III AUa 1271/18
Sądy powszechne2018-11-08
Sygnatura
III AUa 1271/18
Data orzeczenia
2018-11-08
Rodzaj
SENTENCE
Sędziowie
Alicja KolonkoWitold NowakowskiWojciech Bzibziak (PRESIDING_JUDGE)
Treść orzeczenia
<p>Sygn. akt III AUa 1271/18</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p>Dnia 8 listopada 2018 r.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Apelacyjny w Katowicach</strong>
</p>
<p>Wydział III Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</p>
<p>w składzie:</p>
<table>
<colgroup>
<col width="167"/>
<col width="498"/>
</colgroup>
<tr>
<td>
<p>Przewodniczący</p>
</td>
<td>
<p>SSA Wojciech Bzibziak (spr.)</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>Sędziowie</p>
</td>
<td>
<p>SSA Alicja Kolonko</p>
<p>SSA Witold Nowakowski</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>Protokolant</p>
</td>
<td>
<p>Michał Eksterowicz</p>
</td>
</tr>
</table>
<p>po rozpoznaniu w dniu 29 października 2018 r. w Katowicach</p>
<p>sprawy z odwołania <span class="anon-block">S. G. (1)</span> (<span class="anon-block">S. G. (1)</span>) <span class="anon-block"> i (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością</span> w <span class="anon-block">C.</span>
</p>
<p>przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">C.</span>
</p>
<p>o podleganie ubezpieczeniom społecznym</p>
<p>na skutek apelacji <span class="anon-block">S. G. (1)</span>
</p>
<p>od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Częstochowie</p>
<p>z dnia 14 lutego 2018 r. sygn. akt IV U 1398/17</p>
<p>1.
<strong>
<!-- -->oddala apelację, </strong>
</p>
<p>2.
<strong>
<!-- -->zasądza od ubezpieczonego <span class="anon-block">S. G. (1)</span> na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w <span class="anon-block">C.</span> kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym. </strong>
</p>
<p>/-/ SSA A.Kolonko /-/ SSA W.Bzibziak /-/ SSA W.Nowakowski
</p>
<p>Sędzia Przewodniczący Sędzia</p>
<p>Sygn. akt III AUa 1271/18</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Decyzją z dnia 12 września 2017 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział <br/>w <span class="anon-block">C.</span> stwierdził, że <span class="anon-block">S. G. (1)</span> nie podlega od dnia 12 lipca 2017 r. obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym: emerytalnemu, rentowym, chorobowemu <br/>i wypadkowemu w charakterze pracownika <span class="anon-block"> (...) Spółki z o.o.</span> w <span class="anon-block">C.</span>.</p>
<p>Organ rentowy wskazał, iż w wyniku postępowania wyjaśniającego przeprowadzonego w sprawie nabycia uprawnień do zasiłku chorobowego dla <span class="anon-block">S. G. (1)</span> ustalono, że został on zatrudniony na podstawie umowy o pracę od dnia 12 lipca 2017 r. w pełnym wymiarze czasu pracy na stanowisku menagera produktu – członka zarządu. Pracodawca wypłacił mu za okres od 14 do 27 lipca 2017 r. wynagrodzenie chorobowe. <br/>
<span class="anon-block">S. G. (1)</span> miał zajmować się sprzedażą produktów związanych z suplementacją diety. Na potwierdzenie faktu zatrudnienia przedłożył kserokopię umowy o pracę, listę płac, listę obecności oraz zaświadczenie lekarskie o zdolności do podjęcia pracy. Nie przedstawił natomiast żadnych dokumentów potwierdzających faktycznie wykonywanie pracy przez niego. Od 12 lipca 2017 r. został zgłoszony do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych: emerytalnego, rentowych, chorobowego i wypadkowego oraz obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego. <span class="anon-block">S. G. (1)</span> od 14 lipca 2017 r. był niezdolny do pracy. Zgłoszenia <br/>do ubezpieczeń dokonano w dniu 20 lipca 2017 r., tj. po upływie 6 dni od powstania niezdolności do pracy.</p>
<p>ZUS wskazał nadto, że <span class="anon-block"> Spółka (...)</span> została zarejestrowana w dniu <br/>26 stycznia 2017 r., a jej siedzibą jest aktualny adres zamieszkania ubezpieczonego. <br/>Od początku jej istnienia <span class="anon-block">S. G. (1)</span> jest jej jednoosobowym członkiem zarządu, <br/>a większościowym udziałowcem (99%) jest <span class="anon-block"> (...) Spółka z o.o.</span>, której jednoosobowym wspólnikiem i członkiem zarządu jest ubezpieczony. Dodatkowo z analizy danych zaewidencjonowanych na koncie płatnika składek wynika, iż od momentu rozpoczęcia działalności <span class="anon-block">S. G. (1)</span> był pierwszą i jedyną osobą zgłoszoną do ubezpieczeń społecznych.</p>
<p>Powyższe okoliczności, a zwłaszcza skupienie kapitału <span class="anon-block"> Spółek (...)</span> <br/>i <span class="anon-block">(...)</span> w rękach jednej i tej samej osoby oraz występowanie tej samej osoby jednocześnie w kilku rolach – wspólnika spółki, członka zarządu i pracownika, zdaniem ZUS, uzasadniało zakwestionowanie umowy o pracę w <span class="anon-block"> Spółce (...)</span> jako tytułu <br/>do objęcia obowiązkowymi ubezpieczeniami społecznymi.</p>
