II OZ 1034/11

SENTENCJA Dnia 27 października 2011 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jerzy Bujko po rozpoznaniu w dniu 27 października 2011 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia P.P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 lipca 2011 roku sygn. akt VII SA/Wa 304/11 o odmowie przyznania P.P. prawa pomocy w sprawie ze skargi P.P. i K.G. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2010 roku Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 11 lipca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił P.P. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi P.P. i K.G. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2010 r. w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz oświadczenia majątkowego wynika, że wnioskodawca posiada stały dochód miesięczny z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej obejmującej studio solarium oraz wynajem lokalu usługowego o łącznej wysokości 5.600,00 złotych miesięcznie. Wnioskodawca uzyskuje także dochód z tytułu posiadania połowy samoobsługowej myjni samochodowej. Zgromadził oszczędności pieniężne w wysokości 25.000,00 złotych oraz jest w stanie ponosić koszty związane z utrzymaniem dwóch samochodów. Wnioskodawca prowadzi trzyosobowe gospodarstwo domowe i mieszka razem z rodziną w domu, który jest własnością matki. Należy zatem przyjąć, że w kosztach związanych z utrzymaniem domu wnioskodawca jedynie partycypuje w ich części, a pozostałą część kosztów ponosi matka. Skarżący podał, że po odjęciu kosztów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej dochód z wszystkich działalności w 2010 r. wyniósł 13.183,00 zł, co oznacza, że miesięczny dochód wynosił ok. 1.100,00 zł. Kwota ta nie wystarcza na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych rodziny. Sytuacja finansowa rodziny pogorszyła się wraz z chorobą, na którą zachorował wnioskodawca w 2007r. (przewlekłe zapalenie nerek), a w związku z tym nie może w chwili obecnej podejmować większości prac, które pomogłyby polepszyć sytuację finansową rodziny. Kwota 25.000,00 zł jest to część kwoty przyznanego kredytu obrotowego, niezbędna do dalszego leczenia jego choroby. Odmawiając przyznania prawa pomocy Sąd I instancji wskazał, że strona wnosząc sprawę do Sądu winna partycypować w kosztach postępowania, jeżeli ma jakiekolwiek środki majątkowe, w szczególności, gdy jest to stały dochód miesięczny w postaci otrzymywanego wynagrodzenia za pracę czy też prowadzoną działalność, czyli jak w niniejszej sprawie. W ocenie Sądu I instancji, wnioskodawca nie wykazał, że znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej go do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Sytuacja materialna wnioskodawcy pozwala mu zarówno na poniesienie kosztów sądowych w sprawie, jak i na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Sąd I instancji podkreślił, że obecne koszty sądowe, jakie wnioskodawca ma ponieść, to wpis sądowy od skargi, który w niniejszej sprawie wynosi 200,00 złotych. Także ewentualne przyszłe koszty sądowe, jakie wnioskodawca miałby ponieść w niniejszej sprawie nie będą wyższe od wysokości wpisu sądowego od skargi, a posiadając zgromadzone oszczędności pieniężne i przy uzyskiwanym stałym miesięcznym dochodzie będzie w stanie także pokryć koszty związane z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. W zażaleniu na powyższe postanowienie wniósł wnioskodawca. Podniósł argumenty tożsame z argumentami podnoszonymi na etapie składania wniosku o przyznania prawa pomocy i sprzeciwu od postanowienia referendarza. Wskazał, że jego dochód po przeliczeniu wynosi około 1100 zł miesięcznie, co pozwala jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a - przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Użyte w art. 246 § 1 pkt 1 i 2 określenie "gdy osoba wykaże" oznacza, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania, iż jej dochody i sytuacja życiowa nie pozwalają na poniesienie jakichkolwiek czy choćby pełnych kosztów postępowania. Strona powinna należycie uzasadnić i uprawdopodobnić okoliczności, które podaje we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Zasadnicze znaczenie dla niniejszego rozstrzygnięcia ma okoliczność, skarżący otrzymuje stały, miesięczny dochód nie tylko z prowadzonej działalności gospodarczej, ale również w wynajmu powierzchni sklepowej. Okoliczność, że druga z posiadanych przez skarżącego firm generuje stratę nie powinna mieć przy tym znaczenia dla niniejszego rozstrzygnięcia, bowiem to skarżący ponosi ryzyko prowadzonej przez siebie działalności i w tym sensie ponosi również konsekwencję utrzymywanie firmy nie przynoszącej dochodów. Należy także podkreślić, że skarżący dysponuje znacznymi oszczędnościami – jak wskazuje kwotą 25000 zł – które bez znacznego uszczerbku dla ponoszonych kosztów leczenia pozwalają na pokrycie kosztów postępowania oraz kosztów pomocy prawnej. Podkreślenia wymaga zasada, że to na stronie postępowania ciąży obowiązek partycypowania w finansowaniu prowadzonego z jej inicjatywy procesu sądowego, a wyjątkiem jest przerzucenie całego obowiązku w tym zakresie na Skarb Państwa. Uznać zatem należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zasadnie uznał, że skarżący nie wykazał w dostateczny sposób, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, a tym samym brak było podstaw do przyznania mu prawa pomocy. Składane przez skarżącego oświadczenia o trudnej sytuacji życiowej w żaden sposób nie korespondują z przedkładanymi przez niego dokumentami i nie pozwalają na przyjęcie, że jest on osobą spełniająca warunki do przyznania prawa pomocy. Z tych względów, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu.