II GSK 5390/16

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Kisielewicz po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Dyrektora Miejskiego Zespołu ds. Rehabilitacji Zawodowej i Społecznej Osób Niepełnosprawnych w O. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 7 września 2016 r., sygn. akt II SA/Ol 1055/16 w sprawie ze skargi Dyrektora Miejskiego Zespołu ds. Rehabilitacji Zawodowej i Społecznej Osób Niepełnosprawnych w O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] czerwca 2016 r., nr [...] w przedmiocie dofinansowania do uczestnictwa w funduszu rehabilitacyjnym postanawia: oddalić skargę kasacyjną UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postanowieniem z dnia 7 września 2016 r., sygn. akt II SA/Ol 1055/16, wydanym na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – powoływanej dalej jako p.p.s.a.), odrzucił skargę Dyrektora Miejskiego Zespołu ds. Rehabilitacji Zawodowej i Społecznej Osób Niepełnosprawnych w O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] czerwca 2016 r., nr [...] w przedmiocie dofinansowania do uczestnictwa w funduszu rehabilitacyjnym. W uzasadnieniu Sąd I instancji podniósł, że pismem z dnia 25 lipca 2016 r. Dyrektor Miejskiego Zespołu ds. Rehabilitacji Zawodowej i Społecznej Osób Niepełnosprawnych w O. wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] czerwca 2016 r. uchylającą w całości decyzję Dyrektora Miejskiego Zespołu ds. Rehabilitacji Zawodowej i Społecznej Osób Niepełnosprawnych w O. z dnia [...] kwietnia 2016 r. w przedmiocie dofinansowania do uczestnictwa w funduszu rehabilitacyjnym. Sąd I instancji zauważył, że jednym z warunków dopuszczalności skargi jest jej wniesienie przez uprawniony (legitymowany) podmiot. Skarga wniesiona przez podmiot, który a limine nie może mieć legitymacji skargowej, podlega odrzuceniu. Następnie Sąd I instancji, powołując się na orzecznictwo i piśmiennictwo podniósł, że organ, który w pierwszej instancji wydał rozstrzygnięcie w sprawie, nie jest uprawniony do wniesienia w tej sprawie skargi do sądu administracyjnego, chociażby sprawa dotyczyła jego interesu prawnego lub reprezentowanego przez niego podmiotu. W jednym postępowaniu nie może mieć miejsce łączenie funkcji procesowych organu prowadzącego postępowanie i strony tego postępowania. Niedopuszczalne jest, aby ten sam podmiot działał jako organ administracji publicznej, a następnie składał skargę na akt organu odwoławczego o odmiennej treści. Nie do przyjęcia jest stanowisko, aby ten sam podmiot zajmował pozycję raz organu, innym razem strony postępowania, w zależności od etapu załatwienia sprawy z zakresu administracji publicznej. W ocenie Sądu I instancji, rozstrzygnięcie Dyrektora Miejskiego Zespołu ds. Rehabilitacji Zawodowej i Społecznej Osób Niepełnosprawnych w O. z dnia [...] kwietnia 2016 r. w przedmiocie dofinansowania do uczestnictwa w funduszu rehabilitacyjnym jest niewątpliwie decyzją administracyjną. Dyrektor Miejskiego Zespołu ds. Rehabilitacji Zawodowej i Społecznej Osób Niepełnosprawnych w O. wniósł skargę kasacyjną od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 7 września 2016 r., zaskarżając je w całości i domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu postanowieniu skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 50 § 1 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie, tj. bezpodstawne przyjęcie braku legitymacji skarżącej do wniesienia skargi i art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. poprzez niewłaściwe jego zastosowanie, tj. odrzucenie skargi z powołaniem się na jej niedopuszczalność. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący podniósł, że istotą sporu pomiędzy stronami jest charakter prawny pisma Dyrektora Miejskiego Zespołu ds. Rehabilitacji Zawodowej i Społecznej Osób Niepełnosprawnych w O. informującego wnioskodawczynię – K. S. o negatywnym rozpatrzeniu jej wniosku o dofinansowanie uczestnictwa w turnusie rehabilitacyjnym. Zdaniem skarżącego, ma on interes prawny w ustaleniu zakresu stosowania przepisów ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych oraz przepisów rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 listopada 2007 r. w sprawie turnusów rehabilitacyjnych i tym samym jest uprawniony do wniesienia skargi w myśl art. 50 § 1 p.p.s.a. Skoro z powołanych przepisów wynika, że po rozpatrzeniu wniosku o dofinansowanie uczestnictwa w turnusie rehabilitacyjnym powiadamia się w formie pisemnej wnioskodawcę o sposobie jego rozpatrzenia, to skarżąca nie była w tym zakresie uprawniona do wydania decyzji administracyjnej. W niniejszej sprawie Dyrektor Miejskiego Zespołu ds. Rehabilitacji Zawodowej i Społecznej Osób Niepełnosprawnych nie występuje więc w charakterze organu administracji, lecz jako jako uczestnik postępowania sądowoadministracyjnego, którego na mocy art. 12 p.p.s.a. traktuje się jako stronę tego postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 50 § 1 p.p.s.a., którego naruszenie przez Sąd I instancji zarzucił skarżący kasacyjnie, uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. W rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji uznał, że skarżący - Dyrektor Miejskiego Zespołu ds. Rehabilitacji Zawodowej i Społecznej Osób Niepełnosprawnych, który wydał rozstrzygnięcie w sprawie jako organ I instancji, nie ma interesu prawnego w rozumieniu przytoczonego przepisu, aby skarżyć do sądu administracyjnego decyzję organu odwoławczego wydaną po rozpoznaniu odwołania od tego rozstrzygnięcia. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, przyjęte przez Sąd I instancji stanowisko jest prawidłowe. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że nie budzi najmniejszych wątpliwości w orzecznictwie sądów administracyjnych, iż organ administracyjny (w tym również organ samorządu terytorialnego), który brał udział w postępowaniu administracyjnym w ten sposób, że wydał rozstrzygnięcie zaskarżone następnie do organu wyższego stopnia, nie ma interesu prawnego do wystąpienia ze skargą do sądu administracyjnego na wydany w postępowaniu odwoławczym akt organu II instancji. Dopuszczenie do złożenia skargi przez organ, który wydał rozstrzygnięcie w I instancji doprowadziłoby do sytuacji, w której stronami postępowania sądowego byłyby dwa organy administracji publicznej orzekające w sprawie, a mianowicie: skarżący (Dyrektor Miejskiego Zespołu ds. Rehabilitacji Zawodowej i Społecznej Osób Niepełnosprawnych w O.) i organ odwoławczy, a spór między nimi sprowadzałby się do różnego stanowiska co do charakteru podjętego w sprawie aktu (por. uzasadnienie uchwały Sądu Najwyższego z dnia 22 października 1984 r., III AZP 5/84; OSNC 1985, z. 7, poz. 86 z aprobującą glosą J. Borkowskiego - OSP 1986, z.2, poz. 26, postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 maja 2008 r. I OSK 551/08). Argumenty skarżącego dotyczące formy, w jakiej zapadło wydane w sprawie rozstrzygnięcie, oraz dopuszczalności złożonego w sprawie odwołania, pozostają bez wpływu na zaskarżone postanowienie, bowiem organ I instancji nie ma legitymacji procesowej do zaskarżenia rozstrzygnięcia organu odwoławczego w postępowaniu przed sądem administracyjnym, nawet jeśli kwestionuje zasadność wydania w sprawie decyzji administracyjnej. Zainteresowanie organu I instancji rozstrzygnięciem organu odwoławczego nie oznacza, że w sprawie organ ma interes prawny, bowiem decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie dotyczy praw i obowiązków Dyrektora Miejskiego Zespołu ds. Rehabilitacji Zawodowej i Społecznej Osób Niepełnosprawnych kształtowanych przez przepisy prawa materialnego. Z tych wszystkich względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.