VII Ka 979/18
Sądy powszechne2018-11-08
Sygnatura
VII Ka 979/18
Data orzeczenia
2018-11-08
Rodzaj
SENTENCE
Sędziowie
Karol RadaszkiewiczLeszek Wojgienica (PRESIDING_JUDGE)Piotr Zbierzchowski
Podstawa prawna
Treść orzeczenia
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt VII Ka 979/18</strong>
</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<p>
<strong>
<!-- -->W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</strong>
</p>
<p>Dnia 08 listopada 2018 roku</p>
<p>Sąd Okręgowy w Olsztynie w VII Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie:</p>
<p>Przewodniczący: SSO Leszek Wojgienica (spr.)</p>
<p>Sędziowie: SO Karol Radaszkiewicz</p>
<p>SO Piotr Zbierzchowski</p>
<p>Protokolant: st. sekr. sąd. Monika Tymosiewicz</p>
<p>przy udziale prokuratora Prokuratury Okręgowej Piotra Miszczaka</p>
<p>po rozpoznaniu w dniu 08 listopada 2018 roku sprawy <span class="anon-block">A. Z.</span>, syna <span class="anon-block">J.</span> i <span class="anon-block">I. z d. M.</span>, <span class="anon-block">urodzonego (...)</span> w <span class="anon-block">L.</span>, skazanego z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 159)">art. 159 kk</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 64;art. 64 § 1)">art. 64 § 1 kk</a> i in., na skutek apelacji obrońcy skazanego od wyroku łącznego Sądu Rejonowego w <span class="anon-block">B.</span> z dnia 30 lipca 2018 roku, w sprawie <span class="anon-block">(...)</span>
</p>
<p>I.
zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy;</p>
<p>II.
zwalnia skazanego od wydatków postępowania odwoławczego;</p>
<p>III.
zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adwokata <span class="anon-block">M. T.</span> za obronę skazanego <span class="anon-block">A. Z.</span>, wykonywaną z urzędu w postępowaniu odwoławczym, opłatę w kwocie 120 (stu dwudziestu) złotych, powiększoną o kwotę 27,60 (dwadzieścia siedem 60/100) zł podatku od towarów i usług, a nadto kwotę 118,68 (stu osiemnastu 68/100) zł tytułem zwrotu wydatków związanych z przejazdem z siedziby kancelarii do siedziby sądu odwoławczego i z powrotem.</p>
<p>VII Ka 979/18</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>
<span class="anon-block">A. Z.</span> został skazany prawomocnymi wyrokami:</p>
<p>1.
Sądu Rejonowego w <span class="anon-block">R.</span> z dnia 28 stycznia 2011 roku, w sprawie <span class="anon-block">(...)</span>, za przestępstwo z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 280;art. 280 § 1)">art. 280 § 1 kk</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 12)">art. 12 kk</a>, popełnione z 19 na 20 lutego 2010 roku, na karę 2 lat pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 5 lat próby oraz grzywnę w wymiarze 100 stawek dziennych, przy ustaleniu wysokości jednej stawki dziennej na kwotę 10 złotych, z zaliczeniem na poczet tej ostatniej kary okresu rzeczywistego pozbawienia wolności od dnia 20 lutego 2010 roku do dnia 19 maja 2010 roku; postanowieniem z dnia 18 lutego 2016 roku zarządzono wykonanie kary pozbawienia wolności, na poczet której zaliczono okres rzeczywistego pozbawienia wolności od dnia 11 kwietnia 2010 roku do dnia 19 maja 2010 roku;</p>
<p>2.
Sądu Rejonowego w <span class="anon-block">R.</span> z dnia 30 grudnia 2010 roku, w sprawie <span class="anon-block">(...)</span>, za przestępstwo z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 280;art. 280 § 1)">art. 280 § 1 kk</a> w zb. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 275;art. 275 § 1)">art. 275 § 1 kk</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 11;art. 11 § 2)">art. 11 § 2 kk</a>, popełnione 19 września 2010 roku, na karę 2 lat pozbawienia wolności, na poczet której zaliczono okres rzeczywistego pozbawienia wolności od dnia 12 października 2010 roku do dnia 30 grudnia 2010 roku (kara wykonana w całości);</p>
<p>3.
