I ACz 769/18

<p>Sygn. akt I ACz 769/18</p> <div> <h2>POSTANOWIENIE</h2> <p> <strong> <!-- -->Dnia 15 listopada 2018 roku</strong> </p> <p>Sąd Apelacyjny w Szczecinie I Wydział Cywilny w składzie:</p> <table> <colgroup> <col width="125"/> <col width="267"/> </colgroup> <tr> <td> <p>Przewodniczący:</p> </td> <td> <p>SSA Edyta Buczkowska – Żuk (spr.)</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Sędziowie:</p> </td> <td> <p>SSA Artur Kowalewski</p> <p>SSA Krzysztof Górski</p> </td> </tr> </table> <p>po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2018 roku w Szczecinie na posiedzeniu niejawnym</p> <p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">M. B.</span> </p> <p>przeciwko Skarbowi Państwa</p> <p>o zapłatę</p> <p>na skutek zażalenia powoda</p> <p>na zarządzenie przewodniczącego w Sądzie Okręgowym w Szczecinie</p> <p>z dnia 21 września 2018 roku, sygn. akt I C 1099/17</p> <p>postanawia:</p> <p>oddalić zażalenie.</p> <p>SSA Artur Kowalewski SSA Edyta Buczkowska – Żuk SSA Krzysztof Górski</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Zarządzeniem Przewodniczącego z dnia 21 września 2018 roku w Sądzie Okręgowym w Szczecinie nastąpił zwrot pozwu <span class="anon-block">M. B.</span> z dnia 8 września 2017 roku.</p> <p>W uzasadnieniu takiego rozstrzygnięcia podano, że pismem z 28 listopada 2017 roku powód został zobowiązany do usunięcia braków formalnych pozwu. Nie usunął jednak wszystkich braków, albowiem w piśmie z 7 grudnia 2017 roku stanowiącym odpowiedź na powyższe wezwanie, nie wskazał imion i nazwisk sędziów, od których domaga się kwoty 2 500 000 zł oraz nie oznaczył jednostki organizacyjnej Skarbu Państwa, z którego działalnością związane jest dochodzone roszczenie.</p> <p>Powołując się na <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 126;art. 126 § 1;art. 126 § 1 pkt. 1)">art. 126 § 1 pkt 1 k.p.c.</a> Sąd Okręgowy zauważył, że każde pismo powinno zawierać imię i nazwisko lub nazwę stron, co oznacza, że powód wskazać konkretne osoby, które są sędziami i które mają zapłacić powyższą kwotę. W odniesieniu do Skarbu Państwa Sąd Okręgowy wskazał, że stosownie do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 67;art. 67 § 2)">art. 67 § 2 k.p.c.</a> za Skarb Państwa podejmuje czynności procesowe organ jednostki organizacyjnej, z której działalnością wiąże się dochodzone roszczenie lub organ jednostki nadrzędnej. Odpowiednia jednostka powinna zostać wskazana przez stronę powodową.</p> <p>Sąd Okręgowy dalej wskazał, że stosownie z kolei do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 130)">art. 130 k.p.c.</a>, jeżeli pismo nie może otrzymać biegu wskutek niezachowania warunków formalnych lub jeżeli od pisma nie uiszczono należnej opłaty, przewodniczący wzywa stronę do uzupełnienia braków w terminie tygodniowym. Po bezskutecznym pływie terminu przewodniczący zwraca pismo stronie. Pismo zwrócone nie wywołuje żadnych skutków, jakie ustawa wiąże z wniesieniem pisma procesowego do sądu.</p> <p>W tej sytuacji, ponieważ powyższe braki nie zostały usunięte Sąd Okręgowy uznał, że pozew podlega zwrotowi na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 130)">art. 130 k.p.c.</a> </p> <p>Zażalenie na powyższe zarządzenie wniósł powód domagając się jego uchylenia.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Zażalenie powoda nie zasługiwało na uwzględnienie.</p> <p>W ocenie Sądu Apelacyjnego przewodniczący prawidłowo zarządził zwrot pozwu z uwagi na nieuzupełnienie jego braków formalnych w zakreślonym terminie. Podkreślenia wymaga, że kognicja sądu odwoławczego ograniczona jest jedynie do zbadania prawidłowości tego zarządzenia, a nie podstaw odmowy ustanowienia powodowi pełnomocnika z urzędu.</p> <p>Sąd Apelacyjny zwraca uwagę, że zgodnie z treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 126;art. 126 § 1;art. 126 § 1 pkt. 1;art. 126 § 1 pkt. 2)">art. 126 § 1 pkt 1 i 2</a> każde pismo procesowe powinno zawierać imię i nazwisko lub nazwę stron, ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników oraz oznaczenie rodzaju pisma. Jednym z warunków formalnych pozwu jest nadto oznaczenie w nim aktualnego miejsca zamieszkania stron (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 126;art. 126 § 2;art. 126 § 2 pkt. 1)">art. 126 § 2 pkt 1 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 187;art. 187 § 1)">art. 187 § 1 k.p.c.</a> ).