I SA/Gl 632/21
Sądy administracyjne2021-10-22
Sygnatura
I SA/Gl 632/21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia
2021-10-22
Rodzaj
Wyrok WSA w Gliwicach
Sędziowie
Anna RotterBeata MachcińskaBożena Pindel
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę
Treść orzeczenia
SENTENCJA
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Pindel, Sędziowie WSA Beata Machcińska, Anna Rotter (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 22 października 2021 r. sprawy ze skargi J. M. na postanowienie Poczty Polskiej S.A. Centrum Obsługi Finansowej w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.
UZASADNIENIE
J. M., zwany dalej Skarżącym, wniósł skargę na postanowienie Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. z dnia [...] roku znak: [...], zwany dalej zamiennie organem lub wierzycielem, w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Postanowienie zostało wydane na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2012r., poz. 735 ze zm.), dalej KPA oraz w zw. z art. 7 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (tj. Dz. U. z 2021r., poz. 1689), dalej u.o.a.
Stan sprawy.
Wierzyciel w związku z brakiem realizacji należności z tytułu zaległych opłat abonamentowych przez Skarżącego, przekazał w dniu [...] roku do Naczelnika Urzędu Skarbowego W. [...] tytuł wykonawczy o nr [...] obejmujący na dzień [...] roku zobowiązanie z tytułu zaległych opłat abonamentowych za okres od stycznia 2015 roku do listopada 2019 roku w kwocie [...] zł. oraz odsetki w wysokości [...] zł. i koszty upomnienia w kwocie [...] zł.
W piśmie z dnia 17 sierpnia 2020 roku stanowiącym zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego Skarżący wniósł zarzuty nieistnienia obowiązku oraz braku wymagalności obowiązku. Skarżący zarzucił Dyrektorowi Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. naruszenie:
- art. 2 ust. 1 i ust. 5 u.o.a. z uwagi na nieistnienie obowiązku, oraz
- art. 6, art. 7, art. 8 §1, art. 9, art. 10, art. 11, art. 73 § 1 i § 2 oraz art. 77 KPA poprzez ich nie zastosowanie.
Skarżący wniósł w oparciu o art. 45 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj. Dz. U. z 2020r., poz. 1427 ze zm.), dalej u.p.,e.a., o natychmiastowe odstąpienie od czynności egzekucyjnych i zakończenie postępowania.
Postanowieniem z dnia [...] roku nr [...] wydanym na podstawie art. 34 u.p.e.a. w zw. z art. 7 ust. 1 i 3 u.o.a. organ działając jako wierzyciel uznał za nieuzasadnione zarzuty Skarżącego braku wymagalności oraz nieistnienia obowiązku.
Po rozpatrzeniu zażalenia wniesionego na powyższe postanowienie wydane w pierwszej instancji, organ drugiej instancji zaskarżonym w niniejszej sprawie postanowieniem postanowił utrzymać w mocy postanowienie z dnia [...] roku. W uzasadnieniu do postanowienia podkreślono, iż obowiązki związane z rejestracją odbiorników radiofoniczno/telewizyjnych oraz opłaty abonamentowe mają swoje źródło w przepisach u.o.a. Ustawa ta jest aktualnym aktem prawnym regulującym kwestie związane z opłatami za korzystanie z odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych i jako obowiązująca wskazywana jest w prowadzonych postępowaniach mających na celu wyegzekwowanie należności z tytułu opłat abonamentowych. Nie oznacza to jednak, iż postępowania nie mogą być wszczęte wobec osób zobowiązanych, które dokonały rejestracji używanych odbiorników przed dniem wejścia w życie ustawy o opłatach abonamentowych z dnia 21 kwietnia 2005 roku., gdyż obowiązująca wcześniej ustawa z dnia 29 grudnia 1992 roku o radiofonii i telewizji (tj. Dz. U. z 2017r., poz. 1414 ze zm.) i wydane w celu jej wykonania rozporządzenia, także nakładały na użytkowników odbiorników obowiązek ich rejestracji, wnoszenia opłat za korzystanie z nich oraz zgłoszenia zmian mających wpływ na dokonaną rejestrację (np. aktualizacje danych adresowych, wyrejestrowania odbiorników, zgłoszenie uprawnień do zwolnienia od opłat abonamentowych).
