I C 1055/17

<p>sygn. akt I C 1055/17</p> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Powódka: <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">B.</span>, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, w dniu 11 sierpnia 2017 roku złożyła pozew przeciwko <span class="anon-block">S. B.</span>, domagając się zasądzenia od pozwanej na rzecz powódki kwoty 8.588,32 zł z odsetkami umownymi w wysokości dwukrotności wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie od dnia 23 lipca 2017 roku do dnia zapłaty, jak również kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego – według norm przepisanych. W uzasadnieniu wskazano, że pozwana zobowiązała się poprzez podpisanie w dniu 11 sierpnia 2016 roku weksla do zapłaty w dniu 22 lipca 2017 roku kwoty wskazanej na wekslu w wysokości 8.688,32 zł, dlatego powódka wezwała pozwaną w dniu 22 czerwca 2017 roku do wykupu weksla, jednak do dnia wniesienia pozwu pozwana wpłaciła kwotę 100,00 zł, a następnie zaprzestał spłaty. Powódka, zgodnie z pkt. 4.1 umowy oraz na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 481;art. 481 § 2(1))">art. 481 §2(1) kc</a> żąda odsetek umownych za opóźnienie wynoszących dwukrotność każdorazowej wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie. Pozwana podpisując własnoręcznie kalendarz spłaty raty znała wysokość zobowiązania i termin spłaty. Pozwana była pismem z dnia 22 czerwca 2017 roku wzywana do dobrowolnego spełnienia świadczenia.</p> <p>Pozwana <span class="anon-block">S. B.</span> przyznała na rozprawie, że podpisała weksel, ale nie starcza jej na spłatę należności. Nie dostała wezwania do wykupu weksla. Ponieważ przyjeżdżali do niej windykatorzy, to zadeklarowała spłaty w kwocie po 150,00 zł. Przedstawiła dowody wpłat.</p> <p>W piśmie z dnia 9 stycznia (k. 35) pełnomocnik powódki wskazał, że wysokość dochodzonej pierwotnie kwoty uwzględnia wpłaty z tytułu umowy pożyczki dokonane przez pozwaną przed dniem wniesienia pozwu. Od dnia wniesienia pozwu pozwana wpłaciła kwotę <span class="underline"> <!-- -->300,00 zł</span>, stąd też w tym zakresie powódka cofnęła powództwo ze zrzeczeniem się roszczenia, z przyznaniem kosztów postępowania, w pozostałym zakresie żądanie podtrzymano. Wskazano również, że wszystkie dokonane wpłaty zostały zarachowane na poczet należności głównej.</p> <p>Na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2018 roku (k. 44) pozwana wskazała, że nie wie z czym wiązał się tzw. <span class="anon-block"> (...)</span>.</p> <p>W piśmie z dnia 25 kwietnia 2018 roku (k. 59) pełnomocnik powódki wskazał, że po kolejnych wpłatach cała kwota wpłacona to 450,00 zł, zatem obecnie powódka dodatkowo cofa pozew częściowo, a w zakresie kwoty 8.138,32 zł, podtrzymano powództwo. Ponownie wskazano, że wpłaty zarachowano na poczet należności głównej.</p> <p>W piśmie z dnia 28 maja 2018 roku (k. 68) pełnomocnik powódki potwierdził kolejne wpłaty dokonane przez pozwaną i złożył oświadczenie o cofnięciu pozwu co do całościowo kwoty <span class="underline"> <!-- -->600,00 zł</span>, ze zrzeczeniem się roszczenia, za przyznaniem kosztów postępowania. W pozostałej części podtrzymał powództwo i wskazał ponownie, że wpłaty zarachowano na poczet należności głównej.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd ustalił następujący stan faktyczny:</strong> </p> <p>W dniu 11 sierpnia 2016 roku <span class="anon-block">S. B.