<p>Organ rentowy podkreślił, że nie może być mowy o podporządkowaniu w czasie pracy kierownictwu pracodawcy w sytuacji, gdy jedna osoba fizyczna występuje w kilku różnych rolach – jako właściciel kapitału i jako pracownik, a także członek zarządu. Ponadto okoliczności takie jak zatrudnienie <span class="anon-block">S. G. (1)</span> przez <span class="anon-block"> Spółkę (...)</span> jako pierwszego i jedynego pracownika Spółki, po kilkumiesięcznym okresie jej funkcjonowania, w którym jako wspólnik wykonywał czynności sprzedaży produktów oraz powstanie niezdolności do pracy po upływie dwóch dni od zawarcia umowy o pracę, wskazują <br/>na konieczność zakwestionowania ważności tej umowy. Dokumenty przedłożone w trakcie prowadzonego postępowania wyjaśniającego potwierdzają bowiem wyłącznie formalne zawarcie umowy o pracę. Nie potwierdzają natomiast faktycznego wykonywania pracy przez ubezpieczonego.</p>
<p>Zdaniem ZUS przedstawione okoliczności pozwalają na przyjęcie, iż celem zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego <span class="anon-block">S. G. (1)</span> było wyłącznie uzyskanie tytułu do ubezpieczeń oraz uzyskanie świadczeń z ubezpieczeń społecznych <br/>i ubezpieczenia zdrowotnego.</p>
<p>W odwołaniu od tej decyzji ubezpieczony domagał się jej zmiany podnosząc, iż jest ona dla niego krzywdząca, gdyż narusza przepisy dotyczące pracowniczego ubezpieczenia społecznego. Dodał, iż w dniu 14 lipca 2017 r. przeszedł zawał. Natomiast w dniu 12 lipca 2017 r. nastąpiło jego zgłoszenie do ubezpieczeń społecznych, a pracodawca wypełnił wszystkie ciążące na nim obowiązki, tj. złożył deklaracje za lipiec i sierpień, odprowadził składkę, wypłacił wynagrodzenie chorobowe, wpłacił podatek do urzędu skarbowego oraz przekazał terminowo zwolnienie lekarskie. Organ rentowy natomiast uznał, że był za krótko zatrudniony, a poza tym powinien być ubezpieczony jako przedsiębiorca, a nie jako pracownik i odmówił mu wypłaty zasiłku chorobowego za okres od 14 lipca 2017 r. <br/>do 15 października 2017 r. Działanie ZUS jest nieprawidłowe i narusza przepisy prawa, albowiem organ rentowy nie kwestionuje całkowicie jego prawa do ubezpieczeń, lecz uznaje, iż powinno to być ubezpieczenie dla osób prowadzących działalność gospodarczą, a nie dla pracowników.</p>
<p>Odwołanie wniosła również <span class="anon-block"> (...) Spółka z o.o.</span> w <span class="anon-block">C.</span> <br/>w zakresie w jakim odmówiono objęcia ubezpieczeniem społecznym jej pracownika <span class="anon-block">S. G. (1)</span>.</p>
<p>Wskazała, że ZUS nie neguje całkowicie prawa pracownika do ubezpieczenia, ale wskazuje, iż winno ono zostać zakwalifikowane jako dla osób prowadzących działalność gospodarczą, a nie jako ubezpieczenie pracownicze. W takiej sytuacji niezrozumiała jest odmowa wypłaty zasiłku chorobowego, albowiem organ rentowy nie rozliczył tego zasiłku <br/>w żadnej formie, ani jako przedsiębiorcy, ani jako pracownika. Organ rentowy błędnie przyjmuje także, iż w przypadku pracownika Spółki powinno stosować się ubezpieczenie <br/>z zakresu prowadzonej działalności na własny rachunek. Takie działanie jest nieprawidłowe, albowiem Spółka posiada osobowość prawną, a jej właścicielem nie jest <span class="anon-block">S. G. (1)</span>, ale <span class="anon-block"> (...) Spółka z o.o.</span> Stąd też zasadne było nawiązanie ze <span class="anon-block">S. G. (1)</span> stosunku pracy. Płatnik składek wskazał także, iż przyznane wynagrodzenie nie było wygórowane, <br/>a zatem wypłacony zasiłek chorobowy nie byłby również nadmierny, zwłaszcza <br/>w porównaniu z zasiłkiem wypłaconym ze średniej dla przedsiębiorcy. Równocześnie wyjaśnił, iż zatrudnienie ubezpieczonego dopiero od dnia 12 lipca 2017 r. wiązało się <br/>z faktem, iż Spółka po jej zarejestrowaniu w dniu 26 stycznia 2017 r. wykorzystała okres <br/>6 miesięcy na organizację i dopiero 30 czerwca 2017 r. walne zgromadzenie wspólników podjęło decyzję zarówno o zatrudnieniu <span class="anon-block">S. G. (1)</span> jak i wypełnieniu aktu notarialnego powołującego <span class="anon-block"> Spółkę (...)</span>.</p>
<p>Zarzuciła nadto, że ZUS błędnie uznał, iż zawarta umowa o pracę miała na celu uzyskanie przez <span class="anon-block">S. G. (1)</span> tytułu do ubezpieczenia społecznego, bowiem był on zatrudniony na podstawie umów zlecenia do 29 czerwca 2017 r. w innej firmie, gdzie był ubezpieczony i mógł swobodnie korzystać z ubezpieczeń do dnia 29 lipca 2017 r.</p>
<p>Organ rentowy wniósł o oddalenie odwołań podając okoliczności wskazane <br/>w zaskarżonej decyzji.</p>
<p>Sprawy z obu odwołań zostały połączone do wspólnego rozpoznania i orzekania.</p>
<p>Wyrokiem z dnia 14 lutego 2018 r., sygn. akt IV U 1398/17 Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Częstochowie oddalił odwołania oraz zasądził <br/>od odwołujących się na rzecz organu rentowego kwoty po 180 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.</p>
<p>Na podstawie akt organu rentowego, akt osobowych ubezpieczonego i jego przesłuchania w charakterze strony (k. 88-89 a.s.) oraz przesłuchania <span class="anon-block">E. G.</span> <br/>(k. 87-88 a.s.), a także dołączonych dokumentów (k. 27, 64-65 i 84-86 a.s.) ustalił Sąd, <br/>że <span class="anon-block">S. G. (1)</span> <span class="anon-block">ur. (...)</span> jest politologiem o specjalizacji polityka zdrowia. <br/>Od 1980 roku był zatrudniony w oparciu o umowy o pracę oraz prowadził pozarolniczą działalność gospodarczą – ostatnio od 14 maja 2004 r. do 31 maja 2013 r. i od 30 grudnia 2013 r. do 30 czerwca 2015 r.</p>
