II SA/Gd 103/22

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Diana Trzcińska (spr.) Sędziowie: Asesor WSA Justyna Dudek-Sienkiewicz Asesor WSA Wojciech Wycichowski Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Anna Rusajczyk po rozpoznaniu w dniu 7 grudnia 2022 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi J. K. na uchwałę Rady Miasta Gdańska z dnia 25 listopada 2021 r., nr XLII/1086/21 w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia odrzucić skargę. UZASADNIENIE J.K. wniosła skargę na uchwałę nr XLII/1086/21 Rady Miasta Gdańska z dnia 25 listopada 2021 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dwutorowej linii elektroenergetycznej 110 kV relacji GPZ Gdańsk Błonia - GPZ Maćki - GPZ Pruszcz Gdański w mieście Gdańsku, zarzucając: 1. naruszenie przepisu art. 14 ust. 1 i 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, polegające na sposobie zagospodarowania obszaru objętego uchwałą już w uchwale o przystąpieniu do sporządzenia planu, poprzez przeznaczenie na cele nierolnicze jedynie części gruntów rolnych przewidzianych w studium do przekształcenia na cele nierolnicze; 2. naruszenie art. 15 ust. 2 pkt. 9 u.p.z.p. poprzez brak określenia parametrów korytarza infrastruktury technicznej oraz ograniczeń nakazów i zakazów obowiązujących tym korytarzu infrastruktury technicznej; 3. wydanie przedmiotowej uchwały w czasie wyjaśnienia toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego dotyczącego uchwały o przystąpieniu do sporządzenia planu nr XLV/989/13 z dnia 31 października 2013 r. Mając na uwadze powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej uchwały. W ocenie skarżącej uchwała jest wadliwa, bowiem Rada Miasta Gdańska już w uchwale z dnia 31 października 2013 r. o przystąpieniu do sporządzenia planu zagospodarowania przestrzennego przesądziła, że obszar objęty planem zostanie przeznaczony pod budowę linii elektrycznej. Taki sposób uchwalenia planu miejscowego w ocenie skarżącej jest niedopuszczalny, gdyż nie po to ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym przewiduje procedurę uchwalenia planu wraz z procedurą wyłożenia projektu, składania uwag i wniosków by procedura ta była kompletną fikcją wobec przesądzenia o sposobie zagospodarowania gruntów jeszcze przed sporządzeniem projektu planu, tj. w uchwale o przystąpieniu do jej sporządzenia. Nadto, zdaniem skarżącej, Rada Miasta przeznaczyła na cele nierolnicze jedynie część gruntów rolnych przewidzianych do takiego przekształcenia w treści studium, co świadczy o naruszeniu art. 14 ust. 3 u.p.z.p. W ocenie skarżącej, podjęcie zaskarżonej uchwały na podstawie wadliwej uchwały o przystąpieniu do sporządzenia planu zagospodarowania przestrzennego stanowi naruszenie prawa. Jak wskazała skarżąca, upływ czasu wpłynął na nieważność uchwały z 2013 r., bowiem jej zapisy nie odnoszą się do studium, które zostało zmienione w 2018 r. W odpowiedzi na skargę, reprezentujący Radę radca prawny wniósł o jej oddalenie, odnosząc się do zarzutów skargi i wskazując że skarżąca nie podała, w jaki sposób uchwała narusza jej chroniony prawem interes lub uprawnienie. Odnosząc się zaś do kolejnych merytorycznych zarzutów skargi, stwierdzono – popierając to stosowną argumentacją – że są one nieuzasadnione. W piśmie z 31 maja 2022 r., na wezwanie Sądu co do wykazania naruszenia interesu prawnego, skarżąca wskazała, że jest właścicielem działek nr [...] i [...], obr. [..] w Gdańsku. W dniu 5 grudnia 2022 r. skarżąca złożyła pismo, w którym poinformowała, że przekazała gospodarstwo swojemu synowi. Do pisma skarżąca załączyła kopię aktu notarialnego, z którego wynika, że w dniu 18 listopada 2022 r. dokonano przeniesienia własności działek nr [...] i [...] obr. [...] w Gdańsku do majątku wspólnego R. M.-S.i J. M.-K. Zgodnie z protokołem, na rozprawie dniu 7 grudnia 2022 r. Sąd ujawnił treść ww. pisma skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sprawowana przez sądy administracyjne kontrola działalności administracji publicznej obejmuje również akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej. Jednocześnie, zgodnie z art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest, będąca aktem prawa miejscowego, uchwała nr XLII/1086/21 Rady Miasta Gdańska z dnia 25 listopada 2021 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dwutorowej linii elektroenergetycznej 110 kV relacji GPZ Gdańsk Błonia - GPZ Maćki - GPZ Pruszcz Gdański w mieście Gdańsku. Skarga została wniesiona w trybie i na zasadach określonych w art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2022 r., poz. 559), zwanej dalej u.s.g. Przepis art. 101 ust. 1 u.s.g., w brzmieniu mającym zastosowanie w sprawie stanowi, że każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Zatem przed dokonaniem kontroli zgodności z prawem zaskarżonego aktu, sąd zobowiązany jest zbadać czy akt ten narusza interes prawny lub uprawnienie skarżącego, bowiem kwalifikacja ta wyznacza legitymację skargową w tego typu sprawach. Dopiero zaś ustalenie, że strona skarżąca posiada legitymację do wniesienia skargi na uchwałę