</span> podpisała z <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">B.</span> umowę pożyczki gotówkowej nr <span class="anon-block"> (...)</span>, na mocy której otrzymała pożyczkę w kwocie 5.000,00 zł. Pożyczkodawca pobierał: 129,00 zł opłaty przygotowawczej, która miała być rozłożona na raty i spłacona wraz z pożyczką, 3.939,00 zł wynagrodzenia prowizyjnego, które również miało być rozłożone na raty i spłacone wraz z pożyczką, 900,00 zł za tzw. <span class="anon-block">(...)</span>. Całkowity koszt pożyczki wynosił 5.764,00 zł, pożyczka miała być spłacona w 36 ratach miesięcznych, a rata miesięczna to 299,00 zł.</p> <p> <strong> <!-- --> <em> <!-- -->dowód</em> </strong> <em> <!-- -->: formularz informacyjny – k. 26, umowa – k. 25-30, 51-65, załączniki – k. 27, 31</em> </p> <p> <span class="anon-block">S. B.</span> podpisała w dniu 11 sierpnia 2016 roku sola weksel, wypełniony następnie z datą płatności 22 lipca 2017 roku na kwotę 8.688,32 zł, z oznaczeniem miejsca płatności <span class="anon-block">B.</span>, „nie na zlecenie” – na rzecz <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">B.</span>.</p> <p> <strong> <!-- --> <em> <!-- -->dowód</em> </strong> <em> <!-- -->: weksel – k. 5, deklaracja wekslowa – k. 32, 57</em> </p> <p>Pismem z dnia 22 czerwca 2017 roku, które miało być skierowane do <span class="anon-block">S. B.</span>, spółka wypowiedziała umowę pożyczki z dnia 11 sierpnia 2016 roku nr <span class="anon-block"> (...)</span> z zachowaniem terminu 30 dni, ze wskazaniem, że „zgodnie z odpowiednimi postanowieniami w/w umowy oraz deklaracji wekslowej wystawiony przez Pana (ią) weksel in blanco został wypełniony i w przypadku nieotrzymania zapłaty od Pana(i) w ciągu najbliższych 30 dni, sprawa zostanie skierowana na drogę sądową do rozpoznania przez sąd powszechny”.</p> <p>Wskazano na zadłużenie w kwocie 8.688,32 zł, z wyliczeniem:</p> <dl> <dt>-</dt> <dd> <p>kwota niespłaconej pożyczki – 8.666,51 zł,</p> </dd> <dt>-</dt> <dd> <p>umowne odsetki z tytułu braku spłaty rat w terminie za każdy dzień zwłoki – 21,81 zł.</p> </dd> </dl> <p>Wskazano również, że po upływie 30 dni spółka zgodnie z warunkami umowy rozpocznie naliczanie odsetek umownych, których będzie dochodzić przed sądem.</p> <p> <strong> <!-- --> <em> <!-- -->dowód</em> </strong> <em> <!-- -->: wypowiedzenie – k. 6, </em> </p> <p> <span class="anon-block">S. B.</span> dokonała na rzecz <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> wpłat:</p> <dl> <dt>-</dt> <dd> <p>w dniu 30 grudnia 2016 roku – 299,00 zł,</p> </dd> <dt>-</dt> <dd> <p>w dniu 26 lipca 2017 roku – 100,00 zł,</p> </dd> <dt>-</dt> <dd> <p>w dniu 15 listopada 2017 roku – 150,00 zł,</p> </dd> <dt>-</dt> <dd> <p>w dniu 15 grudnia 2017 roku – 150,00 zł</p> </dd> <dt>-</dt> <dd> <p>w dniu 17 stycznia 2018 roku – 150,00 zł</p> </dd> <dt>-</dt> <dd> <p>w dniu 17 maja 2018 roku – 150,00 zł</p> </dd> </dl> <p> <strong> <!-- --> <em> <!-- -->dowód</em> </strong> <em> <!-- -->: dowody wpłaty – k. 21, 22,46, rozliczenie – k. 36, 60, 69</em> </p> <p> <strong> <!-- -->Sąd zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Jak wskazuje <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 203;art. 203 § 1)">art. 203 §1 kpc</a> pozew może być cofnięty bez zezwolenia pozwanego aż do rozpoczęcia rozprawy, a jeżeli z cofnięciem połączone jest zrzeczenie się roszczenia – aż do wydania wyroku. Sąd może uznać za niedopuszczalne cofnięcie pozwu, zrzeczenie się lub ograniczenie roszczenia tylko wtedy, gdy okoliczności sprawy wskazują, że wymienione czynności są sprzeczne z prawem lub z zasadami współżycia społecznego albo zmierzają do obejścia prawa (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 203 § 4)">§4</a>). W przypadku cofnięcia pozwu ze skutkiem prawnym sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 355;art. 355 § 1)">art. 355 §1 kpc</a>). W przedmiotowej sprawie powódka częściowo cofnęła pozew, co do kwoty 600,00 zł, z uwagi na wpłaty dokonane przez pozwaną po wniesieniu pozwu. Sąd uznał, że to cofnięcie nie jest sprzeczne z prawem i nie występują w sprawie inne przesłanki negatywne z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 203;art. 203 § 4)">art. 203 §4 kpc</a>, stąd też w pkt. I sentencji wyroku Sąd umorzył postępowanie w części dotyczącej kwoty 600,00 zł.</p> <p>Jeżeli roszczenie główne powódki wynosiło ostatecznie 7.988,32 zł (8.588,32-600), to Sąd uznał to roszczenie za zasadne jedynie w części. Do oceny zasadności roszczenia jest niezbędne przywołanie zarówno przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19360370282" title="Ustawa z dnia 28 kwietnia 1936 r. - Prawo wekslowe - Dz. U. z 1936 r. Nr 37, poz. 282 ()">prawa wekslowego</a>, jak również <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111260715" title="Ustawa z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim - Dz. U. z 2011 r. Nr 126, poz. 715 ()">ustawy z dnia 12 maja 2011 roku o kredycie konsumenckim</a>. Pomimo bowiem tego, że przedstawiono przy składaniu pozwu weksel podpisany przez pozwaną, przywołano również umowę pożyczki z dnia 11 sierpnia 2016 roku, której jednym z zabezpieczeń był ten weksel. Stan faktyczny sprawy Sąd ustalił na podstawie całego zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego tj. dokumentacji przedłożonej przez strony. Sąd uznał, że dokumenty te są wiarygodne, pozwalają na ustalenie stanu faktycznego sprawy, wskazują na istnienie między stronami zobowiązania cywilnego z umowy pożyczki, z czym wiązało się wystawienie weksla (który to weksel był pierwszą podstawą żądania), na treść tego stosunku oraz na wpłaty dokonywane przez pozwaną. Pozwana dokonywała spłat, również w toku postępowania, ale na rozprawie wskazała, że nie wie, czego miał dotyczyć tzw. Twój Pakiet. W umowie wyraźnie było wskazanie zarówno na kwotę pożyczki (5.000,00 zł), jak i na opłatę przygotowawczą, wynagrodzenie prowizyjne oraz koszt Twojego Pakietu. Nawet jeżeli nie były te składniki wprost wyszczególnione w części B umowy, to wskazywana w niej była całkowita kwota do zapłaty 10.764,00 zł, która mieściła w sobie te składniki, a i całkowitą kwotę pożyczki 5.000,00 zł.informacje o jednostce</p> <p>Weksel jest papierem wartościowym o określonej przez prawo formie, umieszczenie na nim podpisu stanowi podstawę i przyczynę zobowiązania wekslowego podpisującego, jeżeli dokument ten znajdzie się w posiadaniu osoby, od której podpisany nie może domagać się jego wydania. Zobowiązanie wekslowe odrywa się od przyczyny, która była podstawą podpisu (w niniejszej sprawy - pożyczki), a zatem stanowi zobowiązanie abstrakcyjne. W przedmiotowej sprawie wnosząc pozew strona przedstawiła weksel własny (sola weksel), który charakteryzuje