I GSK 1079/21

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Dariusz Dudra po rozpoznaniu w dniu 2 grudnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej wniosku . W. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 28 kwietnia 2021 r., sygn. akt III SA/Gl 364/21 w sprawie ze skargi P. W. na rozpatrzenia protestu Zarządu Województwa Śląskiego z dnia (...) marca 2021 r. nr (...) w przedmiocie negatywnej oceny projektu postanawia: oddalić wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 28 kwietnia 2021 r., sygn. akt III SA/Gl 364/21 oddalił skargę P. W. na rozpatrzenie protestu Zarządu Województwa Śląskiego z dnia (...) marca 2021 r. w przedmiocie negatywnej oceny formalnej wniosku o dofinansowanie środkami unijnymi w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego na lata 2014-2020. Uzasadnienie wyroku zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego 2 lipca 2021 r. (karta nr 121 akt sądowych). Skargę kasacyjną nadano w urzędzie pocztowym 2 sierpnia 2021 r. (karta nr 128 akt sądowych) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który przekazał ją Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu 20 sierpnia 2021 r. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 24 września 2021 r. pozostawił skargę kasacyjną strony bez rozpatrzenia wskazując, że termin do wniesienia skargi kasacyjnej do NSA upłynął 16 lipca 2021 r. Tymczasem skarga kasacyjna został nadana 2 sierpnia 2021 r. na adres Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. Wobec tego za datę wniesienia skargi kasacyjnej uznano dzień przekazania jej Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu przez Sąd I instancji. Czternastodniowy termin do wniesienia skargi kasacyjnej został więc przekroczony. We wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej pełnomocnik skarżącego wskazał, że skarżący po otrzymaniu informacji od pełnomocnika o wyroku WSA oddalającym jego skargę skonsultował się ze swoimi pracownikami odpowiedzialnymi za konkurs. Pełnomocnik wskazał, że wyrok został doręczony w okresie wakacyjnym a pracownicy skarżącego przebywali na urlopie, co uniemożliwiło otrzymanie szybkiej odpowiedzi na istotne dla sprawy pytania. Powyższe czynniki doprowadziły do złożenia skargi po terminie. Nadto pełnomocnik wskazał, że przekroczenie terminu do złożenia środka odwoławczego nie wynikało w żadnej mierze z jej zawinionego działania, a jedynie z obszerności materiału dowodowego. Mimo podjętych działań ze strony skarżącego nie udało się zanalizować w przyjętym w ustawie wdrożeniowej terminie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (j.t. Dz.U. z 2017 r. poz. 1460 ze zm.; dalej: ustawa wdrożeniowa) reguluje postępowanie sądowoadministracyjne w sposób pod wieloma względami odmienny od przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.) w związku z przyjętą w tej ustawie zasadą odpowiedniego stosowania przepisów p.p.s.a. Stosownie do treści art. 62 ustawy wdrożeniowej wnioskodawca, właściwa instytucja zarządzająca lub pośrednicząca, bądź też właściwa instytucja, o której mowa w art. 39 ust. 1 powołanej ustawy, może wnieść skargę kasacyjną bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w terminie 14 dni od dnia doręczenia rozstrzygnięcia wojewódzkiego sądu administracyjnego, przy czym art. 61 ust. 3, 4, 6 i 7 ustawy wdrożeniowej stosuje się odpowiednio. Zgodnie zaś z art. 64 ustawy wdrożeniowej, w zakresie nieuregulowanym w ustawie do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy p.p.s.a., w tym m.in. przepisy dotyczące uchybienia i przywrócenia terminu (art. 85-89 p.p.s.a.). Na obecnym etapie postępowania Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany był zatem do rozpoznania powyższego wniosku. Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Podstawową przesłanką przywrócenia terminu jest brak winy strony, która nie dokonała w terminie czynności procesowej. W przypadku, gdy strona jest reprezentowana przez pełnomocnika, przy ustalaniu jej winy w niezachowaniu terminu, należy mieć na uwadze działania pełnomocnika. Brak winy zachodzi wówczas, gdy dochowana zostanie należyta staranność przy dokonaniu danej czynności procesowej. Należy przy tym szczególnie zwrócić uwagę, że chodzi tu o staranność należytą w danych stosunkach, a nie nadzwyczajną czy najwyższą obejmującą podejmowanie wszelkich możliwych czynności, w tym również czynności nieracjonalnych. Ustawodawca nie określił kryteriów oceny zachowania strony co oznacza, że kwestia ta pozostawiona została uznaniu sądu. Brak winy w uchybieniu terminowi powinien być zatem oceniany przy uwzględnieniu wszelkich okoliczności konkretnej sprawy. Wykazany brak winy po stronie podmiotu dokonującego lub zamierzającego dokonać określonej czynności stanowi konieczną przesłankę przywrócenia terminu. Instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i tylko kumulatywne zaistnienie przywołanych przesłanek może stanowić podstawę faktyczną i prawną do wydania przez sąd administracyjny postanowienia o przywróceniu wnioskodawcy terminu do dokonania czynności procesowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. W rozpoznawanej sprawie jak wynika z akt sądowych, skarga kasacyjna została nadana po terminie. Wskazywana przez pełnomocnika argumentacja o obszerności materiału dowodowego oraz okresie urlopowym pracowników strony skarżącej nie usprawiedliwia dochowania należytej staranność przez pełnomocnika przy dokonaniu danej czynności procesowej. Brak winy w uchybieniu terminu powinien być bowiem oceniany w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. Także brak porozumienia między stroną skarżącą a jej pełnomocnikiem nie może stanowić o braku winy w uchybieniu terminu. W związku z tym co wyjaśniono powyżej, brak było podstaw do przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, co ma ten skutek, że wniosek o przywrócenie terminu podlega na mocy art. 86 § 1 p.p.s.a. oddaleniu.