I SAB/Wa 224/22

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Sędzia WSA - Bożena Marciniak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. M. na bezczynność Wojewody Mazowieckiego w przedmiocie rozpoznania zażalenia postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz M. M. kwotę 100 (sto) złotych uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi. UZASADNIENIE Pismem z 24 maja 2022 r., złożonym osobiście M. M. (dalej: Skarżąca) złożyła za pośrednictwem Wojewody Mazowieckiego (dalej: Organ) skargę na bezczynność tego Organu w przedmiocie rozpoznania zażalenia na postanowienie Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 9 lutego 2021 r., nr 66/SD/2021 (data złożenia skargi na prezentacie Organu - 25 maja 2022 r.). Organowi zarzucono naruszenie art. 36 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeka postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023 r., poz. 775; dalej: k.p.a.) w zw. z art. 35 § 1 i 3 k.p.a. w zw. z art. 12 k.p.a. polegające na braku podejmowania działań bezpośrednio zmierzających do wydania rozstrzygnięcia w sprawie rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania. Skarżąca wniosła m.in. o: wyznaczenie Organowi dwutygodniowego terminu do rozpoznania zażalenia, przyznanie od Organu na rzecz Skarżącej sumy pieniężnej w wysokości 2000 zł oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Ponadto wniosła także o: wymierzenie grzywny Organowi w wysokości określonej w art. 154 § 6 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) w zw. z art. 55 § 1 p.p.s.a. i rozpoznanie sprawy na podstawie nadesłanego odpisu skargi oraz dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z dokumentów dołączonych do skargi dla wykazania bezczynności Organu. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wskazał w uzasadnieniu, że rozpatrzył zażalenie na postanowienie Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy przed wniesieniem skargi na bezczynność. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. Z akt sprawy wynika, że postanowieniem z dnia 9 lutego 2021 r., nr 66/SD/2021 Prezydent Miasta Warszawy zawiesił postępowanie administracyjne w sprawie rozpatrzenia wniosku z 15 marca 2004 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ulicy [...], ozn. Hip. "[...]" rej. hip. [...] do czasu zakończenia postępowania administracyjnego. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła Skarżąca. Organ postanowieniem z dnia 12 maja 2022 r., nr 249/2022 uchylił zaskarżone postanowienie Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 9 lutego 2021 r. Postanowienie zostało doręczone pełnomocnikowi Skarżącej - 20 maja 2022 r. Następnie Organ postanowieniem z dnia 26 maja 2022 r., nr 278/2022 uzupełnił swoje postanowienie z dnia 12 maja 2022 r. w którym to uchylono w całości postanowienie Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 9 lutego 2021 r. w ten sposób, że dodał zwrot "wraz z zażaleniem Skarżącej rozpoznał zażalenie M. R. i T. R.". Powyższe postanowienie zostało doręczone pełnomocnikowi Skarżącej - 31 maja 2022 r. Jak wynika z akt sądowych sprawy, skargę na bezczynność Organu Skarżąca złożyła 25 maja 2022 r. Ponaglenie zaś złożono osobiście w siedzibie Organu - 13 maja 2022 r. W rozpoznawanej sprawie należy zauważyć, że w uchwale składu siedmiu sędziów z 22 czerwca 2020 r. sygn. II OPS 5/19 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania poprzez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. NSA podkreślił także, że zasadniczym celem skargi na bezczynność organu administracji publicznej jest doprowadzenie do usunięcia stanu bezczynności, natomiast tylko celem wtórnym jest uzyskanie prejudykatu w celu odszkodowawczym, a zatem za niedopuszczalną należy uznać skargę na bezczynność wniesioną po zakończeniu postępowania administracyjnego. Jak wynika z przedstawionego stanu faktycznego sprawy, postanowienie Organu uchylające postanowienie Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 9 lutego 2021 r. wydane na skutek rozpoznanego zażalenia Skarżącej – wydano 12 maja 2022 r. Doręczone zaś zostało pełnomocnikowi Skarżącej - 20 maja 2022 r. Tym samym skarga na bezczynność wniesiona 25 maja 2022 r., złożona została już po rozpoznaniu zażalenia Skarżącej przez Organ. Tut. Sąd wziął pod uwagę fakt, że Organ postanowieniem z dnia 26 maja 2022 r., nr 278/2022 uzupełnił swoje postanowienie z dnia 12 maja 2022 r. w części dotyczącej podmiotów wnoszących zażalenie, a powyższe postanowienie zostało doręczone pełnomocnikowi Skarżącej - 31 maja 2022 r. Powyższe nie mogło jednak wpłynąć na dopuszczalność złożonej skargi na bezczynność. Należy zwrócić uwagę, że zgodnie stosownie do art. 126 k.p.a., do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy art. 105, art. 107 § 2-5 oraz art. 109-113 k.p.a. Zgodnie z art. 111 § 1 k.p.a., strona może w terminie czternastu dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji zażądać jego uzupełnienia co do rozstrzygnięcia bądź co do prawa odwołania, wniesienia w stosunku do decyzji powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego albo sprostowania zamieszczonego w decyzji pouczenia w tych kwestiach. Organ administracji publicznej, który wydał decyzję, może ją uzupełnić lub sprostować z urzędu w zakresie, o którym mowa w § 1, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji (art. 111 § 1a k.p.a.). Uzupełnienie lub odmowa uzupełnienia decyzji następuje w formie postanowienia (art. 111 § 1b k.p.a.). W tym przypadku termin dla strony do wniesienia odwołania, powództwa lub skargi biegnie od chwili doręczenia jej postanowienia (art. 111 § 2 k.p.a.). Konstrukcja instytucji uzupełnienia orzeczenia powoduje, że orzeczenie o uzupełnieniu lub jego odmowa nie ma samodzielnego bytu prawnego, a pozostaje częścią aktu administracyjnego, którego uzupełnienia domagała się strona. W szczególności dzieli losy tego aktu w postępowaniu odwoławczym (zażaleniowym). Ponadto z uwagi na to, że postanowienie o uzupełnieniu decyzji stanowi dodatkowy składnik decyzji podstawowej, nie podlega odrębnemu zaskarżeniu (por. postanowienia NSA z 16 września 2010 r. sygn. akt I OSK 1486/10 oraz z 10 kwietnia 2008 r. sygn. akt I OSK 875/07). Oznacza to, że na postanowienie w przedmiocie uzupełnienia decyzji lub postanowienia nie służy zażalenie, bowiem nie jest to postanowienie kończące postępowanie, ani też rozstrzygające sprawę co do istoty. Postanowienie to nie stanowi samoistnego aktu administracyjnego, nie rozstrzyga bowiem odrębnej sprawy (por. wyrok NSA z 9 stycznia 2002 r., II SA/Łd 2411–2412/01; postanowienie WSA w Warszawie z 22 lutego 2006 r., II SA/Wa 290/06, Prok. i Pr. – dodatek 2006, nr 5, poz. 54; oraz wyrok WSA w Olsztynie z 30 marca 2006 r., II SA/Ol 133/06, "Gazeta Prawna" 2006, nr 196, s. 26). Istotnym jest, że wydanie postanowienia o uzupełnieniu – tak jak w przedmiotowej sprawie, ma decydujący wpływ na dochowanie przez strony terminu na wniesienie skargi do sądu. Termin ten bowiem rozpoczyna się od dnia doręczenia lub ogłoszenia postanowienia o uzupełnieniu lub odmowie uzupełnienia decyzji/postanowienia. Wydania zaś postanowienia o uzupełnieniu z urzędu bądź na wniosek – nie można rozumieć jako ostatecznego zakończenia postępowania w sprawie. Jak wskazuje orzecznictwo, uzupełnienie decyzji, które jest niezaskarżalne w administracyjnym toku instancji (nie przysługuje na nie zażalenie), nie kończy postępowania w sprawie i nie jest także postanowieniem rozstrzygającym sprawę co do istoty. Na marginesie dodatkowo należy wspomnieć, że w postanowieniu uzupełniającym Organ uzupełnił jedynie podmiot wnoszący zażalenie, którym to podmiotem de facto nie była Skarżąca. Mając na uwadze powyższą argumentację wskazać należy, że sprawa w istocie zakończyła się wydaniem postanowienia przez Organ z 12 maja 2022 r., którego doręczenie nastąpiło 20 maja 2022 r. Wtedy to rozpoznano zażalenie Skarżącej i uchylono zaskarżone postanowienie. Skoro skargę na bezczynność wniesiono 25 maja 2022 r. należało przyjąć, że jest niedopuszczalna z uwagi na zakończone postępowanie. Zgodnie z art. 269 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne są związane uchwałami Naczelnego Sądu Administracyjnego i dlatego na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu. Wpis zwrócono na podstawie art. 232 § 1 pkt. 1 p.p.s.a.