I SA/Kr 1285/11

SENTENCJA Sygn. akt I SA/Kr 1285/11 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 listopada 2011 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Beata Cieloch, Sędzia: WSA Grażyna Firek(spr.), Sędzia: WSA Bogusław Wolas, Protokolant: Sylwia Piwowarska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2011 r., sprawy ze skargi "S" w K., na interpretację indywidualną Prezydenta Miasta K., z dnia 15 kwietnia 2011r. nr [...], w przedmiocie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w podatku od nieruchomości I. uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną, II. zasądza od Prezydenta Miasta K. na rzecz strony skarżącej kwotę 457zł (czterysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. UZASADNIENIE W interpretacji indywidualnej znak [...], wydanej dnia 15 kwietnia 2011r., Prezydent Miasta K. uznał stanowisko wnioskodawcy – "S" Stowarzyszenia Integracyjnego Aktywizacji Zawodowej i Społecznej Osób Niepełnosprawnych w K., polegające na tym, że jako podmiot prowadzący zakład aktywności zawodowej powinno deklarować składniki podlegające opodatkowaniu jako zwolnione według stawek jak od budynków i gruntów pozostałych – za nieprawidłowe. W podstawie prawnej powołano art. 14j § 1 i § 3 w zw. z art. 14b § 1 o.p. Organ podatkowy wskazał w uzasadnieniu, że wniosek dotyczył interpretacji przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Według przedstawionego przez Stowarzyszenie stanu faktycznego, prowadzi ono Zakład Aktywności Zawodowej jako jedną ze statutowych form działania. Zakład mieści się w budynku, który Stowarzyszenie otrzymało od Gminy K. w nieodpłatne użyczenie. Jest on jednostką wewnętrzną Stowarzyszenia, odrębną finansowo, a osiągnięte dochody przekazuje na wyodrębniony fundusz specjalny z przeznaczeniem dla osób niepełnoprawnych. Stowarzyszenie nie prowadzi działalności gospodarczej, nie czerpie korzyści finansowych z tytułu prowadzenia zakładu. Zgodnie z art. 31 pkt 4 ustawy o rehabilitacji Stowarzyszenie winno przekazać ulgę w podatku od nieruchomości z tytułu prowadzenia zakładu aktywności zawodowej na Fundusz Aktywizacji Zawodowej. Wobec tego, mimo że Stowarzyszenie jest zwolnione z opłaty podatku od nieruchomości, istotne jest określenie wysokości zwolnienia. W uzupełnieniu wniosku Stowarzyszenie wskazało, że Zakład Aktywności Zawodowej zajmuje się rehabilitacją przez pracę. Oferuje usługi hotelowo-gastronomiczne, realizowane przez osoby niepełnosprawne. Wnioskodawca zadał pytania, czy prowadząc zakład prowadzi działalność gospodarczą, czy jest to działalność statutowa oraz według jakiej stawki podatku należy ustalać jego wysokość. Stowarzyszenie uznało, że przy ustalaniu wysokości podatku i ulgi niezrozumiałe jest stosowanie stawki jak przy działalności gospodarczej. Wskazało też na różnicę w wysokości ulgi w zależności od tego, czy działalność będzie uznana za statutową, czy też gospodarczą. W dalszej części uzasadnienia Prezydent Miasta przytoczył art. 7 ust. 2 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, zaznaczając, że Stowarzyszenie jest zwolnione od podatku od nieruchomości, ale środki uzyskane z tytułu zwolnienia powinno przekazywać na zakładowy fundusz aktywności. Z tego też względu jest zobowiązane do składania deklaracji podatku od nieruchomości. W przypadku korzystania ze zwolnienia prawidłowe zadeklarowanie składników opodatkowania wymaga odniesienia się do sytuacji, w której podatnik nie byłby uprawniony do zwolnienia. Składniki opodatkowania wnioskodawcy są wykorzystywane do prowadzenia ośrodka hotelowo-gastronomicznego. Prowadzenie takiego obiektu należy co do zasady uznać za działalność gospodarczą. Wobec tego wnioskodawca powinien deklarować przedmioty podlegające opodatkowaniu jako zwolnione według stawek jak dla związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Prezydent Miasta K. odniósł się też do powołanej przez wnioskodawcę decyzji Komisji Europejskiej nr [...], wskazując, że jej przedmiotem była kwestia, czy zakłady aktywności zawodowej nie stanowią środka pomocy państwa. Komisja nie miała przy tym wątpliwości, że działalność zakładów jest działalnością gospodarczą. Po uprzednim wezwaniu Prezydenta Miasta K. do usunięcia naruszenia prawa, "S" Stowarzyszenie Integracyjnego Aktywizacji Zawodowej i Społecznej Osób Niepełnosprawnych w K. wniosło w terminie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, domagając się uchylenia zaskarżonej interpretacji i zasądzenia kosztów postępowania. Stowarzyszenie zarzuciło naruszenie art. 1a ust 1 pkt 4ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w zw. z art. 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej poprzez błędną wykładnię pojęcia działalności gospodarczej, podczas gdy działalność pozbawiona charakteru zarobkowej nie może stanowić działalności gospodarczej. Nadto naruszony miał zostać art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy o podatkach i opłatach lokalnych przez niewłaściwe zastosowanie, ponieważ wobec strony skarżącej nie można zastosować stawki podatku od nieruchomości jak do podmiotu, który posiada budynek związany z prowadzeniem działalności gospodarczej. Zdaniem Stowarzyszenia naruszony został także art. 32 Konstytucji RP przez zrównanie podmiotu, nie prowadzącego działalności gospodarczej, z przedsiębiorą. W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta K. wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga okazała się zasadna. Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm. – dalej p.p.s.a.), uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Zgodnie z art. 146 § 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę, uchyla interpretację. Istotą sporu w niniejszej sprawie jest wykładnia pojęcia "działalność gospodarcza" w odniesieniu do podatku od nieruchomości. Strona skarżąca jest co prawda zwolniona od tego podatku, jednak kwotę zwolnienia ma obowiązek przekazywać na zakładowy fundusz aktywności. Jest zobowiązane do składania deklaracji podatku od nieruchomości. Rozstrzygnięcie, czy prowadzenie zakładu aktywności zawodowej stanowi działalność gospodarczą jest niezbędne dla ustalenia właściwej stawki podatku od nieruchomości od zajmowanego na potrzebę tej działalności budynku. Art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2010r., Nr 95, poz. 613) różnicuje stawki podatku od nieruchomości od budynków lub ich części, w zależności od tego, czy opodatkowany budynek jest budynkiem mieszkalnym, związanym z prowadzeniem działalności gospodarczej bądź zajętym w części na taką działalność, zajętym na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie obrotu kwalifikowanym materiałem siewnym, związanym z udzielaniem świadczeń zdrowotnych w rozumieniu przepisów o działalności leczniczej bądź należy do kategorii, określonej w ustawie jako "pozostałe". Przepis przewiduje maksymalne stawki podatku, przy czym zaliczenie budynku do kategorii "pozostałe" oznacza znacznie niższą stawkę podatku niż w wypadku zaliczenia do kategorii budynku związanego z prowadzeniem działalności gospodarczej. Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych nie wprowadza własnej definicji działalności gospodarczej. W art. 1a ust. 1 pkt 3 wskazuje, że pod pojęciem gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej rozumieć należy co do zasady grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą. Natomiast w zakresie definicji działalności gospodarczej odsyła (art.1a ust. 1 pkt 4) do przepisów Prawa działalności gospodarczej. Obecnie odesłanie to należy rozumieć jako odesłanie do przepisów ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U. Nr 173, poz. 1807 ze zm.). Zgodnie bowiem z art. 86 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U Nr 173, poz. 1808) ilekroć w obowiązujących przepisach jest mowa o przepisach ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. - Prawo działalności gospodarczej, należy przez to rozumieć właściwe przepisy ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Zgodnie z art. 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, działalnością gospodarczą jest zarobkowa działalność wytwórcza, budowlana, handlowa, usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż, a także działalność zawodowa, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły. Aby odpowiedzieć na pytanie, czy strona skarżąca, prowadząca zakład aktywności zawodowej w postaci placówki hotelowo-gastronomicznej, prowadzi działalność gospodarczą, należy przeanalizować poszczególne kryteria, wymienione w powołanym przepisie. Trzeba podkreślić, że aby można daną działalność uznać za posiadającą charakter gospodarczy w rozumieniu ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, a w konsekwencji – również w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych – niezbędne jest wystąpienie łącznie powyższych przesłanek. Musi być to zatem aktywność należąca do jednej z wymienionych w art. 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej kategorii: wytwórcza, budowlana, handlowa, usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż, bądź działalność zawodowa. Musi być prowadzona w formie zorganizowanej. Musi również cechować się ciągłością. Cechą istotną jest również jej zarobkowy charakter – aby daną aktywność zewnętrzną można było uznać za działalność gospodarczą, musi ona być ukierunkowana na osiągnięcie zysku. Rozumieć to należy w ten sposób, że osiągnięcie zysku (nadwyżki przychodów nad kosztami działalności) jest podstawowym celem, dla którego dana działalność jest prowadzona. Bez wpływu na kwestię gospodarczego charakteru takiej działalności pozostaje natomiast to, czy zysk jest faktycznie osiągany. Bez wątpienia działalność Stowarzyszenia, prowadzona w formie Zakładu Aktywności Zawodowej jest wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły. Ma również charakter usługowy. Natomiast zdaniem Sądu nie sposób przypisać jej charakteru działalności nastawionej na osiąganie zysku. Celem aktywności Stowarzyszenia, polegającej na prowadzeniu placówki hotelowo-gastronomicznej jest rehabilitacja osób niepełnosprawnych poprzez umożliwienie im pracy. Jest to działalność statutowa strony skarżącej. Działalność prowadzona w formie Zakładu Aktywizacji Zawodowej nie jest prowadzona w celu osiągania dochodu, a nadto Stowarzyszenie takiego dochodu nie uzyskuje. Zgodnie z podanym przez stronę stanem faktycznym, Zakład Aktywności Zawodowej posiada finansową odrębność, a ze swoich przychodów opłaca koszty działalności, pozostałą zaś część uzyskanych z działalności środków przekazuje na Fundusz Aktywizacji Zawodowej, przeznaczony dla osób niepełnosprawnych. Należy zatem uznać, że prowadzenie placówki nie jest aktywnością, nakierowaną na osiąganie zysku, zatem działalność taka nie posiada charakteru zarobkowego. Dodatkowym uzasadnieniem może być w tym wypadku treść decyzji Komisji Europejskiej nr [...] z dnia 27 kwietnia 2007r. Dotyczyła ona zakładów aktywności zawodowej w aspekcie możliwości uznania ich za pomoc państwa, niemniej uwzględnione zostały w niej również przepisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Komisja uznała, że aktywność w postaci rehabilitacji poprzez zatrudnienie osób niepełnosprawnych nie może być uznana za rzeczywistą i prawdziwą działalność gospodarczą. Powołano się przy tym na orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Ewentualną działalność zbliżoną do gospodarczej w przypadku zakładów aktywności zawodowej uznano za nierozłącznie związaną z celami rehabilitacyjnymi i mającą charakter podrzędny względem tych celów. Skoro działalność Stowarzyszenia nie ma na celu osiągania zysku, nie można uznać jej za działalność gospodarczą w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 4 oraz art. 5 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Wobec tego zaskarżona interpretacja została wydana z naruszeniem tych przepisów, a Sąd był obligowany do jej wyeliminowania z obrotu prawnego. Mając powyższe na uwadze, Sąd w punkcie I. wyroku uchylił zaskarżoną interpretację, za podstawę przyjmując art. 146 p.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono w punkcie II. wyroku, za podstawę biorąc art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.