I GSK 526/09

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Zajda (spr.) Sędziowie NSA Zofia Borowicz del. WSA Ludmiła Jajkiewicz Protokolant Beata Cisek po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2010 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej P. P., M. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. z dnia 8 kwietnia 2009 r. sygn. akt III SA/Po 515/08 w sprawie ze skargi P. P., M. P. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...] sierpnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w sprawie dotyczącej określenia kwoty długu celnego postanawia odrzucić skargę kasacyjną UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. wyrokiem z 8 kwietnia 2009 r., sygn. akt III SA/Po 515/08, oddalił skargę P. P. i M. P. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w P. z [...] sierpnia 2008 r. nr [...]92[...], w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w L. z [...] lutego 2008 r. nr [...], w sprawie dotyczącej określenia kwoty długu celnego. Sąd orzekał w następującym stanie faktycznym sprawy: Po wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego wobec M. P. i P. P. w sprawie uregulowania sytuacji prawnej wprowadzonego nielegalnie na polski obszar celny towaru w postaci samochodu osobowego, Naczelnik Urzędu Celnego w L. wydał [...] lutego 2008 r. decyzję nr [...] określającą wysokość długu celnego z odsetkami. Pismem z 12 maja 2008 r. pełnomocnik P. P. i M. P. złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji. Dyrektor Izby Celnej w P. postanowieniem z [...] sierpnia 2008 r., nr [...]92[...] odmówił uczestnikom postępowania przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. oddalając skargę stwierdził, że dla przywrócenia terminu konieczne jest łączne spełnienie czterech przesłanek, a mianowicie: uchybienie terminowi, złożenie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu w określonym terminie, uprawdopodobnienie braku winy wnioskującego w uchybieniu terminu oraz dokonanie czynności, dla której termin jest przewidziany. Organ odwoławczy słusznie stwierdził, że M. P. i P. P. nie uprawdopodobnili braku winy w uchybieniu terminowi. W ocenie Sądu, organ rozważył całokształt okoliczności sprawy oraz przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania administracyjnego. Stwierdził, że P. P. w trosce o swoje interesy opuszczając czasowo miejsce zamieszkania, jakkolwiek nie miał obowiązku ustanowienia pełnomocnika, to winien co najmniej pouczyć członków rodziny o konieczności przekazania mu informacji na temat skierowanej do niego korespondencji. Strona nie podjęła tego typu działań, co skutkowało złożeniem przez nią odwołania po upływie ustawowego terminu. Rozpatrując spełnienie przez M. P. przesłanek związanych z przywróceniem terminu Sąd zaznaczył, że od wielu lat skarżąca przebywa na stałe za granicą, a jej korespondencję na poczcie odbiera syn P. P., któremu w tym zakresie udzieliła pełnomocnictwa. Skarżąca, w odróżnieniu od syna, naruszyła art. 147 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60), który określa spoczywający na stronie obowiązek ustanowienia pełnomocnika do spraw doręczeń w razie wyjazdu za granicę na okres co najmniej 2 miesięcy. Niedopełnienie obowiązku ustanowienia pełnomocnika do spraw doręczeń powoduje, że pismo uważa się za doręczone pod dotychczasowym adresem. Pełnomocnik P. P. i M. P. wniósł w imieniu P. P. skargę kasacyjną "od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. z 9 kwietnia 2009 r. wydanego w postępowaniu o sygnaturze III SA/Po 517/08", domagając się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i orzeczenia o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania od decyzji stwierdzającej powstanie długu celnego oraz zasądzenia kosztów postępowania, ewentualnie uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania WSA w P., pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania, w tym postępowania kasacyjnego. Skargę kasacyjną oparł na art. 173 § 1 p.p.s.a., zarzucając obrazę przepisów prawa, a mianowicie: - art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 262 Kodeksu celnego, przez uznanie, że brak jest podstaw do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji stwierdzającej istnienie długu celnego; - art. 147 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 262 Kodeksu celnego, przez jego błędne zastosowanie. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniósł, że wyrokiem z 9 kwietnia 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w P., w postępowaniu o sygnaturze III SA/Po 517/08 oddalił skargę P. P. i M. P. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w P. z [...] sierpnia 2008 r., nr [...]96[...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Zdaniem skarżącego, Sąd określając przyczyny uchybienia terminu nie uwzględnił stanu faktycznego sprawy, ani obowiązujących przepisów. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna podlega odrzuceniu. Należy podkreślić, że skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia wnoszonym od wyroków lub - gdy przewiduje to ustawa, od postanowień wojewódzkiego sądu administracyjnego. Ze względu na wysokie wymagania stawiane skardze kasacyjnej, ustawodawca wprowadził instytucję tzw. przymusu adwokackiego, czyli wymóg sporządzenia skargi kasacyjnej przez profesjonalnego pełnomocnika. Ze skargi kasacyjnej wniesionej w rozpoznawanej sprawie wynika, że adwokat uczestników postępowania, mimo tego, iż w nagłówku wskazał: sygn. akt III SA/Po 515/08 ze skargi P. P. i M. P., wniósł skargę kasacyjną tylko w imieniu P. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. z 9 kwietnia 2009 r., sygn. akt III SA/Po 517/08, którym to wyrokiem Sąd pierwszej instancji oddalił skargę na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w P. z [...] sierpnia 2008 r., nr [...]96[...], w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Jak wynika z akt sygn. III SA/Po 515/08 Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P., w której wniesiono przedmiotową skargę kasacyjną, to w sprawie tej 8 kwietnia 2009 r. wydany został wyrok oddalający skargę na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w P. z [...] sierpnia 2008 r., nr [...]92[...], w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Skarga kasacyjna nie dotyczyła zatem wyroku, który zapadł w niniejszej sprawie, ale innego orzeczenia wydanego w sprawie WSA w P., oznaczonej sygn. akt III SA/Po 517/08. We wskazanej sprawie także wniesiono skargę kasacyjną (identyczną jak w sprawie niniejszej), która była przedmiotem rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie sygn. akt I GSK 527/09. Podsumowując, przedmiotowa skarga kasacyjna dotyczyła innej sprawy (sygn. akt III SA/Po 517/08), która została objęta osobną skargą kasacyjną, rozpoznaną w sprawie NSA o sygn. akt I GSK 527/09. W tym stanie rzeczy nie budzi wątpliwości, że skarga kasacyjna jest niedopuszczalna z innych przyczyn, o których mowa w art. 178 p.p.s.a., gdyż dotyczy innej sprawy. Istota kasacji polega na zakwestionowaniu orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego. Nie sposób zaś racjonalnie dokonać krytyki tego orzeczenia zaskarżając wyrok dotyczący wprawdzie tej samej strony skarżącej, ale wydany w innej sprawie sądowoadministracyjnej. Błąd ten nie został zauważony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w P., który tej skardze kasacyjnej nadał bieg, mimo że nie dotyczyła sprawy o sygn. akt III SA/Po 515/08, zamiast skargę kasacyjną odrzucić. Nie stało to na przeszkodzie, aby Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 180 w związku z art. 178 p.p.s.a. odrzucił skargę kasacyjną, jako niedopuszczalną, z przyczyn wyżej opisanych. Z tych wszystkich względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 180 w zw. z art. 178 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.