Organ zauważył, że zgodnie z art. 2 ust. 1 i 2 u.o.a. opłaty abonamentowe pobiera się za używanie odbiorników radiofonicznych oraz telewizyjnych przy domniemaniu, że osoba, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika. Oznacza to, że każdy kto posiada odbiorniki radiowe i telewizyjne musi je zarejestrować i uiszczać abonament, o ile nie jest z tego obowiązku zwolniony.
Jak podkreślono, po wypełnieniu ustawowego obowiązku rejestracji odbiornika telewizyjnego używanego pod adresem ul. [...] [...] m. [...], [...] W., wydana została książeczka opłat abonamentowych numer [...] (dalej książeczka opłat), stanowiąca dowód zarejestrowania odbiorników. Podniesiono, iż kolejne książeczki opłat posiadały numer [...] oraz [...]. W dniu 2 listopada 2000 r. złożono w Urzędzie Pocztowym W. [...] "Wniosek o rejestrację odbiornika radiofoniczno/telewizyjnego" w celu otrzymania nowej książeczki opłat abonamentowych numer [...] stanowiącą kontynuację opłat poprzedniej książeczki. Odpowiadając na zarzut Skarżącego, że wniosek o rejestrację odbiorników nie został wypełniony i podpisany przez niego oraz ustosunkowując się do zarzutu braku wystawienia upoważnienia do dokonania w jego imieniu rejestracji odbiorników, organ podkreślił, iż wymienione stwierdzenia Skarżącego nie zostały poparte żadnymi dowodami. Wyjaśniono, że nieprawdopodobnym jest, aby ktoś inny niż osoba zainteresowana, rejestrował odbiorniki na inną osobę, tak aby w dalszej przyszłości osoba taka odpowiadała za zadłużenie w opłatach abonamentowych.
Odnosząc się do zarzutu w zakresie wątpliwości, co do skutecznego nadania indywidualnego numeru identyfikacyjnego abonenta, organ podkreślił, że na podstawie rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 roku w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 187 z 2007 r., poz. 1342), które weszło w życie dnia 13 grudnia 2007 roku Poczta Polska została zobowiązana w terminie dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie, na podstawie jego § 5 ust. 2, do nadania indywidualnych numerów identyfikacyjnych posiadaczom imiennych książeczek i powiadomienia ich o tym. Organ wyjaśnił, że nadania indywidualnego numeru identyfikacyjnego nie można utożsamiać z anulowaniem zgłoszonych przez użytkowników wcześniejszych wniosków rejestracyjnych. Nadanie wspomnianego numeru miało walor techniczny, a zawiadomienie o nadaniu mogło zostać przesłane w zwykłej przesyłce listowej. Wyrażono przekonanie, że zawiadomienie nie jest postanowieniem ani decyzją wierzyciela, od których przysługują środki odwoławcze.
Według organu opłata za posiadanie odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych nie jest związana z prawem własności do lokalu, a więc zbycie lub opuszczenie lokalu mieszkalnego nie świadczy o tym, że użytkownik odbiorników nie będzie ich używał w nowym miejscu zamieszkania. W przypadku zmiany miejsca zamieszkania użytkownik winien niezwłocznie w placówce pocztowej dopełnić formalności aktualizacji danych adresowych. Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Łączności z dnia 16 lipca 1993 roku w sprawie rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 17, poz. 338) wyrejestrowanie odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych tj. zmianę danych zawartych we wniosku rejestracyjnym należało zgłosić na odcinku "W" (wyrejestrowanie), natomiast zmianę danych adresowych należało zgłosić na odcinku "Z" (zmiana danych), stanowiących integralną część obowiązujących wówczas książeczek radiofonicznych.
Jak wyjaśniono, następnie obowiązywał § 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2005 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 141 z 2005 r., poz. 1190). Po zmianie przepisów użytkownik zarejestrowanych odbiorników powiadamiał placówkę pocztową m. in. o zmianie nazwiska, miejsca zamieszkania, miejsca używania odbiorników radiofonicznych lub telewizyjnych oraz o zaprzestaniu używania odbiorników niezwłocznie po powstaniu zmiany lub zaistnieniu zdarzenia zgodnie z § 4 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. (Dz. U. z 2007r., Nr 187, poz. 1342) w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych. Organ zwraca uwagę, iż aktualnym stanie prawnym obowiązują w tej materii przepisy rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 17 grudnia 2013 roku (Dz. U. z 2013 r., poz. 1676) w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych. Zgodnie z powyższym aktem prawnym użytkownik odbiorników obowiązany jest do niezwłocznego powiadamiania operatora wyznaczonego o zmianie danych zawartych w zgłoszeniu, o zgubieniu lub zniszczeniu dowodu zarejestrowania odbiorników oraz o zaprzestania używania odbiorników.
Odnosząc się do twierdzeń Skarżącego, o tym, iż od 1969 roku jest zameldowany pod adresem ul. [...] [...] m [...], [...] W. i w związku z tym według niego nie można uznać, że został on skutecznie poinformowany o nadaniu numeru identyfikacyjnego abonenta poprzez wysłanie zawiadomienia na zupełnie inny adres, organ stwierdził, że to na abonencie ciąży obowiązek informowania o zmianach mających wpływ na zgłoszoną rejestrację odbiorników, czego Skarżący nie uczynił.
W konsekwencji organ uznał zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1 i 6 u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym do dnia 29 lipca 2020 roku, za nieuzasadnione.
Powyższe postanowienie zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.
Zarzucono mu:
- naruszenie art. 2 oraz art. 3 u.o.a. poprzez błędne przyjęcie, iż normy te mają zastosowanie w niniejszej sprawie,
- naruszenie § 5 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 roku w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych poprzez niedołączenie i nieokazanie przez organ dowodu nadania i dowodu odbioru dokumentu w postaci "zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego",
- art. 6, art. 7, art. 8 §1, art. 9, art. 10, art. 11, art. 73 § 1, § 2, art. 75 § 1 i § 2, art. 77 KPA poprzez ich niezastosowanie w niniejszym postępowaniu,
- art. 107 KPA w zw. z art. 126 KPA poprzez nie zawarcie w zaskarżonym postanowieniu merytorycznego, wyczerpującego uzasadnienia, gdyż w postanowieniu ograniczono się do obszernego zacytowania brzmienia przepisów oraz ograniczenia się do lakonicznej konstatacji, a także wybiórcze posługiwanie się cytatami z uzasadnień wyroków, często wyrywanymi z szerszego kontekstu,
- art. 6 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. – Kodeks cywilny (tj. Dz. U. z 2020r., poz. 1740 ze zm.), dalej KC w zw. z art. 232 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (tj. Dz. U. z 2021r., poz. 1805 ze zm.), dalej KPC poprzez nieudowodnienie faktów z którego organ wywodzi skutki prawne wobec Skarżącego, a także nie wykazanie dowodów z których te skutki prawne wywiódł – czyli przedstawienie jako dowodu rzekomego wniosku o rejestrację, nie sporządzonego, podpisanego i złożonego przeze Skarżącego, pominięcie faktu wielokrotnego zaprzeczenia temu przez Skarżącego i oświadczeń złożonych przez Skarżącego w trybie art. 75 § 2 KPA. Przy pełnej świadomości odpowiedzialności karnej. Skarżący podniósł, iż organ nie jest w stanie wykazać na czym polegała rzekoma aktualizacja danych abonenta w efekcie której J. M. zam. W W. przy ul. [...] [...] m [...] stał się J. M. zam. W. ul. [...] [...] m [...].
W uzasadnieniu do zarzutów skargi podniesiono, iż po dniu 21 grudnia 1992 roku abonament radiowotelewizyjny zarejestrowany pod adresem ul. [...] [...] m. [...], [...] W. został przerejestrowany na Pana M. S. – teścia Skarżącego zamieszkałego pod tym samym adresem i był przez niego regularnie opłacany aż do ukończenia przez niego 75 roku życia, kiedy ten fakt został przez niego zgłoszony w urzędzie pocztowym. Skarżący podniósł, iż nie rejestrował w późniejszym terminie odbiorników na swoją osobę, nie otrzymał również dokumentu potwierdzającego fakt nadania numeru identyfikacyjnego abonenta na swój adres, ani też dane osobowe.
