IV SA/Po 656/23
Sądy administracyjne2024-01-18
Sygnatura
IV SA/Po 656/23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia
2024-01-18
Rodzaj
Wyrok WSA w Poznaniu
Sędziowie
Jacek RejmanJózef MaleszewskiTomasz Grossmann
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję
Treść orzeczenia
SENTENCJA
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Grossmann (spr.) Sędzia WSA Józef Maleszewski Asesor sądowy WSA Jacek Rejman po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi H. W. na decyzję Wojewody z dnia 07 sierpnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę uchyla zaskarżoną decyzję.
UZASADNIENIE
Zaskarżoną decyzją z 07 sierpnia 2023 r. nr [...] Wojewoda (dalej jako "Wojewoda" lub "organ II instancji"), po rozpoznaniu odwołania H. W., utrzymał w mocy decyzję Starosty P. z 06 czerwca 2023 r. nr [...] zatwierdzającą projekt zagospodarowania działki oraz projekt architektoniczno-budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę oraz rozbiórkę.
Zaskarżona decyzja Wojewody, jak wynika z jej uzasadnienia, zapadła w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy.
W dniu 29 marca 2023 r. do Starostwa Powiatowego w P. wpłynął wniosek R. D. (zwanego dalej "Inwestorem") o udzielenie pozwolenia na budowę na działkach nr ewid. [...] i [...] w miejscowości J. (gmina S.) dwóch budynków mieszkalnych jednorodzinnych dwulokalowych wolnostojących oraz rozbiórkę budynku gospodarczego zlokalizowanego w granicy z działkami nr ewid. [...],[...], [...] (zwaną też dalej "Inwestycją"). Do wniosku dołączono m.in. oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, 3 egzemplarze projektu zagospodarowania terenu oraz 3 egzemplarze projektu architektoniczno-budowlanego.
Postanowieniem z 24 kwietnia 2023 r. Starosta P. (dalej jako "Starosta" lub "organ I instancji"), na podstawie art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2023 r. poz. 682, z późn. zm.; dalej w skrócie "p.b."), zobowiązał Inwestora do usunięcia wyszczególnionych nieprawidłowości w złożonej dokumentacji. W odpowiedzi Inwestor przedłożył pismo z 08 maja 2023 r. wraz z poprawionymi egzemplarzami projektów budowlanych.
Starosta pismem z 16 maja 2023 r. wszczął postępowanie w przedmiotowej sprawie oraz m.in. wskazał, na podstawie art. 79a k.p.a., że w przedłożonej dokumentacji nie zostały skorygowane wszystkie braki i nieprawidłowości określone w ww. postanowieniu, co może skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem strony. W odpowiedzi Inwestor złożył dodatkowe wyjaśnienia w sprawie, które zostały uznane przez Starostę za wystarczające.
Przywołaną wyżej decyzją z 06 czerwca 2023 r. (zwaną też dalej "Decyzją PnB") Starosta zatwierdził projekt zagospodarowania działki oraz projekt architektoniczno-budowlany i udzielił Inwestorowi pozwolenie na budowę obejmujące "budowę dwóch budynków jednorodzinnych dwulokalowych wolnostojących oraz rozbiórkę budynku gospodarczego zlokalizowanego w granicy z dz. nr ewid. [...], [...], [...] w m. J., G. S. nr ewidencyjny gruntów: S.; J.; dz. [...], [...]".
Odwołanie od Decyzji PnB złożyła H. W. (dalej jako "Skarżąca"), która wniosła o uchylenie tej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, z uwagi na nieuregulowanie granic przedmiotowego terenu i jej (decyzji) niezgodność z wymaganiami dotyczącymi ochrony interesu publicznego i osób trzecich.
Podczas wizyty w siedzibie Urzędu Wojewódzkiego w dniu 24 lipca 2023 r. Skarżąca oświadczyła, że jej zdaniem w przedmiotowej sprawie zostały sfałszowane dokumenty geodezyjne. Ponadto oznajmiła, że nie wyraża zgody na planowaną budowę i wnosi o przedstawienie aktu notarialnego dotyczącego zakupu odnośnych działek.
W dniu 03 sierpnia 2023 r. Inwestor poprawił treść wniosku złożonego 29 marca 2023 r. oraz zapoznał się ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym.
