Ppolska.starec← UrzadnikВойти

II Ca 467/18

Sądy powszechne2018-12-18
Sygnatura
II Ca 467/18
Data orzeczenia
2018-12-18
Rodzaj
DECISION

Sędziowie

Aleksandra ŻurawskaJerzy Dydo (PRESIDING_JUDGE)Maciej Ejsmont

Podstawa prawna

Treść orzeczenia

<p> <strong> <!-- -->Sygn. akt II Ca 467/18</strong> </p> <div> <h2>POSTANOWIENIE</h2> <p>Dnia 18 grudnia 2018 r.</p> <p>Sąd Okręgowy w Świdnicy, II Wydział Cywilny Odwoławczy</p> <p>w składzie następującym:</p> <p>Przewodniczący: SSO Jerzy Dydo</p> <p>Sędziowie: SO Aleksandra Żurawska</p> <p> SO <span class="underline"> <!-- -->Maciej Ejsmont</span> </p> <p>Protokolant: Filip Łytko</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2018 r. w Świdnicy</p> <p> <strong> <!-- -->na rozprawie </strong> </p> <p> <strong> <!-- -->sprawy z wniosku <span class="anon-block">H. F.</span> </strong> </p> <p> <strong> <!-- -->przy udziale <span class="anon-block">J. F.</span> </strong> </p> <p> <strong> <!-- -->o podział majątku wspólnego</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->na skutek apelacji wnioskodawcy i uczestniczki </strong> </p> <p> <strong> <!-- -->od postanowienia Sądu Rejonowego w Kłodzku </strong> </p> <p> <strong> <!-- -->z dnia 21 grudnia 2017 r., sygn. akt I Ns 1583/13 </strong> </p> <p>postanawia:</p> <p> <strong> <!-- -->I. zmienić zaskarżone postanowienie w ten sposób, że podwyższyć kwotę z tytułu nakładów z majątku wspólnego na majątek osobisty uczestniczki <span class="anon-block">J. F.</span> ze 144.420 zł do kwoty 194.420 zł (stu dziewięćdziesięciu czterech tysięcy czterystu dwudziestu złotych), a wartość majątku wspólnego ze 147.920 zł do 197.920 zł (stu dziewięćdziesięciu siedmiu tysięcy dziewięciuset dwudziestu złotych) (pkt I.2), a nadto zasądzoną od uczestniczki na rzecz wnioskodawcy kwotę 70.460 zł podwyższyć do 95.460 zł (dziewięćdziesięciu pięciu tysięcy czterystu sześćdziesięciu złotych) z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się postanowienia do dnia zapłaty (pkt III); </strong> </p> <p> <strong> <!-- -->II. oddalić dalej idącą apelację wnioskodawcy oraz w całości apelację uczestniczki;</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->III. przyznać od Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Kłodzku adwokat <span class="anon-block">A. D.</span> kwotę 2.214 zł, obejmującą należny podatek VAT, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej uczestniczce w postępowaniu apelacyjnym z urzędu. </strong> </p> <p> <span class="anon-block">(...)</span> </p> <p> <strong> <!-- -->Sygn. akt II Ca 467/18</strong> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Postanowieniem z dnia 21 grudnia 2017 r. Sąd Rejonowy w Kłodzku ustalił, że w skład majątku wspólnego małżeńskiego <span class="anon-block">H. F.</span> i <span class="anon-block">J. F.</span> wchodzą:</p> <p>1. równowartość samochodu marki <span class="anon-block">M. (...)</span>, rok produkcji <span class="anon-block">(...)</span> w wysokości 3.500 zł,</p> <p>2. nakłady z majątku wspólnego na majątek osobisty uczestniczki <span class="anon-block">J. F.</span> – nieruchomość położoną w <span class="anon-block">L.</span> przy <span class="anon-block">ulicy (...)</span> - w wysokości 144.420 zł</p> <p>to jest majątek w łącznej wartości 147.920 zł (pkt I), przyznał w wyniku podziału majątku wnioskodawcy <span class="anon-block">H. F.</span> majątek opisany w pkt I podpunkt 1, a uczestniczce <span class="anon-block">J. F.</span> w pkt I podpunkt 2 (pkt II),</p> <p>zasądził od uczestniczki na rzecz wnioskodawcy tytułem wyrównania udziałów kwotę 70.460,00 zł wraz z odsetkami ustawowymi od dnia prawomocności postanowienia (pkt III), przyznał kancelarii adw. <span class="anon-block">A. D.</span> wynagrodzenie w wysokości 8.856,00 zł ze środków Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Kłodzku (pkt IV),ustalił, że zainteresowani ponoszą koszty związane ze swoim udziałem w sprawie (pkt V) , dalej idący wniosek oddalił (pkt VI).</p> <p>Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny</p> <p>Małżeństwo <span class="anon-block">H.</span> i <span class="anon-block">J. F.</span>, zawarte 1 lutego 1993 roku, rozwiązane zostało 8 sierpnia 2011 roku, przez Sąd Rejonowy w <span class="anon-block">S.</span>. Sąd w <span class="anon-block">S.</span> poinformował Sąd Rejonowy w Kłodzku, na zapytanie w przedmiotowej sprawie, że w postępowaniu przez sądem w <span class="anon-block">N.</span> nie została podjęta decyzja o majątku wspólnym i aktywach małżeństwa <span class="anon-block">F.</span>. W skład majątku wspólnego byłych małżonków <span class="anon-block">F.</span> nie wchodzi nieruchomość położona w <span class="anon-block">L.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span>. Nieruchomość ta należała do majątku osobistego <span class="anon-block">J. F.</span>, która sprzedała ją w dniu 24 lipca 2008 roku za 350.000 zł. Uczestniczka uzyskała nieruchomość w wyniku podziału majątku małżeńskiego z pierwszym mężem <span class="anon-block">A. H.</span>.</p> <p>W <span class="anon-block">N.</span>zainteresowani, będący obywatelami<span class="anon-block">N.</span> i <span class="anon-block">P.</span>, zaciągnęli pożyczki : 35.000 marek niemieckich w dniu 13 marca 1996 roku <span class="anon-block">H.</span> i <span class="anon-block">J. F.</span>, w roku 2003 – <span class="anon-block">H. F.</span> 20.400 Euro, w 2007 roku <span class="anon-block">H.</span> i <span class="anon-block">J. F.</span>- 3.000 euro, w 2004 roku – <span class="anon-block">H.</span> i <span class="anon-block">J. F.</span> 22.244, 16 Euro, <span class="anon-block">J. F.</span> 62.459,69 euro – żyrant <span class="anon-block">H. F.</span>.</p> <p>W skład majątku wspólnego byłych małżonków <span class="anon-block">F.</span> wchodził samochód <span class="anon-block">M. (...)</span> rocznik <span class="anon-block">(...)</span>o wartości 3.500 zł.</p> <p>W czasie trwania małżeństwa, w nieruchomości w <span class="anon-block">L.</span> przy <span class="anon-block">ul (...)</span>, <span class="anon-block">H. F.</span> i <span class="anon-block">J. F.</span> przeprowadzali remonty. Wykonali remont tarasu, ocieplenie piwnic i poddasza, ogrodzenie, wymieniali okna, drzwi, remontowali instalacje, zrobili łazienki i urządzili ogród. Zamówili i wbudowali w kuchni meble i sprzęt AGD, cyklinowali podłogi i zrobili panele. Po sprzedaży nieruchomości przez <span class="anon-block">J. F.</span> w roku 2007 <span class="anon-block">E.</span> i <span class="anon-block">M. S.</span>, nowi nabywcy wykonali kolejne remonty kapitalne budynku. Przed nabyciem domu, został on wyceniony przez Bank, jako wymagający remontu. Dom kupiony został do dużego remontu stąd jego niewygórowana cena, sprawdzona przez <span class="anon-block">U. S.</span> w wyniku kontroli. W cenie domu znajdowały się meble znajdujące się w nieruchomości. Dom został sprzedany z meblami z płyty, łóżkiem, wbudowaną szafą i szafkami. W cenie domu była zamówiona i zakupiona przez byłych małżonków kuchnia oraz sprzęty, w tym zmywarka, która się zepsuła, a także częściowo połamany okap, zabudowana lodówka i kuchenka z płytą indukcyjną. Zabudowa kuchni była częściowo zdewastowana, wyrwany panel, a wyposażenie kuchni było zużyte. W łazience nie było umywalki, wymieniono oświetlenie, została stolarka drzwi i okien, która nie jest w guście nabywców. Na piętrze w chwili zakupu był beton w przedpokoju. W domu pozostały nieprawidłowo zamówione drzwi i boazerie. Cały budynek został przez państwa <span class="anon-block">S.</span> ocieplony styropianem. <span class="anon-block">K.</span> w ogrodzie był spękany i nie nadawał się do użytku. W drugim roku po zakupie nowi nabywcy wykonali nową elewację. Na tarasie pozostały nie konserwowane i zniszczone konstrukcje. Przybudówka z tarasem została nieprawidłowo wykonana i lało się na dół. Zdjęcia okazane przez wnioskodawcę, jako dotyczące remontów <span class="anon-block">H. F.</span>, pochodzą z czasów gdy remont wykonali już nowi nabywcy. Wnioskodawca nie dostarczył Sądowi oryginalnego nośnika będącego źródłem okazywanych zdjęć, pomimo zarządzenia. Nowi nabywcy zainwestowali w remont domu 150 000zł.