organu gminy, otwiera drogę do merytorycznego rozpoznania sprawy. Powyższy przepis determinuje więc legitymację skargową, a także – zwłaszcza w przypadku kontroli aktów prawa miejscowego takich jak miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego – zakres rozpoznania i orzekania sądu administracyjnego. Kontrola zaskarżonego aktu dokonywana jest w granicach wyznaczonych prawną ochroną przysługującą skarżącemu mającemu tytuł prawny do oznaczonej nieruchomości objętej planem lub też wskazującemu na bezpośrednie naruszenie przez ustanowione w planie przepisy, przysługujących mu uprawnień, znajdujących oparcie w przepisach prawa materialnego. W konsekwencji ewentualne uwzględnienie skargi powinno nastąpić wyłącznie w części wyznaczonej indywidualnym interesem skarżącego. Także potencjalne naruszenia procedury planistycznej mogą być brane pod uwagę tylko wtedy, gdy pozostają w związku z interesem prawnym skarżącej (por. wyrok WSA w Krakowie z 5 grudnia 2017 r., II SA/Kr 1037/17 oraz powołane tam orzecznictwo; wszystkie powołane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W tym kontekście trzeba zatem dostrzegać różnicę między naruszeniem interesu prawnego (uprawnienia) skarżącego, stanowiącym podstawę legitymacji skargowej, a podstawą do uwzględnienia skargi, w szczególności zaś - stwierdzenia nieważności uchwały. Podstawą uwzględnienia skargi może być wyłącznie naruszenie obiektywnego porządku prawnego, przy czym kwestia ta podlega analizie wyłącznie w sytuacji pozytywnej weryfikacji legitymacji skargowej. W orzecznictwie i literaturze przedmiotu wskazuje się też, że art. 101 u.s.g., określający legitymację skargową do zaskarżenia uchwały organu gminy z zakresu administracji publicznej, nakłada na stronę skarżącą obowiązek wykazania naruszenia indywidualnego interesu prawnego, polegającego na istnieniu bezpośredniego związku pomiędzy zaskarżoną uchwałą a jego własną, indywidualną i prawnie chronioną sytuacją. Interes ten powinien mieć charakter bezpośredni, konkretny i realny (por. wyroki NSA z 3 września 2004 r. sygn. akt OSK 476/04, z 23 listopada 2005 r. sygn. akt I OSK 715/05). Ponadto, interes prawny podmiotu wnoszącego skargę w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. musi wynikać z normy prawa materialnego, kształtującej jego sytuację prawną. Podstawę legitymacji procesowej strony musi zatem stanowić przepis prawa materialnego wskazujący na własne prawo (interes prawny) lub obowiązek podmiotu, które podlegają skonkretyzowaniu w treści zaskarżonego aktu w sposób bezpośrednio wpływający na sytuację prawną skarżącego. Tak więc istotą interesu prawnego jest jego związek z konkretną normą prawa materialnego - taką normą, którą można wskazać jako jego podstawę i z której podmiot legitymujący się tym interesem może wywodzić swoje racje. Stwierdzenie istnienia interesu prawnego sprowadza się zatem do ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą, a sytuacją prawną konkretnego podmiotu ukształtowaną zaskarżonym aktem. Ciężar wykazania naruszenia interesu prawnego spoczywa na podmiocie wnoszącym skargę (por. wyrok NSA z 14 marca 2002 r., sygn. akt II SA 2503/01). Skarżący więc musi wykazać, w jaki sposób doszło do naruszenia jego prawem chronionego interesu lub uprawnienia, a także wykazać, że zaskarżona uchwała naruszając prawo, negatywnie wpływa na jego sytuację prawną, pozbawiając pewnych uprawnień czy też uniemożliwiając ich realizację. W rozpatrywanej sprawie skarżąca wywodziła swoją legitymację skargową z prawa własności nieruchomości obejmującej działki nr [...] i [...], obr. [...] w Gdańsku, objętych zaskarżoną uchwałą. Jednakże w dniu 5 grudnia 2022 r. skarżąca złożyła pismo, w którym poinformowała, że dokonała przeniesienia własności działek nr [...] i [...] obr. [...] w Gdańsku do majątku wspólnego R. M.-S. i J. M.-K. Tym samym, utraciła tytuł prawny do ww. nieruchomości. Podkreślić zarazem trzeba, że skarga w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. nie jest actio popularis, a więc nie może być wnoszona przez każdego obywatela, który uzna, że akt planistyczny organu władzy publicznej narusza prawo, powołując się przy tym na protesty mieszkańców gminy. Dlatego też niezbędne jest wykazanie przez skarżącego związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków podmiotu skarżącego a kwestionowanym aktem, skutkującym naruszeniem wyłącznie jego interesu prawnego. Skarżąca, jak wynika z treści przedłożonego przez nią aktu notarialnego dotyczącego umowy przeniesienia własności nieruchomości, utraciła prawo własności ww. działek, objętych zaskarżoną uchwałą, co oznacza, że w dacie orzekania przez Sąd nie wykazała naruszenia interesu prawnego, o którym mowa w art. 101 ust. 1 u.s.g. Zgodnie zaś z art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a. sąd odrzuca skargę jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę Rady Gminy nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego. Mając to wszystko na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a i § 3 p.p.s.a. skargę odrzucił, po przeprowadzeniu rozprawy.