III SA/Kr 554/21
Sądy administracyjne2021-10-26
Sygnatura
III SA/Kr 554/21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia
2021-10-26
Rodzaj
Wyrok WSA w Krakowie
Sędziowie
Hanna Knysiak-SudykaJanusz KasprzyckiMaria Zawadzka
Rozstrzygnięcie
oddalono skargę
Treść orzeczenia
SENTENCJA
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Zawadzka Sędziowie: Sędzia WSA Hanna Knysiak-Sudyka (spr.) Sędzia WSA Janusz Kasprzycki po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 października 2021 r. sprawy ze skargi I. D. i E.D. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 23 lutego 2021 r. znak [...] w sprawie odmowy aktualizacji danych w ewidencji gruntów i budynków skargę oddala.
UZASADNIENIE
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia 23 lutego 2021 r., znak [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.), art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 2052) po rozpatrzeniu odwołania skarżących I. D. i E. D. od decyzji Starosty z [...] 2020 r., znak: [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Powyższe decyzje zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Na wniosek E. D., działającego w imieniu córki I. D., współwłaścicielki działki nr [...] położonej w obrębie S, z 25 marca 2020 r. (uzupełniony pismem z 26 maja 2020 r.) toczy się postępowanie administracyjne w sprawie aktualizacji operatu ewidencyjnego w zakresie użytków gruntowych ujawnionych na działce [...]. Wnioskodawca zażądał wydania decyzji "w przedmiocie dokonanych niezgodnie z prawem geodezyjnym czynności w zakresie zmiany przeznaczenia (użytku) z drogi "dr" na łąkę "Ł" i budynki "B" dla działki drogowej nr ew. [...] w S i przywrócenia przeznaczenia drogowego "dr".
Decyzją z [...] 2020 r., znak: [...], Starosta orzekł o odmowie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków w zakresie żądania ujawnienia dla działki nr [...] o powierzchni 0,0304 ha, obręb S, jednostka ewidencyjna N - G, powiat [...], w miejsce dotychczasowych użytków gruntowych: "Ł" (łąka) i "B" (tereny mieszkaniowe) - użytku gruntowego "dr" (droga), a konkretnie "przywrócenia przeznaczenia drogowego "dr".
Od powyższej decyzji złożyli odwołanie skarżący, wnosząc o przywrócenie użytku gruntowego "dr". W odwołaniu wskazano, że użytek "dr" był wykazany w operacie ewidencyjnym od 1980 r. do 2011 r. Zmiana użytku gruntowego nastąpiła na podstawie wykazu zmian zawartego w operacie technicznym [...], przyjętym do PODGiK w dniu 18 maja 2011r. Zdaniem skarżących geodeta J. P. wprowadziła błędne dane, fałszywe 186 m2 jako "B" (tereny mieszkaniowe) i 118 m2 działki jako "Ł" (łąka) przy całkowitej powierzchni działki 304 m2, twierdząc że zmiana z 27 czerwca 2011 r. dokonana była bez analizy i rozpoznania terenu.
Rozpatrując odwołanie organ odwoławczy wskazał, że przepisami prawa materialnego regulującymi zasady aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków są przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r. poz. 2052 ze zm.; dalej powoływanej jako "ustawa") oraz rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 393 ze zm.; dalej powoływanego jako "rozporządzenie").
Organ powołał treść przepisu § 44 pkt 2, § 45 ust. 1, § 85 rozporządzenia oraz art. 23 i art. 24 ustawy i wskazał, że obecnie w rejestrze gruntów ujawnione są w działce nr [...] użytki gruntowe: "B" tereny mieszkaniowe o pow. 0,0186 ha i "ŁIV" łąki trwałe o pow. 0,0118 ha.
Rozróżnienie rodzajów użytków gruntowych w ramach postępowania aktualizacyjnego powinno odbywać się na podstawie przypisania ich cech, właściwości i sposobu zagospodarowania, charakterystycznych dla danego rodzaju użytku. Elementy te są szczegółowo określone w załączniku Nr 6 do rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, w oparciu o który dokonuje się zaliczenia gruntów do poszczególnych użytków gruntowych (§ 68 ust. 6 rozporządzenia).
W świetle definicji zawartej w załączniku nr 6 użytek gruntowy "dr" - droga to grunty, które są pasami drogowymi dróg publicznych oraz dróg wewnętrznych w rozumieniu przepisów ustawy o drogach publicznych. A zatem oznaczenie konkretnego pasa gruntu jako drogi w ewidencji gruntów i budynków musi uwzględniać regulacje tej ustawy. Zgodnie z art. 4 pkt 2 ustawy droga to budowla wraz z drogowymi obiektami inżynierskimi, urządzeniami oraz instalacjami, stanowiąca całość techniczno-użytkową, przeznaczoną do prowadzenia ruchu drogowego, zlokalizowaną w pasie drogowym, a pas drogowy (art. 4 pkt 1 ustawy) to wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą. Pojęcie pasa drogowego jest szersze od pojęcia drogi i jego rozumienie można sprowadzić do stwierdzenia, że jest to grunt, na którym zlokalizowana jest budowla w postaci drogi, obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem i zabezpieczeniem i obsługą ruchu, urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą, zieleń przydrożna.
O zaliczeniu danego gruntu do użytku "dr" (drogi) będzie decydował w pierwszej kolejności fakt wydzielenia geodezyjnego takiego gruntu oraz sposób zagospodarowania terenu (pasa drogowego) uwzględniający parametry techniczne budowli na nim zlokalizowanej, a w dalszej kolejności ustalenie, czy jest to droga publiczna czy wewnętrzna. Bezspornym jest, iż o użytku "dr" można mówić jedynie w przypadku wybudowania drogi (budowli). Nawet jeżeli dany grunt użytkowany jest na cele ruchu drogowego, to w sytuacji braku drogi (budowli) w rozumieniu przepisów ustawy o drogach publicznych nie ma podstaw do zaliczenia tego gruntu do użytku "dr". Podobnie analiza wyłączeń wskazanych w poz. 18 ust. 2 załącznika Nr 6 rozporządzenia nie pozwala na możliwość przypisania użytku "dr" do gruntu, na którym planowane jest dopiero wybudowanie drogi jako budowli.
Zasadniczą kwestią do rozstrzygnięcia w rozpatrywanej sprawie jest ustalenie, czy wykazane w działce nr [...] położonej w S użytki gruntowe są zgodne z przytoczonymi powyżej definicjami użytków gruntowych.
W ramach prowadzonego postępowania organ l instancji ustalił, że od założenia nowej ewidencji gruntów i budynków dla obrębu S, to jest od 1980 r. do 2011 r. w przedmiotowej działce wykazany był użytek gruntowy "dr", a właścicielem działki była Gmina N. Na wniosek A. J. z 21 lutego 2011 r. i załączonego odpisu zwykłego księgi wieczystej nr [...] dokonano zmiany danych w ewidencji gruntów i budynków (nr zmiany: [...] obr. S), ujawniając w miejsce Gminy N nowych współwłaścicieli (osoby fizyczne). I. Z. D. współwłaścicielem przedmiotowej działki, w udziale 2/6 części, została w 2015 r. na podstawie umowy kupna-sprzedaży - akt notarialny Nr [...] z 21 grudnia 2015 r., a w operacie ewidencji gruntów i budynków zmiana współwłaściciela została ujawniona 20 stycznia 2016 r. (nr zmiany: [...] S).