</p> <p>Dom był zagrzybiony i wymagał przebudowy instalacji c.o. W domu wykonany został kominek. Wymienione zostały spróchniałe balustrady przy balkonach i przebudowane schody wejściowe, wykonana nawierzchnia tarasu, balustrady zmieniono z drewnianych na metalowe. Ruchomości do domu w <span class="anon-block">L.</span> przywożone były przez byłych małżonków z <span class="anon-block">N.</span> z wystawek lub od znajomych. Zniszczone meble skórzane <span class="anon-block">J. F.</span> przed opuszczeniem nieruchomości przerzuciła przez ogrodzenie do sąsiadki <span class="anon-block">U. G.</span>. Cześć mebli jeszcze w czasie trwania małżeństwa zainteresowani po przywiezieniu z <span class="anon-block">N.</span> sprzedali lub rozdali sąsiadom.</p> <p>Biegły sądowy <span class="anon-block">M. A.</span>, ustalił aktualną wartość nakładów na nieruchomość przy <span class="anon-block">ul (...)</span> w <span class="anon-block">L.</span>, poniesionych z majątku wspólnego. Wskazał, że nakłady dokonane przez z majątku wspólnego byłych małżonków zwiększyły wartość nieruchomości o 144.420 zł. Zdaniem biegłego, obecnie niemożliwe jest ustalenie wykonanych robót na podstawie ich oględzin, a jedynie w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy, z uwagi na inny stan nieruchomości niż w dacie zakupu przez Państwa <span class="anon-block">S.</span>.</p> <p>W tak ustalonym stanie faktycznym Sąd Rejonowy wskazał, co następuje</p> <p>Podstawą rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie był <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 567;art. 567 § 1)">art. 567 § 1 k.p.c.</a> Wskazywane przez wnioskodawcę we wniosku ruchomości, których wartość ocenił <span class="anon-block">H. F.</span> na 101.700 zł, nie zostały zaliczone do majątku wspólnego podlegającego podziałowi i rozliczeniu bowiem nie zostało nawet uprawdopodobnione ich istnienie i posiadanie w dacie rozwiązania małżeństwa uczestników. Część ruchomości, jak wynika z przesłuchania wnioskodawcy i uczestniczki oraz zeznań świadków <span class="anon-block">E.</span> i <span class="anon-block">M. S.</span>- nabywców nieruchomości sprzedanej w 2007 roku, została zbyta wraz z nieruchomością już w roku 2007 i nie istniała jako składnik majątku wspólnego w roku 2011. Cześć ruchomości, jak wynika z zeznań tych świadków i przesłuchania zainteresowanych już w momencie ich przywiezienia do <span class="anon-block">P.</span> była zużyta i zniszczona, pochodziła z wystawek i darowizn znajomych. Skórzany komplet opisany przez świadka <span class="anon-block">U. G.</span> został jej podarowany, był zniszczony i został przerzucony przez ogrodzenie do ogrodu świadka. Dom został sprzedany z meblami z płyty, łóżkiem, wbudowaną szafą i szafkami. W cenie domu była zamówiona i zakupiona przez byłych małżonków kuchnia, wykonana przez świadka <span class="anon-block">R. H.</span> oraz sprzęty AGD, w tym zmywarka, która się zepsuła, a także częściowo połamany okap, zabudowana lodówka i kuchenka z płytą indukcyjną. Zabudowa kuchni była, jak wskazali nabywcy, częściowo zdewastowana, wyrwany był panel, a wyposażenie kuchni było zużyte.</p> <p>Niektóre ruchomości, jak wskazała świadek <span class="anon-block">G.</span> byli małżonkowie sprzedali sąsiadom, a zmarły mąż świadka <span class="anon-block">G.</span> otrzymał od wnioskodawcy <span class="anon-block">H. F.</span> narzędzia, których świadek nie umie opisać. Jak wskazała świadek, małżeństwo <span class="anon-block">F.</span> przyjeżdżające do <span class="anon-block">L.</span> z <span class="anon-block">N.</span>, znane było z otwartości i rozdawania swoich rzeczy sąsiadom. Powyższe ustalenia oraz brak wniosków pełnomocników uczestników w przedmiocie ustalenia innych ruchomości znajdujących się w <span class="anon-block">P.</span>lub w <span class="anon-block">N.</span> oraz brak dowodów zakupu ruchomości, uzasadnia przyjęcie, że jedynym ustalonym składnikiem rzeczowym majątku jest samochód <span class="anon-block">M.</span>- a wobec zdania go przez wnioskodawcę, jego równowartość według aktualnych cen wynosząca 3500zł.</p> <p>Sąd objął podziałem wyliczone przez biegłego na podstawie bogatego materiału dowodowego nakłady na majątek osobisty uczestniczki. Nakłady te wycenił biegły na 144.420 zł, wskazując w opinii z kwietnia 2017 roku, że zwiększyły one wartość nieruchomości. Cały zatem majątek wspólny zamyka się łączną kwotą 147 920 zł. Wnioskodawca otrzymał równowartość samochodu <span class="anon-block">m. (...)</span> rocznik <span class="anon-block">(...)</span> ustalonej na podstawie cen z serwisu internetowego gratka, w wysokości 3500zł.</p> <p>Sąd oddalił wniosek o wycenę ruchomości zgłoszony po rozprawie 5 grudnia 2017 roku przez pełnomocnika wnioskodawcy. Z ustaleń zebranego do dnia 5 grudnia 2017 roku materiału dowodowego wynikało, że wycena taka nie może zostać dokonana z uwagi na brak ruchomości, które były składnikiem majątku zainteresowanych w dacie rozwiązania małżeństwa, bowiem zostały one albo sprzedane wraz z domem w 2007 roku albo podarowane lub sprzedane przez zainteresowanych sąsiadom w trakcie trwania małżeństwa, gdy przyjeżdżali do Polski.</p> <p>Złożone wnioski miały zatem na celu wyłącznie dalsze wydłużenie postępowania.</p> <p>Apelację od powyższego postanowienia złożyli zarówno wnioskodawca, jak i uczestniczka postępowania.</p> <p>Uczestniczka zarzuciła:</p> <p>- naruszenie prawa materialnego, a to <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 5)">art. 5 k.c.</a> poprzez nieuwzględnienie ciężkiej sytuacji materialnej uczestniczki, jak też okoliczności, że obciążenie jej połową wartości nakładów przyjętą na podstawie teoretycznej opinii biegłego <span class="anon-block">M. A.</span> jest dla niej krzywdzące;</p> <p>- naruszenie przepisów postępowania, a to <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 k.p.c.</a> przez brak wszechstronnego rozważenia zebranego w sprawie materiału i oparcie się na opinii biegłego <span class="anon-block">M. A.</span> mimo, że jest ona wyłącznie teoretyczna, opracowana bez możliwości stwierdzenia jakie nakłady i w jakim zakresie zostały w rzeczywistości dokonane, jak była ich wartość oraz stan w dniu sprzedaży nieruchomości i w jakim zakresie znalazły odzwierciedlenie w cenie uzyskanej ze sprzedaży przez uczestniczkę swej nieruchomości w 2008 r.</p> <p>W oparciu o powyższe zarzuty, uczestniczka wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez uchylenie pkt I. 1 oraz zmianę pkt II przez uchylenie orzeczenia przyznającego uczestniczce „majątek opisany w pkt I podpunkt 2” , a nadto o zmianę pkt III przez zasądzenie od wnioskodawcy na rzecz uczestniczki kwoty 1.750 zł tytułem rozliczenia wartości sprzedanego samochodu <span class="anon-block">M. (...)</span>.</p> <p>Wnioskodawca zaskarżył postanowienie:</p> <p>a) w pkt I w zakresie:</p> <p>- ustalenia, że na dzień ustania wspólności majątkowej małżeńskiej uczestników, do majątku tego nie należały ruchomości wymienione w pkt 1 ppkt od a do t wniosku inicjującego postępowanie w sprawie;</p> <p>- ustalenia, że nakłady z majątku wspólnego na nieruchomości stanowiącej majątek osobisty uczestniczki postępowania <span class="anon-block">J. F.</span> stanowią kwotę 144.420 zł w sytuacji, gdy nakłady te stanowią kwotę 194.420 zł, gdyż z majątku wspólnego uczestników została też wydatkowana kwota 50.000 zł na spłatę udziału byłego małżonka uczestniczki postępowania <span class="anon-block">J. F.</span>– <span class="anon-block">A. H.</span> dokonanej w ramach podziału majątku wspólnego w zakresie nieruchomości położonej w <span class="anon-block">L.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span>;</p> <p>b) w pkt V co do przyjęcia, ze zainteresowania ponoszą koszty związane ze swoim udziałem w sprawie i obciążenie w całości wnioskodawcy wydatkami związanymi z opinią biegłego w sytuacji gdy, mając na uwadze, iż uczestnicy byli jednakowo zainteresowani w sprawie, wydatkami związanymi z opinią biegłego Sąd winien obciążyć oboje uczestników po połowie.</p> <p>W ocenie apelanta powyższymi uchybienia Sąd Rejonowy naruszył także <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 567;art. 567 § 1)">art. 567 § 1 k.p.c.</a> , <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 684)">684 k.p.c.</a> oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">233 § 1 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 13;art. 13 § 2)">art. 13 § 2 k.p.c.</a> </p> <p>W oparciu o powyższe uchybienia skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia :</p> <p>- w pkt I i VI poprzez ustalenie , że do majątku wspólnego uczestników należą ruchomości opisane w pkt 1 ppkt a do t wniosku oraz nakład z majątku wspólnego na majątek osobisty uczestniczki w kwocie 50.000 zł wydatkowanej na spłatę udziału w nieruchomości <span class="anon-block">A. H.</span>;</p> <p>- w pkt II przez przyznanie wnioskodawcy równowartości samochodu <span class="anon-block">M. (...)</span>, rok produkcji <span class="anon-block">(...)</span> a uczestniczce postępowania wszystkich ruchomości i nakładów z majątku wspólnego na nieruchomość w <span class="anon-block">L.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> </p> <p>- w pkt III poprzez zasądzenie od uczestnika postępowania na rzecz wnioskodawcy dalszej kwoty 75.850 zł tytułem wyrównania udziałów wraz z ustawowymi odsetkami od dnia prawomocności postanowienia</p> <p>- w pkt V poprzez obciążenie uczestniczki kwotą połowy wydatków poniesionych na opinie</p> <p>Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</p> <p>Sąd I instancji przeprowadził w sposób prawidłowy postępowanie dowodowe, w oparciu o jego wyniki dokonał, z wyjątkiem opisanym niżej, właściwego ustalenia stanu faktycznego, a następnie trafnej jego oceny prawnej. Z tej przyczyny ustalenia faktyczne Sądu I instancji i dokonaną przez niego ocenę prawną - z poniższym wyjątkiem - Sąd Okręgowy przyjmuje za własne. W związku z tym nie zachodzi potrzeba ich powtarzania. (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 22 sierpnia 2001 r., V CKN 348/00, LEX nr 52761, Prok.i Pr. 2002/6/40).</p> <p>Sąd Okręgowy ustalił nadto następujący stan faktyczny:</p> <p>W dniu 13 marca 1996 r. <span class="anon-block">H. F.</span> i <span class="anon-block">J. F.</span> zawarli z <span class="anon-block">M. (...)</span> w <span class="anon-block">W.</span> umowę kredytu wielofunkcyjnego. Na jej podstawie udzielono im na okres 36 miesięcy kredytu w kwocie 35.000 Marek niemieckich.</p> <p>Z zaciągniętego kredytu uczestnicy postępowania przeznaczyli kwotę 50.000 zł na pokrycie kosztów spłaty <span class="anon-block">A. H.</span>z tytułu podziału majątku wspólnego małżeńskiego tej osoby i <span class="anon-block">J. F.</span>.</p> <p>Dowód: umowa kredytu wielofunkcyjnego k. 193 – 194</p> <p>zeznania uczestniczki k. 439 – 446</p> <p>Powyższe okoliczności były między uczestnikami postępowania niesporne i ustalono je w oparciu o dokument umowy kredytu wielofunkcyjnego, który nie był kwestionowany oraz o przesłuchanie obojga uczestników.</p> <p>W oparciu o ustalony w powyższy sposób stan faktyczny Sąd Okręgowy uznał, że apelacja wnioskodawcy jest częściowo uzasadniona, zaś apelacja uczestniczki podlega oddaleniu jako bezzasadna.</p> <p>Odnośnie zarzutów apelacji wnioskodawcy wskazać należy, co następuje:</p> <p>Trafnie zarzuca skarżący, że Sąd I instancji wadliwie ustalił wartość nakładów z majątku wspólnego uczestników postępowania na ich majątek wspólny na kwotę 144.420 zł, nie zaś 194.420 zł. Sąd Rejonowy ustalił mianowicie w pkt I. 2 zaskarżonego postanowienia, że w skład analizowanej masy majątkowej weszły nakłady z majątku wspólnego na majątek osobisty uczestniczki – to jest nieruchomość położoną w <span class="anon-block">L.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span>. Dla ścisłości wskazać należy w tym miejscu, że w skład majątku wspólnego wchodzą nie – jak to ujęto w postanowieniu Sądu Rejonowego z dnia 21 grudnia 2017 r. - „nakłady z majątku wspólnego”, a roszczenie o zwrot nakładów z majątku wspólnego na majątek osobisty uczestniczki postępowania. Po ustaniu wspólności majątkowej stało się ono przedmiotem wspólności, do której odpowiednie zastosowanie znajdują przepisy<br/>o współwłasności ułamkowej na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 46)">art. 46 k.r.o.</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1035)">art. 1035 k.c.</a> (vide: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 listopada 2006 r., I CSK 248/06). Zważywszy jednak, że wyliczenie wartości owego roszczenia było prawidłowe, to mimo jego wadliwego określenia w zaskarżonym orzeczeniu, Sąd Okręgowy nie dokonał zmiany postanowienia w tej części. Jednakże, jak już wyżej zasygnalizowano, w zakresie rozliczenia roszczeń o zwrot nakładów z majątku wspólnego na majątek osobisty uczestniczki Sąd Rejonowy nie uwzględnił okoliczności sfinansowania - ze środków tegoż majątku wspólnego - spłaty w wysokości 50.000 zł zrealizowanej przez uczestniczkę <span class="anon-block">J. F.</span> na rzecz jej byłego męża <span class="anon-block">A. H.</span>w ramach podziału majątku wspólnego małżeńskiego tychże osób. O takim pochodzeniu tych środków finansowych świadczą nie tylko twierdzenia wnioskodawcy, ale i uczestniczki postępowania złożone w toku jej przesłuchania w niniejszej sprawie. Źródłem finansowania tejże spłaty był kredyt wielofunkcyjny udzielony małżonkom <span class="anon-block">F.</span> przez <span class="anon-block">M. (...)</span> w <span class="anon-block">W.</span>.</p> <p>W pozostałym zakresie apelacja wnioskodawcy nie była uzasadniona.</p> <p>Bezzasadny jest w szczególności zarzut braku uwzględnienia przez Sąd Rejonowy, przy ustalaniu składu majątku wspólnego, ruchomości wskazanych we wniosku w pkt 1 od a do t. Stosownie do ogólnej reguły, wynikającej z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1038;art. 1038 § 1)">art. 1038 § 1 k.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 46)">art. 46 k.r.o.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 684)">art. 684 k.p.c.</a>, w postępowaniu o podział majątku wspólnego małżeńskiego Sąd winien objąć tymże podziałem składniki majątkowe, które należały do tego majątku w chwili ustania wspólności i istnieją nadal w momencie dokonywania podziału (por. postanowienia SN z dnia 31 stycznia 2013 r., II CSK 349/12 oraz z dnia 26 października 2017 r. II CSK 883/16). Tymczasem, apelant w złożonym przez siebie środku odwoławczym sam wskazał, że w chwili obecnej owe składniki majątku wspólnego już nie istnieją, gdyż zostały przez uczestniczkę zbyte „wraz z domem”, zniszczone, albo rozdysponowane. W konsekwencji, przedmioty wskazane w treści wniosku nie mogły być objęte podziałem majątku.</p> <p>Nie był też zasadny zarzut wnioskodawcy skierowany przeciwko pkt V zaskarżonego orzeczenia. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 520;art. 520 § 1)">art. 520 § 1 k.p.c.</a> każdy uczestnik ponosi koszty związane ze swoim udziałem w sprawie. Wyjątki od tej zasady statuowane są w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 520;art. 520 § 2;art. 520 § 3)">art. 520 § 2 i 3 k.p.c.</a> i wymagają do ich zastosowania zaistnienia sprzeczności interesów uczestników postępowania. Za utrwalony tymczasem uznać należy w orzecznictwie pogląd, że w tzw. sprawach działowych (o zniesienie współwłasności, o dział spadku oraz podział majątku wspólnego po ustaniu małżeńskiej wspólności majątkowej) nie zachodzi przewidziana w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 520;art. 520 § 2;art. 520 § 3)">art. 520 § 2 i 3</a> sprzeczność interesów tych uczestników, którzy domagają się podziału, niezależnie od tego, jaki sposób podziału postulują i jakie wnioski składają w tym względzie (vide: postanowienie SN z dnia 15 grudnia 2011 r., II CZ 120/11, IC 2012, nr 11, s. 43; postanowienie SN z dnia 3 lutego 2012 r., I CZ 133/11, IC 2013, nr 3, s. 53; postanowienie SN z dnia 6 czerwca 2012 r., IV CZ 13/12, LEX nr 1232808 i postanowienie SN z dnia 5 grudnia 2012 r., I CZ 148/12, OSNC-<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 520 § 2 zd. 2013)">ZD 2013</a>, nr B, poz. 44). Współuprawnienie co do przedmiotów wchodzących w skład małżeńskiej wspólności majątkowej – po ustaniu tejże wspólności - jest ze swej natury stanem tymczasowym i oboje byli małżonkowie są zainteresowani „wyjściem” z owej sytuacji majątkowej. Z tej przyczyny brak podstaw do przyjęcia, by ziściły się na gruncie niniejszej sprawy przesłanki zastosowania wyjątkowych ze swej natury regulacji z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 520;art. 520 § 2)">art. 520 § 2</a> albo 3 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">k.p.c.</a> Nie można też tracić z pola widzenia, że dowód z opinii biegłego na okoliczność ustalenia wartości nakładów na nieruchomość stanowiącą własność uczestniczki dopuszczony został na wniosek <span class="anon-block">H. F.</span>, zgłoszony w piśmie procesowym z dnia 23 grudnia 2013 r. (<span class="anon-block">(...)</span>). Z powyższych przyczyn, analizowany zarzut apelacyjny okazał się bezzasadny.</p> <p>Co do apelacji uczestniczki postępowania stwierdzić należy, co następuje:</p> <p>Nie jest zasadny zarzut naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 13;art. 13 § 2)">art. 13 § 2 k.p.c.</a> Trafnie wskazuje się w orzecznictwie, że aby skutecznie zarzucić przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów, czyli naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 k.p.c.</a> apelujący powinien wskazać, jaki konkretnie dowód mający istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy sąd uznał za wiarygodny i mający moc dowodową albo za niewiarygodny i niemający mocy dowodowej i w czym przy tej ocenie przejawia się naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów. (tak: wyrok SA w Lublinie z dnia 19 grudnia 2017 r. III AUa 509/17, LEX nr 2423355). W żadnym razie analizowany zarzut apelacyjny nie może się ograniczać do zaprezentowania własnych, korzystnych dla skarżącego ustaleń faktycznych, a tym samym korzystnej dla niego oceny materiału dowodowego (tak Wyrok SA w Białymstoku z dnia 13 grudnia 2017 r. III AUa 465/17, LEX nr 2425588).</p> <p>Należy mieć przy tym na uwadze, że jeżeli z określonego materiału dowodowego sąd wyprowadza wnioski logicznie poprawne i zgodne z doświadczeniem życiowym, to ocena sądu nie narusza reguł swobodnej oceny dowodów (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 k.p.c.</a>) i musi się ostać, choćby w równym stopniu, na podstawie tego materiału dowodowego, dawały się wysuwać wnioski odmienne (tak wyrok SA w Białymstoku z dnia 9 listopada 2017 r. I ACa 451/17, LEX nr 2423332).</p> <p>Tymczasem, apelantka - tak w treści zarzutu apelacyjnego jak i w uzasadnieniu tego środka odwoławczego - ograniczyła się, w analizowanym zakresie, jedynie do wyeksponowania rzekomo „czysto teoretycznego” charakteru opinii biegłego. Wynikać on ma z faktu sporządzenia przez biegłego opinii na okoliczność aktualnej wartości nakładów na nieruchomość uczestniczki w czasie trwania małżeństwa uczestników bez przeprowadzenia uprzednich oględzin tejże nieruchomości.</p> <p>W istocie, opinia biegłego <span class="anon-block">M. A.</span> nie została wykonana w następstwie przeprowadzonych oględzin nieruchomości, na której dokonano nakładów, których dotyczy rozliczenie, ale biegły zracjonalizował podjęty przez siebie sposób działania. Nowi właściciele nieruchomości przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> w <span class="anon-block">L.</span> odmówili jej udostępnienia, lecz stwierdzili nadto, że w nieruchomości zostały przeprowadzone przez nich na szeroką skalę prace remontowe. Ta ostatnia okoliczność w połączeniu z faktem, że uczestniczka sprzedała tę nieruchomość aktualnym jej właścicielom w dniu 24 lipca 2008 r. , zaś oględziny miałyby odbyć się z udziałem biegłego i uczestników w dniu 16 marca 2017 r. ( a zatem niemal dziewięć lat po przeniesieniu własności nieruchomości) przekonuje do przyjęcia stanowiska, że oględziny nieruchomości nie mogły stanowić zasadniczego źródła wiedzy o zakresie inwestycji zrealizowanych w nieruchomości w czasie trwania małżeństwa uczestników. Biegły ustalając wartość nakładów na nieruchomość uczestniczki oparł się na precyzyjnym wyliczeniu zrealizowanych prac, zawartym we wniosku. Przyjęty przez biegłego sposób wyceny nakładów jest – w okolicznościach niniejszej sprawy – jedynym możliwym. Nie ma decydującego znaczenia dla wyceny nakładów podnoszona w apelacji kwestia zastrzeżeń do stanu nieruchomości nowych jej właścicieli.</p> <p>Także sam fakt, że nieruchomość została sprzedana za cenę 350.000 zł, nie przesądza, wbrew wywodom apelacji, iż zrealizowane uprzednio w nieruchomości nakłady nie mogą być wycenione na kwotę przyjętą przez biegłego. Cena sprzedaży nieruchomości wyznaczana jest wolą kontrahentów, zaś w postępowaniu niniejszym nie badano wartości tej nieruchomości. Co się tyczy natomiast wartości zrealizowanych nakładów, pokrytych ze środków z majątku wspólnego uczestników, to są obiektywnie mierzalne i nie muszą znaleźć odzwierciedlenia w cenie sprzedaży nieruchomości. Nabywcy nieruchomości mogą bowiem być gotowi do zaoferowania niższej ceny sprzedaży z różnych względów, w tym np. niskiej oceny walorów estetycznych, czy też użytkowych nabywanej nieruchomości.</p> <p>Skutecznej podstawy zakwestionowania wyceny dokonanej przez biegłego nie mogą też stanowić – podnoszone w apelacji – twierdzenia uczestniczki postępowania, iż wnioskodawca miał rzekomo dokonywać bez jej zgody nakładów w nieruchomości stanowiącej jej własność. W ocenie Sądu Okręgowego, twierdzenia te uznać należy za oczywiście niewiarygodne. Trudno bowiem zracjonalizować sytuację, w której właściciel nie podejmował żadnych działań w sytuacji samowolnych prac realizowanych tam – zwłaszcza przez osobę najbliższą. Apelantka nie podniosła, a tym bardziej nie udowodniła, by takie działania podjęła.</p> <p>Sąd uznał za bezzasadny zarzut naruszenia przez Sąd Rejonowy prawa materialnego, a to <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 5)">art. 5 k.c.</a> Zarzut taki jest, rzecz jasna, dopuszczalny co do zasady na gruncie postępowania o podział majątku wspólnego małżeńskiego. Jednakże brak przesłanek do uznania, że wnioskodawca dochodząc zapłaty z tytułu roszczenia o zwrot nakładów nadużywał swego prawa podmiotowego. Należy wszak zwrócić uwagę, że uczestniczka zbyła nieruchomość stanowiącą jej wyłączną własność wraz z ruchomościami stanowiącymi jej wyposażenie, będącymi już przedmiotem współuprawnienia obojga uczestników, pobrała całość środków z tytułu ceny i przeznaczyła je na zaspokojenie wyłącznie swoich potrzeb. Nie sposób przyjąć, by uwzględnienie analizowanego tu roszczenia wnioskodawcy było sprzeczne z jakimikolwiek zasadami uczciwości, czy też moralności. Argumentów w tym zakresie nie dostarcza też treść apelacji. Sama tylko złożona sytuacja majątkowa apelantki nie może – sama przez się – stanowić skutecznej podstawy analizowanego zarzutu apelacyjnego.</p> <p>Okoliczności powyższe przemawiają za koniecznością oddalenia apelacji uczestniczki.</p> <p>Uwzględniając powyższe rozważania, Sąd Okręgowy zmienił zaskarżone postanowienie i podwyższył kwotę należną wnioskodawcy z tytułu roszczenia o zwrot nakładów z majątku wspólnego na majątek osobisty uczestniczki <span class="anon-block">J. F.</span> ze 144.420 zł do 194.420 zł, a wartość majątku wspólnego ze 147.920 zł do 197.920 zł. W konsekwencji, podwyższeniu podlegała także kwotę zasądzoną od uczestniczki na rzecz wnioskodawcy z 70.460 zł do 95.460 zł. Odsetki ustawowe za opóźnienie w zapłacie tej kwoty zasądzone zostały w oparciu o <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 212;art. 212 § 3)">art. 212 § 3 k.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1035)">art. 1035 k.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 46)">art. 46 k.r.o.</a> </p> <p>W tej sytuacji, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 386;art. 386 § 1)">art. 386 § 1 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 13;art. 13 § 2)">art. 13 § 2 k.p.c.</a>, orzeczono jak w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 13 pkt. 1)">pkt I.</a> </p> <p>Orzeczenie w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385 pkt. 2)">pkt II</a> oparto na <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 13;art. 13 § 2)">art. 13 § 2 k.p.c.</a> </p> <p>O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej uczestniczce z urzędu w postępowaniu apelacyjnym orzeczono na podstawie § 10 ust. 1 pkt 8 w zw. z § 16 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. poz. 1714).</p> <p> <span class="anon-block">(...)</span> </p> </div>