się tym, że głównym zobowiązanym z tego weksla jest zawsze jego wystawca. Jest to zatem bezwarunkowe przyrzeczenie zapłacenia sumy wskazanej na wekslu przez wystawcę. Do weksla własnego stosujemy w myśl <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19360370282" title="Ustawa z dnia 28 kwietnia 1936 r. - Prawo wekslowe - Dz. U. z 1936 r. Nr 37, poz. 282 (art. 103)">art. 103 ustawy z dnia 28 kwietnia 1936 roku Prawo wekslowe</a> przepisy o wekslu trasowanym, w tym m.in. dotyczące płatności i zapłaty. Każdy weksel po nadejściu jego terminu płatności, powinien być przedstawiony do zapłaty osobie, która go wystawiła (w przypadku weksla własnego) – jest to warunek konieczny, aby można było dochodzić należności z weksla. Brak przedstawienia weksla do zapłaty skutkuje brakiem obowiązku zapłaty sumy wekslowej przez dłużnika, aż do dnia przedstawienia mu weksla.</p> <p>W odniesieniu do żądania sformułowanego w pozwie w stosunku do treści weksla należy stwierdzić, że niezasadne jest domaganie się przez powódkę odsetek od dochodzonej kwoty jako odsetek u mownych za opóźnienie w wysokości dwukrotności wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie. Jeżeli bowiem w myśl <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19360370282" title="Ustawa z dnia 28 kwietnia 1936 r. - Prawo wekslowe - Dz. U. z 1936 r. Nr 37, poz. 282 (art. 103)">art. 103</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19360370282" title="Ustawa z dnia 28 kwietnia 1936 r. - Prawo wekslowe - Dz. U. z 1936 r. Nr 37, poz. 282 (art. 5)">art. 5 ustawy Prawo Wekslowe</a> wystawca może zastrzec oprocentowanie sumy wekslowej, a stopa odsetek powinna być określona w wekslu i brak określenia jej powoduje, że zastrzeżenie oprocentowania uważa się za nienapisane, to opierając swoje roszczenie na wekslu strona powodowa nie może domagać się odsetek jak w pozwie, skoro weksel nie zawiera zastrzeżenia odsetek (a przecież treść zobowiązania wekslowego ustala się na podstawie tekstu weksla – por. uchwałę SN (7) z dnia 29 czerwca 1995 roku, sygn. III CZP 66/95, OSNC 1995/12/168).</p> <p>Strona powodowa przedstawiła jednak jeszcze umowę pożyczki, z którą wiązało się wystawienie weksla. Ponieważ <span class="anon-block">S. B.</span> była przy tym stosunku konsumentem, należy brać pod uwagę przepisy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111260715" title="Ustawa z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim - Dz. U. z 2011 r. Nr 126, poz. 715 ()">ustawy z dnia 12 maja 2011 roku o kredycie konsumenckim</a>. W myśl art. 36a ust. 2 i 3 ustawy pozaodsetkowe koszty kredytu w całym okresie kredytowania nie mogą być wyższe od całkowitej kwoty kredytu i dodatkowo pozaodsetkowe koszty kredytu wynikające z umowy o kredyt konsumencki nie należą się w części przekraczającej maksymalne pozaodsetkowe koszty kredytu obliczone w sposób określony w ust. 1 ustawy lub całkowitą kwotę kredytu. W myśl art. 5 pkt 6 ustawy (w brzmieniu na dzień zawarcia umowy) całkowity koszt kredytu to wszelkie koszty, które konsument jest zobowiązany ponieść w związku z umową o kredyt, w szczególności odsetki, opłaty, prowizje, podatki i marże, jeżeli są znane kredytodawcy, jak również koszty usług dodatkowych w przypadku, gdy ich poniesienie jest niezbędne do uzyskania kredytu - z wyjątkiem kosztów opłat notarialnych ponoszonych przez konsumenta; natomiast