Zmiana użytku gruntowego "dr" na użytki "ŁIV" i "B" w danych ewidencyjnych nastąpiła z urzędu 31 maja 2011 r. (nr zmiany: [...]) w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie wykazu zmian danych ewidencyjnych zawartego w operacie technicznym nr [...] ([...]) przyjętym do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego 19 maja 2011 r., sporządzonym przez geodetę uprawnionego J. P., po uprzedniej analizie tego operatu dołączonego do wniosku A. J. (współwłaścicielki działki). Czynności te były przedmiotem oceny Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (znak sprawy: [...]) i zostały uznane za prawidłowe. Obowiązujące wówczas przepisy, zwłaszcza § 45 ust. 1 i § 46 rozporządzenia, umożliwiały bowiem aktualizację operatu ewidencyjnego w trybie czynności materialno-technicznej na wniosek zainteresowanych, po przedłożeniu opracowania geodezyjnego i kartograficznego przyjętego do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierającego wykazy zmian danych ewidencyjnych.
W toczącym się obecnie postępowaniu administracyjnym należy określić, czy wykazane w działce nr [...] użytki gruntowe są zgodne z obowiązującymi przepisami prawa oraz ze stanem faktycznym na gruncie.
Dokonując oceny stanu faktycznego organ odwoławczy przyjął stan użytkowania działki opisany w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. W aktach sprawy znajduje się oświadczenie A. J. (współwłaścicielki działki) z 25 czerwca 2020 r., że działka nr [...] w terenie jest częściowo porośnięta drzewami, korzeniami i trawą, od strony północnej znajduje się duże wysypisko gruzu, nie jest użytkowana jako droga i dojazd do innych posesji, a w oświadczeniu złożonym 6 lipca 2020 r. oświadczyła, że na działce [...] znajduje się ogrodzenie, tzn. słupki metalowe z rozpostartą siatką na podmurówce betonowej. Ponadto obsadzona jest ona drzewami (wysokie tuje mające ponad 10 lat). W części centralnej działki znajduje się drewniany budynek gospodarczy przeznaczony na skład sprzętu służącego do pielęgnacji ogrodu, takich jak kosiarki i inne urządzenia. Wszystkie wymienione wyżej elementy znajdują się na omawianym obszarze od ponad 10 lat, a w związku z tym I. D. kupując udziały w w/w działce akceptowała stan faktyczny opisany powyżej. W odwołaniu I. i E. D. nie zakwestionowali powyższego opisu stanu zagospodarowania działki, prostując jedynie, że tuje porastające działkę to są krzewy, a nie drzewa, a występujące w północnej części działki wysypisko gruzu - to "pryzma kamieni i nie na działce [...], a na działce [...] sąsiedniej".
Ponadto 9 lipca 2020 r. E. D. dostarczył organowi kopię zlecenia zawartego z firmą "[...]" Nieruchomości i Dokumentacja Budowlana w W na wykonanie wykazu zmian gruntowych dla działki nr [...] obręb S, w zakresie zmiany użytków gruntowych "Ł" i "B" na "dr". Następnie pismem z 22 lipca 2020 r. poinformował organ o "niemożliwości wykonania operatu geodezyjnego przez Zleceniobiorcę". Do pisma dołączył zdjęcia przedmiotowego terenu, kopię mapy z wywiadu terenowego z 20 lipca 2020 r. wykonanego przez geodetę uprawnionego M. G. oraz oświadczenie z 22 lipca 2020 r. napisane przez Zleceniobiorcę, w którym między innymi wskazano, że w związku ze zleceniem 20 lipca 2020 r. wykonana została wizja lokalna, w ramach której ustalono, że na działce będącej obiektem zlecenia są posadzone tuje, działka częściowo jest zagrodzona i użytkowana łącznie z działką sąsiednią nr [...]. Zleceniobiorca wskazał, że podstawą do wykonania wykazu zmian gruntowych w zakresie użytków (zmiana użytku B i Ł na użytek dr) musi być zmiana faktycznego użytkowania działki nr [...] - "musi być ona utwardzona i urządzona do funkcji przejazdu". Na dzień wywiadu terenowego geodeta uprawniony M. G. stwierdził, że na działce brak jest jezdni, zatem stan zagospodarowania działki nr [...] obręb S nie jest podstawą do zmiany użytku na "dr".
Starosta pismem z 5 sierpnia 2020 r. zwrócił się do firmy "[...]" Nieruchomości i Dokumentacja Budowlana o udzielenie informacji, czy prace geodezyjne zgłoszone pod nr [...] dotyczące przedmiotowej działki nr [...] zostaną zakończone i będzie dostarczona dokumentacja do PODGiK, względnie czy zgłoszenie prac będzie anulowane. Zleceniobiorca pismem z 20 sierpnia 2020 r. odpowiedział, że geodeta uprawniony M. G., na podstawie przeprowadzonego wywiadu terenowego w dniu 20 lipca 2020 r. poinformował, iż sposób użytkowania działki nr [...] położonej w S jest zgodny z użytkowaniem wykazanym w rejestrze ewidencji gruntów, wobec czego brak jest podstaw do aktualizacji użytku na przedmiotowej działce. Prace geodezyjne zgłoszone pod nr [...] zostały wstrzymane do czasu rzeczywistej zmiany sposobu użytkowania przedmiotowej działki.
Organ odwoławczy potwierdził zatem, że skoro działka nr [...] jest częściowo ogrodzona, obsadzona tujami, są na niej położone elementy zagospodarowania związanego z sąsiednim budynkiem mieszkalnym, użytkowana jest łącznie z działką nr [...] przez jej właścicieli, a w pozostałej części użytkowana jako łąka, to stan faktycznego użytkowania działki odpowiada wykazanym obecnie w operacie ewidencyjnym użytkom gruntowym "B" tereny mieszkaniowe i "Ł" łąki trwałe. Ustalenie to potwierdza dokumentacja fotograficzna załączona do akt sprawy.
Zdaniem organu aktualne zagospodarowanie przedmiotowej działki nie dowodzi, że na działce znajduje się droga rozumiana jako budowla, a jak wskazano powyżej, o użytku "dr" można mówić jedynie w takim przypadku. W związku z tym zakwalifikowanie działki nr [...] do użytku gruntowego "droga", zgodnie z żądaniem wnioskodawców, jest niezgodne z przepisami załącznika Nr 6 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Nie jest to bowiem grunt, który jest pasem drogowym dróg publicznych oraz dróg wewnętrznych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych.
Organ podkreślił, że samo wydzielenie w wyniku podziału nieruchomości działki ewidencyjnej mającej pełnić w przyszłości funkcję "drogi dojazdowej" z drogi publicznej do innych nieruchomości (działek ewidencyjnych) nie stanowi wystarczającej przesłanki do zmiany użytku z dotychczasowego na użytek "dr".
Żądanie skarżących wykazania, czy też przywrócenia w działce nr [...] użytku gruntowego "dr" jedynie na podstawie wcześniejszych dokumentów (map), czyli stanu jaki istniał do 2011 r, jest z powyższych przyczyn bezzasadne. Zmiana taka jest bowiem możliwa jedynie na podstawie jednego z dokumentów, o jakich mowa w art. 23 ust. 1 w związku z art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. b ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne lub w oparciu o materiał zasobu geodezyjnego i kartograficznego (art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. c ustawy) późniejszy co do daty powstania lub obowiązywania. Dokumentem stanowiącym podstawę do wprowadzenia zmiany przedmiotowej powinien być operat techniczny określający dane ewidencyjne, przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierający wykaz zmian danych ewidencyjnych. Operatu takiego strony nie przedłożyły.
Na powyższą decyzję wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący I. D. i E. D.
Skarżący podnieśli, że w niniejszej sprawie mają do czynienia ze świadomym wprowadzeniem w błąd, a nie z aktualizacją. Zdaniem skarżących wprowadzone dane nie odpowiadają stanowi faktycznemu na gruncie działki. Skarżący opisali szczegółowy dotychczasowy przebieg postępowania i zażądali przywrócenia przeznaczenia użytków w ewidencji gruntów i budynków i ksiąg wieczystych dla działki drogowej nr [...] z urzędu.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko wyrażone w odpowiedzi na skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 137) stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżony akt administracyjny według kryterium zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie jego wydania. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325; zwanej dalej "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanymi granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.).
Z brzmienia art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Powołana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli Sądu w obecnie rozpoznawanej sprawie jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 23 lutego 2021 r. znak [...] utrzymująca w mocy decyzję Starosty z dnia [...] 2020 r. znak: [...].
Zgodnie z art. 2 pkt 8 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 1990 ze zm.; zwanej dalej "ustawą") przez ewidencję gruntów i budynków (kataster nieruchomości) rozumie się system informacyjny zapewniający gromadzenie, aktualizację oraz udostępnianie, w sposób jednolity dla kraju, informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych podmiotach władających lub gospodarujących tymi gruntami, budynkami lub lokalami.
Jedną z zasad prowadzenia ewidencji gruntów i budynków jest zasada aktualności, zgodnie z którą starostowie są zobowiązani do utrzymywania operatu ewidencyjnego w stanie zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi. W przypadku stwierdzenia, że ewidencja gruntów i budynków stała się nieaktualna, organy administracji geodezyjnej i kartograficznej zobowiązane są podjąć działania niezbędne do jej zaktualizowania.
Przepisy ustawy oraz rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 393) wyraźnie precyzują kiedy i pod jakimi warunkami aktualizacja operatu jest możliwa, a brak wymaganej prawem dokumentacji, na podstawie której właściwy organ dokonuje aktualizacji operatu ewidencyjnego, musi prowadzić do odmowy wprowadzenia zmian w operacie ewidencyjnym.
W art. 20 ustawy ustawodawca określił rodzaje informacji o gruntach (art. 20 ust. 1 pkt 1) oraz ich właścicielach (art. 20 ust. 2), które obejmuje ewidencja gruntów. Informacje te mają charakter zarówno przedmiotowy, jak i podmiotowy. W odniesieniu do gruntów informacje o charakterze przedmiotowym dotyczą ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty (art. 20 ust. 1 pkt 1). Informacje podmiotowe (art. 20 ust. 2 pkt 1) dotyczą wskazania właściciela, a w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych - innych osób fizycznych lub prawnych, w których władaniu znajdują się grunty, budynki lub ich części.
Informacje o gruntach, budynkach i lokalach (zarówno podmiotowe, jak i przedmiotowe) zawiera operat ewidencyjny, którego zawartość określa art. 24 ust. 1 ustawy.
Szczegółowe zasady prowadzenia ewidencji gruntów i wprowadzania w niej zmian reguluje ww. rozporządzenie w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Aktualizacja operatu ewidencyjnego może nastąpić wyłącznie przez wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych.
Sąd podkreśla, że ewidencja gruntów i budynków ma charakter techniczno - deklaratoryjny, ujawnianie w niej określonych praw do gruntu spełnia tylko funkcję informacyjną. Wpis w ewidencji gruntów i budynków nie kreuje zatem stanu prawnego nieruchomości (tj. np. nie przyznaje nikomu prawa własności), a jedynie potwierdza ten stan prawny. Oznacza to, że organ ewidencyjny jedynie rejestruje w ewidencji gruntów i budynków, te stany prawne, które zostały ustalone w innym trybie lub przez inne organy orzekające i wynikają z potwierdzających je dokumentów.
Obowiązek starosty utrzymania operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi, o którym mowa w § 44 pkt 2 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, nie może być więc rozumiany jako automatyczne "prostowanie" wszelkich danych operatu na każde żądanie wnioskodawcy, zwłaszcza jeśli miałoby to skutkować rozstrzygnięciem sporu granicznego bądź własnościowego. Przepisy ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz powoływanego wyżej rozporządzenia wyraźnie precyzują, kiedy i pod jakimi warunkami aktualizacja operatu jest możliwa, a brak wymaganej prawem dokumentacji musi prowadzić do odmowy wprowadzenia zmian w operacie.
Starosta decyzją z [...] 2020 r., znak: [...], orzekł o odmowie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków w zakresie żądania ujawnienia dla działki nr [...] o powierzchni 0,0304 ha, obręb S, jednostka ewidencyjna N -G, powiat [...], w miejsce dotychczasowych użytków gruntowych: "Ł" (łąka) i "B" (tereny mieszkaniowe) - użytku gruntowego "dr" (droga), a konkretnie "przywrócenia przeznaczenia drogowego "dr".
Ze skargi z dnia 19 marca 2021 r. wynika, że skarżący nie zgadzają się z wydaną decyzją, gdyż w ich ocenie działka powinna być oznaczona jako droga.
Sąd nie podziela zarzutów skarżących, a w ocenie Sądu organy rozważyły wszystkie istotne okoliczności dla rozstrzygnięcia tej sprawy.
Zgodnie z poz. 18 załącznika nr 6 do rozporządzenia do użytku gruntowego o nazwie "drogi" zalicza się grunty, które są pasami drogowymi dróg publicznych oraz dróg wewnętrznych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych. Natomiast do użytku gruntowego o nazwie "drogi" nie zalicza się gruntów w granicach pasów drogowych dróg wewnętrznych, jeżeli:
1) wchodzą w skład gospodarstwa rolnego lub leśnego;
2) wchodzą w skład działki budowlanej, która nie jest osiedlem mieszkaniowym, dworcem kolejowym lub dworcem komunikacji autobusowej albo też nie jest odrębnym pasem gruntu wydzielonym wyłącznie w celu zapewnienia dostępu tej działki do drogi publicznej.
Grunty w granicach pasów drogowych dróg wewnętrznych niezaliczone do użytku gruntowego "drogi" włącza się do:
1) przyległego użytku rolnego, jeżeli wchodzą w skład gospodarstwa rolnego;
2) użytku "las", jeżeli wchodzą w skład gospodarstwa leśnego;
3) odpowiedniego użytku z grupy użytków zurbanizowanych i zabudowanych, jeżeli wchodzą w skład działki budowlanej.
W ocenie Sądu rację ma organ II instancji, bowiem o użytku "dr" można mówić jedynie w przypadku wybudowania drogi (budowli). Dla wyjaśnienia tego pojęcia należy sięgnąć do definicji drogi zawartej w art. 4 pkt 2 oraz pasa drogowego - art. 4 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 1376), skoro przytoczony powyżej przepis poz. 18 załącznika nr 6 do rozporządzenia do użytku gruntowego o nazwie "drogi" zalicza grunty, które są pasami drogowymi dróg publicznych oraz dróg wewnętrznych w rozumieniu przepisów tej ustawy. Pasem drogowym jest więc wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą. Drogę zaś stanowi budowla wraz z drogowymi obiektami inżynierskimi, urządzeniami oraz instalacjami, stanowiąca całość techniczno-użytkową, przeznaczoną do prowadzenia ruchu drogowego, zlokalizowaną w pasie drogowym.
Ustawa prawo geodezyjne i kartograficzne nie zawiera również definicji budowli. W tej sytuacji konieczne staje się sięgnięcie do ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2020 r., poz. 1333, dalej powoływanej jako "pr.bud."), w której zawarto definicję legalną budowli. W myśl art. 3 pr.bud. przez budowlę należy rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak obiekty liniowe. Natomiast obiekt liniowy, to stosownie do art. 3a pr.bud. obiekt budowlany, którego charakterystycznym parametrem jest długość, w szczególności droga wraz ze zjazdami.
Z analizy przytoczonych powyżej przepisów wynika jednoznacznie, że do użytku drogowego o nazwie "drogi" zalicza się drogi urządzone czyli budowle.
Z akt sprawy wynika, że w obecnym stanie faktycznym działka nr [...] w terenie jest częściowo porośnięta drzewami, korzeniami i trawą, od strony północnej znajduje się duże wysypisko gruzu, nie jest użytkowana jako droga i dojazd do innych posesji (oświadczenie A. J., współwłaścicielki działki z 25 czerwca 2020 r., która w oświadczeniu złożonym 6 lipca 2020 r. oświadczyła także, że na działce [...] znajduje się ogrodzenie, tzn. słupki metalowe z rozpostartą siatką na podmurówce betonowej). Ponadto obsadzona jest ona drzewami (wysokie tuje mające ponad 10 lat). W części centralnej działki znajduje się drewniany budynek gospodarczy przeznaczony na skład sprzętu służącego do pielęgnacji ogrodu, takiego jak kosiarki i inne urządzenia. Wszystkie wymienione wyżej elementy znajdują się na omawianym obszarze od ponad 10 lat, a w związku z tym I. D. kupując udziały w w/w działce akceptowała stan faktyczny opisany powyżej.
Podkreślić należy, że w odwołaniu skarżący nie zakwestionowali tych ustaleń organu I instancji.
Ponadto 9 lipca 2020 r. E. D. dostarczył organowi kopię zlecenia zawartego z firmą "[...]" Nieruchomości i Dokumentacja Budowlana na wykonanie wykazu zmian gruntowych dla działki nr [...] obręb S, w zakresie zmiany użytków gruntowych "Ł" i "B" na "dr". Następnie pismem z 22 lipca 2020 r. poinformował organ o "niemożliwości wykonania operatu geodezyjnego przez Zleceniobiorcę". Do pisma dołączył zdjęcia przedmiotowego terenu, kopię mapy z wywiadu terenowego z 20 lipca 2020 r. wykonanego przez geodetę uprawnionego M. G. oraz oświadczenie z 22 lipca 2020 r. napisane przez Zleceniobiorcę, w którym między innymi wskazano, że w związku ze zleceniem z 20 lipca 2020 r. wykonana została wizja lokalna, w ramach której ustalono, że na działce będącej obiektem zlecenia są posadzone tuje, działka częściowo jest zagrodzona i użytkowana łącznie z działką sąsiednią nr [...]. Zleceniobiorca wskazał, że podstawą do wykonania wykazu zmian gruntowych w zakresie użytków (zmiana użytku B i Ł na użytek dr) musi być zmiana faktycznego użytkowania działki nr [...] - "musi być ona utwardzona i urządzona do funkcji przejazdu". Na dzień wywiadu terenowego geodeta uprawniony M. G. stwierdził, że na działce brak jest jezdni, zatem stan zagospodarowania działki nr [...] obręb S nie jest podstawą do zmiany użytku na "dr".
Zdaniem Sądu żądanie skarżących przywrócenia działce nr [...] użytku gruntowego "dr" jest z powyższych przyczyn bezzasadne. W ocenie Sądu, nawet jeżeli dany grunt użytkowany jest wydzielony w wyniku podziału nieruchomości działki ewidencyjnej mającej pełnić w przyszłości funkcję "drogi dojazdowej" z drogi publicznej do innych działek, to w sytuacji braku budowli na tej działce (utwardzenia powierzchni) w rozumieniu przepisów ustawy o drogach publicznych brak jest podstaw do zaliczenia tego gruntu do użytku "dr" zgodnie z poz. 18 załącznika Nr 6 rozporządzenia.
Sąd uznał, iż organy przeprowadziły postępowanie w niniejszej sprawie rzetelnie i wnikliwie, z poszanowaniem zasad ogólnych k.p.a. W uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia organ wskazał stosowne przepisy prawa stanowiące podstawę prawną decyzji wraz z ich wyczerpującym wyjaśnieniem oraz wskazał dowody, na których oparł swoje rozstrzygnięcie. Oceniając zatem zaskarżoną decyzję Sąd uznał ja za prawidłową, jako opartą na prawidłowo zgromadzonym materiale dowodowym, jak i obowiązujących przepisach prawa.
Reasumując, skoro zaskarżona decyzja odpowiada prawu, a przedstawione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku i jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie 151 p.p.s.a., skargę oddalił.