I SA/Go 259/21

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Niedzielski Sędziowie Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska (spr.) Asesor WSA Damian Bronowicki po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 14 października 2021 r. sprawy ze skargi T.D. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania uchyla zaskarżone postanowienie w całości. UZASADNIENIE Pismem z [...] maja 2021 r. T.D. (dalej: Skarżąca, Strona) wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (dalej: DIAS, organ odwoławczy) z dnia [...] kwietnia 2021 r. w przedmiocie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania. Z uzasadnienia postanowienia DIAS wynika następujący stan sprawy. Wnioskiem z [...] grudnia 2020 r., uzupełnionym pismem z [...] stycznia 2021 r., Skarżąca wystąpiła do Naczelnika Urzędu Skarbowego o umorzenie zaległości podatkowej w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 r. od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodu, w części objętej ratami od stycznia 2021 r. do grudnia 2021 r. w łącznej wysokości 2.400 zł wynikającej z decyzji nr [...] z [...] listopada 2020 r., ze względu na znaczne pogorszenie stanu zdrowia oraz konieczność dokonania niezbędnych kosztownych napraw i dostosowań w mieszkaniu i budynku mieszkalnym. Decyzją z [...] lutego 2021 r. NUS odmówił Stronie umorzenia ww. zaległości podatkowej. Niniejszą decyzję Skarżąca odebrała osobiście w dniu 11 lutego 2021 r. Od powyższej decyzji Skarżąca pismem z [...] lutego 2021 r. (uzupełnionym pismami z [...] lutego 2021 r. i [...] marca 2021 r.) wniosła odwołanie, w którym zażądała uchylenia zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z [...] kwietnia 2021 r. DIAS, na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 w zw. z art. 223 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r., poz. 1325 ze zm.; dalej: "O.p.") stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu wskazał, że decyzja NUS z [...] lutego 2021 r. została doręczona za pośrednictwem Poczty Polskiej bezpośrednio do rąk skarżącej w dniu 11 lutego 2021 r. Przedmiotowa decyzja zawierała prawidłowe pouczenie o prawie do wniesienia odwołania w terminie 14 dni od jej doręczenia, a także tryb jej wniesienia. Zatem termin do wniesienia odwołania upłynął z dniem 25 lutego 2021 r., który to dzień nie był sobotą ani dniem ustawowo wolnym od pracy. Organ odwoławczy podkreślił, że w aktach sprawy znajduje się odwołanie Skarżącej, które zostało nadane w placówce Poczty Polskiej 26 lutego 2021 r. (data stempla pocztowego), a więc z uchybieniem terminu. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim skarżąca T.D. wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z [...] lutego 2021 r. oraz zasądzenie kosztów sądowych według norm przepisanych. Jednocześnie zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności: - obrazę art. 7 k.p.a., 8 k.p.a., 9 k.p.a., 77 i 80 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. przez naruszenie zasady równości obywateli, zasad praworządności, pogłębiania zaufania obywateli oraz obowiązku wyjaśniania zasadności zastosowanych przesłanek, obowiązku rzetelnej, pełnej i obiektywnej oceny zebranego materiału dowodowego oraz przez wydanie rozstrzygnięcia bez jego uzasadnienia zindywidualizowanymi przestankami i bez zbadania wszystkich okoliczności sprawy, a także nie uwzględnienie słusznego interesu skarżącego, - obrazę art. 81 k.p.a. przez rozstrzygnięcie sprawy na niekorzyść skarżącego, w sytuacji wątpliwości w zakresie stanu faktycznego sprawy, w szczególności odnośnie daty nadania odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego, - obrazę art. 228 § 1 pkt 2 O.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, w sytuacji wniesienia odwołania w ustawowym terminie i błędne uznanie, że wniesienie odwołania nastąpiło z przekroczeniem 14-dniowego terminu w sytuacji nadania odwołania przez Skarżącego dnia 25 lutego 2021 r., tj. 14 dnia od otrzymania skarżonej decyzji. Nadto wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z: - dowodu nadania odwołania listem poleconym o nr znak: [...] na okoliczność nadania odwołania w terminie przez Skarżącego, tj. 25 lutego 2021 r., - reklamacji usług pocztowych na okoliczność zgłoszenia zastrzeżeń do wpisów w systemie śledzenia przesyłek oraz daty pieczęci umieszczonej na kopercie przez Skarżącego i jego małżonki T.D. i brak prawidłowości w powoływaniu się przez organ na nadanie odwołania w dniu 26 lutego 2021 r.; - zaświadczeń lekarskich Skarżącego na okoliczność stanu jego zdrowia, - potwierdzeń wpłat renty i emerytury na okoliczność sytuacji majątkowej T. i T.D.. W motywach uzasadnienia Strona podniosła, że organ w nieprawidłowy sposób ustalił, że odwołanie zostało wniesione z przekroczeniem ustawowego terminu. Zostało ono bowiem nadane 25 lutego 2021 r. listem poleconym w placówce operatora publicznego w Urzędzie Pocztowym, co wynika bezpośrednio z dowodu nadania przesyłki poleconej o nr [...]. W ocenie Strony został zatem zachowany ustawowy termin do wniesienia odwołania. Nadto Skarżąca wskazała, że po doręczeniu zaskarżonego postanowienia wniosła reklamację do Urzędu Pocztowego dotyczącą usługi pocztowej nadania odwołania listem poleconym o nr [...]