VIII P 447/17
Sądy powszechne2018-12-10
Sygnatura
VIII P 447/17
Data orzeczenia
2018-12-10
Rodzaj
REASONS
Sędziowie
Anna Bulanda
Treść orzeczenia
<p>Sygn. akt VIII P 447/17</p>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Powódka <span class="anon-block">E. Ś.</span> domagała się w niniejszej sprawie uznania wypowiedzenia umowy o pracę za bezskuteczne, a także zasądzenia na jej rzecz kosztów procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu swojego stanowiska powódka argumentowała, iż przyczyny wypowiedzenia umowy o pracę wskazane przez pracodawcę były niekonkretne i nie uzasadniały rozwiązania umowy o pracę (pozew – k. 3-4).</p>
<p>W odpowiedzi na pozew pozwany <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powódki na rzecz pozwanego kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Pozwany argumentował, iż przyczyny wypowiedzenia umowy o pracę były w pełni uzasadnione i znajdowały odzwierciedlenie w zaistniałych okolicznościach faktycznych (odpowiedź na pozew – k. 20-35).</p>
<p>W piśmie z dnia 15 czerwca 2018 r. powódka zmodyfikowała powództwo wnosząc o zasądzenie od pozwanego na jej rzecz odszkodowania w wysokości trzymiesięcznego wynagrodzenia (tj. kwoty 9600 zł) wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie z tytułu naruszenia przepisów o wypowiadaniu umów o pracę (pismo – k. 183).</p>
<p>W piśmie z dnia 6 listopada 2018 r. pełnomocnik pozwanego złożył spis kosztów wnosząc o zasądzenie na rzecz pozwanego kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz kosztów dojazdu pełnomocnika na rozprawy w dniach: 24 października 2017 r., 20 lutego 2018 r., 15 czerwca 2018 r., 26 listopada 2018 r. – łącznie w kwocie 3.797,88 zł (pismo – k. 194-195).</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd ustalił następujący stan faktyczny:</strong>
</p>
<p>
<span class="anon-block">E. Ś.</span> była zatrudniona w <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> na podstawie kolejno zawieranych umów o pracę na czas określony od dnia 16 września 2013 r. do dnia 31 października 2014 r., zaś od dnia 1 listopada 2014 r. na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony na stanowisku specjalisty do spraw obsługi pacjenta.</p>
<p>(umowy o pracę – k. 1, 16,18 akta osobowe, część B)</p>
<p>
<span class="anon-block">E. Ś.</span> pracując w dziale telefonicznej opieki nad pacjentem zajmowała się kontaktem z pacjentami korzystającymi ze sprzętu medycznego. Pracodawca na początku każdego roku kalendarzowego ustalał cele premiowe do zrealizowania. W ramach swoich zadań premiowych <span class="anon-block">E. Ś.</span> była odpowiedzialna za sprzedaż – zdobywanie pacjentów konkurencji (stanowiło to 80% wartości celów premiowych). <span class="anon-block">E. Ś.</span> miała za zadanie zapoznawać pacjentów z ofertą pracodawcy. Drugim celem było zdobywanie/kierowanie pacjentów do sieci dystrybucji (sklepy). Odbiór w jednym ze sklepów (w <span class="anon-block">W.</span> lub w <span class="anon-block">K.</span>) był premiowany. Kolejnym celem premiowym było zadowolenie pacjentów (utrzymanie pacjenta), aby nadal używali sprzętu <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> – m.in. poprzez odpowiedni dobór sprzętu. <span class="anon-block">E. Ś.</span> skorygowano cel indywidualny ze względu na jej krótszy wymiar czasu pracy zakładając, iż ma zdobyć 135 pacjentów. <span class="anon-block">E. Ś.</span> zdobyła 75 pacjentów co stanowiło najgorszy wynik w zespole. Część pracowników przekroczyła zakładane minimalne cele. Drugi cel także nie został przez nią osiągnięty – zdobyła 35 pacjentów do sieci sklepów.</p>
<p>(zeznania świadków: <span class="anon-block">A. N.</span> – k. 133-135, <span class="anon-block">K. M.</span> – k. 156v-157, <span class="anon-block">E. S.</span> – k. 176-177, zeznania reprezentanta pozwanego <span class="anon-block">H. N.</span> – k. 198-199)</p>
<p>
<span class="anon-block">E. Ś.</span> przydzielono obszar o znacznym potencjale sprzedażowym (województwo <span class="anon-block"> (...)</span>). Nie powinna napotkać problemów ze zrealizowaniem założonych celów. Niektórzy z pracowników przekraczali zakładane cele, zaś niektórym brakowało jedynie 2-3 pacjentów do osiągnięcia oczekiwanego wyniku.</p>
<p>(zeznania świadków: <span class="anon-block">A. N.</span> – k. 133-135, <span class="anon-block">E. S.</span> – k. 176-177)</p>
<p>Przełożeni <span class="anon-block">E. Ś.</span> zwracali jej uwagę na pogarszające się wyniki. <span class="anon-block">E. Ś.</span> nie wykazywała zaangażowania w poprawę wyników. Nie była zainteresowana osiąganiem celów.</p>
<p>(zeznania świadka <span class="anon-block">A. N.</span> – k. 133-135)</p>
<p>Do pracy <span class="anon-block">E. Ś.</span> były zgłaszane zastrzeżenia. Dotyczyły one różnych kwestii, m.in. niepoprawnej weryfikacji pacjentów i umieszczania zbyt lakonicznych komentarzy w systemie. W opisie powinno znaleźć się jak najwięcej szczegółów rozmowy z pacjentem. Komentarze miały kluczowe znaczenie dla dalszej pracy. W komentarzach sporządzanych przez <span class="anon-block">E. Ś.</span> znajdowało się niewiele informacji, były one niepełne. Często bywało, iż brakowało konkretnej informacji jakiego sprzętu używa pacjent. W konsekwencji pracownik zajmujący się sprzedażą musiał ponownie weryfikować danego pacjenta.</p>
<p>(zeznania świadków: <span class="anon-block">K. M.</span> – k. 156v-157, <span class="anon-block">A. N.</span> – k. 133-135, <span class="anon-block">E. S.</span> – k. 176-177, <span class="anon-block">M. W.</span> – k. 177-178, zeznania reprezentanta pozwanego <span class="anon-block">H. N.</span> – k. 198-199, zasady rozliczania pacjentów – k. 53-54, standardy obsługi klienta – k. 93-96)</p>
<p>Jakość rozmów <span class="anon-block">E. Ś.</span> z pacjentami nie była zadowalająca. Rozmowy miały oschły, pozbawiony empatii charakter. Przebiegały w sposób automatyczny, wyuczony. W tym zakresie pomimo upomnień przełożeni nie zauważyli poprawy.</p>
<p>(zeznania świadków: <span class="anon-block">A. N.</span> – k. 133-135, <span class="anon-block">K. M.</span> – k. 156v-157, <span class="anon-block">E. S.</span> – k. 176-177, zeznania reprezentanta pozwanego <span class="anon-block">H. N.</span> – k. 198-199)</p>
<p>
<span class="anon-block">E. Ś.</span> zajmowała się kontaktami z pacjentami na terenie działania regionalnego przedstawiciela medycznego <span class="anon-block">A. M.</span>, która zgłaszała uwagi odnośnie pracy <span class="anon-block">E. Ś.</span>. Uwagi dotyczyły kluczowych aspektów – sposobu rozmowy z pacjentem i braku pozyskania dokładnych informacji. Informacje umieszczane przez <span class="anon-block">E. Ś.</span> w systemie były lakoniczne i nie pomagały w ocenie sytuacji. Często <span class="anon-block">A. M.</span> musiała ponownie kontaktować się z pacjentem. Praca <span class="anon-block">E. Ś.</span> negatywnie wpływała na osiągane przez <span class="anon-block">A. M.</span> wyniki.</p>
<p>(zeznania świadka <span class="anon-block">A. M.</span> – k. 175-176)</p>
<p>W trakcie długich weekendów i w okresie świątecznym wyznaczeni pracownicy musieli wykonywać pracę podczas dyżurów. Pomiędzy <span class="anon-block">E. Ś.</span> a pozostałymi członkami zespołu dochodziło do starć, bowiem powódka zawsze chciała mieć wolne w tym czasie. W sytuacji, w której została wyznaczona na dyżur nie stawiła się i przedstawiła pracodawcy zwolnienie lekarskie.</p>
<p>(zeznania świadków: <span class="anon-block">A. N.</span> – k. 133-135, <span class="anon-block">K. M.</span> – k. 156v-157, <span class="anon-block">M. W.</span> – k. 177-178, zeznania reprezentanta pozwanego <span class="anon-block">H. N.</span> – k. 198-199)</p>
<p>
<span class="anon-block">E. Ś.</span> niewłaściwie wykonywała polecenia dotyczące raportu w sprawie zaplanowania czasu pracy. <span class="anon-block">E. Ś.</span> przesłała raport niepoprawnie wypełniony. Podczas spotkania ustalono jak ma go wypełnić, jednakże nie zastosowała się do tych zaleceń.</p>
<p>(zeznania świadka <span class="anon-block">A. N.</span> – k. 133-135)</p>
<p>Oświadczeniem z dnia 24 kwietnia 2017 r. pracodawca rozwiązał z <span class="anon-block">E. Ś.</span> stosunek pracy z zachowaniem trzymiesięcznego okresu wypowiedzenia, który upływał z dniem 31 lipca 2017 r. Jako przyczyny tej decyzji pracodawca wskazał:</p>
<p>1.
brak osiągnięcia przez pracownika zakładanych i wymaganych przez pracodawcę rocznych wyników ilościowo-jakościowych, przy uwzględnieniu faktu ich dostosowania tj. proporcjonalnego zmniejszenia z uwagi na wymiar czasu pracy pracownika wynikający z jego niepełnosprawności, które to wyniki są obiektywnie możliwe do spełnienia,</p>
<p>a)
brak realizacji przez pracownika zakładanego poziomu konwersacji: wynik pracownika w postaci 75 pacjentów przy zakładanym poziomie 115 – realizacja 65% wymaganego poziomu,</p>
<p>b)
brak realizacji przez pracownika zakładanego poziomu <span class="anon-block">(...)</span> do <span class="anon-block">(...)</span>: wynik pracownika w postaci 35 pacjentów przy zakładanym poziomie 41 pacjentów – realizacja 85% wymaganego poziomu,</p>
<p>2.
utratę zaufania do pracownika uniemożliwiającą jego dalsze zatrudnienie, spowodowaną dokonywaniem przez pracownika zamiany dyżurów w ostatniej chwili, co skutkowało destabilizacją i problemami pracodawcy z zapewnieniem obsady stanowisk pracy oraz stanem niepewności pracodawcy co do kwestii stawiennictwa i obecności w pracy pracownika zgodnie z zaplanowanym harmonogramem i grafikiem pracy,</p>
<p>3.
niewłaściwe wykonywanie powierzonych pracownikowi obowiązków pracowniczych dotyczących rozmów pracownika z pacjentami, polegające na:</p>
<p>a) jakości rozmów pracownika z pacjentami, która jest poniżej oczekiwań, wyrażającej się m.in. w:</p>
<p>- udzielaniu pacjentom zdawkowych i niewłaściwych porad,</p>
<p>- nieudzielaniu potrzebnych pacjentom informacji,</p>
<p>- niesłuchaniu tego co mówi pacjent,</p>
<p>- używaniu oschłego tonu głosu, brakiem kreatywności i sympatycznego podejścia do pacjenta,</p>
<p>c)
nienależytym wypełnianiu przez pracownika poleceń służbowych wydawanych przez pracodawcę,</p>
<p>d)
jawnym okazywaniu przez pracownika niechęci do pozostawania na dyżurze w okresach świątecznych,</p>
<p>e)
odmawianiu wysłania przez pracownika raportu w oczekiwanej przez pracodawcę formie, stosowanej powszechnie przez pozostałych pracowników,</p>
<p>f)
popełnianiu błędów w raportowaniu (m.in. brak zaznaczania konkurencji przy weryfikacji nowo operowanego pacjenta).</p>
<p>(wypowiedzenie – k. 6)</p>
<p>Ustalenia faktyczne w niniejszej sprawie Sąd poczynił w oparciu o wskazane wyżej dokumenty, w tym akta osobowe powódki, a także zeznania przywołanych wyżej świadków oraz zeznania stron.</p>
<p>Sąd uznał za wiarygodne dowody z dokumentów, gdyż nie były one kwestionowane przez strony i nie budziły wątpliwości Sądu w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego.</p>
<p>W przekonaniu Sądu zeznania świadków były logiczne, spójne i rzeczowe. Relacja świadków na temat okoliczności niniejszej sprawy w przeważającej mierze była zgodna i korespondowała z pozostałym zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym. W istocie zarówno świadkowie jak i strona pozwana w sposób nieodmienny przedstawili fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, w szczególności charakter wykonywanych przez powódkę zadań oraz jakość świadczonej pracy, a także stopień realizacji celów przez powódkę.</p>
<p>Przy ustalaniu stanu faktycznego Sąd pominął zeznania <span class="anon-block">A. D.</span>, gdyż okazały się nieprzydatne dla rozstrzygnięcia sprawy.</p>
<p>Sąd nie dał wiary zeznaniom powódki, ponieważ w znacznej części nie korespondowały z pozostałym materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie. Powódka w swoich zeznaniach starała się zmarginalizować znaczenie zastrzeżeń kierowanych pod jej adresem.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie.</p>
<p>Stosownie do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 45;art. 45 § 1)">art. 45 § 1 k.p.</a> w razie ustalenia, że wypowiedzenie umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony jest nieuzasadnione lub narusza przepisy o wypowiadaniu umów o pracę, sąd pracy - stosownie do żądania pracownika - orzeka o bezskuteczności wypowiedzenia, a jeżeli umowa uległa już rozwiązaniu - o przywróceniu pracownika do pracy na poprzednich warunkach albo o odszkodowaniu.</p>
<p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 30;art. 30 § 4)">art. 30 § 4 k.p.</a> w oświadczeniu pracodawcy o wypowiedzeniu umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony lub o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia powinna być wskazana przyczyna uzasadniająca wypowiedzenie lub rozwiązanie umowy.</p>
<p>Z oświadczenia pracodawcy powinno wynikać w sposób niebudzący wątpliwości, jaka okoliczność usprawiedliwia rozwiązanie z nim stosunku pracy. Ocena przyczyny podanej w oświadczeniu pracodawcy o rozwiązaniu umowy o pracę pod względem jej konkretyzacji - a także rzeczywistości - dokonywana jest z perspektywy adresata oświadczenia pracodawcy, czyli pracownika. To pracownik ma wiedzieć i rozumieć, z jakiego powodu pracodawca rozwiązał z nim umowę o pracę (tak Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 9 marca 2010 r., I PK 175/09).</p>
<p>Ocena zasadności wypowiedzenia zależy od okoliczności każdego indywidualnego przypadku. Gdy przyczyna rozwiązania umowę o pracę jest konkretnie wskazana, wówczas zasadność przyczyny wypowiedzenia musi być oceniana przez pryzmat zaistniałych w konkretnej sytuacji okoliczności. W konsekwencji podane przyczyny wypowiedzenia podlegają weryfikacji w toku postępowania sądowego pod kątem stwierdzenia ich zgodności, bądź niezgodności z rzeczywistością (prawdziwości), a następnie ich zasadności, czyli tego, czy mogły usprawiedliwić wypowiedzenie o pracę konkretnemu pracownikowi (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia z dnia 11 kwietnia 2006 r., I PK 164/05).</p>
<p>Niewątpliwie jedną z okoliczności ocenianych jako uzasadniająca wypowiedzenie umowy pracę jest nieosiąganie określonych przez pracodawcę wyników. Pracodawca ma bowiem prawo w sposób zasadny wypowiedzieć umowę o pracę w sytuacji, gdy pracownik nie osiąga wyników pracy porównywalnych z innymi pracownikami (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 2 października 1998 r., I PRN 69/96).</p>
<p>Jak wynika z utrwalonego orzecznictwa Sądu Najwyższego pracodawca posiada swobodę w doborze pracowników w sposób zapewniający najlepsze wykonywanie zadań (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 2 września 1998 r., I PKN 271/98).</p>
<p>Przyczynami wypowiedzenia powódce umowy o pracę podanymi w wypowiedzeniu były: brak osiągnięcia przez pracownika zakładanych i wymaganych przez pracodawcę wyników, utrata zaufania do pracownika uniemożliwiająca jego dalsze zatrudnienie, a także niewłaściwe wykonywanie powierzonych pracownikowi obowiązków.</p>
<p>Materiał dowodowy zgromadzony w niniejszej sprawie wskazuje, iż sformułowane wobec powódki zarzuty odpowiadały rzeczywistości. <span class="anon-block">E. Ś.</span> faktycznie nie osiągnęła zakładanych wyników. Powódka pomimo proporcjonalnego zmniejszenia zakładanych celów nie była w stanie ich osiągnąć. Powódka nie osiągnęła zarówno celu w postaci zdobycia nowych pacjentów w ciągu roku (obniżony cel indywidualny - 135 pacjentów, zdobyła - 75) jak również celu w postaci przekierowania pacjentów do sieci dystrybucji pracodawcy (cel - 41 pacjentów, zdobyła - 35). <span class="anon-block">E. Ś.</span> uzyskała najniższy wynik w całym zespole. Jednocześnie część pracowników przekroczyła wówczas zakładane cele. Świadkowie zgodnie potwierdzali, iż powódka była pracownikiem o najsłabszych wynikach i najmniejszym wkładzie w realizację całościowego wyniku przez zespół. Zgodnie z zeznaniami bezpośredniej przełożonej powódki - <span class="anon-block">A. E.</span> <span class="anon-block">Ś.</span> co kwartał osiągała coraz gorsze wyniki i była w związku z tym upominana. Jednakże nie przyniosło to poprawy. <span class="anon-block">A. N.</span> zeznała także, iż powódka de facto nie rozumiała istoty zakładanych celów. Nawet przy postulowanym przez powódkę jeszcze dalej idącym obniżeniu celów wyniki osiągnięte przez powódkę nie były zadowalające.</p>
<p>Z zeznań przesłuchanych w niniejszej sprawie świadków również wynika, iż przełożeni i współpracownicy kierowali w stosunku do powódki szereg innych zastrzeżeń. Potwierdziły się zarzuty dotyczące jakości rozmów prowadzonych przez powódkę z pacjentami. W tym zakresie największe niezadowolenie z pracy powódki wyrażała <span class="anon-block">A. M.</span> - regionalny przedstawiciel medyczny. Uwagi dotyczyły kluczowych aspektów, takich jak sposób rozmowy z pacjentem czy nieuzyskiwanie wymaganych danych. Informacje zamieszczane w systemie przez <span class="anon-block">E. Ś.</span> były lakoniczne, co skutkowało koniecznością ponownego skontaktowania się z pacjentem w celu uzupełnienia danych. Powyższe uchybienia wpływały negatywnie na realizację celów regionalnego przedstawiciela. <span class="anon-block">A. M.</span> oceniła <span class="anon-block">E. Ś.</span> jako najsłabszego pracownika zajmującego się kontaktami telefonicznymi z pacjentami, z jakim miała okazję współpracować w całym okresie zatrudnienia (11 lat pracy). Świadek <span class="anon-block">K. M.</span> także wskazała na uchybienia powódki w zakresie sporządzania komentarzy z rozmów przeprowadzonych z pacjentami. Świadek zeznała, iż w komentarzach powódki znajdowało się niewiele informacji i ciężko było z nich cokolwiek wywnioskować. Świadek potwierdziła, że trzeba było weryfikować i uzupełniać komentarze. Świadek <span class="anon-block">M. W.</span> także wskazała, iż komentarze sporządzone przez <span class="anon-block">E. Ś.</span> były niewystarczające, krótkie oraz brakowało w nich istotnych informacji. Podkreślenia wymaga, iż pomimo licznych upomnień komentarze powódki nie uległy poprawie.</p>
<p>Zebrany materiał dowodowy wykazał również, że powódka w okresach świątecznych i trakcie długich weekendów nie była dyspozycyjna. Powódka prezentowała postawę, która prowadziła do sporów w zespole, gdyż zawsze chciała mieć wolne w tym czasie. W momencie, gdy powódka została wyznaczona do odbycia dyżuru - przedstawiła pracodawcy zwolnienie lekarskie.</p>
<p>W świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego stwierdzić trzeba, że pracodawca wymienił konkretne przyczyny podjęcia decyzji o rozwiązaniu z powódką umowy o pracę. W ocenie Sądu w okolicznościach niniejszej sprawy przyczyny wskazane przez pracodawcę stanowiły wystarczającą i uzasadnioną podstawę do rozwiązania umowy o pracę.</p>
<p>O kosztach procesu orzeczono na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 k.p.c.</a> na zasadzie odpowiedzialności za wynik sporu. Stawka minimalna kosztów zastępstwa procesowego została ustalona na podstawie § 9 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (180 zł). Sąd nie uwzględnił jednakże kosztów przejazdów pełnomocnika pozwanego we wnioskowanej wysokości. W ocenie Sądu jako koszty niezbędne należało przyjąć standardowy koszt przejazdu komunikacją publiczną (w tym przypadku bilet PKP TLK na trasie <span class="anon-block">S.</span>-<span class="anon-block">W.</span> kosztuje 74 zł), gdyż tylko w takim zakresie można uznać, że powódka powinna się liczyć z ich poniesieniem.</p>
<p>SSR Anna Bulanda</p>
<p>Zarządzenie: <span class="anon-block">(...)</span>.</p>
</div>