III OSK 4032/21

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak Sędzia NSA Teresa Zyglewska (spr.) Sędzia del. WSA Dariusz Chaciński po rozpoznaniu w dniu 15 października 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Głównego Inspektora Ochrony Środowiska od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 października 2020 r., sygn. akt IV SA/Wa 1202/20 w sprawie ze skargi Z. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] marca 2020 r. nr [...] w przedmiocie kontynuowania czynności kontrolnych oddala skargę kasacyjną. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 15 października 2020 r., sygn. akt IV SA/Wa 1202/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na skutek skargi Z. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] (skarżąca) na postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z [...] marca 2020 r. nr [...] w przedmiocie kontynuowania czynności kontrolnych uchylił zaskarżone postanowienie (pkt 1) oraz zasądził zwrot kosztów postępowania (pkt 2). Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodził się Głównego Inspektora Ochrony Środowiska i w skardze kasacyjnej zarzucił mu naruszenie: I. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 49 ust. 5 ustawy prawo o przedsiębiorcach, co miało wpływ na wynik sprawy - poprzez uwzględnienie skargi i uchylenie postanowienia w całości, w sytuacji gdy organ zastosował odpowiednii przepis procedury administracyjnej dotyczący wyłączenia pracownika; II. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 24 § 3 k.p.a., co miało wpływ na wynik sprawy - poprzez uwzględnienie skargi i uchylenie postanowienia w całości z uwagi na ustalenie, że organ dokonał rozpoznania wniosku o wyłączenie pracownika prowadzącego czynności kontrolne, w sytuacji gdy organ jedynie odniósł się do zarzutów zażalenia w postępowaniu odwoławczym i nie rozpoznał wnioniosku o wyłączenie. W oparciu o przytoczone zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Ponadto wniósł o rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym. W uzasadnieniu organ wskazał, iż stosownie do treści art. 49 ust. 5 ustawy prawo przedsiębiorców do pracowników organu kontroli oraz osób, o któych mowa w ust. 4, stosuje się co do zasady przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące wyłączenia pracownika. W konsekwencji oznacza to, iż o wyłączeniu pracownika w przypadku określonym w art. 24 § 3 k.p.a. orzeka bezpośredni przełożony czyniąc to w drodze postanowienia, które nie jest zaskarżalne. Wskazał, iż takie postanowienie zostało wydane [...] stycznia 2020 r. przez Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska. Zdaniem skarżącego kasacyjnie Sąd I instancji poczynił zatem niewłaściwe ustalenia, bowiem organ odwoławczy w ramach postępowania zażaleniowego jedynie ocenił czy kontroler był wyłączony od wykonywania obowiązków i czy rozpoznanie przez podmiot właściwy w sprawie wyłączenia pracownika nastąpiło zgodnie z procedurą administracyjną, do któ®ej odsyła art. 49 ust. 5 ustawy Prawo przedsiębiorców. Dalej skarżący kasacyjnie wywiódł, iz wywód w przedmiocie merytorycznych przesłanek wyłaczenia pracownika, nie zmienia faktu, że w treści organ odniósł się do stanu faktycznego i dokonał jego subsumcji z przepisem procedury administracyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. w niniejszej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez sąd drugiej instancji, który w odróżnieniu od sądu pierwszej instancji nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej. Skarga kasacyjna nie jest zasadna i nie zasługują na uwzględnienie. Przyczyną uchylenia zaskarżonego postanowienia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny był okoliczność nierozpoznania wniosku o wyłączenie pracownika przez jego bezpośredniego przełożonego, a rozpoznanie tego wniosku przez organ kontrolny. Zgodnie z art. 49 ust. 5 ustawy prawo przedsiębiorców "do pracowników organu kontroli oraz osób, o których mowa w ust. 4, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące wyłączenia pracownika, chyba że odrębne przepisy stanowią inaczej". W myśl zaś art. 24 ust. 3 k.p.a. bezpośredni przełożony pracownika jest obowiązany na jego żądanie lub na żądanie strony albo z urzędu wyłączyć go od udziału w postępowaniu, jeżeli zostanie uprawdopodobnione istnienie okoliczności niewymienionych w § 1, które mogą wywołać wątpliwość co do bezstronności pracownika. Wyłączenie pracownika na podstawie art. 24 § 3 następuje w formie postanowienia, podobnie jak odmowa wyłączenia pracownika na jego żądanie lub na żądanie strony (zob. wyrok NSA z 29 maja 1990 r., SA/Po 1555/89, ONSA 1990, nr 2–3, poz. 44). Na postanowienie to stronie nie przysługuje zażalenie. Jak zasadnie zauważył Wojewódzki Sąd Administracyjny fakt, że stronie nie przysługuje zażalenie na powyższe postanowienie nie świadczy o tym, że nie podlega ono ocenie, albowiem kontrola takiego postanowienia może mieć miejsce przy rozstrzyganiu odwołania od orzeczenia kończącego postępowanie w danej instancji. W aktach sprawy znajduje się wniosek Spółki z dnia [...] lutego 2020 r. o wyłączenie pracownika. Brak jest natomiast postanowienie, które wniosek ten by rozstrzygało. Wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej wniosek ten nie został rozpoznany w decyzji z dnia [...] lutego 2020 r., albowiem z jej treści wyraźnie wynika, że odniesiono się w niej do wniosków o wyłączenie pracownika datowanych na [...] kwietnia 2019 r. i [...] czerwca 2019 r. Z całą pewnością wniosek ten – wbrew sugestiom skarżącej kasacyjnie - nie mógł być rozpoznany postanowieniem z dnia [...] stycznia 2020 r., albowiem został on złożony dopiero w dniu [...] lutego 2020 r. Przy czym zauważyć należy, że postanowieniem z dnia [...] stycznia 2020 r. pracownik ten został wyłączony od udziału w sprawie ustalenia kary biegnącej dla Spółki. Wniosek zaś z [...] lutego 2020 r. dotyczył wyłączenia tego pracownika od udziału w kontroli. Wniosek ten nie został rozpoznany, zgodnie z treścią art. 24 ust. 3 k.p.a., przez bezpośredniego przełożonego pracownika. W związku z czym wywody poczynione przez organ odwoławczy, co do wyłączenia pracownika nie mogły zostać uznane jako ocena kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia wydanego w przedmiocie wyłączenia pracownika przez jego bezpośredniego przełożonego. Powyższe przesądza wiec o niezasadności zarzutów skargi kasacyjnej dotyczących naruszenia art. 49 ust. 5 ustawy prawo przedsiębiorców i art. 24 ust. 3 k.p.a. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.