II GZ 384/18

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Skoczylas po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Ł. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 6 września 2018 r. sygn. akt II SA/Sz 899/18 o odmowie wstrzymania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Ł. W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Szczecinie z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry postanawia: oddalić zażalenie UZASADNIENIE Postanowieniem z 6 września 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 899/18, po rozpoznaniu wniosku Ł. W. o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Szczecinie z [...] czerwca 2018 r., w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry, odmówił wstrzymania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu Sąd I instancji podniósł, że pismem z dnia 16 lipca 2018 r. Ł. W. wniósł skargę na wskazaną wyżej decyzję. W skardze strona zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W treści uzasadnienia skargi nie zamieszczono uzasadnienia, ograniczając się jedynie do sformułowania, że strona wnosi o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w całości. Odmawiając wstrzymania wykonania decyzji Sąd I instancji stwierdził, że warunkiem wstrzymania wykonania aktu lub czynności jest wykazanie we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności świadczących o tym, że w stosunku do skarżącego wstrzymywanie wykonania jest uzasadnione. WSA podkreślił, że skarżący powinien wykazać, iż w sytuacji faktycznej, w jakiej się znajduje, wykonanie decyzji powodować będzie znaczną szkodę bądź trudne do odwrócenia skutki. Niewskazanie we wniosku tych przyczyn uniemożliwia sądowi merytoryczną ocenę. WSA wskazał, że z uwagi na treść art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302; powoływanej dalej jako: p.p.s.a.), uzasadnienie wniosku powinno precyzyjnie opisywać aktualną sytuację finansową i majątkową strony, tak by Sąd doszedł do przekonania, że uiszczenie należnych kwot zrodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sytuacja finansowa skarżącego nie została jednak w żaden sposób zobrazowana, a nadto brak jakichkolwiek dokumentów wskazujących dane w tym zakresie. Sąd nie był w stanie ustalić jakie aktualnie skarżący osiąga dochody i jaki poniósłby uszczerbek w wyniku uiszczenia, bądź wyegzekwowania kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach w wysokości 12.000 zł. Sąd I instancji podkreślił, że skarżący ograniczył się jedynie do sformułowania samego wniosku, bez jakiegokolwiek uzasadnienia. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył Ł. W., zaskarżając orzeczenie w całości i domagając się jego zmiany poprzez wstrzymanie wykonalności decyzji organów obu instancji w całości do czasu rozpoznania przez WSA skargi, względnie uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Sądowi I instancji. Ponadto wniesiono o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia do czasu rozpoznania niniejszego zażalenia, oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego w postępowaniu zażaleniowym według norm przepisanych. W uzasadnieniu podniesiono m.in., że już samo zaskarżenie decyzji oraz wniesienie o ich uchylenie uzasadnia pogląd, że wykonanie kary przed rozpoznaniem skargi spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody. Późniejsze uwzględnienie skargi będzie zaś oznaczać konieczność dokonania zwrotu kwoty i przeprowadzenia zbędnych transakcji, generując przy tym dodatkowe koszty. Zdaniem wnoszącego zażalenie, sam zwrot nie odwróci jednak skutków chociażby tylko czasowego zamrożenia środków i pozbawienia ich skarżącego, który będąc przedsiębiorcą, potrzebuje określonych rezerw finansowych na pokrycie bieżących zobowiązań, w tym podatkowych. Skarżący podniósł również, że WSA z urzędu posiada informację, iż w stosunku do strony toczy się obecnie co najmniej kilka postępowań w sprawach o analogicznym charakterze. Kilka postępowań zakończyło się już wyrokami oddalającymi skargę, gdzie wykonanie decyzji w tych sprawach również będzie oznaczać dla skarżącego obowiązek zapłaty. Okoliczność ta ma zatem bezpośrednie przełożenie na sytuację majątkowa strony. Zdaniem skarżącego, bardzo lakoniczne uzasadnienie zaskarżonego postanowienia poddaje w wątpliwość, czy sentencja nie stanowi swego rodzaju przesądu co do meritum sprawy. Strona wskazał również, że norma z art. 61 § 3 p.p.s.a. nie uzależnia wstrzymania wykonania decyzji od zaistnienia przesłanki wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a jedynie niebezpieczeństwa zaistnienia takiej sytuacji. Z okoliczności niniejszej sprawy wynika zaś, że niebezpieczeństwo takie ewidentnie zachodzi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona ani przez późniejszy zwrot spełnionego bądź wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Wprowadzona w omawianym przepisie ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi wyjątek od zasady wynikającej z art. 61 § 1 p.p.s.a., w myśl której wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Skoro sąd orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek skarżącego, to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku, tak aby przekonać sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo stwierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. W niniejszej sprawie Sąd I instancji odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, wskazując, że strona nie przedstawiła żadnego uzasadnienia złożonego wniosku. Wnioskujący nie podał również żadnych danych, przemawiających za jego uwzględnieniem, a w szczególności nie zobrazował swojej aktualnej sytuacji majątkowej, która to okoliczność pozwoliłaby Sądowi na ocenę ryzyka wystąpienia ustawowych przesłanek przemawiających za wstrzymaniem wykonania decyzji. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, stanowisko przedstawione w uzasadnieniu postanowienia Sądu pierwszej instancji jest prawidłowe. Zaskarżona decyzja dotyczy nałożenia na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 12.000 zł. Aby zbadać, czy rzeczywiście egzekucja tej kwoty może wyrządzić skarżącemu znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki, konieczne jest odniesienie tej należności do jego sytuacji materialnej. Bez porównania tych dwu wartości (wysokości nałożonej kary i majątku, jakim dysponuje skarżący) nie jest możliwe zweryfikowanie twierdzenia, że w jego przypadku zapłata kary będzie miała realny wpływ na bieżące utrzymanie się strony. Dla obrazu sytuacji majątkowej skarżącego, umożliwiającego ocenę w kontekście zasadności przyznania ochrony tymczasowej, niezbędne byłoby np. udzielenie informacji dotyczących posiadanego majątku ruchomego, stanu oszczędności, czy rachunków bankowych. Wniosku zawartego w skardze nie uzasadniono zaś w żaden sposób, a nadto nie załączono do niego żadnych dokumentów dających obraz zdolności płatniczej skarżącego. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, na podstawie wniosku złożonego bez uzasadnienia, nie ma możliwości ustalenia, czy w stosunku do skarżącego zachodzi podstawa do zastosowania ochrony tymczasowej. Nieprzedstawienie pełnego i rzeczywistego obrazu sytuacji finansowej wnioskodawcy skutkuje zaś uznaniem, że strona nie uprawdopodobniła okoliczności wystąpienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, o jakich mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Ze wskazanych powodów, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie.