II SAB/Kr 121/21

SENTENCJA Dnia 7 października 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Nawara - Dubiel po rozpoznaniu w dniu 7 października 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Komitetu [...] na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy Skała w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z 2 kwietnia 2021 r. postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić stronie skarżącej wniesiony wpis od skargi w kwocie 100 (sto) zł. UZASADNIENIE Skargę w niniejszej sprawie wniósł Komitet [...], który wcześniej złożył do organu wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Zarządzeniem z 20 września 2021 r. referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wezwał stronę skarżącą o podpisanie skargi, o złożenie dokumentu określającego sposób reprezentacji strony skarżącej oraz o podanie numeru identyfikacyjnego REGON albo numeru w innym właściwym rejestrze lub ewidencji – w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. W odpowiedzi na wezwanie przesłano Akt Założycielski komitetu społecznego zaznaczając, że forma ta nie wymaga zgłoszenia ani rejestracji (o ile komitet nie prowadzi zbiórek publicznych). Cała korespondencja z urzędem gminy, prowadzona pod nazwą komitetu, opatrzona była podpisem elektronicznym P. P. i dlatego również skarga została opatrzona jego podpisem i wysłana jako skarga komitetu. Skarga w niniejszej sprawie została wniesiona przez Komitet [...] jako komitet społeczny. Komitet społeczny jest formą prawną przewidzianą w ustawie z dnia 14 marca 2014 r. o zasadach prowadzenia zbiórek publicznych (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1672). Zgodnie z jej art. 3 uprawnionym do prowadzenia zbiórki publicznej, zwanym dalej "organizatorem zbiórki", jest: 1. organizacja pozarządowa w rozumieniu art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie; 2. podmiot, o którym mowa w art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie; 3. komitet społeczny powołany w celu przeprowadzenia zbiórki publicznej. W myśl art. 4 ust. 1 komitet społeczny powołują aktem założycielskim co najmniej 3 osoby fizyczne posiadające pełną zdolność do czynności prawnych oraz niekarane (...). Zgodnie z art. 25 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) - dalej określanej jako p.p.s.a. – osoba fizyczna, osoba prawna lub organ administracji publicznej mają zdolność występowania przed sądem administracyjnym jako strona (zdolność sądowa) (§ 1). Zdolność sądową mają także państwowe i samorządowe jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej oraz organizacje społeczne nieposiadające osobowości prawnej (§ 2). Zdolność sądową mają także inne jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, jeżeli przepisy prawa dopuszczają możliwość nałożenia na te jednostki obowiązków lub przyznania uprawnień lub skierowania do nich nakazów i zakazów, a także stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (§ 3). Zdolność sądową mają ponadto organizacje społeczne, choćby nie posiadały osobowości prawnej, w zakresie ich statutowej działalności w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób (§ 4). W tym miejscu trzeba sięgnąć do przepisów Kodeksu cywilnego, zgodnie z którym osobami prawnymi są Skarb Państwa i jednostki organizacyjne, którym przepisy szczególne przyznają osobowość prawną (art. 33). Do jednostek organizacyjnych niebędących osobami prawnymi, którym ustawa przyznaje zdolność prawną, stosuje się odpowiednio przepisy o osobach prawnych (art. 331 § 1). Jak wynika z powyższego warunkiem uznania, że dana jednostka organizacyjna ma zdolność prawną i zdolność sądową jest przyznanie jej takiej zdolności przepisem ustawy. Komitet społeczny do takiej kategorii podmiotów nie należy. Ustawa o zasadach prowadzenia zbiórek publicznych nie przyznaje mu zdolności prawnej ani sądowej, a jedynie uprawnienie do prowadzenia zbiórki publicznej. Również żaden inny przepis nie przyznaje komitetom społecznym statusu osoby prawnej ani tzw. "ułomniej osoby prawnej". Tym samym komitet społeczny nie mieści się w żadnej z grup wymienionych we wskazanym powyżej art. 25 p.p.s.a., co powoduje, że nie jest to podmiot mogący być samodzielnym podmiotem praw i obowiązków i tym samym nie może on występować w postępowaniu sądowym. Komitet społeczny nie jest bowiem ani osobą fizyczną, ani osobą prawną, ani też organizacją społeczną nie posiadającą osobowości prawnej. Mając na uwadze powyższe, skargę komitetu społecznego należało odrzucić z uwagi na brak zdolności sądowej tego podmiotu do występowania w postępowaniu sądowym. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 5 p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę jeżeli jedna ze stron nie ma zdolności sądowej albo jeżeli skarżący nie ma zdolności procesowej, a nie działa za niego przedstawiciel ustawowy albo jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną skarżącą zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie. O zwrocie uiszczonego wpisu od skargi orzeczono w pkt 2 postanowienia na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zgodnie z którym Sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy.