II GZ 336/21

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Mirosław Trzecki po rozpoznaniu w dniu 19 października 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia K.R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 lutego 2021 r. sygn. akt VI SA/Wa 2544/20 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi K.R. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie powołania na stanowisko komornika sądowego postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE W skardze do Sądu na decyzję Ministra Sprawiedliwości z [...] września 2020 r. w przedmiocie powołania na stanowisko komornika sądowego K.R. (dalej "skarżący") wniósł m.in. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Podał, że K.Ł.D. powołany na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym [...] w [...] z siedzibą w [...] po komorniku sądowym B.M., stosownie do postanowienia art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych (Dz. U. z 2020r., poz. 121 ze zm., dalej "u.k.s.") zobowiązany jest do objęcia w terminie jednego miesiąca kancelarii i zawiadomienia o tym organu. K.D. został wezwany do objęcia w terminie miesiąca – kancelarii po komorniku sądowym B.M.. Skarżący podniósł, że sprawował zastępstwo po B.M., stosownie do zarządzenia Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] z [...] czerwca 2019 r., na mocy którego zostało mu takie zastępstwo powierzone od 1 lipca 2019 r. do odwołania. Wskazał, że objęcie stanowiska po odwołanym komorniku – B.M. przed rozstrzygnięciem skargi na ww. decyzję spowoduje uniemożliwienie przeniesienia skarżącego na stanowisko po odwołanym komorniku, w przypadku uchylenia przez Sąd zaskarżonej decyzji, ponieważ to stanowisko będzie już obsadzone. Postanowieniem z 10 lutego 2021 r., sygn. akt VI SA/Wa 2544/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił K.R. wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Sąd stwierdził, że powołane przez skarżącego okoliczności przeczą regule bezpośredniości, jaka przypisywana jest skutkom wykonania zaskarżonej decyzji, rozważanym w kontekście art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej "p.p.s.a."). Powołane przez skarżącego skutki – tj. brak możliwości przeniesienia strony na stanowisko po B.M. z uwagi na jego obsadzenie – nastąpią nie bezpośrednio wskutek wykonania zaskarżonej decyzji, ale po uprzednim ziszczeniu się innych uwarunkowań, które nie pozostają w takim związku z wykonaniem tej decyzji i które wcale ziścić się nie muszą. W przypadku zaś nawet uwzględnienia skargi skarżącego i prawomocnego uchylenia zaskarżonej decyzji, a nadto ziszczenia się wspomnianych powyżej warunków, skutki wywołane jej wykonywaniem nie są w ocenie Sądu nieodwracalne i nie pociągają za sobą niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody. Zdaniem Sądu, za udzieleniem ochrony tymczasowej nie przemawia również okoliczność pozostawania przez skarżącego zastępcą po komorniku sądowym B.M.. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zarzucił naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. Wskazał m.in., że zaskarżone postanowienie zostało wydane 9 dni po przekazaniu kancelarii komorniczej nr [...] po odwołanym Komorniku Sądowym B.M. nowo wybranemu komornikowi. W piśmie z [...] marca 2021 r. K.D. wyraził swoje stanowisko w sprawie. Wskazał, że skarżący działał jako kurator kancelarii od 1 lipca 2019 r. do 1 lutego 2021 r., kiedy doszło do przekazania kancelarii. W piśmie z [...] kwietnia 2021 r. pracownicy Kancelarii Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym [...] w [...] z siedzibą w [...] K.D. zwrócili się do Sądu o przyjęcie ich stanowiska w sprawie i powołując się na poprawiającą się sytuację finansową zarówno kancelarii, jak również własną, wyrazili swoje poparcie dla powołania K.D. na komornika sądowego w opisanej powyżej kancelarii. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, lecz z innych przyczyn niż wskazano w jego uzasadnieniu. Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1 tego przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jak zatem wynika z treści cytowanego przepisu, przesłankami do wstrzymania wykonania decyzji przez sąd są niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, przy czym zaznaczyć należy, że szkoda nie musi mieć charakteru materialnego, natomiast trudne do odwrócenia skutki to skutki faktyczne lub prawne, które raz zaistniałe spowodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, a powrót do stanu poprzedniego może nie nastąpić lub nastąpić po długim czasie czy przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. W sytuacji gdy decyzja została już wykonana, wniosek o wstrzymanie jej wykonania staje się bezprzedmiotowy. Skoro bowiem postanowienie sądu ma uchronić stronę przed skutkami wykonania decyzji, to jej wykonanie niweczy cel zastosowania instytucji przewidzianej w art. 61 § 3 p.p.s.a. (por. postanowienia NSA z: 9 czerwca 2010 r., I OZ 410/10, 6 września 2011 r., I OZ 625/11; T. Woś [w:] H. Knysiak-Sudyka, M. Romańska, T. Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. VI, Warszawa 2016, art. 61). Innymi słowy należy stwierdzić, że aby dana okoliczność stanowiła podstawę udzielenia ochrony tymczasowej, musi mieć ona charakter hipotetyczny, czyli być niezrealizowana. Z pism procesowych zarówno skarżącego, jak również K.D. wynika, że w dniu wydania zaskarżonego postanowienia skutek decyzji Ministra Sprawiedliwości już nastąpił, ponieważ K.D. objął już kancelarię komorniczą. Powyższa okoliczność przesądzała o tym, że nie było podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego o udzielenie ochrony tymczasowej, a wniosek o jej udzielenie był bezprzedmiotowy. Wobec braku przepisów uprawiających sąd do odrzucenia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji bądź do umorzenia postępowania w jego przedmiocie, w zaistniałym przypadku należało wniosek taki oddalić (por. np. postanowienie NSA z: 18 marca 2021 r., sygn. akt II GSK 267/21; z 29 stycznia 2020 r., sygn. akt II GSK 5/20). W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu pomimo błędnego uzasadnienia i na podstawie art. 184 in fine p.p.s.a. w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.