całkowita kwota kredytu to suma wszystkich środków pieniężnych, które kredytodawca udostępnia konsumentowi na podstawie umowy o kredyt, a całkowita kwota do zapłaty to suma całkowitego kosztu kredytu i całkowitej kwoty kredytu. Całkowita kwota do zapłaty to według umowy 10.764,00 zł, na którą składają się: całkowita kwota pożyczki – 5.000,00 zł i całkowity koszt pożyczki w kwocie 5.764,00 zł, tj. opłata przygotowawcza 129,00 zł i wynagrodzenie prowizyjne w kwocie 3.939,00 zł, jak również kwota 900,00 zł opłaty za <span class="anon-block">(...)</span> i odsetki. Wyliczenie dokonane według wzoru z art. 36a ustawy wskazuje, że dopuszczalne przy tej umowie pozaodsetkowe koszty kredytu to 5.750,00 zł, a skoro zatem nie przewyższają one całkowitej kwoty pożyczki (4.968,00 zł), to co do zasady były dopuszczalne. To bowiem już ustawodawca limitując co do wysokości te koszty, działa prokonsumencko, a w tej sytuacji pozwana nie może unikać ich uregulowania, jeżeli wyraziła na nie zgodę, podpisując umowę. Jednakże w umowie wskazano (k. 30), że w związku z decyzją Pożyczkobiorcy wyrażoną we wniosku, pożyczkobiorcy będą przysługiwały dodatkowe uprawnienia w związku w tzw. <span class="anon-block"> (...)</span>. Strona pozwana wskazywała, że nie wie, czego dotyczył ten Pakiet – Sąd uznał to twierdzenie za prawdziwe przy stwierdzeniu, że strona powodowa nie dołączyła wniosku, na który się powołała w umowie, w zakresie wyrażenia zgody przez pozwaną na tego typu pakiet. O ile bowiem przeciętny konsument zdaniem Sądu jest w stanie ocenić, co oznaczają w umowie określenia typu „opłata przygotowawcza” czy „wynagrodzenie prowizyjne”, o tyle <span class="anon-block"> (...)</span> był usługą dodatkową. Stąd też Sąd uznał, że powódka nie ma podstaw do żądania od pozwanej zapłaty wynagrodzenia za ten pakiet, a zatem od kwoty 7.988,32 zł odjęto kwotę 900,00 zł otrzymując kwotę 7.088,32 zł. Mając powyższe na uwadze w pkt. II sentencji wyroku Sąd zasądził od pozwanej na rzecz powódki kwotę 7.088,32 zł, a w pozostałym zakresie powództwo oddalił (pkt. III sentencji wyroku).</p> <p>Jak wskazuje <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1)">art. 98 §1 kpc</a> strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony – koszty procesu. Ponieważ pozwana przegrała proces w całości, a dokonywane spłaty dotyczyły okresu trwania postępowania, uwzględniając powyższe w pkt. IV sentencji wyroku Sąd zasądził od pozwanej na rzecz powódki kwotę 2.247,00 zł tytułem zwrotu kosztów procesu, w tym kwotę 1.800,00 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.</p> <p>Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji.</p> <p> <em> <!-- -->z/</em> </p> <p>1.  <em> <!-- -->odnotować w kontrolce uzasadnień </em> </p> <p>2.  <em> <!-- -->odnotować, że data złożenia pocztą wniosku o uzasadnienie to 4 października 2018 roku, ale z uwagi na datę wpływu informacji z poczty potwierdzającej datę złożenia wniosku – 25 października, to data faktyczna skutecznego złożenia wniosku to 25 października, a data doręczenia sędziemu to 29 października z uwagi na urlop sędziego)</em> </p> <p>3.  <em> <!-- -->odpis wyroku z uzasadnieniem doręczyć pełnomocnikowi powoda </em> </p> <p>4.  <em> <!-- -->akta z wpływem lub za 21 dni </em> </p> <p> <em> <!-- --> <span class="anon-block">B.</span>, dnia 9 listopada 2018 roku SSR Joanna Kurek</em> </p> </div>