<p>Z tytułu tej działalności podlegał ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu chorobowemu w okresach od 11 czerwca 2004 r. do 31 maja 2013 r. oraz od 3 stycznia <br/>2014 r. do 30 czerwca 2015 r. W okresie od 7 kwietnia 2017 r. do 1 czerwca 2017 r. odwołujący się wykonywał pracę w oparciu o umowę zlecenia na rzecz <span class="anon-block"> (...) Spółki z o.o.</span> w <span class="anon-block">K.</span>, a od 12 czerwca 2017 r. do 29 czerwca 2017 r. na podstawie umowy <br/>o świadczenie usług oraz na podstawie umowy o dzieło na rzecz <span class="anon-block"> (...) Spółki z o. o.</span> w <span class="anon-block">C.</span>.</p>
<p>Ustalił także Sąd, że w dniu 2 października 2013 r. w Krajowym Rejestrze Sądowym została zarejestrowana <span class="anon-block"> (...) Spółka z o. o.</span>, której jedynym udziałowcem jest <span class="anon-block">S. G. (1)</span>. Pełni w niej także funkcję prezesa jednoosobowego zarządu. Od dnia 5 września 2016 r. działalność Spółki została zawieszona.</p>
<p>Z kolei z dniem 26 stycznia 2017 r. do KRS wpisana została <span class="anon-block"> (...) Spółka z o. o.</span> w <span class="anon-block">C.</span>, która powołana została aktem notarialnym z dnia 11 sierpnia 2016 r. Jej większościowym udziałowcem (99 udziałów) jest <span class="anon-block"> Spółka (...)</span>. Pozostały <br/>1 udział objął <span class="anon-block">S. G. (1)</span>, który powołany został na jej prezesa jednoosobowego zarządu. W Spółce nie powołano organów nadzoru. Przedmiotem działalności tej Spółki jest zasadniczo: produkcja artykułów spożywczych homogenizowanych i żywności dietetycznej, sprzedaż hurtowa mleka, wyrobów mleczarskich, jaj, olejów i tłuszczów jadalnych, sprzedaż hurtowa pozostałej żywności, sprzedaż hurtowa niewyspecjalizowanej żywności, działalność agentów zajmujących się sprzedażą różnego rodzaju.</p>
<p>Wskazał także Sąd, że uchwałą nr 3 walnego zgromadzenia wspólników <span class="anon-block"> (...)</span> z dnia 30 czerwca 2017 r. wyznaczono pełnomocnika w osobie <span class="anon-block">E. G.</span>, <br/>w celu zaakceptowania umowy o pracę <span class="anon-block">S. G. (1)</span>. Jednocześnie wskazano, iż umowa o pracę będzie zawarta na czas nieokreślony na stanowisku menagera do spraw produktu – członka zarządu.</p>
<p>W dniu 12 lipca 2017 r. pomiędzy <span class="anon-block"> (...) Spółką z o. o.</span> w <span class="anon-block">C.</span>, reprezentowaną przez pełnomocnika walnego zgromadzenia – <span class="anon-block">E. G.</span>, a odwołującym się podpisana została umowa o pracę. Został on zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy, na stanowisku menagera produktu – członka zarządu, za wynagrodzeniem 2.500 zł.</p>
<p>Do jego obowiązków zgodnie z pisemnym zakresem obowiązków, jako kierownika jednostki organizacyjnej należało:</p>
<p>1.
koordynowanie pracy wewnętrznej jednostki organizacyjnej oraz współdziałanie z innymi komórkami organizacyjnymi,</p>
<p>2.
sprawowanie nadzór nad:</p>
<p>- realizacją zadań przez poszczególnych pracowników,</p>
<p>- obiegiem dokumentacji wewnętrznej i zewnętrznej w zakresie dotyczącym kierowanej jednostki organizacyjnej,</p>
<p>- przestrzeganiem przez podległych pracowników porządku i dyscypliny pracy,</p>
<p>- przestrzeganiem tajemnicy służbowej zgodnie z obowiązującymi przepisami,</p>
<p>- przestrzeganiem zasad i przepisów bhp oraz przepisów przeciwpożarowych,</p>
<p>3.
zapewnianie równomiernego podziału zadań pomiędzy pracowników jednostki organizacyjnej,</p>
<p>4.
doskonalenie wewnętrznej organizacji kierowanej jednostki organizacyjnej oraz metody i formy pracy podległych pracowników,</p>
<p>5.
w zakresie nieobecności w pracy wyznaczenie zastępcy jednostki organizacyjnej oraz określenie zakresu jego zadań,</p>
<p>6.
w zakresie spraw osobowych podległych pracowników:</p>
<p>- ocenianie kandydatów na pracowników w podległej komórce organizacyjnej <br/>w zakresie ich przydatności i kwalifikacji zawodowych oraz proponowanie wysokości wynagrodzenia,</p>
<p>- występowanie z wnioskami o przyznanie nagród, premii, przeszeregowań lub przesunięć podległych pracowników,</p>
<p>- sporządzanie planu urlopów wypoczynkowych dla podległych pracowników,</p>
<p>- występowanie z wnioskami o ukaranie pracowników za nieprzestrzeganie ustalonego porządku i dyscypliny pracy, regulaminu pracy, przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy <br/>i przepisów przeciwpożarowych,</p>
<p>7.
tworzenie właściwych stosunków współpracy w kierowanej jednostce organizacyjnej,</p>
<p>8.
motywowanie podległych pracowników do podnoszenia kwalifikacji <br/>i kompetencji zawodowych,</p>
<p>9.
zapewnianie środków niezbędnych do wykonania zadań nałożonych <br/>na jednostkę organizacyjną,</p>
<p>10.
dysponowanie rzeczowymi składnikami majątkowymi i przydzielonymi jednostce organizacyjnej do użytkowania,</p>
<p>11.
realizowanie innych obowiązków określonych przepisami ustawodawstwa pracy, w szczególności <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 ()">kodeksem pracy</a> i regulaminem pracy oraz</p>
<p>12.