</p> <p>Wymogów tych nie spełniało pismo powoda z dnia 8 września 2017 roku wniesione do Sądu Okręgowego I Wydziału Cywilnego w Szczecinie. W konsekwencji zarządzeniem z dnia 16 listopada 2017 roku, doręczonym powodowi w dniu 7 grudnia 2017 roku (k. 7) powód został wezwany do uzupełnienia braków formalnych pozwu między innymi poprzez wskazanie imienia i nazwiska lub nazwy każdego z pozwanych, oznaczenia miejsca zamieszkania lub siedziby każdego z pozwanych oraz wskazania jednostki organizacyjnej Skarbu Państwa, z której działalnością jest związane dochodzone roszczenie, oznaczenie rodzaju pisma z 8 września 2017 roku (w szczególności, czy jest to pozew), w terminie 7 dni, pod rygorem zwrotu pozwu (k. 4).</p> <p>Wezwanie powoda do usunięcia stwierdzonych powyższych braków formalnych pozwu okazało się częściowo nieskuteczne. Jakkolwiek bowiem z treści pisma z dnia 8 września 2017 r. można wywnioskować, że powód źródła szkody upatruje w postanowieniu Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 30 sierpnia 2017 r., jednak postanowienie to zapadło jednoosobowo i nie jest</p> <p>możliwe o jakich sędziów powodowi chodzi w żądaniu zapłaty. Nadto nie ma możliwości jednoznacznego ustalenia czy statio fisci Skarbu Państwa przeciwko któremu powód wytacza powództwo ma być Sąd Okręgowy w Szczecinie czy też Ministerstwo Sprawiedliwości. Powyższe w świetle <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 130;art. 130 § 1;art. 130 § 2)">art. 130 § 1 i 2 k.p.c.</a> obligowało Przewodniczącego do zwrotu pozwu. Wytoczenie powództwa ma bowiem nie tylko skutki procesowe, ale także – w przypadku przegrania sporu może rodzić dotkliwe skutki finansowe dla strony. Nadto sąd orzeka jedynie w granicach sporu, które wyznaczane są nie tylko przedmiotowo (kwota dochodzonego roszczenia), ale także podmiotowo (orzeczenie dotyczy jedynie strony pozwanej). Stąd też w procesie cywilnym to powód decyduje kogo konkretnie pozywa i o jaką kwotę. W tej czynności sąd nie może wyręczyć strony, gdyż doszłoby do naruszenia zasady bezstronności i kontradyktoryjności procesu cywilnego.</p> <p>Należy w tym miejscu podkreślić, że przyczyny, które spowodowały, że powód nie uzupełnił braków, mają drugorzędne znaczenie. Obowiązek sporządzenia pozwu według ustawowych wymogów, w sposób umożliwiający nadanie mu dalszego biegu, spoczywa na osobie inicjującej postępowanie. Konsekwencje niedopełnienia tej powinności obciążają powoda. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 130;art. 130 § 2)">art. 130 § 2</a> zd. drugie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">k.p.c.</a> pismo zwrócone nie wywołuje żadnych skutków, jakie ustawa wiąże z wniesieniem pisma procesowego do sądu. Nie wyklucza to możliwości ponownego złożenia pozwu, kiedy powód będzie posiadał niezbędne informacje pozwalające na sporządzenie pozwu bez braków formalnych uniemożliwiających nadanie mu dalszego biegu.</p> <p>Argumenty dotyczące złej sytuacji materialnej i schorzeń powoda nie mają jurydycznego znaczenia dla kwestii uzupełniania braków formalnych pozwu i oceny czy zostały one wykonane w terminie. Nie mogą zatem wpłynąć na instancyjną kontrolę postępowania zainicjowanego środkiem zaskarżenia złożonym przez powoda. Również zarzuty dotyczące odmowy przyznania adwokata do sprawy, nie podlegały ocenie z tej przyczyny, że postanowienie rozstrzygające powyższą kwestię jest prawomocne i obecnie nie podlega kognicji Sądu Apelacyjnego w Szczecinie jako sądu drugiej instancji. Powód miał możliwość zaskarżenia postanowienia referendarza z dnia 27 lutego 2018 r., o czym został pouczony, jednak nie skorzystał z prawa do wniesienia skargi. Podkreślenia jednak wymaga, że żaden profesjonalny pełnomocnik nie zastąpi strony w określeniu wobec kogo strona zamierza proces prowadzić. Stąd tez wytaczając powództwo powód powinien przynajmniej sprecyzować osoby, które jego zdaniem wyrządziły mu szkody z imienia i nazwiska. Zawodowy pełnomocnik ma możliwość sporządzić pozew jurydycznie poprawny, jednak wszystkie fakty dotyczące roszczeń objętych pozwem powinien uzyskać od strony. Skoro powód jest w stanie sprecyzować wysokość roszczenia i to w sposób całkowicie zrozumiały, brak jest podstaw do stwierdzenia, że ze względu na stan zdrowia nie orientuje się od kogo domaga się zapłaty.</p> <p>Jeżeli powód nie jest w stanie samodzielnie przygotować się do procesu ma możliwość złożyć wniosek o przyznanie mu pełnomocnika z urzędu jeszcze przed wytoczeniem powództwa.</p> <p>Mając powyższe na uwadze, Sąd Apelacyjny na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 k.p.c.</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 397;art. 397 § 2)">art. 397 § 2 k.p.c.</a> oddalił zażalenie.</p> <p>SSA Artur Kowalewski SSA Edyta Buczkowska – Żuk SSA Krzysztof Górski</p> </div>