. Tę okoliczność mogła podnieść dopiero zaskarżając do sądu administracyjnego postanowienie stwierdzające uchybienie terminu. Z treści tego rozstrzygnięcia Skarżąca dowiedziała się bowiem o dacie nadania umieszczonej na kopercie zawierającej odwołanie. Uwzględniając zasady doświadczenia życiowego trudno zaś zaaprobować tezę, że osoba nadająca odwołanie na poczcie zobowiązana była niezwłocznie wnikliwie zapoznać się z wydanym jej potwierdzeniem nadania, dostrzec błędne ustawienie datownika i poinformować o tym organ odwoławczy. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Organ odwoławczy podkreślił, że dopiero wraz ze skargą z [...] maja 2021 r. Strona przekazała organowi potwierdzenie nadania przesyłki poleconej nr [...], wskazujący faktyczną datę nadania odwołania od decyzji NUS z [...] lutego 2021 r. Dodatkowo pismem z [...] czerwca 2021 r. Strona przesłała odpowiedź Poczty Polskiej S.A. z [...] maja 2021 r. na reklamację złożoną przez Stronę 5 maja 2021 r. Z przesłanych dokumentów wynika, że przesyłka nr [...], zawierająca ww. odwołanie, została nadana w Urzędzie Pocztowym 25 lutego 2021 r., tj. w terminie ustawowym. Natomiast wydając zaskarżone postanowienie o uchybieniu terminowi do wniesienia odwołania DIAS nie posiadał wiedzy o nowych okolicznościach faktycznych, mogących mieć wpływ na wynik sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie zwrócić należy uwagę, że uprawnienia sądów administracyjnych określone przepisami art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r. poz. 137 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej: "P.p.s.a."), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. Sąd uchyla postanowienie w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c P.p.s.a.). Jednocześnie sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.). Rozpoznając sprawę w oparciu o wyżej wskazane reguły Sąd stwierdza, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Niniejsza sprawa rozpoznana została w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 119 § 3 P.p.s.a. Zgodnie z treścią tego przepisu sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Przedmiotem kontroli Sądu było postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z [...] kwietnia 2021 r. stwierdzające, że odwołanie Skarżącej z [...] lutego 2021 r. (uzupełnione pismami z [...] lutego 2021 r. oraz [...] marca 2021 r.) zostało wniesione z uchybieniem terminu. Postanowienie to zostało wydane na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 w zw. z art. 223 § 2 pkt 1 O.p. Wyjaśnić zatem należy, że stosownie do treści z art. 223 § 2 pkt 1 O.p. odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Z kolei zgodnie z art. 228 § 1 pkt 2 O.p. organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Redakcja art. 228 § 1 pkt 2 O.p., a w szczególności użyty tam zwrot "stwierdza" wskazuje, że organ podatkowy obowiązany jest wydać postanowienie stwierdzające uchybienie terminu w każdym przypadku, gdy odwołanie zostało wniesione z przekroczeniem terminu wskazanego w art. 223 § 2 pkt 1 O.p. Na tym etapie postępowania poza jakąkolwiek oceną organu podatkowego pozostają okoliczności, z powodu których doszło do uchybienia terminowi do wniesienia odwołania. Jedynym uprawnieniem, a zarazem obowiązkiem organu odwoławczego, jest ustalenie, czy środek zaskarżenia został wniesiony w terminie. W niniejszej sprawie bezspornym jest, że powyższe odwołanie zostało wniesione od decyzji DIAS z [...] lutego 2021 r. w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 r. od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodu, w części objętej ratami od stycznia 2021 r. do grudnia 2021 r. w łącznej wysokości 2.400 zł. Przedmiotowa decyzja została doręczona Stronie 11 lutego 2021 r. Z kolei na przesyłce zawierającej odwołanie od ww. decyzji widnieje data nadania – 26 lutego 2021 r. W skardze Strona podniosła, że odwołanie nadała listem poleconym 25 lutego 2021 r. w Urzędzie Pocztowym. Co istotne, po doręczeniu postanowienia stwierdzającego uchybienie terminowi do wniesienia odwołania, wniosła do Urzędu Pocztowego reklamację dotyczącą usługi pocztowej nadania odwołania listem poleconym o nr [...]. Pismem z [...] maja 2021 r. Poczta Polska uwzględniła reklamację Strony wskazując, że ww. przesyłka zawierająca odwołanie została przyjęta do nadania w dniu 25 lutego 2021 r. W tym miejscu Sąd podkreśla, że rozpoznając niniejszą sprawę na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, postanowił na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. przeprowadzić dowód z dokumentu nadania odwołania listem poleconym nr [...] na okoliczność nadania go w terminie, tj. 25 lutego 2021 r. oraz dowód z reklamacji usług pocztowych na okoliczność zgłoszenia zastrzeżeń do wpisów w systemie śledzenia przesyłek oraz daty pieczęci umieszczonej na kopercie. Niniejsze dokumenty zostały przedłożone przez Stronę dopiero na etapie postępowanie sądowego. Organ odwoławczy miał możliwość ustosunkowania się do przedstawionych przez Stronę okoliczności, a zatem mając na uwadze fakt uwzględnienia reklamacji Strony przez Pocztę Polską, w odpowiedzi na skargę wniósł o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonego postanowienia. Zdaniem Sądu, w kontekście powyższego, Skarżący wykazał, że nie uchybił terminowi do wniesienia odwołania. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ odwoławczy nada bieg odwołaniu Skarżącej wniesionemu od decyzji DIAS z [...] lutego 2021 r. i rozstrzygnie sprawę poprzez wydanie merytorycznej decyzji. Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a., uchylił zaskarżone postanowienie.