Sądu Rejonowego w <span class="anon-block">R.</span> z dnia 15 czerwca 2016 roku, w sprawie <span class="anon-block">(...)</span>, za przestępstwa z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 159)">art. 159 kk</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 64;art. 64 § 1)">art. 64 § 1 kk</a> oraz z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 276)">art. 276 kk</a>, popełnione w dniach 26 i 27 lipca 2014 roku, na karę łączną 1 roku pozbawienia wolności, na poczet której zaliczono okres rzeczywistego pozbawienia wolności od dnia 27 lipca 2014 roku do dnia 29 lipca 2014 roku;</p>
<p>4.
Sądu Rejonowego w <span class="anon-block">R.</span> z dnia 12 maja 2016 roku, w sprawie <span class="anon-block">(...)</span>, za przestępstwo z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 191;art. 191 § 1)">art. 191 § 1 kk</a>, popełnione w dniu 1 stycznia 2016 roku, na karę 1 roku pozbawienia wolności, z warunkowym zawieszeniem jej wykonania tytułem próby na okres 3 lat;</p>
<p>przy czym w dniu 20 lutego 2017 roku Sąd Rejonowy w <span class="anon-block">R.</span>, wyrokiem łącznym wydanym w sprawie <span class="anon-block">(...)</span> połączył kary wynikające z wyroków opisanych w pkt 1 i 3 i orzekł karę łączną 2 lat i 8 miesięcy pozbawienia wolności, zaliczając na jej poczet okres rzeczywistego pozbawienia wolności w dniach 11 kwietnia 2010 roku – 19 maja 2010 roku oraz 27-29 lipca 2014 roku i umarzając postępowanie odnośnie skazania w sprawie <span class="anon-block">(...)</span>;</p>
<p>5.
Sądu Rejonowego w <span class="anon-block">B.</span> z dnia 26 marca 2018 roku, w sprawie<span class="anon-block">(...)</span>, za przestępstwo z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 226;art. 226 § 1)">art. 226 § 1 kk</a>, popełnione w dniu 28 czerwca 2017 roku, na karę 3 miesięcy pozbawienia wolności.</p>
<p>Wyrokiem łącznym Sądu Rejonowego w <span class="anon-block">B.</span> z dnia 30 lipca 2018 roku, w sprawie <span class="anon-block">(...)</span>
</p>
<p>I.
na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 85;art. 85 § 1;art. 85 § 2;art. 85 § 3)">art. 85 § 1, 2 i 3 kk</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 86;art. 86 § 1)">art. 86 § 1 kk</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 89;art. 89 § 1 b)">art. 89 § 1b kk</a> połączono skazanemu <span class="anon-block">A. Z.</span> kary pozbawienia wolności wymierzoną wyrokiem opisanym w pkt 4 i wyrokiem łącznym Sądu Rejonowego w <span class="anon-block">R.</span> w sprawie <span class="anon-block">(...)</span>, wymierzajc karę łączną 2 lat i 11 miesięcy pozbawienia wolności ;</p>
<p>II.
na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 577)">art. 577 kpk</a> na poczet orzeczonej kary łącznej zaliczono skazanemu karę dotychczas odbytą w sprawie <span class="anon-block">(...)</span> Sądu Rejonowego w <span class="anon-block">R.</span>, w tym okresy zaliczone na poczet tej kary od dnia 11.04.2010 roku do 19 maja 2010 roku oraz od 27 lipca 2014 roku do dnia 29 lipca 2017 roku;</p>
<p>III.
pozostałe rozstrzygnięcia zawarte w połączonych wyrokach, a nie objęte wyrokiem łącznym pozostawiono do odrębnego wykonania;</p>
<p>IV.
zasądzono od Skarbu Państwa na rzecz adw. <span class="anon-block">M. T.</span> opłatę w wysokości 120 (stu dwudziestu) złotych powiększoną o należny podatek VAT za wykonywaną z urzędu obronę skazanego w postępowaniu o wydanie wyroku łącznego;</p>
<p>V.
na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 624;art. 624 § 1)">art. 624 § 1 kpk</a> zwolniono skazanego od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych.</p>
<p>Apelację od tego wyroku wniosła obrońca skazanego, która na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 425;art. 425 § 1;art. 425 § 2)">art. 425 § 1 i 2 kpk</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 444)">art. 444 kpk</a> zaskarżyła go w części dotyczącej rozstrzygnięcia o karze, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 427;art. 427 § 1;art. 427 § 2)">art. 427 § 1 i 2 kpk</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 438;art. 438 pkt. 4)">art. 438 pkt 4 kpk</a> zarzucając rażącą niewspółmierność orzeczonej względem skazanego kary łącznej 2 lat i 11 miesięcy pozbawienia wolności pomimo tego, że w przedmiotowej sprawie występują okoliczności, którym sąd pierwszej instancji przypisał zbyt małe znaczenie, wskazujące na możliwość wymierzenia kary łącznej w mniejszej wysokości.</p>
<p>Podnosząc tak sformułowany zarzut autorka apelacji złożyła wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez wymierzenie skazanemu kary łącznej w oparciu o zasadę absorpcji.</p>
<p>Sąd odwoławczy zważył, co następuje:</p>
<p>Apelacja nie zasługiwała na uwzględnienie.</p>
<p>Przewidziana w przepisie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 85)">art. 85 kk</a>, po dwóch nowelizacjach (z dnia 20 lutego 2015 roku i 11 marca 2016 roku), „konstrukcja kary łącznej, a w konsekwencji model wymiaru kary łącznej, różni się zasadniczo od rozwiązań przyjętych pierwotnie w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 ()">kodeksie karnym z 1997 r.</a>, nawiązujących do konstrukcji i modelu wymiaru kary łącznej znanej polskiemu ustawodawstwu od <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19320600571" title="Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 11 lipca 1932 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1932 r. Nr 60, poz. 571 ()">kodeksu karnego z 1932 roku</a>” (Piotr Kardas, Kodeks karny komentarz; Wydawnictwo LEX). Zawiera ona rozwiązanie odbiegającego do konstrukcji realnego zbiegu przestępstw znanego polskiemu ustawodawstwu do 1 lipca 2015 roku, umożliwiające łączenie nie tylko kar jednostkowych, ale również kar łącznych o ile tylko zostaną spełnione ściśle określone przesłanki pozytywne wymienione w przepisie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 85)">art. 85 kk</a> i nie wystąpią przesłanki negatywne. Do przesłanek pozytywnych zaliczyć należy: popełnienie przez sprawcę dwóch lub więcej przestępstw pozostających w realnym zbiegu, wymierzenie za te przestępstwa kar, w tym kar łącznych tego samego rodzaju lub kar podlegających łączeniu, spełniających nadto warunek wykonalności (choćby w części; wyjątek stanowi kara pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania, która również podlega łączeniu mimo niespełnienia warunku wykonalności). Możliwość łączenia nie tylko kar jednostkowych, ale również kar łącznych, czy to tych orzeczonych w wyrokach jednostkowych, czy też w wyrokach łącznych spowodowała, że w procesie łączenia kar w ostatnim wyroku łącznym może dojść do istotnego osłabienia szeregu okoliczności, w pierwotnym wyrokowaniu, czy też wyrokowaniu łącznym poprzedzającym wydanie ostatniego wyroku łącznego mających znaczenie istotne, tudzież bardzo istotne (zbieżność czasowa, tożsamość rodzajowa czynów). Wniosek taki jest uzasadniony w szczególności w sytuacji, w której w procesie łączenia kar łącznych, podlegających łączeniu w ramach ostatniego wyrokowania łącznego, zastosowanie znajdzie zasada asperacji. Gdy spojrzeć na sytuację skazanego z tej perspektywy, jakże odmiennej od tej sprzed nowelizacji <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 ()">kodeksu karnego</a> okazuje się, że podlegająca wykonaniu kara łączna wynikająca z prawomocnego wyroku łącznego Sądu Rejonowego w <span class="anon-block">R.