II OSK 2939/17

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej P. B. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 30 sierpnia 2017 r. sygn. akt IV SA/Wr 336/17 odrzucającego skargę P. B. na rozstrzygnięcie Dyrektora Zespołu Opieki Zdrowotnej w K. z dnia [...] maja 2017 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postępowania konkursowego postanawia: oddalić skargę kasacyjną UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 30 sierpnia 2017 r. sygn. akt IV SA/Wr 336/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę P. B. na rozstrzygnięcie Dyrektora Zespołu Opieki Zdrowotnej w K. z dnia [...] maja 2017 r., w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postępowania konkursowego. Postanowienie to zapadło w następującym stanie sprawy: Pismem z dnia 7 czerwca 2017 r. skarżący wniósł skargę, na wskazane wyżej rozstrzygnięcie z dnia [...] maja 2017 r. w sprawie postępowania konkursowego na stanowisko ordynatora Oddziału Chorób Wewnętrznych Zespołu Opieki Zdrowotnej w K. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Zespołu Opieki Zdrowotnej w K. wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie o jej oddalenie w całości. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wniesiona skarga podlegała odrzuceniu jako niedopuszczalna na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej dalej "p.p.s.a.". W uzasadnieniu Sąd wyjaśnił, że w jego ocenie rozstrzygnięcie z dnia [...] maja 2017 r. wydane na podstawie ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (tj. Dz.U. z 2013 r., poz. 217), i rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 6 lutego 2012 r. w sprawie sposobu przeprowadzenia konkursu na niektóre stanowiska kierownicze w podmiocie leczniczym niebędącym przedsiębiorcą (Dz.U. z 2012 r., poz. 182), mieści się w katalogu spraw wskazanych przez ustawodawcę w art. 3 § 2 .p.p.s.a., co zresztą nie stanowi przedmiotu sporu. Dalej wskazał, że w tej sytuacji należy przejść do zbadania czy wymogi z art. 52 p.p.s.a. zostały zachowane. Powołując się na normy art. 52 § 2 i 3 p.p.s.a. Sąd wskazał, że ustawodawca uzależnił dopuszczalność skargi do sądu administracyjnego – w zależności od rodzaju skarżonego działania organu administracji publicznej – od wyczerpania przysługujących stronie środków zaskarżenia, bądź wezwania właściwego organu do usunięcia naruszenia prawa. Dalej Sąd podniósł, że w rozpoznawanej sprawie przedmiotem wniesionej skargi jest rozstrzygnięcie Dyrektora Zespołu Opieki Zdrowotnej o odmowie stwierdzenia nieważności konkursu na stanowisko ordynatora Oddziału Chorób Wewnętrznych z dnia [...] maja 2017 r. W świetle § 15 pkt 3 rozporządzenia właściwy podmiot powiadamia pisemnie o wynikach konkursu kandydatów biorących udział w konkursie w terminie 14 dni od dnia ostatniego posiedzenia komisji konkursowej. Konkurs na stanowisko zakończony został w dniu 31 marca 2017 r. W dniu [...] kwietnia 2017 r. skarżący zgodnie z § 8 pkt 2 rozporządzenia złożył wniosek o stwierdzenie nieważności postępowania konkursowego. Wniosek ten został rozstrzygnięty odmownie w dniu [...] maja 2017 r., o czym skarżący został poinformowany w dniu 15 maja 2017 r., co oznacza, że ten dzień uznać należy za moment, od którego zaczynał biec, wskazany w art. 52 § 3 p.p.s.a. czternastodniowy termin do wezwania na piśmie właściwego organu do usunięcia naruszenia prawa. Jak wynika jednak z akt administracyjnych, a także ze skargi, odpowiedzi na nią, skarżący nie wezwał Dyrektora Zespołu Opieki Zdrowotnej do usunięcia naruszenia prawa, lecz z pominięciem tego środka złożył, za pośrednictwem tego organu, skargę do sądu administracyjnego. Za takie wezwanie, zdaniem Sądu, nie może być uznane wezwanie z dnia 28 kwietnia 2017 r., gdyż zostało ono wniesione przed rozstrzygnięciem Dyrektora z dnia [...] maja 2017 r., będącym przedmiotem zaskarżenia. Końcowo Sąd wyjaśnił, że jednym z celów regulacji przewidzianej w art. 52 p.p.s.a. jest to, aby poprzez konieczność wyczerpania środków zaskarżenia przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego, dać organom administracji możliwość rozstrzygnięcia sprawy w postępowaniu administracyjnym bez potrzeby uruchamiania sądowej kontroli aktów administracyjnych. Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa zawarte w skardze do sądu, tego celu nie realizuje, przez co nie może być uznane za wyczerpanie środków zaskarżenia przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego. Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia wywiódł skarżący kwestionując go w całości. Orzeczeniu temu zarzucono: na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania – art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. w zw. z art. 52 § 3 p.p.s.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie, mające istotny wpływ na wynik sprawy i skutkujące odrzuceniem skargi z powołaniem się na brak wyczerpania środków zaskarżenia, w sytuacji gdy skarżący prawidłowo wezwał Dyrektora Zespołu Opieki Zdrowotnej w K. w dniu 28 kwietnia 2017 r. do usunięcia naruszenia prawa; Mając na uwadze powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu skarżący wskazał, iż prawidłowo w dniu 28 kwietnia 2017 r. – w terminie 14 dni od daty doręczenia Dyrektorowi Zespołu Opieki Zdrowotnej w K. swojego wniosku o stwierdzenie nieważności, złożył wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Termin ten należało bowiem liczyć od daty otrzymania pisemnego powiadomienia Dyrektora ZOZ w K. o wynikach konkursu, co miało miejsce "w dniu 21 kwietnia". Takie stanowisko wyraził bowiem WSA w Łodzi w postanowieniu z dnia 21 kwietnia 2015 r. III SA/Łd 154/15. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Zespołu Opieki Zdrowotnej w K. wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej oraz zasądzenie od skarżącego na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Jednocześnie organ wniósł o przeprowadzenie rozprawy, stosownie do art. 182 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do normy art. 183 § 1 zdanie pierwsze p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W związku z tym, że Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w tej sprawie zaistnienia przesłanek nieważności postępowania, to rozpoznał sprawę w granicach zakreślonych podniesionymi podstawami kasacyjnymi. Jednakże wywiedziona w tej sprawie skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie. W niniejszej sprawie skarga P. B. została odrzucona jako niedopuszczalna, z powodu niewezwania organu do usunięcia naruszenia prawa. Z powyższym stanowiskiem nie zgadza się skarżący podnosząc, że wniósł wezwanie do usunięcia naruszenia prawa w sposób prawidłowy, tj. w terminie 14 dni od daty doręczenia Dyrektorowi Zespołu Opieki Zdrowotnej w K. swojego wniosku o stwierdzenie nieważności. Skarżący nie podzielił przy tym stanowiska Sądu, że termin do wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa rozpoczął swój bieg od dnia 15 maja 2017 r. A zatem problem w tej sprawie sprowadza się do oceny od jakiego momentu swój bieg rozpoczyna czternastodniowy termin o którym mowa w art. 52 § 3 p.p.s.a. w brzmieniu mającym w tej sprawie zastosowanie, tj. w brzmieniu sprzed zmiany dokonanej ustawą z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw, Dz.U. z 2017 r., poz. 935 (porównaj: przepis przejściowy zawarty w art. 17 ust. 2 ww. ustawy). Zgodnie z treścią tego przepisu jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa. Przytoczony przepis stanowi jednoznacznie, że przedmiotowy czternastodniowy termin biegnie od momentu, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. Przy czym wyjaśnić należy, że analiza przepisów dotyczących postępowania konkursowego na niektóre stanowiska kierownicze w podmiocie leczniczym niebędącym przedsiębiorcą prowadzi do wniosku, że rozstrzygnięciem które może podlegać kontroli sądów administracyjnych jest stanowisko właściwego podmiotu zajęte w przedmiocie wniosku o stwierdzenie nieważności postępowania konkursowego. § 8 ust. 2 rozporządzenia z dnia 6 lutego 2012 r. wskazuje, że stwierdzenie nieważności postępowania konkursowego następuje wyłącznie na wniosek, który zgłasza się do właściwego podmiotu nie później niż w terminie 14 dni od dnia wybrania przez komisję konkursową kandydata na stanowisko objęte konkursem. Natomiast § 3 tej normy wskazuje skutki stwierdzenia nieważności postępowania konkursowego – komisja konkursowa ulega rozwiązaniu, a właściwy podmiot powołuje nową komisję konkursową; ponowne wszczęcie konkursu następuje w terminie 2 miesięcy od dnia stwierdzenia nieważności postępowania konkursowego. A zatem rozstrzygnięcie w przedmiocie wniosku o którym mowa w § 8 ust. 2 ww. rozporządzenia ma charakter rozstrzygnięcia ostatecznego i jako takie może podlegać zaskarżeniu do sądu administracyjnego. W tej sytuacji termin do wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa rozpoczyna swój bieg od momentu w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności, a więc w tej sprawie od dnia 15 maja 2017 r., kiedy to skarżący otrzymał odpowiedź (pismo z dnia [...] maja 2017 r.) na swój wniosek z dnia 12 kwietnia 2017 r. o stwierdzenie nieważności przedmiotowego postępowania konkursowego, gdzie wskazano, iż nie uwzględniono wniosku i utrzymano wybór na ordynatora Oddziału Chorób Wewnętrznych ZOZ w K. lek. med. W. B., wybraną przez Komisję konkursową w dniu 31 marca 2017 r. W tej sytuacji rację ma Sąd pierwszej instancji, że pismo z dnia 28 kwietnia 2017 r. zatytułowane "wezwanie do usunięcia naruszenia prawa" nie stanowi o wyczerpaniu środków zaskarżenia, gdyż zostało ono złożone jeszcze przed podjęciem aktu przez Dyrektora Zespołu Opieki Zdrowotnej w K. Zaś wniesienie skargi do sądu bez wyczerpania środków zaskarżenia musiało skutkować jej odrzuceniem na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Przedstawiona w skardze kasacyjnej argumentacja wskazująca na odmienny sposób interpretacji przywołanych wyżej przepisów poparta stanowiskiem zawartym w postanowieniu WSA w Łodzi z dnia 21 kwietnia 2015 r. sygn. akt III SA/Łd 154/15, w okolicznościach rozpoznawanej sprawy, nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim stanowisko wyrażone w ww. postanowieniu dotyczyło odmiennego stanu faktycznego, gdyż przedmiotem zaskarżenia w tejże wskazywanej sprawie było rozstrzygnięcie Komisji konkursowej o wyborze kandydata na stanowisko ordynatora, zaś w tej sprawie przedmiotem rozstrzygania jest odmowa stwierdzenia nieważności postępowania konkursowego, a więc pogląd prawny tam zawarty nie ma jakiegokolwiek odniesienia do przedmiotowej sprawy, niezależnie od tego, iż postanowienie WSA w Łodzi nie było poddane ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, stąd też niemożliwa jest jego ocena poza postępowaniem kasacyjnym. Z powyższych przyczyn zarzut skargi kasacyjnej naruszenia art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 52 § 3 p.p.s.a. nie mógł zostać uznany za usprawiedliwiony. Sąd nie uwzględnił wniosku organu o przeprowadzenie rozprawy, gdyż nie uznał tego za konieczne. Norma art. 182 § 1 p.p.s.a. stanowi, że Naczelny Sąd Administracyjny może rozpoznać na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego kończącego postępowanie w sprawie. Z powyższych względów, na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.