I OZ 1104/14

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wiesław Morys po rozpoznaniu w dniu 2 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Dyrektora Zakładu Gospodarowania Nieruchomościami w Dzielnicy [...] m.st. Warszawy na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 października 2014 r., sygn. akt II SO/Wa 50/14 o wymierzeniu Dyrektorowi Zakładu Gospodarowania Nieruchomościami w Dzielnicy [...] m.st. Warszawy grzywny w sprawie ze skargi A. Z. na bezczynność Dyrektora Zakładu Gospodarowania Nieruchomościami w Dzielnicy [...] m.st. Warszawy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 16 października 2014 r., sygn. akt II SO/Wa 50/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Dyrektorowi Zakładu Gospodarowania Nieruchomościami w Dzielnicy [...] m.st. Warszawy grzywnę w wysokości 1.000 zł za nieprzekazanie w terminie ustawowym skargi, odpowiedzi na skargę i akt w sprawie ze skargi A. Z. na bezczynność w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Sąd I instancji wskazał, że organ spóźnił się z wypełnieniem ciążącego na nim obowiązku. Skarga, jak wynika z akt sprawy o sygn. II SAB/Wa 670/14, wpłynęła doń w dniu 2 lipca 2014 r. (data prezentaty). Zatem organ, stosownie do treści art. 21 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), winien przekazać ją wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi najpóźniej do dnia 17 lipca 2014 r. Tymczasem wykonał swój obowiązek w dniu 22 września 2014 r. (data nadania na kopercie), tj. ponad 2 miesiące po upływie piętnastodniowego terminu. Sąd orzekając o wysokości grzywny wziął pod uwagę szczególny przedmiot sprawy (dostęp do informacji publicznej) oraz związany z nim skrócony termin do wykonania ciążącego na organie obowiązku przekazania skargi. Sąd nie podzielił poglądu, że skoro Dyrektor nie był adresatem wniosku o udostępnienie informacji publicznej i pismem z dnia 15 lipca 2014 r. odpowiedział skarżącemu na jego skargę z dnia 1 lipca 2014 r., to zasadnym jest oddalenie wniosku o wymierzenie grzywny. Wyjaśnił, że zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem sądowym obowiązek przekazania Sądowi skargi istnieje niezależnie od tego, czy organ ten uznaje, że skarga jest zasadna, czy też nie, czy została skierowana do właściwego organ, czy też nie. Już samo żądanie strony nadania skardze określonego biegu obliguje organ do uczynienia zadość temu żądaniu. To dopiero bowiem Sąd w toku postępowania zainicjowanego skargą zobowiązany jest dokonać oceny wniosku i ustalić powyższe kwestie, gdyż tylko on jest władny do badania skargi tak pod względem formalnym, jak i merytorycznym w oparciu o treść skargi i akta administracyjne, a organ nie może go w tym zastępować, nawet pozostając w uzasadnionym przekonaniu o niezasadności skargi, czy skierowaniu jej do niewłaściwego podmiotu. Z tych względów, na podstawie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej: P.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wskazanego na wstępie postanowienia. Na powyższe rozstrzygnięcie Dyrektor Zakładu Gospodarowania Nieruchomościami w Dzielnicy [...] m.st. Warszawy złożył zażalenie, zaskarżając je w całości i postulując jego zmianę oraz oddalenie wniosku o wymierzenie grzywny, ewentualnie uchylenie postanowienia Sądu I instancji. W motywach zażalenia podniósł, iż nie jest adresatem wniosku o udzielenie informacji publicznej, dlatego też nie można mu zarzucić bezczynności. Nie uznał pisma skarżącego z dnia 10 października 2014 r. jako skargi w rozumieniu art. 21 ustawy o dostępie do informacji publicznej, ale mimo to udzielił skarżącemu pisemnej odpowiedzi w dniu 13 października 2014 r. Nie można więc przyjąć, że w sposób celowy i zawiniony uniemożliwił skarżącemu realizację jego prawa dostępu do informacji publicznej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z brzmieniem art. 54 § 2 P.p.s.a. organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi, przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. Z powyższego przepisu wynika bezwzględny obowiązek przekazania sądowi dokumentów warunkujących przeprowadzenie kontroli sądowej. Obowiązek ten spoczywa na organie niezależnie od tego, czy uznaje on skargę za dopuszczalną oraz czy w jego ocenie przedmiotem zaskarżenia jest podlegający kognicji sądu administracyjnego akt, czynność, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Nawet uzasadnione przekonanie, że skarga jest niedopuszczalna, gdyż np. sprawa nie należy do właściwości sądów administracyjnych zarówno z przyczyn podmiotowych jak i przedmiotowych, czy też, że skarga została wniesiona z uchybieniem terminu, albo do niewłaściwego organu nie zwalnia tego organu od obowiązku jej przekazania wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę do sądu administracyjnego, ponieważ to nie organ, lecz sąd dokonuje oceny przekazanej mu skargi pod względem formalnym, a także pod kątem jej dopuszczalności (p. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 czerwca 2010 r., sygn. akt II GZ 105/10, pub. CBOSA http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Przy czym przepisy szczególne mogą przewidywać inne terminy. Tak jest w przypadku dostępu do informacji publicznej, gdyż przepis art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej przewiduje 15 dniowy termin. Stosownie do brzmienia art. 55 § 1 P.p.s.a., w razie nieprzekazania przez organ skargi wraz z aktami i odpowiedzią na skargę w przepisanym terminie, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 ustawy. Grzywna, o jakiej mowa w art. 55 § 1 P.p.s.a. ma charakter mieszany, tj. dyscyplinująco - represyjny, a wyłączną, materialnoprawną przesłanką wymierzenia grzywny jest niewypełnienie obowiązków określonych w art. 54 § 2 P.p.s.a. To, jakie przyczyny spowodowały nieprzekazanie skargi sądowi, pozostaje bez znaczenia w sprawie samego wymierzenia grzywny, może mieć jedynie wpływ na jej wysokość. Należy zaznaczyć, iż wymierzenie grzywny z art. 55 § 1 P.p.s.a. nie jest obligatoryjne. Użycie przez ustawodawcę słowa "może" sugeruje, że kwestia ta została pozostawiona uznaniu sądu. Nie oznacza to jednak, że sąd może tę instytucję prawną traktować w sposób dowolny. Wymierzając grzywnę sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc także przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a., czas, jaki upłynął od wniesienia skargi, okoliczność czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie grzywny organ wypełnił ten obowiązek i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że organ nie wykonał ustawowego obowiązku przekazania skargi w przewidzianym do tego terminie. Podniesione w zażaleniu argumenty dotyczące bezzasadności wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej, czy też wskazywanie, iż to nie ten organ powinien być adresatem wniosku, nie mogą stanowić usprawiedliwienia niewykonania obowiązku z art. 54 § 2 P.p.s.a. Stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie wymierzona grzywna nie jest zawyżona i nie pozostaje w dysproporcji do okoliczności, w jakich doszło do jej wymierzenia, to jest czasu, jaki upłynął od wniesienia skargi oraz przekazania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę przed rozpoznaniem wniosku o wymierzenie grzywny. Należy zatem uznać, że wniosek skarżącego o wymierzenie organowi grzywny był w pełni uzasadniony, a zażalenie organu pozbawione usprawiedliwionych podstaw. W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji niniejszego postanowienia.