II SAB/Lu 115/22

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza Asesor sądowy Marcin Małek po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 28 grudnia 2022 r. sprawy ze skargi Z. W. na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie w sprawie specjalistycznych usług opiekuńczych p o s t a n a w i a odrzucić skargę. UZASADNIENIE Z. W. (dalej także jako: skarżący) wniósł skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie w dniu 1 sierpnia 2022 r. (data stempla pocztowego) w zakresie rozpoznania jego odwołania na decyzję Wójta Gminy [...] z dnia 3 lutego 2022 r. w sprawie przyznania specjalistycznych usług opiekuńczych. Wskazane odwołanie wpłynęło do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie (dalej także jako: Kolegium) w dniu 24 lutego 2022 r. Organ wydał decyzję w dniu 30 czerwca 2022 r., którą doręczono skarżącemu w dniu 12 lipca 2022 r. Kolejno w dniu 1 sierpnia 2022 r. skarżący wniósł jednocześnie skargę na doręczoną decyzję, jak i skargę na bezczynność i przewlekłość organu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje. Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2022 r., poz. 329, dalej jako: p.p.s.a.). Zgodnie z art. 35 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2022 r., poz. 2000, dalej jako: k.p.a.) załatwienie sprawy w postępowaniu odwoławczym powinno nastąpić w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. Ustawodawca przewidział możliwość zaskarżenia bezczynności lub przewlekle prowadzonego postępowania (art. 3 § 2 pkt 8-9 p.p.s.a.). Zgodnie z Kodeksem postępowania administracyjnego bezczynność organu ma miejsce w sytuacji, gdy organ nie załatwił sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub w przepisach szczególnych, ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 k.p.a. W orzecznictwie wskazuje się, że z bezczynnością mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (por. m. in. wyrok NSA z 9 października 2018 r., I OSK 1987/18). Natomiast przewlekłe prowadzenie postępowania ma miejsce w sytuacji, gdy postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (por. art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a.). Judykatura wskazuje, że przewlekłość w prowadzeniu postępowania wystąpi wówczas, gdy organ nie załatwia sprawy w terminie, nie pozostając jednocześnie w bezczynności, a podejmowane przez ten organ czynności procesowe nie charakteryzują się koncentracją niezbędną w świetle zasady szybkości postępowania, mają charakter czynności pozornych, nieistotnych dla merytorycznego załatwienia sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 22 czerwca 2020 r. (sygn. II OPS 5/19) stwierdził, że wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania poprzez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu tej skargi przez sąd. W uzasadnieniu uchwały wskazano, że skargę na bezczynność, wniesioną po zakończeniu postępowania administracyjnego, należy uznać za niedopuszczalną, bowiem odmienne rozumowanie oznaczałoby, że środek ten zamiast w swoim celu zmierzać do likwidacji stanu bezczynności, powiązany byłby z celem wykraczającym poza zakres postępowania administracyjnego, a więc z dążeniem do uzyskania prejudykatu. Z uzasadnienia uchwały wynika również, że kontrolowany w wyniku skargi na bezczynność stan rzeczy, musi być w dacie wniesienia tej skargi aktualny nie zaś historyczny, z tego względu, że zasadniczym celem skargi na bezczynność jest usunięcie stanu bezczynności. Następnie należy zważyć, że w uchwale z dnia 7 marca 2022 r. (sygn. II OPS 1/21) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że jeżeli przewlekle prowadzone postępowanie uległo zakończeniu przed wniesieniem skargi, to zachodzi jego niedopuszczalność z innych przyczyn (art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.), skoro przestaje istnieć przedmiot kontroli sądu administracyjnego. Prowadzenie kontroli sądowoadministracyjnej staje się niedopuszczalne, ponieważ nie ma czego kontrolować. Z akt sprawy wynika, że odwołanie skarżącego zostało rozpoznane przez wydanie decyzji w dniu 30 czerwca 2022 r., która została doręczona skarżącemu w dniu 12 lipca 2022 r. W związku z rozpoznaniem odwołania i doręczeniem decyzji skarżącemu, następczo wniesiona skarga na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania była nieuzasadniona. Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 30 czerwca 2022 r., jako decyzja wydana przez organ odwoławczy (organ drugiej instancji), była decyzją ostateczną w rozumieniu art. 16 § 1 k.p.a. Skoro więc skarga na bezczynność i przewlekłość postępowania została wniesiona już po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania poprzez wydanie decyzji ostatecznej to taka skarga, jako niedopuszczalna, podlegała odrzuceniu. Ubocznie należy zauważyć, że okoliczność złożenia ponaglenia w toku postępowania administracyjnego jest w okolicznościach sprawy nieistotna, ponieważ podlega badaniu dopiero po ustaleniu istnienia przedmiotu skargi (por. postanowienie NSA z dnia 22 listopada 2022 r., sygn. akt III OSK 2881/21). Reasumując powyższe rozważania Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie doszedł do przekonania, że skarga dotyczy stanu, który był nieaktualny (historyczny) już w dacie jej wniesienia. W konsekwencji powyższego należało stwierdzić brak przedmiotu skargi w chwili jej wniesienia, co skutkowało odrzuceniem skargi. W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.