</span> z dnia 20 lutego 2017 roku, wyeliminowała poza nawias pewien zakres przypisanej mu odpowiedzialności karnej za popełnione przestępstwa, albowiem wymierzono ją na zasadzie asperacji. W konkretnym przypadku, zważając na treść przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 89;art. 89 § 1 a)">art. 89 § 1a kk</a> sąd pierwszej instancji dostrzegł konieczność połączenia skazanemu bezwarunkowej kary łącznej i kary warunkowej, według zasady wynikającej z przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 89;art. 89 § 1 b)">art. 89 § 1 b kk</a> uznając, że z punktu widzenia prognozy kryminologicznej takie właśnie orzeczenie jawi się jako adekwatne. Z oczywistych powodów innej kary aniżeli kara bezwarunkowa orzec nie mógł, zważając na wymiar kary łącznej kształtowany w dolnej granicy najwyższym wymiarem kary – in concreto – łącznej. Odpowiedzi na pytanie, czy wymiar tej kary został ukształtowany zgodnie z wytycznymi przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 85 a)">art. 85a kk</a> należy poszukiwać w fakcie popełnienia przez skazanego przestępstwa w trakcie odbywania kary pozbawienia wolności, czego następstwem był prawomocny wyrok skazujący opisany w pkt 5. Faktem jest, że kara wymierzona tym wyrokiem, zgodnie z zasadą wynikającą z przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 85;art. 85 § 3)">art. 85 § 3 kk</a>, nie została połączona węzłem kary łącznej, ale równocześnie fakt popełnienia przestępstwa w czasie odbywania kary nie pozostaje obojętny w procesie kształtowania wymiary kary łącznej obejmującej kary podlegające wykonaniu, a nadto spełniające warunki do ich połączenia. Dlatego właśnie kary zaskarżonej przez obrońcę nie sposób ocenić jako niewspółmiernej w stopniu rażącym, a przecież tylko taki stopień jej nieadekwatności mógłby wywołać zmianę zaskarżonego wyroku.</p>
<p>Skonstatować ostatecznie należy, że sąd wyrokujący w pierwszej instancji w sposób nieuchybiający zasadzie wyrażonej w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 7)">art. 7 kpk</a> ocenił treść opinii o skazanym w trakcie odbywania kary, a ostateczny wniosek wynikający z analizy przytoczonych w niej okoliczności nie pozwala na uznanie wymierzonej kary łącznej za surową niewspółmiernie, w stopniu rażąco odbiegającym od celów ustawowych.</p>
<p>W uwzględnieniu powyższych uwag, nie dostrzegając możliwości uwzględnienia zarzutu apelacji, zaskarżony wyrok utrzymano w mocy (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 437;art. 437 § 1)">art. 437 § 1 kpk</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 438;art. 438 pkt. 4)">art. 438 pkt 4 kpk</a>).</p>
<p>Mając na uwadze trudną sytuację materialną skazanego został on zwolniony od kosztów sądowych postępowania odwoławczego (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 624;art. 624 § 1)">art. 624 § 1 kpk</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 634)">art. 634 kpk</a>), w sprawach o wydanie wyroku łącznego ograniczonych do wydatków postępowania.</p>
<p>Ponieważ skazany korzystał w postępowaniu odwoławczym z pomocy obrońcy wyznaczonego z urzędu, przeto zasądzono na rzecz tego obrońcy opłatę w kwocie 120 zł i kwotę 27,60 zł tytułem podatku od towarów i usług, stosownie do treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 618;art. 618 § 1;art. 618 § 1 pkt. 11)">art. 618 § 1 pkt 11 kpk</a> oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 618 § 4)">§ 4</a> ust, 1, 2 i 3, § 17 ust. 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 roku w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. poz. 1715 z 2016 roku).</p>
</div>