Wobec tak sformułowanych zarzutów Skarżący wskazując na treść art. 106 p.p.s.a. w zw. z art. 75 KPA wniósł o:
- przeprowadzenie dowodu z oświadczenia Skarżącego złożonego pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań, które to oświadczenie odnosi się do nie sporządzania, wypełniania ani też nie podpisywania wniosku z dnia 2 listopada 2000 roku o rejestrację odbiorników na dane J. M. ul. [...] [...] m. [...], lub też
- przeprowadzenie ekspertyzy grafologicznej wniosku rejestracyjnego z dnia 2 listopada 2000 roku w zakresie czy był on sporządzony i podpisany przez Skarżącego.
Ponadto na podstawie art. 106 p.p.s.a. Skarżący wniósł o:
- przeprowadzenie dowodu z systemu ewidencji elektronicznej abonentów RTV PP SA ze szczególnym uwzględnieniem zmian, modyfikacji, aktualizacji dokonywanych na rekordach J. M. [...] W., ul. [...] [...] m [...], a także rejestracji i wyrejestrowań dokonanych na rekordzie adresowym W. [...] ul. [...] [...] m [...],
- zobowiązanie organu do przedłożenia oryginałów wszystkich dokumentów dotyczących rejestrowanych/wyrejestrowanych odbiorników RTV pod adresem ul. [...] [...] m [...] , W. ze szczególnym uwzględnieniem wniosku z dnia 4 maja 1994 roku,
- zobowiązanie organu do przedłożenia oryginału wniosku o rejestrację odbiorników RTV z dnia 2 listopada 2000 roku,
- zobowiązanie organu do przedłożenia oryginałów potwierdzeń nadania i doręczenia, wygenerowania elektronicznego zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego dla abonenta J. M., W. ul. [...] [...] m. [...].
W rezultacie Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Organ wniósł o oddalenie skargi oraz zasądzenie kosztów postępowania od Skarżącego według obowiązujących przepisów prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga okazała się niezasadna.
Zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego są podstawowym środkiem służącym ochronie interesów zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym. Zarzuty te – zgodnie z art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. zobowiązany może zgłosić do organu egzekucyjnego w terminie 7 dni od daty doręczenia mu odpisu tytułu wykonawczego. Przesłanki stanowiące podstawę wniesienia zarzutów enumeratywnie wymienia art. 33 u.p.e.a., zaś procedurę postępowania przy rozpatrywaniu zgłoszonych zarzutów regulują przepisy art. 34 tej ustawy.
Zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a., w brzmieniu obowiązującym do dnia 29 lipca 2020 roku w zw. z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2019 roku o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019r., poz. 2070), podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest:
1) nieistnienie obowiązku,
2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z:
a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4,
b) dokumentu, o którym mowa w art. 3a § 1,
c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu,
3) błąd, co do zobowiązanego,
4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagalne,
5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części,
6) brak wymagalności obowiązku w przypadku:
a) odroczenia terminu wykonania obowiązku,
b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej,
c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b.
Według art. 34 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny niezwłocznie przekazuje wierzycielowi zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej. Zgodnie z § 2 wierzyciel wydaje postanowienie, w którym:
1) oddala zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej,
2) uznaje zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej:
a) w całości,
b) w części i w pozostałym zakresie oddala ten zarzut,
3) stwierdza niedopuszczalność zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, jeżeli
a) zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym,
b) zobowiązany kwestionuje w całości albo w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługuje środek zaskarżenia.
Zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej stanowią swoisty środek zaskarżenia służący zobowiązanemu, a ich rola sprowadza się do możliwości weryfikacji czynności organów egzekucyjnych, w celu ochrony adresata tych czynności. Prawo do ich wniesienia istnieje wyłącznie na etapie wszczęcia postępowania egzekucyjnego, to jest w terminie 7 dni od daty doręczenia zobowiązanemu tytułu wykonawczego, o czym poucza się zobowiązanego stosowanie do wymogu, o którym mowa w art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a.
W niniejszej sprawie Skarżący zgłosił zarzuty w oparciu o art. 33 § 1 pkt 1 i 6 u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym do dnia 29 lipca 2020 roku, podnosząc zarzut nieistnienia obowiązku oraz zarzut braku wymagalności obowiązku.
W ocenie Sądu podnoszone przez Skarżącego oba zarzuty okazały się niezasadne.
Podnieść należy, iż opłaty za używanie odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych zostały ustawowo uregulowane mocą art. 2 (1) pkt 1 ustawy z dnia 2 grudnia 1960 r. o Komitecie do spraw Radia i Telewizji "Polskie Radio i Telewizja" (Dz. U. z 1960 r., poz. 306 ze zm.), dodanego do niej z dniem 1 marca 1985 roku, a ich wysokość była kształtowana przez tzw. Radiokomitet w porozumieniu z Ministrem do Spraw Cen i ogłaszana w wielokrotnie zmienianym zarządzeniu przewodniczącego Radiokomitetu z dnia 31 października 1985 roku w sprawie opłat za używanie odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (M.P. Nr 41, poz. 264, ze zm.).
W dniu 1 marca 1993 roku weszła w życie ustawa z dnia 29 grudnia 1992 roku o radiofonii i telewizji (tj. Dz. U. z 2004 r., poz. 2531 ze zm.). Jej przepisy regulowały problematykę opłat abonamentowych (art. 48) oraz obowiązek rejestracji odbiorników (art. 49). Ustawodawca połączył w niej obowiązek ponoszenia opłat abonamentowych z faktem posiadania odbiornika, w stosunku do którego ciążył na posiadaczu obowiązek jego rejestracji. Zgodnie z § 4 rozporządzenia Ministra Łączności z dnia 16 lipca 1993 roku w sprawie rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 70, poz. 338) posiadacz książeczki radiofonicznej był obowiązany powiadomić urząd pocztowy miedzy innymi o zaprzestaniu używania odbiornika.
Z dniem 16 czerwca 2005 roku weszła w życie u.o.a. Ustawa ta nie zawierała istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy przepisów intertemporalnych. Zgodnie z zasadą natychmiastowego (bezpośredniego) działania prawa, nowe przepisy (jeśli brak przepisów szczególnych stanowiących inaczej) znajdują zastosowanie nie tylko do zdarzeń mających miejsce po wejściu w życie nowej ustawy, ale również do wszystkich sytuacji znajdujących się "w toku", które nie zostały jeszcze zakończone (zamknięte). Obowiązek ponoszenia opłat abonamentowych ciążył zarówno na osobach, w stosunku do których powstał on w okresie od wejścia w życie u.o.a., ale również na osobach, które w dniu wejścia wżycie tej ustawy spełniały wymogi objęcia obowiązkiem abonamentowym, a zatem posiadały zarejestrowany odbiornik.
W konsekwencji zarejestrowanie odbiornika pod rządami ustawy o radiofonii i telewizji, a nawet w okresie obowiązywania jeszcze wcześniejszej regulacji, bez jego późniejszego wyrejestrowania, stanowi wystarczającą przesłankę istnienia wynikającego z obecnie obowiązującej ustawy o opłatach abonamentowych obowiązku uiszczania opłat za jego używanie, który podlega wyegzekwowaniu w trybie egzekucji administracyjnej obowiązku o charakterze pieniężnym
Z akt sprawy wynika, iż Skarżący dokonał rejestracji odbiornika telewizyjnego pod adresem ul. [...] [...]/[...], [...] W., na skutek czego wydana została książeczka do regulowania opłat abonamentowych numer [...]. Powyższe potwierdza widniejąca w aktach sprawy kserokopia "Wniosku o rejestrację odbiornika radiofonicznego/telewizyjnego" z dnia 2 listopada 2000 roku.
Co prawda Skarżący zawarł w skardze oświadczenie zgodnie z którym nie sporządzał, nie wypełniał, ani też nie podpisał wniosku z dnia 2 listopada 2000 roku o rejestrację odbiorników RTV na dane J. M. ul. [...] [...] m. [...] W., jednak nie przedstawia żadnych okoliczności mogących choćby uprawdopodobnić zawartą w treści oświadczenia tezę. W konsekwencji zawarte w skardze oświadczenie stanowi w istocie pogląd wyrażony przez Skarżącego nie znajdujący oparcia w zebranym w sprawie materiale dowodowym.
Z akt sprawy nie wynika, aby w czasookresie objętym tytułem wykonawczym – od stycznia 2015 roku do listopada 2019 roku Skarżący dokonał wyrejestrowania odbiornika, sam Skarżący również na taki dowód nie wskazuje.
W przekonaniu Sądu zebrane dane potwierdzają, że sporny obowiązek powstał i nie przestał istnieć .
Stosowanie do postanowień art. 2 ust. 1 i 3 u.o.a. za używanie odbiorników RTV pobiera się opłaty abonamentowe, przy czym powstanie obowiązku uiszczenia opłaty wiąże się z dokonaniem rejestracji odbiornika. Fakt rejestracji odbiornika RTV w tej sprawie został wykazany przez organ.
Po zarejestrowaniu odbiornika RTV uiszczenie opłaty abonamentowej jest obowiązkiem, który wynika z mocy samego prawa, zatem dla jego realizacji nie jest konieczna konkretyzacja w drodze indywidualnego aktu administracyjnego (decyzji administracyjnej) – por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 16 marca 2010 roku, K 24/08, OTK-A z 2010 r. Nr 3, poz. 22 (Część VI, pkt 3.3.4. uzasadnienia), wyrok WSA w Gliwicach z dnia 26 czerwca 2013 r., I SA/Gl 236/13 – CBOSA.
Jeśli zatem organ wykazał dokonanie rejestracji odbiornika RTV, to abonent podnoszący nieistnienie obowiązku uiszczenia opłat powinien wykazać z kolei wyrejestrowanie tegoż odbiornika (por. wyroki tutejszego Sądu w sprawach: I SA/Gl 650/14, I SA/Gl 518/14, I SA/Gl 376/13, jak również WSA w Poznaniu w sprawie II SA/Po 57/14). Powyższe stanowisko znajduje oparcie w regulacjach zobowiązujących abonenta do powiadamiania urzędu pocztowego. m.in. o zaprzestaniu używania odbiornika, a to w § 4 obowiązującego do dnia 16 czerwca 2005 roku rozporządzenia Ministra Łączności z dnia 16 lipca 1993 w sprawie rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 70, poz. 338); § 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2005 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2005 r., poz. 1190); § 4 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. (Dz. U. z 2007 r., Nr 187, poz. 1342) oraz § 11 – 12 rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2013r., poz. 1676). Na ciążący na użytkowniku odbiorników obowiązek niezwłocznego powiadomienia m. in. o zaprzestaniu używania odbiorników zwrócił uwagę także Trybunał Konstytucyjny.
Osoba, która zgłasza rejestrację odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych, powinna to zrobić w miejscu ich używania, które nie musi być tożsame z miejscem zameldowania. W konsekwencji organ prawidłowo przyjął, iż fakt zameldowania Skarżącego na ul. [...] [...]/[...] w W. pozostaje obojętny dla powstania i istnienia spornego obowiązku.
Powyższego stanowiska nie zmienia kwestia dotycząca nadania indywidualnego numeru identyfikacyjnego na podstawie § 5 rozporządzenia z dnia 25 września 2007 roku. Stosownie do powyższej normy dotychczasowe dowody zarejestrowania odbiorników w formie imiennej książeczki abonamentowej za używanie odbiorników stanowią dowód zarejestrowania odbiorników nie dłużej niż przez okres dwunastu miesięcy od dnia wejścia wżycie rozporządzenia. Operator publiczny w terminie dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia z urzędu nadaje posiadaczom imiennych książeczek, o których mowa w ust. 1, indywidualny numer identyfikacyjny. O nadaniu numeru operator publiczny powiadamia użytkownika, przesyłając zawiadomienie określone w załączniku nr 2 do rozporządzenia (ust. 2).
Zgodnie z art. 6 ust. 4 u.o.a., który stanowił podstawę wydania powołanego rozporządzenia, minister właściwy do spraw łączności w porozumieniu z Krajową Radą Radiofonii i Telewizji określi w drodze rozporządzenia warunki i tryb rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, uwzględniając dostępność placówek pocztowych operatora wyznaczonego oraz jego organizację. Nie można przyjąć, wobec takiego brzmienia delegacji, aby Minister Transportu mógł stanowić normy statuujące lub znoszące ustawowo określony obowiązek uiszczenia opłaty abonamentowej.
Co istotne u.o.a. nie wiąże obowiązku uiszczenia opłaty abonamentowej z posiadaniem przez zobowiązanego określonej treści lub formy dowodu rejestracji odbiornika RTV. Warunkiem wystarczającym, a zarazem koniecznym istnienia obowiązku uiszczenia opłaty abonamentowej jest przecież używanie odbiornika RTV. Dane rejestracji odbiornika wyznacza termin płatności abonamentu RTV. Ani z u.o.a. ani z rozporządzenia z dnia 25 września 2007r. nie wynika, aby akty wcześniejszej rejestracji odbiorników RTV zostały anulowane. Należy podzielić stanowisko zaprezentowane w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 grudnia 2016 r., w sprawie sygn. akt II FSK 2116/16, w swoich wywodach NSA stwierdził, iż u.o.a. statuuje dwa obowiązki posiadaczy odbiorników RTV: jeden w zakresie uiszczania opłaty abonamentowej (art. 2) oraz drugi dotyczący rejestracji (art. 5). Jakkolwiek w ujęciu funkcjonalnym są one powiązane, to w sensie prawnym są to dwa odrębne obowiązki. Pogląd ten znajduje potwierdzenie w art. 7 ust. 1 u.o.a., który stanowi, że kontrolę wykonywania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz obowiązku uiszczania opłaty abonamentowej prowadzi operator wyznaczony w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 roku – Prawo pocztowe (tj. Dz. U. z 2020 r., poz. 1041 ze zm.). Obowiązek posiadania dowodu rejestracji odbiornika RTV należy więc odnosić do obowiązku rejestracji, a nie jako przesłankę obowiązku uiszczania opłaty abonamentowej. Ten drugi obowiązek istnieje bowiem niezależnie od posiadania dowodu ich rejestracji. Tożsame wnioski wypływają z wyroku NSA z dnia 1 czerwca 2016 r. sygn. akt II GSK 913/15.
Obowiązek nadania nowego numeru identyfikacyjnego i powiadomienia użytkownika nie ma wpływu na wynikające skutki z faktu uprzedniego zarejestrowania odbiornika RTV.
Skarżący w skardze podnosi, iż dokument o nadaniu numeru abonenta pochodzi z systemu elektronicznego PP SA, bez załączenia doń dowodu wysłania i odbioru przesyłki. Sąd stwierdza, iż powyższe okoliczności nie mają wpływu na istnienie obowiązku oraz na jego wymagalność.
W przekonaniu Sądu organ prawidłowo uznał, iż nie należy przypisywać nadaniu numeru identyfikacyjnego i powiadomieniu zobowiązanego inne skutki aniżeli te, które wprost określone zostały w cytowanym powyżej rozporządzeniu z dnia 25 września 2007r., a więc utrata mocy dowodowej dotychczasowych imiennych książeczek opłat abonamentowych. Użyte w § 5 ust. 2 rozporządzenia z dnia 25 września 2007 roku wyrażenie "powiadomienie" oznacza, że przesłanie zawiadomienia w zwykłej przesyłce listowej, bez potwierdzenia odbioru na prawidłowy adres strony, czyniło zadość wymogom określonym w § 5 ust. 2 rozporządzenia. Ustawodawca nie określił bowiem żadnej szczególnej formy tego powiadomienia, zastrzegł jedynie, aby odpowiadało ono wzorowi określonemu w załączniku nr 2 do rozporządzenia. Z powyższej regulacji wynika, że dla skuteczności nadania numeru identyfikacji nie jest konieczne legitymowanie się przez operatora zwrotnym potwierdzeniem odbioru takiego powiadomienia.
