II FZ 137/21

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Aleksandra Wrzesińska-Nowacka po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 29 kwietnia 2021 r. sygn. akt I SA/Wr 71/21 w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. M. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z dnia 24 listopada 2020 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2014 r. postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z 29 kwietnia 2021 r., sygn. akt I SA/Wr 71/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odmówił M. M. (dalej: "skarżący") wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2014 r. We wniosku inicjującym postępowanie w sprawie skarżący wskazywał na możliwość spowodowania przez wykonanie decyzji znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, o których mowa w art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), w postaci pogorszenia stanu zdrowia. Skarżący będzie zobowiązany zapłacić podatek, zamiast niezbędnych świadczeń opieki zdrowotnej. Na chwilę obecną skarżący nie jest w stanie uiścić zobowiązania podatkowego, wynikającego z zaskarżonej decyzji. Ponadto, zdaniem strony istnieją przesłanki do uchylenia zaskarżonego aktu przez sąd, co tym bardziej uzasadnia wstrzymanie jego wykonania. Odmawiając wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wskazał, że skarżący nie uprawdopodobnił, jaka konkretnie szkoda oraz jakich rozmiarów powstanie w jego majątku w wyniku wykonania zaskarżonej decyzji. Poprzestał jedynie na wskazaniu, że aktualnie nie jest w stanie uiścić kwoty zobowiązania podatkowego, że istnieją przesłanki do uchylenia przez sąd zaskarżonej decyzji oraz, że wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu jest niezbędne z uwagi na konieczność opłacenia świadczeń zdrowotnych. Strona nie przedłożyła żadnych dokumentów celem poparcia podnoszonych argumentów. W zażaleniu na powyższe orzeczenie, skarżący wniósł o jego zmianę przez wstrzymanie wykonania w całości zaskarżonej decyzji. Zarzucono naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. W uzasadnieniu zażalenia podniesiono, że domaganie się zapłaty podatku za rok 2014 tj. siedem lat wstecz jest problematyczne bowiem toczy się z tego powodu postępowanie skarbowe/sądowoadministracyjne. Działalność gospodarcza cechuje się dużą zmiennością i niepewnością i oparta jest na kredytach stąd wszelkie nagłe ubytki kapitału stanowią dla niej niebezpieczeństwo. Pełnomocnik sporządzający zażalenie zwrócił uwagę na kwestię roli płynności przedsiębiorstwa. Wskazał także, że przedsiębiorstwo skarżącego funkcjonuje na niższych obrotach w związku ze spowolnieniem całej gospodarki, a to wpływa na sytuację samego skarżącego. Zdaniem skarżącego sąd zbyt pospiesznie podjął decyzję i wydał postanowienie nie biorąc pod uwagę wszystkich okoliczności oraz szczególnego czasu w jakim się znajdujemy od ponad roku. Podkreślono, że organy podatkowe dopuściły się wielu naruszeń norm prawa procesowego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw. Jak stanowi art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie wielokrotnie podkreślano, że podstawą badania zasadności wstrzymania wykonania decyzji lub aktu jest prawidłowo uzasadniony wniosek oraz zwracano uwagę na obowiązki ciążące w tym zakresie na wnioskodawcy. Dla przykładu, w postanowieniu z 3 lipca 2014 r., sygn. akt II OZ 661/14 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że "obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu spoczywa na stronie skarżącej, tak, aby przekonać sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Nie wystarcza przy tym jedynie złożenie wniosku, a nawet przytoczenie w jego uzasadnieniu okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonywania orzeczenia". Z kolei w postanowieniu z 29 maja 2009 r., sygn. akt I FZ 148/09 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że w interesie strony leży takie sformułowanie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, by powołane w nim okoliczności wskazywały na wystąpienie przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. oraz poparcie twierdzeń w tym zakresie stosownymi dokumentami. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji występowały w sprawie - sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość jej zweryfikowania, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża wnioskodawcę. Odnosząc powyższe uwagi do rozpoznawanej sprawy Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, że skarżący nie uprawdopodobnił zaistnienia przesłanek, które dawałyby podstawę do zastosowania środka ochrony tymczasowej. Jak słusznie wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, stwierdzenie skarżącego, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia w czasie trwania postępowania sądowoadministracyjnego znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające do uwzględnienia wniosku. Jest to bowiem tylko powielenie zastosowanej w przepisie formuły legislacyjnej, które powoduje, że nie można uznać, aby skarżący uprawdopodobnił wystąpienie okoliczności wskazujących na ziszczenie się przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Wywód zawarty we wniosku sprowadzał się bowiem wyłącznie do stwierdzenia, że egzekucja zobowiązania z dużym prawdopodobieństwem przyczyni się do pogorszenia stanu zdrowia skarżącego. Istotne jest to, że na poparcie wniosku skarżący nie przedstawił żadnych dokumentów źródłowych obrazujących jego sytuację finansową. Argumentacja niepoparta udokumentowaniem sytuacji majątkowej skarżącego, jest niewystarczająca dla stwierdzenia, że rzeczywiście zaistniały przesłanki do zastosowania instytucji wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Poprzestanie na ogólnym wskazaniu zaistnienia zagrożenia bliżej nieokreśloną szkodą zarówno uniemożliwia sądowi poczynienie stosownych ustaleń w zakresie podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, jak i wyprowadzenia z niej stosownych wniosków procesowych. W konsekwencji, ponieważ skarżący nie dopełnił wskazanych powyżej obowiązków w zakresie uprawdopodobnienia zaistnienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, Wojewódzki Sąd Administracyjny zobligowany był wniosek oddalić, co też, zgodnie z przepisami prawa uczynił. Nadmienić należy, że również na etapie składania zażalenia pełnomocnik skarżącego nie przedstawił jakichkolwiek dokumentów obrazujących sytuacje majątkową wnioskodawcy. Bez przedstawienia przez skarżącego swojej sytuacji finansowej nie sposób ocenić, jakie konsekwencje pociągnie za sobą ewentualne przymusowe wykonanie decyzji. Ponadto podkreślenia wymaga, że wprowadzenie na obszarze kraju ograniczeń w życiu społecznym i gospodarczym, wywołanych stanem zagrożenia epidemicznego, a następnie stanem epidemii, nie mogą same w sobie stanowić o zmaterializowaniu przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Uwarunkowania te mogą być jedynie brane pod uwagę w konkretnych okolicznościach faktycznych, na tle zindywidualizowanej i przedstawionej w pełni sytuacji majątkowej, czego w niniejszym przypadku wnioskodawca nie zrealizował. Jednocześnie wskazać należy, że rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji ani Wojewódzki Sąd Administracyjny, ani Naczelny Sąd Administracyjny nie ocenia prawidłowości tej decyzji, jako że przesłanki z art. 61 § p.p.s.a. nie są tożsame z tymi, które decydują o zasadności skargi (postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 kwietnia 2004 r., sygn. akt FZ 33 i 38/04). Należy również zauważyć, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a. oddalił zażalenie.