IV SAB/Wr 544/23

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Gabriel Węgrzyn po rozpoznaniu w dniu 10 stycznia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale IV sprawy ze skargi R. T. na bezczynność Wojewody Dolnośląskiego w przedmiocie udzielenia wglądu w akta postanawia: odrzucić skargę. UZASADNIENIE Pismem z 23 XI 2023 r. R. T. (dalej "skarżąca") wniosła skargę na bezczynność Wojewody Dolnośląskiego w przedmiocie udzielenia wglądu w akta. W wykonaniu zarządzeń Przewodniczącego Wydziału wezwano skarżącą: do usunięcia braku formalnego skargi, poprzez podanie numeru PESEL strony skarżącej; do dołączenia do akt sprawy kopii ponaglenia wniesionego w trybie art. 37 kpa wraz z dowodem potwierdzającym jego złożenie w organie, ponadto do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 100 złotych w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Wspomniane wezwania zostały doręczone skarżącej na wskazany przez nią adres do doręczeń w dniu 20 XII 2023 r. Wezwania pozostały bez odpowiedzi. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z 30 VIII 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, ze zm.), dalej "ppsa", sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Stosownie zaś do art. 58 § 1 pkt 6 ppsa, sąd odrzuci skargę także wtedy, jeżeli z innych przyczyn jej wniesienie jest niedopuszczalne. Przez dopuszczalność skargi należy rozumieć jej przesłanki zarówno przedmiotowe, a więc określenie od jakiego rodzaju form działalności organów administracji publicznej przysługuje skarga, jak i podmiotowe, to jest określenie, jakim podmiotom przysługuje legitymacja do jej wniesienia. Z kolei warunkami formalnymi skutecznego wniesienia skargi są: złożenie skargi od aktu objętego zakresem właściwości rzeczowej sądu; wniesienie jej po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli przysługiwały one stronie skarżącej w postępowaniu przed organem oraz wniesienie skargi przez podmiot, któremu przysługuje legitymacja do jej wniesienia. Przesłanki te muszą być spełnione kumulatywnie. Stwierdzenie braku którejkolwiek z nich prowadzi do stwierdzenia niedopuszczalności skargi, a w konsekwencji do jej odrzucenia bez merytorycznego rozpoznania sprawy. Zgodnie z art. 52 § 1 i 2 ppsa, skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich albo Rzecznik Praw Dziecka. Natomiast przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia - taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. Ponadto zgodnie z art. 53 § 2b ppsa, skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Z powyższych regulacji prawnych wynika, że droga sądowa jest dopuszczalna dopiero po wyczerpaniu możliwości załatwienia sprawy w trybie postępowania administracyjnego. Ponadto na gruncie art. 35 § 1 kpa, organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Zgodnie zaś z art. 37 § 1 kpa, strona ma prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli nie załatwiono sprawy w terminie określonym w powyższym przepisie (bezczynność), bądź kiedy postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). Tym samym złożenie skargi na bezczynność, czy przewlekłość organu, jest możliwe dopiero po wniesieniu (odrębnego) ponaglenia z art. 37 kpa na niezałatwienie sprawy. Ponaglenie musi mieć formę podania w rozumieniu art. 63 § 1 kpa, a więc musi być wniesione pisemnie, telegraficznie, za pomocą telefaksu lub ustnie do protokołu, a także za pomocą innych środków komunikacji elektronicznej przez elektroniczną skrzynkę podawczą organu administracji publicznej utworzoną na podstawie ustawy z 17 II 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. z 2021 r. poz. 670, ze zm.). Wezwanie skarżącej do uzupełnienia braku formalnego skargi w zakresie podania numeru PESEL znajduje natomiast podstawę w art. 46 § 2 pkt 1 lit. b ppsa, w myśl którego pismo strony powinno ponadto zawierać w przypadku, gdy jest pierwszym pismem w sprawie, numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną, oraz numer PESEL jej przedstawiciela ustawowego, jeżeli są obowiązani do jego posiadania albo posiadają go, nie mając takiego obowiązku. Z kolei stosowanie do art. 57 § 1 ppsa, skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, określonym m.in. w art. 46 ppsa. Wskazać trzeba, że w orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że niezachowanie, określonego w art. 46 § 2 pkt 1 lit. b ppsa wymogu podania w skardze, będącej pierwszym pismem w sprawie, numeru PESEL, jest brakiem formalnym, który powinien być uzupełniony w trybie art. 49 § 1 w związku z art. 58 § 1 pkt 3 ppsa i to bez względu na to, czy ten numer znajduje się w aktach administracyjnych, którymi dysponuje sąd (por. uchwała NSA z 3 VII 2023 r., II GPS 3/22 – publ. CBOSA). Zgodnie z art. 230 § 1 i § 2 ppsa, od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Pismem takim jest m.in. skarga. Stosownie natomiast do art. 220 § 3 ppsa, skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. Z akt sprawy wynika, że przesyłkę listową, zawierającą wezwania sądowe do nadesłania dowodu potwierdzającego złożenie w sprawie ponaglenia w trybie art. 37 kpa i podania do akt sprawy numeru PESEL strony wnoszącej pismo jak również uiszczenia wpisu sądowego, doręczono skarżącej na wskazany przez nią do akt sprawy adres do korespondencji w dniu 20 XII 2023 r. Wezwania pozostały bez odpowiedzi. Powyższe okoliczności obligowały Sąd do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i 6 w zw. z § 3 ppsa oraz art. 220 § 3 ppsa.