W aktach sprawy znajduje się duplikat zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkowników odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych z dnia [...] roku. Nie dołączono do powyższego duplikatu dowodu wysłania (choćby kopi koperty). Z uwagi na podniesione powyżej argumenty, ta okoliczność nie ma znaczenia dla przyjęcia, czy w sprawie istniał, czy też nie obowiązek Skarżącego do uiszczenia opłaty. Dla oceny tej okoliczności istotnym jest, że Skarżący dokonał rejestracji odbiornika RTV.
Neutralny dla powyższej konstatacji o istnieniu obowiązku Skarżącego do uiszczenia opłaty pozostaje również okoliczność dokonania aktualizacji danych Skarżącego. Wbrew zarzutom Skarżącego, zgodnie z którymi wierzyciel nie jest w stanie wskazać na czym polegała rzekoma aktualizacja danych abonenta, Sąd podkreśla, że na podstawie art. 7 ust. 1a u.o.a. operator wyznaczony jest uprawniony do otrzymywania danych z rejestru Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności (PESEL) na zasadach określonych w ustawie z dnia 24 września 2010 roku o ewidencji ludności (tj. Dz. U. z 2019 r., poz. 1397 ze zm.). W konsekwencji wierzyciel uprawniony jest do weryfikowania lub uzupełniania kategorii danych w posiadanej bazie abonentów w zakresie: imienia, nazwiska, adresu miejsca zamieszkania, numeru PESEL, daty urodzenia w celu realizacji obowiązków ustawowych nałożonych na operatora wyznaczonego. Dokonana przez wierzyciela aktualizacja danych Skarżącego nie wpływa w żadnej mierze na istnienie obowiązku oraz na jego wymagalność.
Wbrew zarzutom skargi uzasadnienie zaskarżonego postanowienia organu z dnia zawiera przedstawienie stanu faktycznego sprawy oraz wyjaśnia w sposób szczegółowy i kompletny podstawę prawną poprzez analizę zastosowanych w sprawie norm prawnych.
Odnosząc się do zgłoszonych w skardze na zasadzie art. 106 p.p.s.a. wniosków dowodowych, Sąd zauważa, iż celem postępowania dowodowego, o którym mowa w art. 106 § 3 p.p.s.a. nie jest ponowne ustalenie stanu faktycznego sprawy administracyjnej, ale ocena czy właściwie w sprawie organy ustaliły ten stan zgodnie z regułami obowiązującymi w procedurze administracyjnej, a następnie czy prawidłowo zastosowały przepis prawa do poczynionych ustaleń. Zgłoszone przez Skarżącego wnioski dotyczące przeprowadzenia dowodu z ekspertyzy grafologicznej, z oświadczenia Skarżącego, z systemu ewidencji elektronicznej, z oryginałów wszystkich dokumentów dotyczących zarejestrowania/wyrejestrowania odbiorników RTV, z oryginałów potwierdzeń nadania oraz doręczenia i wygenerowania elektronicznie zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, są w przekonaniu Sądu nieprzydatne dla stwierdzenia istnienia obowiązku czy też jego wymagalności i jako takie nie mogą się przyczynić do wyjaśnienia istotnych wątpliwości, co jest wymogiem art. 106 § 3 p.p.s.a. Skarżący we wniosku nie wyjaśnił w jaki sposób okoliczności, które miałyby być wykazane wnioskowanymi dowodami, wpłynęłyby na ustalenia poczynione przez organ.
Z uwagi na powyższe Sąd stwierdza, że organ prawidłowo uznał wniesiony przez Skarżącego zarzut nieistnienia obowiązku oraz zarzut braku wymagalności za nieuzasadnione.
Odnosząc się do zawartego w odpowiedzi na skargę żądania organu zasądzenia na jego rzecz kosztów postępowania, Sąd stwierdza, że przepisu ustawy p.p.s.a. nie dają podstaw do uwzględnienia tego żądania. Zgodnie z art. 200 p.p.s.a. w razie uwzględnienia skargi zwrot kosztów postępowania przysługuje skarżącemu; brak natomiast podstawy prawnej do zasądzenia kosztów postępowania na rzecz organu w przypadku oddalenia skargi.
Sąd stwierdził, iż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa w sposób opisany w art. 145 § 1 p.p.s.a. a zatem skargę w oparciu o art. 151 tej ustawy oddalił.