Utrzymując w mocy Decyzję PnB – przywołaną na wstępie decyzją z 07 sierpnia 2023 r. – Wojewoda, w ramach merytorycznej oceny przedmiotowego zamierzenia budowlanego, wyjaśnił, że na terenie Inwestycji obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego "[...]", gmina S. , przyjęty na mocy uchwały nr [...] Rady Miejskiej w S. z dnia 6 lipca 2021 r. (dalej jako "Plan miejscowy" lub "Plan"). Działki inwestycyjne nr ewid. [...] i [...] zlokalizowane są na terenie oznaczonym symbolem 1MN/U, którego przeznaczeniem jest zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna lub zabudowa usługowa. Plan miejscowym w § 11 pkt 1 zezwala na lokalizację na tym terenie maksymalnie jednego budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego na działce budowlanej z dopuszczeniem realizacji w kondygnacji parteru lokali usługowych w przypadku budynków dwukondygnacyjnych. W ocenie Wojewody projektowana Inwestycja spełnia ten wymóg; podobnie jak pozostałe warunki szczegółowe, określone w § 11 Planu. Poza tym w projekcie budowlanym wskazano, że projektowane przyłącza będą wykonane według odrębnego opracowania, na warunkach określonych przez gestorów sieci. W ocenie Wojewody dokumentacja projektowa została wykonana zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Ponadto Inwestor dołączył niezbędne dokumenty, wynikające z art. 30b p.b., dotyczące zgłoszonego jednocześnie wniosku o pozwolenie na rozbiórkę budynku gospodarczego zlokalizowanego w granicy z działkami nr [...], [...] oraz [...].
Odnosząc się do zarzutów Skarżącej dotyczących niewykazania przez Inwestora prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, Wojewoda wyjaśnił, że w związku z nowelizacją art. 32 ust. 4 pkt 2 p.b. obecnie obowiązkiem inwestora nie jest wykazanie prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, ale złożenie oświadczenia, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadaniu takiego prawa. Do wniosku o pozwolenie na budowę załączono oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, w którym wskazano, że działki nr ewid. [...] i [...] stanowią własność Inwestora. Potwierdza to treść księgi wieczystej "[...]" prowadzonej przez Sąd Rejonowy P. , jak również wypis z rejestru gruntów, znajdujące się w aktach. Nie ma zatem podstaw do podważenia złożonego oświadczenia. Z kolei odnośnie do zarzutu naruszenia granic nieruchomości, Wojewoda wyjaśnił, że Skarżąca jest współwłaścicielką w udziale [...] sąsiedniej działki nr [...]. Kwestie, które podnosi, nie mieszczą się w granicach kompetencji organu administracji architektoniczno-budowlanej, a tyczą się spraw cywilnoprawnych, które winny zostać rozwiązane przez właściwe sądy powszechne. Z rysunku zagospodarowania terenu wynika, że teren Inwestycji to działki nr ewid. [...] i [...]. Projekt zagospodarowania terenu został opracowany na aktualnej mapie zasadniczej. Sama mapa do celów projektowych zawiera tak samo zaznaczoną granicę, jak na rysunku zagospodarowania terenu. Organy administracji architektoniczno-budowlanej orzekające w sprawie pozwolenia na budowę nie rozstrzygają kwestii przebiegu granic pomiędzy nieruchomościami objętymi planowaną inwestycją oraz nieruchomościami sąsiednimi, lecz w tym względzie opierają się na aktualnych dokumentach geodezyjnych przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, które – z mocy art. 76 k.p.a. – korzystają z domniemania prawdziwości jako dokumenty urzędowe. Jeżeli przebieg granic nieruchomości, a także położenie punktów granicznych, budzą wątpliwości strony, to należy skorzystać z procedur dotyczących rozgraniczenia nieruchomości lub w zakresie wznowienia znaków granicznych. Na marginesie organ II instancji wyjaśnił, że powołane przez Skarżącą w odwołaniu pisma, tj. akt notarialny nr rep. [...] Państwowego Biura Notarialnego w P. z 21 listopada 1958 r. oraz postanowienie Sądu Rejonowego dla Miasta P. (sygn. akt J. wyk. [...]) nie zostały załączone do materiału dowodowego w sprawie, tym samym nie mogą być przedmiotem analizy organu odwoławczego. Z kolei odnosząc się do wskazanej przez Skarżącą sygnatury akt [...], Wojewoda wyjaśnił, że z informacji uzyskanych z Urzędu Miasta i Gminy S. wynika, że akta te dotyczyły prowadzonego postępowania ws. wydania warunków zabudowy dla działek nr [...] i [...]. Nie mają one jednak znaczenia w sprawie, gdyż 04 września 2021 r. wszedł w życie Plan miejscowy, na podstawie którego zostało wydane pozwolenie na budowę.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na opisaną decyzję Wojewody, H. W. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, z uwagi na "nieuregulowanie granic przedmiotowego terenu" oraz "jej niezgodność z wymaganiami dotyczącymi ochrony interesu publicznego i osób trzecich", a także o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu skargi jej autorka podniosła, że nie zgadza się z zaskarżoną decyzją, bowiem istnieje rozbieżność między powierzchnią terenu wskazaną przez Inwestora we wniosku (4200 m2), a rzeczywistą, określoną w księdze wieczystej (3580 m2). Ponadto zarzuciła, że decyzja narusza jej "prawo własności oraz prawo do terenu, a także linie rozgraniczające inwestycję". Zgodnie bowiem z aktem notarialnym z [...] r. i postanowieniem Sądu Rejonowego dla Miasta P. z [...] r. oraz planem podziału nieruchomości (działki), należy ona do Skarżącej. Ponadto autorka skargi podkreśliła, że przed Starostą w sprawie [...] toczyło się postępowanie z wniosku Skarżącej związane z rozgraniczeniem tej nieruchomości, które to postępowanie – według Skarżącej – do dnia dzisiejszego się nie zakończyło, a sprawa granic tejże działki nie została ustalona. W podsumowaniu skargi jej autorka stwierdziła, że zabudowa działki nr [...] w miejscowości J. przy ul. [...] nie powinna mieć miejsca, z uwagi na nieuregulowany stan prawny.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Postanowieniem z 07 listopada 2023 r. o sygn. akt IV SPP/Po [...] przyznane zostało Skarżącej prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału IV tut. Sądu z 12 grudnia 2023 r. sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 15 zzs4 ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 2095, z późn. zm.; dalej w skrócie "u.COVID-19"), w brzmieniu obowiązującym od 15 kwietnia 2023 r., o czym strony zostały powiadomione pismami z 15 grudnia 2023 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, choć zasadniczo z innych przyczyn niż w niej wskazane.
Na wstępie wypada zaznaczyć, że niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym wyznaczonym w trybie art. 15 zzs4 ust. 1 u.COVID-19 w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania ww. zarządzenia Przewodniczącego Wydziału.
Przystępując do rozpoznania sprawy w tym trybie, Sąd miał na uwadze, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492, z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, z późn. zm., w skrócie "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (pkt 1). Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.
Przedmiotem tak rozumianej kontroli sądowej była w niniejszej sprawie decyzja Wojewody z 07 sierpnia 2023 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Starosty P. z 06 czerwca 2023 r. nr [...] o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki oraz projektu architektoniczno- budowlanego i udzieleniu R. D. pozwolenia na budowę na działkach nr ewid. [...] i [...] (m. J., gm. S.) dwóch budynków mieszkalnych jednorodzinnych dwulokalowych wolnostojących oraz na rozbiórkę budynku gospodarczego zlokalizowanego w granicy z działkami nr ewid. [...], [...], [...] ("Decyzja PnB").
Od razu wypada zaznaczyć, że wniosek Inwestora z 29 marca 2023 r. w pierwotnym brzmieniu obejmował jeszcze zamiar budowy 4 zbiorników bezodpływowych – co błędnie nie zostało uwzględnione przy rozstrzyganiu tego wniosku Decyzją PnB przez organ I instancji. Uchybienie to zostało jednak sanowane w postępowaniu odwoławczym, a to w związku z dokonaną przez Inwestora w dniu 03 sierpnia 2023 r. korektą wniosku, polegającą na wykreśleniu zeń ww. części zamierzenia budowlanego (k. 1v. akt adm. I inst.). Ubocznie wypada zauważyć, że zbędna już wzmianka o ww. zbiornikach ("szambach") pozostała nadal w Informacji BIOZ załączonej do projektu budowlanego (s. 2 Informacji).
