I OZ 467/21

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Kremer po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z. N. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 maja 2021 r., sygn. akt I SA/Wa 2226/20 o odrzuceniu skargi Z. N. na decyzję Ministra Rozwoju z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 6 maja 2021 r., sygn. akt I SA/Wa 2226/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę Z. N. na decyzję Ministra Rozwoju z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że zarządzeniem z dnia 9 października 2020 r. skarżąca została wezwana do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez podanie numeru PESEL oraz nadesłanie 1 egzemplarza skargi własnoręcznie podpisanego, w terminie 7 dni od daty otrzymania wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Powyższe zarządzenie zostało przesłane w dniu 3 marca 2021 r. na adres wskazany przez skarżącą na kopercie zawierającej skargę, adresowanej do Sądu i wróciło jako awizowana przesyłka. Jak wynika z adnotacji placówki pocztowej przesyłka nie została doręczona, gdyż nie została podjęta w terminie. Placówka pocztowa dwukrotnie bezskutecznie zawiadamiała skarżącą o możliwości odbioru przesyłki w urzędzie pocztowym (awizo z dnia 8 marca 2021 r. i awizo powtórne z dnia 16 marca 2021 r.), po czym w dniu 24 marca 2021 r. zwróciła nieodebraną przesyłkę Sądowi. W związku z tym, zarządzeniem sędziego sprawozdawcy z dnia 30 marca 2021 r. wezwanie zostało uznane za skutecznie doręczone w dniu 22 marca 2021 r. Do dnia wydania postanowienia brak formalny skargi nie został przez skarżącą uzupełniony. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucając skargę stwierdził, że skarżąca nie wykonała zarządzenia z dnia 9 października 2020 r., ponieważ nie uzupełniła braków formalnych skargi poprzez podanie swojego numeru PESEL oraz nadesłania 1 egzemplarza skargi własnoręcznie podpisanego. Skarżąca nie odebrała przesyłki zawierającej powyższe zarządzenie, pomimo jej dwukrotnego prawidłowego awizowania przez Pocztę Polską. W ocenie Sądu przesyłka została prawidłowo zaadresowana, zgodnie z podanym przez skarżącą adresem, tj. [...]. Skuteczne doręczenie wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi nastąpiło w dniu 22 marca 2021 r., tak więc siedmiodniowy termin do wykonania wezwania upływał w dniu 29 marca 2021 r. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła Z. N., zarzucając naruszenie przepisów postępowania, tj.: 1) art. 69 P.p.s.a. poprzez doręczenie korespondencji przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w toku postępowania na adres inny, niż adres zamieszkania skarżącej, a mianowicie zarządzenie z dnia 9 października 2020 r., wysłane 3 marca 2021 r. zostało przesłane na adres: ul. [...], a prawidłowy adres skarżącej to ul. [...] i taki adres był wskazany na kopercie zawierającej skargę oraz na potwierdzeniu nadania; 2) art. 73 § 4 P.p.s.a. poprzez uznanie fikcji doręczenia, tj. uznanie za prawidłowe doręczenia korespondencji na adres niestanowiący miejsca zamieszkania skarżącej, tj. na adres [...], w sytuacji gdy prawidłowy adres zamieszkania skarżącej to [...] i taki adres był wskazany na kopercie zawierającej skargę oraz na potwierdzeniu nadania, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego uznania, o domniemaniu doręczenia przesyłki adresatowi i uznaniu, że skarżąca zapoznała się z jej treścią ostatniego dnia tego terminu, a zatem z datą wiążą się również odpowiednie skutki procesowe, jak chociażby rozpoczyna swój bieg termin do uzupełnienia braków formalnych skargi; 3) art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. poprzez odrzucenie skargi i uznanie, że nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi, w sytuacji gdy zobowiązanie do uzupełnienia braków formalnych nie zostało wysłane na prawidłowy adres zamieszkania skarżącej, w wyniku pomyłki dokonanej przez pracownika sądu. Mając na uwadze powyższe Z. N. wniosła o: 1) uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia; 2) zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania zażaleniowego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy wskazać, że warunki formalne skargi, nieuzupełnienie których w zakreślonym terminie – w myśl art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a." – skutkuje jej odrzuceniem, zostały określone w art. 57 § 1 tej ustawy. Zgodnie z nim, skarga powinna zawierać elementy wymienione w pkt 1-3 omawianej regulacji, a ponadto powinna czynić zadość wymaganiom dla każdego pisma w postępowaniu sądowym – przewidzianym w art. 46 P.p.s.a. W szczególności, w myśl art. 46 § 2 pkt 1 lit. b P.p.s.a., pismo strony powinno zawierać w przypadku gdy jest pierwszym pismem w sprawie numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną, oraz numer PESEL jej przedstawiciela ustawowego, jeżeli są obowiązani do jego posiadania albo posiadają go, nie mając takiego obowiązku. Do pisma strony należy również dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika do akt sądowych (art. 47 § 1 P.p.s.a.). Wobec powyższego Przewodnicząca Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie właściwie wezwała skarżącą do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez podanie numeru PESEL oraz nadesłanie 1 egzemplarza skargi własnoręcznie podpisanego. W terminie wyznaczonym w zarządzeniu z dnia 9 października 2020 r. nie uzupełniono ww. braków formalnych, a zatem zaistniała obligatoryjna przesłanka do odrzucenia skargi wskazana w art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie można skutecznie zarzucić Sądowi I instancji, że korespondencja zawierającą wezwanie do uiszczenia wpisu została skierowana na błędny adres. Podkreślić należy, że strona inicjująca postępowanie sądowoadministracyjne powinna precyzyjnie wskazać adres na jaki spodziewa się doręczania pism z Sądu. Wskazując adres strona bierze na siebie ryzyko, że Sąd uzna za dowód doręczenia zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki jeżeli wskazany na nim adres będzie się pokrywał z podanym przez stronę. Z akt sprawy wynika, że skarga wniesiona przez Z. N. zawarła oznaczenie sądu, imię i nazwisko skarżącej, nazwę i adres organu, numer zaskarżonej decyzji, nie zawierała natomiast oznaczenia miejsca zamieszkania skarżącej ani ewentualnego adresu do korespondencji. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie skierował przesyłkę zawierającą wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi na adres wskazany przez skarżącą na kopercie zawierającej ww. skargę (k. 5 akt sądowych), tj. [...]. Przesyłka ta została awizowana po raz pierwszy w dniu 8 marca 2021 r., powtórnie w dniu 16 marca 2021 r., a następnie – w dniu 24 marca 2021 r. – zwrócono ją nadawcy z adnotacją "Zwrot. Nie podjęto w terminie". Tak wypełnione zwrotne potwierdzenie odbioru pozwalała na przyjęcie, że przesyłka została skutecznie doręczona w dniu 22 marca 2021 r., a termin do dokonania czynności objętej wezwaniem, upływał w dniu 29 marca 2021 r. Odnosząc się do argumentów powołanych w zażaleniu dotyczących skierowania przez Sąd korespondencji na adres inny, niż adres wskazany na kopercie zawierającej skargę wskazać należy, że twierdzenia te nie znajdują potwierdzenia w zgromadzonym w aktach materiale dowodowym bowiem na kopercie zawierającej skargę wskazano wyraźnie imię i nazwisko skarżącej oraz adres: [...]. Wobec tak określonego adresu do korespondencji nie było podstaw do jego kwestionowania czy też poszukiwania innego, znajdującego się np. w aktach administracyjnych. Stosownie bowiem do wymogu określonego w art. 46 § 2 pkt 1 lit. a P.p.s.a., pismo strony powinno zawierać w przypadku gdy jest pierwszym pismem w sprawie oznaczenie miejsca zamieszkania, a w razie jego braku - adresu do doręczeń, lub siedziby i adresów stron, ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników. Również ewentualna omyłka związana z podaniem przez skarżącą innego adresu na formularzu potwierdzenia nadania przesyłki niż na kopercie zawierającej skargę nie może wpłynąć na ocenę prawidłowości postanowienia o odrzuceniu skargi. Okoliczność ta mogłaby ewentualnie stać się przedmiotem oceny w przypadku wystąpienia przez stronę z wnioskiem o przywrócenie terminu w odrębnym postępowaniu incydentalnym. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.