr 13 położonych w województwie w., powiat g., gmina N., obręb ewidencyjny G. (objętych księgą wieczystą prowadzoną przez Sąd Rejonowy w G. pod nr KW [...]), głębokiej orki i bronowania w celu przygotowania pola pod zasiew łubinu oraz fakt dokonania na w/w działkach wiosną 2006 r. przez skarżącego oprysku przedsiewnego nie stanowi okoliczności świadczącej o tym, że skarżący w dniu złożenia wniosku o dopłatę na rok 2006 r. znajdował się w posiadaniu gruntów rolnych, w postaci powyżej opisanych działek utrzymywanych przez niego w dobrej kulturze rolnej, przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska. Na wypadek gdyby Naczelny Sąd Administracyjny nie uwzględnił powyżej podnoszonego zarzutu naruszenia prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie art. 2 ust.1 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich pełnomocnik skarżącego, na podstawie art. 174 pkt.1 p.p.s.a., zarzucił omawianemu wyrokowi naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie art. 138 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1973/2004, polegające na tym, że skarżący umyślnie we wniosku o dopłaty na rok 2006 zadeklarował w celu uzyskania dopłat większą powierzchnię gruntów rolnych utrzymywanych przez niego w dobrej kulturze, niż faktycznie posiadał. W ocenie skarżącego zastosowanie wobec producenta rolnego sankcji przewidzianej w art. 138 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004 jest uzależnione od udowodnienia producentowi rolnemu, iż ubiegając się o dopłaty, w sposób umyślny zadeklarował we wniosku o dopłaty bezpośrednie większą powierzchnię gruntów rolnych, utrzymywanych przez niego w dobrej kulturze rolnej, niż faktycznie posiadał. Zdaniem skarżącego takie działanie nie zostało mu udowodnione, bowiem w osobistym odczuciu skarżącego posiadał on przedmiotowe grunty rolne w postaci działek ewidencyjnych nr 9 i nr 13 poprzez chociażby dokonanie wiosną 2006 r. oprysków przedsiewnych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 183 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod uwagę z urzędu nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie stwierdzono żadnej z przesłanek nieważności postępowania. Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania jeśli uchybienie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Zawarte w skardze kasacyjnej zarzuty odnoszą się do naruszenia prawa materialnego poprzez niewłaściwe jego zastosowanie. Wobec braku w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia przez Sąd I instancji przepisów postępowania, miarodajne są ustalenia faktyczne przyjęte przez ten Sąd. Na wstępie niniejszych rozważań usystematyzowania wymaga procedura przyznawania dopłat bezpośrednich do gruntów rolnych. Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich osobie fizycznej, osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, będącej posiadaczem gospodarstwa rolnego, przysługują płatności na będące w jej posiadaniu grunty rolne utrzymywane w dobrej kulturze rolnej przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska. Z kolei, stosownie do § 1 ust. 1 powołanego wyżej rozporządzenia, utrzymywaniem gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska jest m.in. uprawa roślin lub ugorowanie. Natomiast w myśl § 2 ust. 1 rozporządzenia, uznaje się, że grunt rolny był ugorowany, jeżeli grunt ten podlegał co najmniej raz w roku w terminie do dnia 15 lipca koszeniu lub innym zabiegom uprawowym zapobiegającym występowaniu i rozprzestrzenianiu się chwastów. Podnieść także należy, jak słusznie zauważył Sąd I instancji, iż w postępowaniu, którego przedmiotem jest przyznanie płatności bezpośrednich nie bada się podstaw prawnych posiadania, lecz wyłącznie stan faktycznego władania gruntami rolnymi przez wnioskodawcę, przyznając płatności osobie, która rzeczywiście uprawia grunt. Według niezakwestionowanych przez Sąd I instancji ustaleń organów na dzień składania wniosku o dopłaty bezpośrednie do gruntów rolnych na rok 2006 posiadaczem spornych gruntów, położonych na działkach ewidencyjnych nr 9 i 13, był S. K.. Rozpoczął on użytkowanie tych gruntów wiosną 2006 roku poprzez dokonanie zabiegów agrotechnicznych oraz obsianie mieszanką zbożową jarą. Skarżący w trakcie postępowania przed organami, a w szczególności w czasie rozprawy administracyjnej oraz przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, jak i w skardze kasacyjnej, nie negował tych ustaleń. Jednakże, podnosząc, że był posiadaczem spornych gruntów w dniu złożenia wniosku o dopłaty na rok 2006, gdyż w 2005 roku dokonał głębokiej orki i bronowania w celu przygotowania pola pod zasiew łubinu oraz dokonał oprysku przedsiewnego wiosną 2006 roku, faktycznie polemizował z ustaleniami faktycznymi przyjętymi przez Sąd I instancji, co jest niedopuszczalne, a to wobec nie oparcia skargi kasacyjnej na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Innymi słowy, wobec niezakwestionowania w skardze kasacyjnej ustaleń faktycznych Sądu I instancji, miarodajne jest ustalenie Sądu I instancji, iż uprawnionym do wnioskowanych dopłat bezpośrednich na rok 2006 był S. K., nie zaś skarżący. Niezasadny jest również podniesiony w uzasadnieniu skargi kasacyjnej zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 138 ust. 2 rozporządzenia Komisji (We) Nr 1973/2004, bowiem przepis ten nie miał w sprawie zastosowania. Podstawą nałożenia na skarżącego trzyletniej sankcji był bowiem art. 138 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004. I właśnie ten przepis został przez Wojewódzki Sąd Administracyjny właściwie zastosowany. Dlatego też czynienie Sądowi I instancji zarzutu naruszenia art. 138 ust. 2 rozporządzenia Komisji (We) Nr 1973/2004 w okolicznościach niniejszej sprawy nie jest zasadne. Brak jest również podstaw dla uwzględnienia zawartych w uzasadnieniu skargi kasacyjnej zarzutów kwestionujących zasadność nałożenia na skarżącego sankcji finansowych w wysokości 2.616,37 zł. W szczególności, wobec braku oparcia skargi kasacyjnej na przepisie art. 174 pkt 2 p.p.s.a., nie zostało tym samym skutecznie zakwestionowane ustalenie faktyczne przyjęte przez Sąd I instancji co do przyjętej procentowej różnicy między powierzchnią działek zadeklarowaną przez skarżącego we wniosku a powierzchnią stwierdzoną w czasie kontroli, która to różnica wynosiła ponad 50 %. To ustalenie faktyczne było podstawą do nałożenia przez organ na skarżącego wspomnianej sankcji i legalności tego rozstrzygnięcia Sąd I instancji nie zakwestionował. Ponadto, co wymaga podkreślenia, zawarty w uzasadnieniu skargi kasacyjnej zarzut, iż przesłanką do nałożenia wspomnianej sankcji jest umyślne wprowadzenie w błąd organu w celu uzyskania nienależnego świadczenia, który to zamiar wymaga udowodnienia i nie miał w sprawie miejsca, nie jest zarzutem naruszenia prawa materialnego (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.), lecz zarzutem naruszenia przepisów postępowania (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), czego w skardze kasacyjnej nie podniesiono. Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.