przekazywanie spraw przekraczających zakres zadań jednostki organizacyjnej swojemu bezpośredniemu przełożonemu, a nadto realizowanie wszystkich poleceń bezpośredniego przełożonego, także tych, które przekraczają powyższy zakres obowiązków.</p>
<p>W pisemnym zakresie obowiązków wskazano, iż jednostka organizacyjna, której kierownikiem został wyznaczony ubezpieczony, zajmowała się przygotowaniem sprzedaży własnych produktów firmy, dokonywaniem wyboru kooperantów, planowaniem produktów sprzedażowych.</p>
<p>Zgłoszenie do ubezpieczeń społecznych <span class="anon-block">S. G. (1)</span> zostało przekazane <br/>za pośrednictwem operatora pocztowego w dniu 17 lipca 2017 r., natomiast wpłynęło <br/>do organu rentowego w dniu 20 lipca 2017 r. Od dnia 14 lipca 2017 r. ubezpieczony jest niezdolny do pracy z powodu choroby – przebytego zawału serca.</p>
<p>Podał również Sąd, że orzeczeniem lekarskim z 10 lipca 2017 r. nie stwierdzono <br/>u ubezpieczonego przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku menagera produktu – członka zarządu. Karta badania profilaktycznego została założona <br/>w dniu 11 sierpnia 2017 r. i w tym też dniu <span class="anon-block">S. G.</span> był badany. Zaświadczenie o zdolności <br/>do pracy zostało mu wydane w dniu 11 sierpnia 2017 r.</p>
<p>Z danych Urzędu Skarbowego w <span class="anon-block">C.</span> wynika, iż <span class="anon-block"> Spółka (...)</span> z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej osiągnęła przychód. Za IV kwartał 2016 r. <br/>i za II kwartał 2017 r. złożyła deklaracje VAT-7K, w których zadeklarowała obroty.</p>
<p>Decyzją z dnia 12 grudnia 2017 r. organ rentowy stwierdził, iż odwołujący się z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej, jako wspólnik jednoosobowej spółki <br/>z ograniczoną odpowiedzialnością, podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym: emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu w okresach od 2 października 2013 r. <br/>do 2 stycznia 2014 r. oraz od 1 lipca 2015 r. do 4 września 2016 r.</p>
<p>Przechodząc do rozważań prawnych Sąd Okręgowy w Częstochowie przytoczył treść <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 (art. 6;art. 6 ust. 1;art. 6 ust. 1 pkt. 1;art. 11;art. 11 ust. 1;art. 12;art. 12 ust. 1;art. 8;art. 8 ust. 1;art. 13;art. 13 pkt. 1)">art. 6 ust. 1 pkt 1, art. 11 ust. 1, art. 12 ust. 1, art. 8 ust. 1 i art. 13 pkt 1 ustawy z dnia <br/>13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych</a> oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 22)">art. 22 kp</a> i stwierdził, <br/>że kwestia sporna dotyczyła ustalenia, czy umowa o pracę zawarta pomiędzy <span class="anon-block">S. G. (1)</span> a <span class="anon-block"> Spółką (...)</span> może stanowić tytuł do podlegania obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym.</p>
<p>Odwołując się do orzecznictwa Sądu Najwyższego, Sąd I instancji wskazał, że dla objęcia ubezpieczeniem społecznym zasadnicze znaczenie ma nie to, czy umowa o pracę została zawarta i czy jest ważna, lecz tylko to, czy strony umowy pozostawały w stosunku pracy. O tym zaś, czy strony istotnie w takim stosunku pozostawały i stosunek ten stanowi tytuł ubezpieczeń społecznych, nie decyduje samo formalne zawarcie umowy o pracę, wypłata wynagrodzenia, przystąpienie do ubezpieczenia i opłacenie składki, wystawienie świadectwa pracy, ale faktyczne i rzeczywiste realizowanie elementów charakterystycznych dla stosunku pracy, a wynikających z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 22;art. 22 § 1)">art. 22 § 1 kp</a>. Treść oświadczeń woli złożonych przez strony przy zawieraniu umowy o pracę nie ma więc rozstrzygającego znaczenia dla kwalifikacji danego stosunku prawnego służącego pozyskiwaniu „pracy” jako stosunku pracy. Istotne jest, aby stosunek pracy zrealizował się przez wykonywanie zatrudnienia o cechach pracowniczych. Zasadnicze znaczenie w procesie sądowego badania, czy dany stosunek prawny jest stosunkiem pracy, ma ustalenie faktyczne, czy praca wykonywana w ramach badanego stosunku prawnego rzeczywiście ma cechy wymienione w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 22;art. 22 § 1)">art. 22 § 1 kp</a>. W tym celu bada się okoliczności i warunki, w jakich dana osoba wykonuje czynności na rzecz innego podmiotu prawa i dopiero w wyniku tego badania (poczynienia stosownych ustaleń) rozstrzyga się, czy czynności te świadczone są w warunkach wskazujących na stosunek pracy.</p>
<p>Wskazał Sąd, że zdaniem ZUS umowa o pracę między <span class="anon-block">S. G. (1)</span> a <span class="anon-block"> Spółką (...)</span> nie miała na celu faktycznego wykonywania pracy, gdyż zawarta została wyłącznie w celu uzyskania tytułu do ubezpieczeń społecznych. Miało o tym świadczyć m.in. skupienie kapitału <span class="anon-block"> Spółek (...)</span> w rękach tej samej osoby. Ubezpieczony jest bowiem także jedynym udziałowcem i <span class="anon-block"> (...) Spółki (...)</span>, gdzie dodatkowo pełni rolę prezesa jej jednoosobowego zarządu.</p>
<p>W ocenie Sądu w takiej sytuacji istotnie wysoce wątpliwy jest status pracowniczy jedynego lub niemal jedynego wspólnika spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, albowiem jak wskazał Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 11 września 2013 r. w sprawie sygn. <br/>II UK 36/13 (LEX nr 1391783) w przypadku jedynego lub niemal jedynego wspólnika spółki z ograniczoną odpowiedzialnością dochodzi do wchłonięcia statusu pracownika przez status właściciela kapitału (pracodawcy). Co prawda przepisy prawa nie zakazują zatrudnienia <br/>na podstawie umów o pracę wspólników spółek kapitałowych w tych spółkach, jednak aby takie zatrudnienie zostało uznane za zatrudnienie pracownicze, konieczne jest ustalenie, <br/>że stosunek ten spełnia przesłanki stosunku pracy.</p>
<p>Sąd Okręgowy w Częstochowie przytoczył poglądy doktryny i orzecznictwa, <br/>w których za cechę wyróżniającą stosunek pracy spośród innych kategorii stosunków prawnych uznaje się podporządkowanie pracownika, co sprowadza się do tego, iż pracownik nie ma samodzielności w określaniu bieżących zadań, ponieważ to należy do sfery pracodawcy organizującego proces pracy (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 18 lutego 2016 r., sygn. II PK 352/14, LEX nr 2004192). Dla stwierdzenia, że w treści stosunku prawnego występują cechy pracowniczego podporządkowania z reguły wskazuje się na takie elementy, jak: określony czas pracy i miejsce wykonywania czynności, podpisywanie listy obecności, podporządkowanie pracownika regulaminowi pracy oraz poleceniom kierownika co do miejsca, czasu i sposobu wykonywania pracy oraz obowiązek przestrzegania norm pracy, obowiązek wykonywania poleceń przełożonych, wykonywanie pracy zmianowej i stała dyspozycyjność, dokładne określenie miejsca i czasu realizacji powierzonego zadania oraz ich wykonywanie pod nadzorem kierownika. Są to jednak cechy „zwykłego” stosunku pracy. Niewątpliwym natomiast jest, iż podporządkowanie w przypadku prezesa spółki mieści się <br/>w modelu „autonomicznego” podporządkowania pracowniczego osoby zarządzającej zakładem, gdzie podległość wobec pracodawcy (spółki) wyraża się w respektowaniu uchwał wspólników i w wypełnieniu obowiązków wynikających z przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 ()">ksh</a>. W tym systemie podporządkowania pracowniczego pracodawca wyznacza zadania, natomiast sposób realizacji tych zadań pozostawiony jest pracownikowi. Nie można jednak tracić z pola widzenia tego, że podporządkowanie to może istnieć w przypadku rozdzielenia osoby pracodawcy <br/>i pracownika. Innymi słowy, podporządkowanie pracownicze nie występuje, kiedy jedna i ta sama osoba wyznacza zadania pracownicze, a następnie same je realizuje (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 7 września 1999 r., sygn. I PKN 277/99, OSNP 2001, nr 1, poz.18 <br/>i z dnia 9 września 2004 r., sygn. I PK 659/03, OSNP 2005 nr 10, poz.139).</p>
<p>W ocenie Sądu I instancji w niniejszej sprawie, z uwagi na kumulację kapitału <br/>w rękach <span class="anon-block">S. G. (1)</span>, nie można mówić o jakimkolwiek podporządkowaniu. Co prawda większościowym udziałowcem płatnika składek formalnie jest <span class="anon-block"> Spółka (...)</span> <br/>(99 udziałów), jednakże jej jedynym udziałowcem jest odwołujący się. W takiej sytuacji wszelkie decyzje dotyczące <span class="anon-block"> Spółki (...)</span>, nawet jeśli sygnowane były przez udziałowca – <span class="anon-block"> Spółkę (...)</span>, faktycznie podejmowane były przez ubezpieczonego. <br/>W takiej sytuacji, jak wskazał Sąd Najwyższy w cytowanym już wyroku z dnia 11 września 2013 r. w sprawie sygn. II UK 36/13, status pracownika zdominowany zostaje przez właścicielski status wspólnika spółki, który wykonuje czynności na rzecz samego siebie <br/>(we własnym interesie i na swoje własne ryzyko produkcyjne, gospodarcze i socjalne).</p>
<p>Potwierdza to przeprowadzone postępowanie dowodowe, w tym zwłaszcza zeznania <span class="anon-block">E. G.</span> – pełnomocnika umocowanego do zawarcia umowy o pracę z ubezpieczonym <br/>i pełnomocnika do reprezentowania płatnika składek w niniejszej sprawie, która zeznała, <br/>iż nie znała się na sprawach Spółki dlatego nie wydawała mu żadnych poleceń, gdyż on sam wiedział co i jak ma wykonywać. Z uwagi na powyższe nie znała nazw kontrahentów, <br/>z którymi miał współpracować odwołujący się, nie rozliczała go także z faktycznego czasu pracy. O jakimkolwiek nadzorze z jej strony nie może być zresztą mowy, gdyż nawet z treści uchwały walnego zgromadzenia wspólników z dnia 30 czerwca 2017 r. wynika, <br/>iż pełnomocnik <span class="anon-block"> Spółki – (...)</span> powołana została w celu zaakceptowania umowy <br/>o pracę z ubezpieczonym. Nie uzyskała ona natomiast uprawnień do nadzorowania jego pracy, co dodatkowo świadczy o tym, iż w przypadku umowy o pracę między <span class="anon-block">S. G. (1)</span> a <span class="anon-block"> Spółką (...)</span> nie istniał żaden stosunek podporządkowania.</p>
<p>Sąd I instancji zwrócił także uwagę, iż w przypadku takiej kumulacji kapitału, <br/>nie została spełniona przesłanka odpłatności za świadczoną pracę, albowiem do przesunięcia majątkowego dochodziło faktycznie w ramach majątku wspólnika – odwołującego się. <br/>Jak wskazał Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 1 czerwca 2010 r., sygn. II UK 34/10 (LEX <br/>nr 619639) koncepcja stosunku pracy opiera się na teorii, według której podstawą ustroju pracy jest wymiana świadczeń między dwoma kontrahentami: właścicielem środków produkcji (podmiotem zatrudniających) a pracownikiem. Niewątpliwie taka sytuacja <br/>w niniejszej sprawie nie miała miejsca.</p>
<p>Podniósł także Sąd, że trudno uznać, iż wykonywane przez ubezpieczonego obowiązki wymagały zawarcia z nim umowy o pracę. W ocenie Sądu zakres obowiązków <span class="anon-block">S. G. (1)</span> zarówno jako prezesa Spółki i członka jej zarządu zatrudnionego na podstawie umowy o pracę pokrywał się. Z załączonego zakresu obowiązków wynika, iż odwołujący się jako menager produktu – członek zarządu miał koordynować pracę wewnętrzną jednostki organizacyjnej, sprawować nadzór i kontrolę nad realizacją zadań przez pracowników, oceniać kandydatów na pracowników i proponować wysokość wynagrodzenia, zapewniać środki niezbędne do wykonania zadań przez jednostkę, czy dysponować rzeczowymi składnikami majątkowymi przydzielonymi jednostce, co niewątpliwie mieści się także <br/>w zakresie obowiązków prezesa zarządu. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 13 września <br/>2016 r., sygn. III UK 226/15 (LEX nr 2135550) wskazał, iż w przypadku spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, która rzeczywiście prowadzi działalność ukierunkowaną na realizowanie jej celów określonych w umowie spółki, a w szczególności faktycznie prowadzi działalność gospodarczą i zatrudnienia w tym celu pracowników, dopuszczalne jest pracownicze zatrudnienie jedynego wspólnika takiej spółki, jeżeli:</p>
<p>- zatrudnienie takie ma miejsce na stanowisku specjalistycznym, związanym <br/>z prowadzoną przez spółkę działalnością,</p>
<p>- ustalenia potwierdzają zapotrzebowanie na pracę wspólnika dla spółki na takim stanowisku,</p>
<p>- jedyny wspólnik nie angażuje się w bieżącą działalność zarządczą spółki,</p>
<p>- jedyny wspólnik podlega faktycznie przy wykonywaniu pracy na rzecz spółki poleceniom osób zarządzających spółką lub kierujących jej poszczególnymi działami.</p>
<p>Takie warunki nie zostały natomiast spełnione w przypadku <span class="anon-block">S. G. (1)</span>. <br/>Jak wynika z przesłuchania stron w praktyce praca ubezpieczonego polegała na poszukiwaniu kontrahentów na sprowadzenie soku z żurawiny i aloesu z zagranicy, a następnie znalezieniu podwykonawców zajmujących się jego rozlaniem do butelek. Charakter tej pracy <br/>nie wymagał zatem zatrudnienia go na podstawie umowy o pracę na stanowisku określonym w umowie o pracę, tym bardziej, że jako większościowy udziałowiec, nie podlegał poleceniom innych osób.</p>
<p>O braku możliwości objęcia <span class="anon-block">S. G.</span> obowiązkowymi ubezpieczeniami społecznymi <br/>z tytułu umowy o pracę świadczy również – zdaniem Sądu – brak jakichkolwiek dowodów potwierdzających wykonywanie przez niego pracy w charakterze menagera produktu – członka zarządu w okresie od 12 lipca 2017 r. <span class="anon-block">S. G. (1)</span> podnosił co prawda, że w ciągu dwóch dni pracy uzgodnił z <span class="anon-block"> firmą (...)</span> z <span class="anon-block">W.</span>, iż zajmie się ona rozlaniem sprowadzonego z Hiszpanii przez <span class="anon-block"> firmę (...)</span> soku z aloesu do butelek. Zeznał również, iż zawarł kontrakt na rozlanie soku z żurawiny, ale nie pamiętał nawet nazwy firmy kontrahenta. Na te okoliczności nie przedłożył żadnych dowodów, w tym korespondencji <br/>z tymi firmami, faktur, nie wnosił także o przesłuchanie przedstawicieli tych firm. Trudno <br/>w takiej sytuacji uznać, iż w lipcu 2017 r. praca na rzecz <span class="anon-block"> Spółki (...)</span> była przez niego wykonywana. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 6)">art. 6 kc</a> ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne. Ubezpieczony podnosił co prawda, iż wszystkie uzgodnienia dotyczące sprowadzenia i rozlania soku z żurawiny i aloesu prowadzone były wyłącznie telefonicznie, bez jakiegokolwiek ich potwierdzenia na piśmie. W ocenie Sądu twierdzenia te są mało prawdopodobne biorąc chociażby pod uwagę fakt, iż te produkty pochodziły od zagranicznych dostawców.</p>
<p>O tym, że strony zawarły w dniu 12 lipca 2017 r. umowę o pracę nie może świadczyć również zaświadczenie lekarskie o zdolności do pracy ubezpieczonego na stanowisku określonym w umowę o pracę. Co prawda nosi ono datę wystawienia 10 lipca 2017 r., jednak faktycznie wypisane zostało w dniu 11 sierpnia 2017 r. W tym dniu, jak wynika z załączonej dokumentacji medycznej, <span class="anon-block">S. G.</span> miał założoną kartę badania profilaktycznego. <br/>W dokumentacji medycznej z wstępnego badania profilaktycznego znajduje się adnotacja, <br/>że z uwagi, iż ubezpieczony „zmienia pracę w tracie ważnych badań prosi o wystawienie <br/>z datą 11.07 orzeczenia o zdolności”. Wynika z tego, iż odwołujący się faktycznie dopiero <br/>w sierpniu 2017 r. był na badaniach lekarskich mających na celu stwierdzenie jego zdolności do pracy na stanowisku menagera produktu – członka zarządu.</p>
<p>W konsekwencji Sąd Okręgowy w Częstochowie na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 1)">art. 477<sup>
<!-- -->14</sup> § 1 kpc</a> orzekł jak w sentencji wyroku.</p>
<p>O kosztach procesu orzeczono na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1;art. 98 § 4)">art. 98 § 1 i 4 kpc</a> w związku z § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat <br/>za czynności radców prawnych.</p>
<p>Powyższy wyrok zaskarżył ubezpieczony domagając się jego zmiany i uwzględnienia odwołania.</p>
<p>Wskazał, że w dniu 12 lipca 2017 r. <span class="anon-block"> Spółka (...)</span> nawiązała z nim stosunek pracy, w dniu 14 lipca 2017 r. doznał zawału serca. Z tego powodu przebywał przez 6 miesięcy na zwolnieniu chorobowym, a następnie od 13 stycznia 2018 r. przeszedł na rentę. ZUS odmówił mu wypłaty zasiłku chorobowego, jak również nie został objęty ubezpieczeniem społecznym zarówno z tytułu stosunku pracy, jak i z tytułu prowadzonej działalności jako wspólnik jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Uważa, iż stanowi to naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970780483" title="Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 ()">Konstytucji RP</a>.</p>
<p>Podniósł, że w <span class="anon-block"> Spółce (...)</span> posiada fizycznie tylko 1% udziałów, <br/>a pozostałe 99% <span class="anon-block"> Spółka (...)</span>, której jest właścicielem w 100%. W zaistniałej sytuacji <span class="anon-block"> Spółka (...)</span> mogła zawrzeć z nim umowę o pracę poprzez pełnomocnika umocowanego do zawarcia takiej umowy. Skoro wykonywał pracę na rzecz Spółki w ramach stosunku pracy powinien otrzymać za to wynagrodzenie i podlegać ubezpieczeniu społecznemu.</p>
<p>Zarzucił, że powołane przez Sąd interpretacje są błędne, gdyż dotyczą sytuacji, gdy właścicielem spółki jest osoba, która posiada w niej 100% udziałów. W jego wypadku taka sytuacja nie zachodzi, gdyż nie jest właścicielem <span class="anon-block"> Spółki (...)</span>. 99% udziałów <br/>w niej posiada <span class="anon-block"> Spółka (...)</span>, która jako spółka z o.o. ma osobowość prawną. <br/>Fakt, że posiada w niej 100% udziałów nie ma wpływu na kwestię własności <span class="anon-block"> Spółki (...)</span>, gdyż właścicielem <span class="anon-block"> Spółki (...)</span> jest walne zgromadzenie wspólników reprezentowane przez pełnomocnika, a nie on, jako osoba fizyczna.</p>
<p>Podał również, że Sąd I instancji błędnie przyjął, iż nie wykonywał pracy na rzecz Spółki w ramach stosunku pracy. W wyniku jego działań zostały wystawione faktury <br/>za dostawy.</p>
<p>Skarżący stwierdził także, że gdyby nawet uznać, iż nie łączyła go ze Spółką umowa <br/>o pracę, to i tak zawarta umowa mieści się w granicach kontraktu lub umowy cywilnej, która daje podstawy do ubezpieczenia społecznego.</p>
<p>Zauważył też, że spełnia wszystkie warunki wskazane przez Sąd pozwalające <br/>na zatrudnienie pracownicze jedynego wspólnika, gdyż został zatrudniony <br/>na specjalistycznym stanowisku, istniała konieczność zatrudnienia go, inne są osoby uczestniczące w walnym zgromadzeniu wspólników <span class="anon-block"> Spółki (...)</span> i <span class="anon-block"> Spółki (...)</span> oraz miał zajmować się jedynie działem sprzedaży.</p>
<p>Organ rentowy wniósł o oddalenie apelacji oraz zasądzenie od <span class="anon-block">S. G. (1)</span> kosztów postępowania apelacyjnego według norm przepisanych.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>apelacja nie jest zasadna.</p>
<p>Spór w rozstrzyganej sprawie dotyczył objęcia <span class="anon-block">S. G. (1)</span> od dnia 12 lipca <br/>2017 r. obowiązkowymi ubezpieczeniami społecznymi określonymi w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 (art. 6;art. 6 ust. 1;art. 6 ust. 1 pkt. 1;art. 11;art. 11 ust. 1;art. 12;art. 12 ust. 1)">art. 6 ust. 1 pkt 1, <br/>art. 11 ust. 1 i art. 12 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych</a> (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz.1778 ze zm.) z tytułu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę u płatnika składek <span class="anon-block"> (...) Spółki z o. o.</span> w <span class="anon-block">C.</span>.</p>
<p>Zgodnie z art. 8 ust. 1 tej ustawy za pracownika (z zastrzeżeniem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 22 § 1 ust. 2;art. 8 ust. 2 a)">ust.2 i 2a</a>) uważa się osobę pozostającą w stosunku pracy. Przepis ten odsyła więc do przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 ()">kp</a>, <br/>a w szczególności do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 22;art. 22 § 1)">art. 22 § 1</a>, w myśl którego przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem, w miejscu i czasie wyznaczonym przez niego, a pracodawca do zatrudnienia pracownika za wynagrodzeniem.</p>
<p>Kwestia sporna sprowadzała się do oceny, czy umowa o pracę zawarta w dniu 12 lipca 2017 r. pomiędzy <span class="anon-block">S. G. (1)</span> a <span class="anon-block"> (...) Spółką z o. o.</span> w <span class="anon-block">C.</span> stanowiła tytuł do podlegania ubezpieczeniom społecznym na podstawie przepisów wskazanych na wstępie.</p>
<p>W utrwalonym orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że podstawę <br/>do objęcia ubezpieczeniami społecznymi stanowi nie samo formalne zawarcie umowy <br/>o pracę, wypłata wynagrodzenia, przystąpienie do ubezpieczenia i opłacenie składki, czy wystawienie świadectwa pracy, ale faktyczne i rzeczywiste realizowanie elementów charakterystycznych dla stosunku pracy wynikających z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 22;art. 22 § 1)">art.22 §1 kp</a>. Istotne jest więc, aby stosunek pracy zrealizował się przez wykonywanie zatrudnienia o cechach pracowniczych, <br/>a okoliczności wynikające z formalnie zawartej umowy o pracę nie są wiążące <br/>w postępowaniu o ustalenie podlegania obowiązkowi pracowniczego ubezpieczenia społecznego (por. m.in. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 19 lutego 2008 r., sygn. <br/>II UK 122/07, LEX nr 448905 i powołane tam orzeczenia oraz wyrok z dnia 24 lutego 2010 r., sygn. II UK 204/09, LEX nr 590241).</p>
<p>Zgłoszenie do ubezpieczenia pracowniczego nie jest więc skuteczne, jeśli dotyczy osoby, która nie świadczy pracy w ramach stosunku pracy (choć praca jest wykonywana, ale na innej – niepracowniczej podstawie) i przez to nie można jej przypisać cech pracownika. Umowa o pracę nie jest przy tym czynnością wyłącznie kauzalną, gdyż w zatrudnieniu pracowniczym chodzi o wykonywanie pracy. Brak pracy podważa umowę o pracę. <br/>Tym samym jej formalna strona, nawet połączona ze zgłoszeniem do ubezpieczenia społecznego, nie stanowi podstawy takiego ubezpieczenia (v. wyrok Sądu Najwyższego <br/>z dnia 24 sierpnia 2010 r., sygn. I UK 74/10, LEX nr 653664).</p>
<p>Wskazać nadto należy na pogląd wyrażony w uzasadnieniu wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 15 maja 2013 r., sygn. akt III AUa 1571/12 (LEX <br/>nr 1321943), w myśl którego przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 (art. 6;art. 6 ust. 1;art. 6 ust. 1 pkt. 1)">art.6 ust.1 pkt 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych</a> stanowi o obowiązkowym ubezpieczeniu emerytalnym i rentowym pracowników, czyli – stosownie do treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 22)">art.22 kp</a> – osób rzeczywiście zatrudnionych na podstawie umowy o pracę, a nie tych, które tylko umowę o pracę formalnie nawiązały. Zawarcie więc umowy o pracę, bez zamiaru jej świadczenia w ramach stosunku pracy, w celu uzyskania ubezpieczenia społecznego (prawa do zasiłków związanych z chorobą lub macierzyństwem) nie wywołuje skutku objętego zamiarem stron (nabycia prawa <br/>do świadczeń z ubezpieczenia społecznego), gdyż warunkiem jego uzyskania jest istnienie <br/>i rzeczywiste wykonywanie pracy w ramach stosunku pracy. Zamiar nawiązania stosunku ubezpieczenia społecznego, bez rzeczywistego wykonywania umowy o pracę, świadczy <br/>o fikcyjności zgłoszenia do pracowniczego ubezpieczenia społecznego. A zatem w sytuacji, gdy stronom umowy przyświeca jedynie intencja włączenia do ubezpieczenia społecznego <br/>(i uzyskania świadczeń z tego ubezpieczenia) pod pozorem zatrudnienia bez jego rzeczywistego wykonywania (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 83;art. 83 § 1)">art.83 §1 kc</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 300)">art.300 kp</a>), zawarcie umowy o pracę nie może rodzić skutków prawnych i stanowić podstawy do uznania, iż osoba, która zawarła taką umowę podlega ubezpieczeniu społecznemu pracowników.</p>
<p>Dla wyjaśnienia istoty sporu Sąd Okręgowy w Częstochowie właściwie przeprowadził postępowanie, prawidłowo ustalił okoliczności faktyczne, dokonał trafnej oceny zebranego materiału wyciągając słuszne wnioski końcowe. Zarówno ustalenia faktyczne, jak i dokonaną ocenę w pełni podziela Sąd II instancji, stąd też za zbędne uznano ich szczegółowe przytaczanie w tym miejscu.</p>
<p>Przypomnieć zatem jedynie należy, że według umowy o pracę zawartej w dniu <br/>12 lipca 2017 r. <span class="anon-block">S. G. (1)</span> został zatrudniony z tym dniem w pełnym wymiarze czasu pracy na czas nieokreślony, na stanowisku menagera produktu-członka zarządu, <br/>za wynagrodzeniem 2.500 zł miesięcznie.</p>
<p>Sąd Apelacyjny podziela stanowisko Sądu I instancji, iż przeprowadzone postępowanie nie pozwala na przyjęcie, że skarżącego faktycznie łączył ze Spółką stosunek pracy. Umowa o pracę pomiędzy stronami została zawarta wyłącznie w celu uzyskania tytułu do ubezpieczeń społecznych.</p>
<p>Zauważyć przede wszystkim należy, że brak było wszystkich cech charakterystycznych dla umowy o pracę. Trudno w ramach łączącego strony stosunku dopatrzyć się podległości służbowej, podporządkowania, czy kierownictwa ze strony pracodawcy.</p>
<p>Jak trafnie wskazał Sąd Okręgowy w Częstochowie <span class="anon-block">S. G. (1)</span> na stanowisku określonym w umowie, tj. menagera produktu-członka zarządu realizował (miał realizować) swoje obowiązki samodzielnie, bez jakiegokolwiek nadzoru ze strony Spółki, z którą nawiązał stosunek pracy.</p>
<p>Podkreślić trzeba, że <span class="anon-block"> Spółka (...)</span> posiadała jednoosobowy zarząd, którego prezesem jest ubezpieczony. Nie powołano organów nadzoru. <span class="anon-block">E. G.</span> (jego żona) uchwałą walnego zgromadzenia wspólników z 30 czerwca 2017 r. została umocowana jedynie do zawarcia z nim umowy o pracę. Nie miała natomiast (co sama przyznała) sprawować nadzoru (wydawać poleceń), czy kontroli nad pracą skarżącego. W praktyce zatem <span class="anon-block">S. G. (1)</span> miał świadczyć pracę bez jakiegokolwiek podporządkowania, <br/>czy kierownictwa ze strony pracodawcy.</p>
<p>Prawidłowo wskazał Sąd I instancji – odwołując się do utrwalonego orzecznictwa Sądu Najwyższego, które przytoczył – że w sytuacji, gdy większościowym udziałowcem (99% udziałów) <span class="anon-block"> Spółki (...)</span> (pozostały 1% posiada ubezpieczony) jest <span class="anon-block"> Spółka (...)</span> (której 100% udziałów posiada skarżący i jest jej prezesem) status pracownika zostaje zdominowany przez właścicielski status wspólnika spółki, który wykonuje czynności na rzecz samego siebie (we własnym interesie i na swoje własne ryzyko produkcyjne, gospodarcze i socjalne). Nastąpiło wchłonięcie statusu pracownika przez status właściciela kapitału (pracodawcy). Z uwagi na faktyczną kumulację kapitału przez <span class="anon-block">S. G. (1)</span>, nie można mówić o jakimkolwiek podporządkowaniu pracowniczym.</p>
<p>W tym kontekście – co trafnie podniósł Sąd I instancji – rozdział między pracodawcą a pracownikiem był fikcyjny i nie rodził stosunku pracy. Ewentualne czynności (jeśli w ogóle miały miejsce) podejmowane przez ubezpieczonego nie stanowiły wykonywania obowiązków pracowniczych. Uznać je raczej należy za działania zarządcze stanowiące realizację interesów właścicielskich.</p>
<p>Słusznie także przyjął Sąd Okręgowy w Częstochowie, że brak jest jakichkolwiek dowodów (korespondencji z kontrahentami, czy faktur) potwierdzających wykonywanie przez skarżącego pracy w ramach stosunku pracy.</p>
<p>Za trafne również uznać należy rozważania Sądu I instancji w kwestii wątpliwości dotyczących zdolności <span class="anon-block">S. G. (1)</span> do świadczenia pracy na stanowisku menagera produktu w dniu rozpoczęcia pracy, tj. 12 lipca 2017 r. Jak bowiem wynika z oryginału karty badania profilaktycznego założonej w dniu 11 sierpnia 2017 r. w Niepublicznym ZOS <span class="anon-block"> Przychodni (...)</span> w <span class="anon-block">C.</span> (k.27 a.s.), zaświadczenie <br/>o zdolności do pracy od 11 lipca 2017 r. faktycznie zostało wystawione w dniu 11 sierpnia 2017 r.</p>
<p>W świetle przedstawionych okoliczności podzielić należy stanowisko Sądu Okręgowego w Częstochowie, że umowa o pracę zawarta między stronami w dniu 12 lipca 2017 r. nie stanowiła ważnego tytułu do podlegania przez <span class="anon-block">S. G. (1)</span> ubezpieczeniom społecznym na podstawie przepisów wskazanych na wstępie.</p>
<p>Mając powyższe względy na uwadze, skoro apelacja okazała się bezzasadna, Sąd II instancji na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 kpc</a> oddalił ją.</p>
<p>O kosztach procesu orzeczono na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1;art. 98 § 3)">art. 98 § 1 i § 3 kpc</a> oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 99)">art. 99 kpc</a> <br/>w związku z § 10 ust. 1 pkt 2 i § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości <br/>z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn. Dz. U. <br/>z 2018 r., poz. 265 w brzmieniu nadanym §1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 20 września 2017 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie opłat za czynności radców prawnych – Dz. U. z 2017 r., poz. 1799, obowiązującym od 13 października 2017 r., przy uwzględnieniu okoliczności, że apelacja została wniesiona w kwietniu 2018 r.).</p>
<p>/-/ SSA A.Kolonko /-/ SSA W.Bzibziak /-/ SSA W.Nowakowski
</p>
<p>Sędzia Przewodniczący Sędzia</p>
<p>ek</p>
</div>