II GSK 341/07

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : sędzia NSA Jan Grabowski po rozpoznaniu w dniu 9 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej H.B. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 27 grudnia 2006 r., sygn. akt III SA/Wa 3398/06 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi H.B. na decyzję Ministra Finansów z dnia 30 czerwca 2006 r., nr [...] w przedmiocie rozłożenia na raty spłaty kary pieniężnej postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. postanowieniem z 27 grudnia 2006 r., sygn. akt III SA/Wa 3398/06 odrzucił skargę H.B. na decyzję Ministra Finansów z [...] czerwca 2006 r., nr [...] wydaną w przedmiocie rozłożenia na raty spłaty kary pieniężnej. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z 24 października 2006 r. skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 200 zł. Wezwanie to doręczono skarżącej w dniu 13 listopada 2006 r., zakreślając w nim 7 - dniowy termin do wykonania zarządzenia pod rygorem odrzucenia skargi. Skarżąca do 20 listopada 2006 r., czyli do dnia upływu 7 - dniowego terminu nie wykonała zarządzenia. W dniu 28 listopada 2006 r. skarżąca nadała w placówce pocztowej pismo z wnioskiem o zwolnienie od wpisu od skargi, argumentując, że nie jest w stanie w obecnym czasie ponieść takiego wydatku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. stwierdził, że skarżącej przysługiwał wniosek o przyznanie prawa pomocy, ale powinien być on złożony w terminie który wyznaczył Sąd na uiszczenie wpisu. W związku z przekroczeniem tego terminu Sąd odrzucił skargę na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr. 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., zgodnie z którym odrzuceniu podlega między innymi skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis. W związku z powyższym Sąd uznał za bezprzedmiotowy wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od wpisu od skargi. H.B. złożyła od powyższego postanowienia skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W. do ponownego rozpoznania, zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych oraz zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej. Zarzuciła na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania poprzez niezastosowanie przepisu art. 57 § 5 k.p.a., które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, iż jest faktem powszechnie znanym strajk Poczty Polskiej w dniach 20 - 27 listopada 2006 r. W wyniku tego strajku została pozbawiona możliwości nadania pisma procesowego w polskiej placówce pocztowej zgodnie z art. 57 § 5 k.p.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 220 § 3 p.p.s.a., na podstawie którego Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. odrzucił skargę H.B., środki odwoławcze wymienione w tym przepisie podlegają odrzuceniu przez sąd w sytuacji gdy pomimo prawidłowego wezwania nie zostanie uiszczony od nich należny wpis. Termin do uiszczenia wpisu został określony w § 1 tego przepisu i wynosi on 7 dni od dnia doręczenia wezwania. Złożenie przez stronę w tym 7 - dniowym terminie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego lub częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, czyni wezwanie do uiszczenia wpisu niebyłym. W rozpoznawanej sprawie skarżąca skorzystała z możliwości wniesienia wniosku o przyznanie prawa pomocy, jednakże nie uczyniła tego w zakreślonym przez Sąd terminie. Należy zauważyć, że w skardze kasacyjnej skarżąca błędnie co prawda zarzuciła naruszenie przepisu art. 57 § 5 k.p.a., gdyż przepisy k.p.a. nie mają zastosowania przed sądami administracyjnymi, to stwierdzić należy że p.p.s.a. zawiera analogiczny przepis. Art. 83 § 3 p.p.s.a. stanowi, że oddanie pisma w polskim urzędzie pocztowym lub polskim urzędzie konsularnym jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu. Strona ma więc ustawowo zagwarantowaną możliwość wniesienia pisma przez urząd pocztowy. Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z 30 lipca 1997 r. o państwowym przedsiębiorstwie użyteczności publicznej "Poczta Polska" (Dz.U. Nr 106, poz.675 ze zm.) państwowe przedsiębiorstwo użyteczności publicznej "Poczta Polska" jest przedsiębiorstwem powołanym do prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie usług pocztowych, w tym do zapewniania ciągłości świadczenia usług pocztowych o charakterze powszechnym, w obrocie krajowym i zagranicznym, na obszarze całego kraju oraz do zapewnienia bezpieczeństwa obrotu pocztowego, w celu bieżącego i nieprzerwanego zaspokajania potrzeb ludności, organów państwowych, samorządu terytorialnego oraz gospodarki narodowej. Oznacza to, że obywatele powinni mieć zagwarantowany ciągły dostęp do usług pocztowych w celu wypełniania zobowiązań wynikających z innych ustaw, w tym z ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Brak możliwości dostępu do korzystania z usług Poczty Polskiej, a niewątpliwie brakiem możliwości takiego dostępu był strajk tego przedsiębiorstwa, powoduje że obywatele mają utrudniony, a często uniemożliwiony dostęp do usług, od których zależy wypełnianie innych praw. Prawem takim niewątpliwie jest konstytucyjne prawo do sądu wynikające z przepisów art. 45 ust. 1 oraz art. 77 ust. 2 Konstytucji RP. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że w związku ze strajkiem pracowników Poczty Polskiej i zamkniętymi placówkami tego przedsiębiorstwa, który miał miejsce w listopadzie 2006 r. skarżąca była pozbawiona możliwości przesłania pisma sądowego, a przez to jej prawo do sądu zostało ograniczone. Pozostawienie więc w obrocie postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. naruszałoby konstytucyjnie zagwarantowane prawo do sądu. Z powyższych względów Naczelny Sad Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. i art. 182 § i § 3 p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie.