II OZ 608/24

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D. A. i T. A. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 18 marca 2024 r. sygn. akt II SA/Łd 723/22 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od zażalenia w sprawie ze skargi D. A. i T. A. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia 15 czerwca 2022 r. nr 153/2022 w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę postanawia: oddalić zażalenie UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 18 marca 2024 r. sygn. akt II SA/Łd 723/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 25 stycznia 2023 r. sygn. akt II SA/Łd 723/22. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że D. A. (dalej wskazana jako "skarżąca"), reprezentująca również T. A., powołująca się na pogarszający się stan zdrowia potęgowany natłokiem spraw sądowych, podjęła jednak szereg działań celem ochrony własnych interesów, w tym również podjęła czynności celem przywrócenia terminu do uzupełnienia braków fiskalnych zażalenia, a także złożyła wniosek o zwolnienie jej od kosztów sądowych. W ocenie Sądu, skarżąca nie zachowała zatem należytej staranności i dbałości w prowadzeniu sprawy związanej z wniesieniem zażalenia na postanowienie z dnia 25 stycznia 2023 r. Wobec tego stwierdzenia nie budzi najmniejszych wątpliwości, że uchybienie terminowi do uzupełnienia braku fiskalnego zażalenia z dnia 1 marca 2023 r. jest wynikiem zwykłego przeoczenia przez skarżącą wezwania sądowego. Tego rodzaju błąd nie stanowi okoliczności mieszczącej się w pojęciu braku winy w uchybieniu terminowi do wniesienia skargi/zażalenia, a jedynie świadczy o niedochowaniu należytej staranności skarżącej w prowadzeniu sprawy, w której wniosła zażalenie. Skarżąca mając świadomość własnego stanu zdrowia powinna zachować szczególną ostrożność i przezorność poprzez podjęcie odpowiednich działań, które zapobiegłyby uchybieniu terminowi do uzupełnienia braków zażalenia z dnia 1 marca 2023 r. Nie bez znaczenia jest przy tym fakt, że biorąc pod uwagę ilość prowadzonych przez stronę spraw sądowych skarżąca z pewnością miała świadomość konieczności spełnienia warunków zarówno formalnych i fiskalnych wnoszonego pisma, a przynajmniej powinna zachować czujność i rzetelnie sprawdzić rodzaj i treść kierowanej do niej korespondencji. Od strony postępowania można oczekiwać i wymagać szczególnej staranności w zakresie prowadzenia swych spraw, a skarżąca obiektywnie oceniając swój stan zdrowia oraz ilość prowadzonych spraw mogła skorzystać z pomocy innych osób. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca, domagając się jego uchylenia. Skarżąca podniosła zarzut zbyt rygorystycznej interpretacji art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej p.p.s.a.), poprzez odniesienie się do konkretnego stanu zdrowia skarżącej, co ma - w ocenie skarżącej - nie dopuścić do przeniesienia spraw toczących się przed WSA w Łodzi poza tamtejszy sąd. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. We wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Co więcej, przy ocenie winy strony lub jej braku w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej należy brać pod uwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (zob. postanowienie NSA z 22 stycznia 2021 r., sygn. akt II GZ 392/20, LEX nr 3161759). Wobec tego, przy uwzględnieniu wymogów przewidzianych w art. 87 § 1 p.p.s.a., przywrócenie terminu może mieć miejsce jedynie wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (zob. postanowienie NSA z 22 maja 2012 r., sygn. akt II OZ 418/12, LEX nr 1405321). W niniejszej sprawie nie jest kwestią sporną, że strona skarżąca nie wykonała wezwania z dnia 2 marca 2023 r. w przedmiocie uiszczenia wpisu od złożonego zażalenia. Sąd I instancji zasadnie wskazał, że powoływanie się ogólnikowo na zły stan zdrowia i natłok spraw nie może stanowić przesłanki do przywrócenia uchybionego terminu. Jak wskazano wyżej, strona winna tego typu czynności uprawdopodobnić, tymczasem skarżąca w złożonym zażaleniu odmawia takiego uprawdopodobnienia twierdząc, że "po wcześniejszych doświadczeniach nic to nie da". Wobec braku wskazania konkretnych okoliczności, które - nawet przy użyciu znacznego wysiłku - przeszkodziły stronie w dokonaniu czynności procesowej, należało uznać, że odmowa przywrócenia terminu była zasadna i zgodna z przyjętą wykładnią wskazanych przepisów ustawy p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 i art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.