Materialnoprawną podstawę decyzji zapadłych w kontrolowanej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2023 r. poz. 682, z późn. zm.; w skrócie "p.b.").
W myśl art. 35 ust. 1 tej ustawy – w brzmieniu, jakie obowiązywało w okresie wydawania kontrolowanych decyzji – "Przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza:
1) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego z:
a) ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu,
b) wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko,
c) ustaleniami uchwały o ustaleniu lokalizacji inwestycji mieszkaniowej;
2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;
3) kompletność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego, w tym dołączenie:
a) [uchylona],
b) [uchylona],
c) kopii zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7, dotyczącego projektanta i projektanta sprawdzającego,
d) [uchylona];
3a) dołączenie:
a) wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń,
b) oświadczeń, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 9 i 10;
4) posiadanie przez projektanta i projektanta sprawdzającego odpowiednich uprawnień budowlanych na podstawie:
a) kopii dokumentów, o których mowa w art. 34 ust. 3d pkt 1 – w przypadku uprawnień niewpisanych do centralnego rejestru osób posiadających uprawnienia budowlane,
b) danych w centralnym rejestrze osób posiadających uprawnienia budowlane – w przypadku uprawnień wpisanych do tego rejestru;
4a) przynależność projektanta i projektanta sprawdzającego do właściwej izby samorządu zawodowego na podstawie:
a) zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7 - w przypadku osób niewpisanych do centralnego rejestru osób posiadających uprawnienia budowlane,
b) danych w centralnym rejestrze osób posiadających uprawnienia budowlane – w przypadku osób wpisanych do tego rejestru.
5) [uchylony]".
Ponadto, w myśl art. 32 ust. 4 pkt 2 p.b., pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane – przy czym pod tym ostatnim pojęciem rozumie się "tytuł prawny wynikający z prawa własności, użytkowania wieczystego, zarządu, ograniczonego prawa rzeczowego albo stosunku zobowiązaniowego, przewidującego uprawnienia do wykonywania robót budowlanych" (art. 3 pkt 11 p.b.).
Zarazem art. 35 ust. 4 p.b. stanowi, że w razie spełnienia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4 p.b. organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
W kontrolowanej sprawie zarówno Starosta, który wydał Decyzję PnB, jak i Wojewoda, który utrzymał ją w mocy, zgodnie uznali, że cytowany art. 35 ust. 4 p.b. znajdował zastosowanie w tej sprawie, jako że zdaniem tych organów spełnione zostały wszystkie przesłanki warunkujące udzielenie wnioskowanego pozwolenia na budowę.
W ocenie Sądu takie stanowisko organów jawi się jako co najmniej przedwczesne, jeśli idzie o ocenę dochowania, wymaganej w świetle art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a p.b., zgodności projektowanego zamierzenia budowlanego z ustaleniami obowiązującego na terenie Inwestycji miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (w skrócie "m.p.z.p.") – tj. z postanowieniami uchwały nr [...] Rady Miejskiej w S. z dnia 6 lipca 2021 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "[...]", gmina S. (Dz. Urz. Woj. W.. poz. [...]; w skrócie "Plan miejscowy" lub "Plan") – w zakresie zaopatrzenia Inwestycji w wodę oraz odprowadzenia z niej ścieków.
Kwestie te zostały unormowane w § 31 ust. 2 pkt 7 i 8 Planu, w myśl których w zakresie zasad modernizacji, rozbudowy i budowy infrastruktury technicznej wprowadzono m.in. następujące ustalenia:
"7) w zakresie zaopatrzenia w wodę ustala się:
a) zaopatrzenie w wodę z sieci wodociągowych, zgodnie z ustaleniami przepisów odrębnych,
b) dopuszczenie realizacji hydrantów przeciwpożarowych;
8) w zakresie odprowadzania ścieków bytowych i przemysłowych ustala się:
a) odprowadzanie ścieków bytowych oraz przemysłowych do sieci kanalizacji sanitarnej, zgodnie z ustaleniami przepisów odrębnych,
b) do czasu wybudowania sieci kanalizacji sanitarnej dopuszczenie odprowadzenia ścieków bytowych i przemysłowych, zgodnie z ustaleniami przepisów odrębnych,
c) dopuszczenie realizacji lokalnych przepompowni ścieków bytowych".
W ocenie Sądu, w świetle cytowanych postanowień Planu miejscowego inwestor ubiegający się o uzyskanie pozwolenia na budowę dla inwestycji mieszkaniowej, powinien w szczególności wykazać możliwość zapewnienia dla tej inwestycji zaopatrzenia w wodę z sieci wodociągowej (zob. § 31 ust. 2 pkt 7 lit. a Planu) oraz odprowadzania ścieków bytowych do sieci kanalizacji sanitarnej (ewentualnie, do czasu wybudowania sieci kanalizacji sanitarnej – możliwość odprowadzania ścieków bytowych w inny sposób, zgodny z ustaleniami przepisów odrębnych – zob. § 31 ust. 2 pkt 8 lit. a ew. lit. b Planu – co wszakże w kontrolowanej sprawie nie mogło mieć miejsca, a to wobec wyraźnej rezygnacji przez Inwestora z budowy pierwotnie zaplanowanych zbiorników bezodpływowych).
Taka wykładnia analizowanych postanowień Planu miejscowego jawi się tym bardziej jako uprawniona, jeśli się zważy, że w przypadku braku m.p.z.p. inwestor już na etapie ubiegania się o wymagane wówczas ustalenie warunków zabudowy – w trybie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2023 r. poz. 977; w skrócie "u.p.z.p.") – musiałby wykazać, że istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu jest wystarczające dla planowanego zamierzenia budowlanego (zob. art. 61 ust. 1 pkt 3 w zw. z ust. 5 u.p.z.p.).
W kontrolowanej sprawie Inwestor – jak dotychczas – nie wykazał w sposób przekonujący i dostatecznie wiarygodny możliwości zapewnienia dla projektowanej Inwestycji (budynków) zaopatrzenia w wodę z sieci wodociągowej oraz odprowadzania ścieków bytowych do sieci kanalizacji sanitarnej. Przeciwnie, z załączonej do projektu budowlanego opinii A. S.A. z siedzibą w P. z 20 kwietnia 2023 r. (pismo nr [...]) jasno wynika, że istniejące uzbrojenie wodociągowe i istniejące uzbrojenie kanalizacji sanitarnej są niewystarczające dla, odpowiednio, zaopatrzenia w wodę przedmiotowych budynków i dla odprowadzenia z nich ścieków oraz że budowa brakujących odcinków sieci wodociągowej i kanalizacyjnej nie została ujęta w aktualnie obowiązującym Wieloletnim Planie Rozwoju i Modernizacji Urządzeń Wodociągowych i Urządzeń Kanalizacyjnych A. S.A. na lata 2023-2026. Wprawdzie w opinii tej zastrzeżono, że istnieje możliwość realizacji brakującej sieci wodociągowej (o średnicy DN 150 i długości ok. 250 m) oraz kanalizacji sanitarnej (o średnicy DN 200 i długości ok. 70 m) własnym staraniem i na własny koszt przez zainteresowanych podłączeniem inwestorów, ale w kontrolowanej sprawie Inwestor w żaden sposób nie wykazał, ani nawet nie uprawdopodobnił, że wykonanie takiego uzbrojenia będzie rzeczywiście możliwe. Tymczasem, mając na uwadze zastrzeżony w cytowanej opinii A. -u warunek, że sieci wodociągowa i kanalizacji sanitarnej winny przebiegać w wydzielonym geodezyjnie pasie drogowym, a także wskazanie, że brakujące odcinki sieci dotyczą przede wszystkim ulic [...] i [...], należało przynajmniej oczekiwać przedstawienia przez Inwestora stosownego zapewnienia właściwego zarządcy drogi o możliwości wykonania brakujących odcinków sieci w zarządzanych przez niego pasach drogowych – czego dotychczas Inwestor nie uczynił i o co go organ architektoniczno-budowlany, błędnie, nie wzywał.
W rezultacie, zdaniem Sądu, dotychczas zebrany w sprawie przez organy obu instancji materiał dowodowy nie daje dostatecznych podstaw do stwierdzenia zgodności projektowanego zamierzenia budowlanego (ściślej: dotyczącego go projektu budowlanego) z obowiązującym Planem miejscowym w zakresie wymagań dotyczących zapewnienia możliwości zaopatrzenia projektowanych budynków w wodę i odprowadzania z nich ścieków. Organ II instancji, oceniając w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że dokumentacja projektowa jest zgodna z "zapisami" Planu miejscowego, niezasadnie ograniczył się w swych rozważaniach tylko do analizy wymagań zawartych w § 11 Planu – której to analizy wynik, zaznaczmy, nie budzi istotnych zastrzeżeń Sądu – pomijając zupełnie wymogi z § 31 ust. 2 pkt 7 i 8 Planu. W ten sposób dopuścił się naruszenia nie tylko przepisów postępowania administracyjnego (art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. oraz art. 136 § 1 k.p.a.), ale także, w konsekwencji, prawa materialnego – przez co najmniej przedwczesne stwierdzenie zgodności zatwierdzanego projektu z (wszystkimi) ustaleniami obowiązującego Planu miejscowego (art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a p.b.).
Z tych powodów – dostrzeżonych przez Sąd z urzędu – zaskarżona decyzja nie mogła się ostać obrocie prawnym.
Odnosząc się zaś do zarzutów skargi kwestionujących prawo Inwestora do dysponowania przedmiotową nieruchomością (obejmującą działki ewidencyjne nr [...] i [...]) na cele budowlane, należy wyjaśnić, że właściwym, i w zasadzie jedynym, dokumentem potwierdzającym dysponowanie przez dany podmiot prawem własności do nieruchomości posiadającej księgę wieczystą jest odpis z tej księgi. To bowiem właśnie księgi wieczyste prowadzi się w celu ustalenia stanu prawnego nieruchomości – o czym expressis verbis stanowi art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (obecnie: Dz. U. z 2023 r. poz. 1984; w skrócie "u.k.w.h.") – i w konsekwencji to one stanowią urzędowy rejestr praw rzeczowych na nieruchomości (zob. E. Bałan-Gonciarz [w:] E. Bałan-Gonciarz, H. Ciepła, Ustawa o księgach wieczystych i hipotece, Warszawa 2011, uw. 1 do art. 1). Powyższy wniosek znajduje dodatkowe oparcie w treści art. 3 u.k.w.h., który ustanawia dwa komplementarne domniemania prawne: że prawo jawne z księgi wieczystej jest wpisane zgodnie z rzeczywistym stanem prawnym (ust. 1) oraz że prawo wykreślone nie istnieje (ust. 2). Domniemanie zgodności z rzeczywistym stanem prawnym obejmuje dane ujawnione w działach II-IV księgi wieczystej, a więc w szczególności określenie podmiotu, któremu przysługuje prawo wpisane w księdze wieczystej. Spory na tym tle stanowią zaś niewątpliwie sprawę cywilną, do której rozpoznawania i rozstrzygania, w braku regulacji szczególnych, powołane są sądy powszechne [zob. art. 2 § 1 i 3 w zw. z art. 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (obecnie: Dz. U. z 2023 r. poz. 1550, z późn. zm.)]. W konsekwencji organ administracji publicznej w toku prowadzonego przez siebie postępowania w indywidualnej sprawie administracyjnej nie może we własnym zakresie dokonywać ustaleń sprzecznych ze stanem prawnym ujawnionym w księdze wieczystej, które doprowadziłyby w rezultacie do obalenia domniemania ustanowionego w art. 3 ust. 1 u.k.w.h. Potwierdza to orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego – które niniejszy skład orzekający w pełni podziela – zgodnie z którym zasada wyrażona w art. 3 u.k.w.h. wyklucza jakąkolwiek kontrolę w postępowaniu administracyjnym dotyczącą prawidłowości treści wpisów prawa (własności, użytkowania wieczystego itd.) w księgach wieczystych (por. np. wyrok NSA z 09.12.2014 r., II OSK 1226/13, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, w skrócie "CBOSA", i tam przywołane dalsze orzeczenia NSA).
W aktach administracyjnych kontrolowanej sprawy brak jest wypisu z księgi wieczystej prowadzonej dla przedmiotowej nieruchomości (działek nr [...] i [...]). Jednakże z zalegającej w tych aktach kopii decyzji podziałowej z 27 grudnia 2022 r. (znak: [...]; k. 7 akt adm. I inst.) wynika, że dla ww. działek prowadzona jest księga wieczysta o numerze [...] (a nie, jak omyłkowo podano w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji: "[...]"). W świetle zaś danych zawartych w ogólnodostępnym systemie Elektronicznych Ksiąg Wieczystych (pod internetowym adresem [...]_ogol/menu.do) nie ulega wątpliwości, że właścicielem tej nieruchomości (ww. działek) jest R. D., co też trafnie potwierdził Wojewoda w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Z powyższych względów zarzuty Skarżącej dotyczące rzekomego nielegitymowania się przez Inwestora wymaganym prawem do dysponowania przedmiotową nieruchomością na cele budowlane należy uznać za chybione.
Ustosunkowując się z kolei do zgłoszonych w skardze obiekcji co do prawidłowości przebiegu linii rozgraniczających teren Inwestycji (oddzielających także, jak można rozumieć, nieruchomość Inwestora od nieruchomości stanowiącej współwłasność Skarżącej – działki nr [...]), trzeba wyjaśnić, że ustalanie przebiegu spornej granicy pomiędzy nieruchomościami regulują przepisy art. 29 i nast. ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (obecnie: Dz. U. z 2023 r. poz. 1752, z późn. zm.; w skrócie "p.g.k."), których stosowanie leży w kompetencjach organów Służby Geodezyjnej i Kartograficznej, geodetów oraz, w wypadkach określonych w ustawie, sądów powszechnych. Natomiast organy administracji architektoniczno-budowlanej (ani organy nadzoru budowlanego) nie są upoważnione – zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych, które niniejszy skład orzekający w pełni podziela – do badania przebiegu granicy pomiędzy nieruchomościami, bądź dokonywania oceny, czy w danym przypadku jest konieczne przeprowadzenie postępowania rozgraniczeniowego. Organy orzekające w sprawie pozwolenia na budowę nie rozstrzygają bowiem władczo kwestii przebiegu granic pomiędzy nieruchomościami objętymi planowaną inwestycją oraz nieruchomościami sąsiednimi, lecz w tym względzie opierają się na aktualnych dokumentach geodezyjnych przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, które – z mocy art. 76 k.p.a. – korzystają z domniemania prawdziwości jako dokumenty urzędowe (zob. wyrok WSA z 24.04.2018 r., II SA/Kr 268/18, CBOSA). Ewentualne wątpliwości stron w tym zakresie nie mogą stanowić przeszkody w wydaniu pozwolenia na budowę, ani przesłanki do wstrzymania takiego postępowania – chyba że toczy się postępowanie rozgraniczeniowe, którego wynik mógłby podważyć złożone przez inwestora oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (zob. wyroki NSA: z 25.01.2013 r., II OSK 1750/11; z 27.09.2016 r., II OSK 300/16; z 28.03.2017 r., II OSK 1969/15; por. też wyrok NSA z 09.04.2013 r., II OSK 2285/11; wszystkie orzeczenia dostępne w CBOSA).
W związku z tym ostatnim zastrzeżeniem trzeba zauważyć, że Skarżąca podniosła w skardze, iż: "przed Starostą P. w sprawie [...] toczyło się postępowanie z mojego wniosku związane z rozgraniczeniem tej nieruchomości. Postępowanie to, według mnie, do dnia dzisiejszego się nie zakończyło, a sprawa granic tejże działki nie została ustalona".
Wobec tego Wojewoda, w ramach ponownie prowadzonego postępowania po uprawomocnieniu się nin. wyroku, wyjaśni także i tę okoliczność – czy mianowicie nadal toczy się wskazane przez Skarżącą postępowanie rozgraniczeniowe, a jeśli tak, to czy jego wynik rzeczywiście może mieć wpływ na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy.
Mając wszystko to na uwadze, Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c p.p.s.a., orzekł jak w sentencji, tj. w całości uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody.