II OZ 629/24

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Tomasz Bąkowski po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażaleń M.B. oraz K.P. i K.G. oraz A.K.1 i K.K. oraz G.K. i L.K. oraz A.K.2, J.K.1 i I.K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 sierpnia 2024 r., sygn. akt VII SA/Wa 1373/23 o odrzuceniu skargi M.P., S.R., A.R.1, D.C.1, M.C., A.C., C.B., S.B., E.B., J.K.2, M.R.1, P.R.1, P.R.2, M.K., A.Z., B.Z., W.S., E.C., B.K., J.R., A.R.2, B.R., K.K., A.K.1, J.K.1, E.K.1, K.G., K.P., J.B., D.C.2, P.D., L.K., G.K., M.B., H.G., A.S., E.K.2, M.R.2, R.T., I.T., R.K., A.K.2, J.K., I.K., A.D.1, J.D., K.D. i A.D.2 w sprawie ze skargi A.P.1, A.P.2, W.P., M.P., S.R., A.R.1, D.C.1, M.C., A.C., C.B., S.B., E.B., J.K.2, M.R.1, P.R.1, P.R.2, M.K., A.Z., B.Z., W.S., E.C., B.K., J.R., A.R.2, B.R., K.K., A.K.1, J.K.1, E.K.1, K.G., K.P., J.B., D.C.2, P.D., L.K., G.K., M.B., H.G., A.S., E.K.2, M.R.2, R.T., I.T., R.K., A.K.2, J.K., I.K., A.D.1, J.D., K.D. i A.D.2 na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia 17 maja 2023 r., nr 374/OPON/2023 w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia: oddalić zażalenia. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 13 sierpnia 2024 r., sygn. akt VII SA/Wa 1373/23, odrzucił skargę M.P., S.R., A.R.1, D.C.1, M.C., A.C., C.B., S.B., E.B., J.K.2, M.R.1, P.R.1, P.R.2, M.K., A.Z., B.Z., W.S., E.C., B.K., J.R., A.R.2, B.R., K.K., A.K.1, J.K.1, E.K.1, K.G., K.P., J.B., D.C.2, P.D., L.K., G.K., M.B., H.G., A.S., E.K.2, M.R.2, R.T., I.T., R.K., A.K.2, J.K., I.K., A.D.1, J.D., K.D. i A.D.2 (pkt 1) oraz umorzył postępowanie w sprawie ze skargi I.K. (pkt 2) w sprawie ze skargi A.P.1, A.P.2, W.P., M.P., S.R., A.R.1, D.C.1, M.C., A.C., C.B., S.B., E.B., J.K.2, M.R.1, P.R.1, P.R.2, M.K., A.Z., B.Z., W.S., E.C., B.K., J.R., A.R.2, B.R., K.K., A.K.1, J.K.1, E.K.1, K.G., K.P., J.B., D.C.2, P.D., L.K., G.K., M.B., H.G., A.S., E.K.2, M.R.2, R.T., I.T., R.K., A.K.2, J.K., I.K., A.D.1, J.D., K.D. i A.D.2 na decyzję Wojewody Mazowieckiego z 17 maja 2023 r., nr 374/OPON/2023 w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego. Postanowienie to zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. A.P.1 działając w imieniu własnym oraz w imieniu: A.P.2, W.P., M.P., S.R., A.R.1, D.C.1, M.C., A.C., C.B., S.B., E.B., J.K.2, M.R.1, P.R.1, P.R.2, M.K., A.Z., B.Z., W.S., E.C., B.K., J.R., A.R.2, B.R., K.K., A.K.1, J.K.1, E.K.1, K.G., K.P., J.B., D.C.2, P.D., L.K., G.K., M.B., H.G., A.S., E.K.2, M.R.2, R.T., I.T., R.K., A.K.2, J.K., I.K., A.D.1, J.D., K.D. i A.D.2, złożył skargę na wyżej powołaną decyzję. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego pismem z 8 lutego 2024 r. skarżący zostali wezwani do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, w kwocie 500 złotych, stosownie do § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2021 r. poz. 535, dalej: "rozporządzenie"). Wezwania były kierowane przy uwzględnieniu, że skarga podlega opłacie, do której zobowiązany jest każdy ze skarżących z osobna chyba, że kilku skarżącym przysługuje wspólny tytuł prawny do nieruchomości. W takim przypadku pobierany jest – w stosunku do tych skarżących, którym przysługuje wspólny tytuł prawny – wpis solidarny. Zaznaczono, że wskazaną kwotę należy uiścić w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. W toku postępowania sądowego, w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału, wezwano skarżących do usunięcia braków formalnych skargi w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia przez wskazanie własnego numeru PESEL. Przesyłki pocztowe zawierające wezwania w zakresie obowiązku uiszczenia wpisu sądowego skierowane do skarżących reprezentowanych przez A.P.1, tj.: A.P.2, W.P., M.P., S.R., A.R.1, D.C.1, M.C., A.C., C.B., S.B., E.B., J.K.2, M.R.1, P.R.1, P.R.2, M.K., A.Z., B.Z., W.S., E.C., B.K., J.R., A.R.2, B.R., K.K., A.K.1, J.K.1, E.K.1, K.G., K.P., J.B., D.C.2, P.D., L.K., G.K., M.B., H.G., A.S., E.K.2, M.R.2, R.T., I.T., R.K., A.K.2, J.K., I.K., A.D.1, J.D., K.D. i A.D.2, zostały doręczone pełnomocnikowi w dniu 13 lutego 2024 r. Przesyłki kierowane osobiście do: S.B., E.B., A.Z., M.K., B.Z., E.C., B.K. i R.K. zostały doręczone 14 lutego 2024 r. Przesyłka kierowana do I.K. powróciła z adnotacją, że adresat zmarł. W odpowiedzi na zapytanie Sądu, ujawnieni następcy prawni po zmarłej oświadczyli, że nie popierają wniesionej skargi. Wezwanie o wskazanie własnego numeru PESEL zostało doręczone Andrzejowi Paderewskiemu 21 czerwca 2024 r., wezwania skierowane w tym przedmiocie do pozostałych skarżących doręczono: 13 i 14 lutego 2024 r. Pełnej odpowiedzi na kierowane wezwania udzielił A.P.1 działając w imieniu własnym oraz w imieniu: żony – A.P.2 oraz córki – W.P. Solidarnego wpisu od skargi dokonano 20 lutego 2024 r. Wezwania pozostałych skarżących pozostały bez odpowiedzi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga M.P., S.R., A.R.1, D.C.1, M.C., A.C., C.B., S.B., E.B., J.K.2, M.R.1, P.R.1, P.R.2, M.K., A.Z., B.Z., W.S., E.C., B.K., J.R., A.R.2, B.R., K.K., A.K.1, J.K.1, E.K.1, K.G., K.P., J.B., D.C.2, P.D., L.K., G.K., M.B., H.G., A.S., E.K.2, M.R.2, R.T., I.T., R.K., A.K.2, J.K., I.K., A.D.1, J.D., K.D. i A.D.2 podlega odrzuceniu. Sąd podniósł, że w wykonaniu zarządzeń Przewodniczącego Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący zostali wezwani do uiszczenia wpisu sądowego oraz uzupełnienia braków formalnych skargi w postaci wskazania numeru PESEL. Jednocześnie poinformowano skarżących, że niewykonanie tych wezwań w terminie 7 dni spowoduje odrzucenie skargi. Pismo Sądu zawierające wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego zostało doręczone skarżącym 13 i 14 lutego 2024 r. Jednak w zakreślonym terminie solidarnej wpłaty dokonał jedynie A.P.1 występujący w imieniu własnym i A.P.2 oraz W.P. W rejestrze opłat sądowych nie odnotowano natomiast wpłat od pozostałych skarżących, ani też nie zostały uzupełnione braki formalne skargi, co stanowi obligatoryjną podstawę do jej odrzucenia przez Sąd. W powyższych uwarunkowaniach Sąd stwierdził, że dalsze czynności w sprawie prowadzone będą z udziałem A.P.1, A.P.2 i W.P. Tożsame w swej treści zażalenia na powyższe postanowienie wnieśli M.B. oraz K.P. i K.G. oraz A.K.1 i K.K. oraz G.K. i L.K. oraz A.K.2, J.K. i I.K., wnosząc o zmianę zaskarżonego postanowienia przez jego uchylenie z przywróceniem do pierwotnego stanu prawnego przedmiotu sprawy. Żalący podnieśli, że zarówno oni, jak i pozostali mieszkańcy wsi Rynia, popierają złożoną do sądu przez sołtysa skargę, która jest w rozumieniu prawnym jedną zbiorową o jednolitym brzmieniu z jednym celem i tezą wszystkich skarżących, czyli łączy ją ten sam przedmiot sprawy. Wskazano, że sprawa ma również nadaną jedną sygnaturę akt, jest badana przez sąd nierozerwalnie jako całość stanu rzeczy. Nikt ze skarżących nie wnosił do sądu odrębnego, indywidualnego, we własnym zakresie odwołania. W ocenie żalących jest to niewątpliwie dalece niesprawiedliwe i wykraczające poza normy prawa, aby każdy ze skarżących w przedmiocie jednej i tej samej sprawie był zobowiązany do indywidualnej wpłaty wpisowej w kwocie 500 zł. Kwota wpisu sądowego wniesiona przez A.P.1 powinna być wiążąca dla wszystkich skarżących mieszkańców wsi [...] skupiających się i działających zbiorowo we wspólnej sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Po wpłynięciu środka odwoławczego do zadań Sądu I instancji należy zbadanie czy środek odwoławczy odpowiada wymogom formalnym, a także czy został uiszczony wpis. W razie potrzeby Sąd wzywa do usunięcia braków formalnych i uiszczenia wpisu. Jeśli wskazane uchybienie nie zostanie w wyznaczonym terminie usunięte, Sąd I instancji postanawia na podstawie art. 220 § 1 i 3 p.p.s.a. o odrzuceniu środka odwoławczego. Na postanowienie to przysługuje zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zgodnie z art. 194 § 1 pkt 7 i 8 p.p.s.a. Stosownie do art. 230 § 1 i 2 p.p.s.a., od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis. Do pism, o których mowa w tym przepisie należy między innymi skarga. W przypadku gdy skarga nie została należycie opłacona, zgodnie z art. 220 § 1 i 3 p.p.s.a., przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem odrzucenia skargi uiścił opłatę w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, ponieważ wobec braku opłaty Sąd nie podejmie żadnej czynności. W świetle, powołanego w zarządzeniu z 8 lutego 2024 r., § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia, wpis stały w sprawach skarg nieobjętych wpisem stosunkowym z zakresu budownictwa i architektury pobiera się w wysokości 500 zł. Należy w tym miejscu zaznaczyć, że wysokość należnego wpisu została określona prawidłowo. W myśl art. 214 p.p.s.a., do uiszczenia kosztów sądowych zobowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, o ile ustawa nie stanowi inaczej (§ 1). Pismo wnoszone przez kilka osób, których uprawnienia lub obowiązki związane z przedmiotem zaskarżenia są wspólne, podlega jednej opłacie (§ 2 zd. 1), w przeciwnym razie każda z tych osób uiszcza opłatę oddzielnie stosownie do swojego uprawnienia lub obowiązku (§ 2 zd. 2). W niniejszej sprawie zastosowanie ma zdanie drugie, tym samym każdy skarżący (bądź skarżący, których uprawnienia i obowiązki są wspólne) został prawidłowo wezwany do uiszczenia wpisu, jednocześnie skarżący zostali prawidłowo pouczeni o rygorze niezastosowania się do wezwania. Wynikająca z art. 214 § 2 p.p.s.a. zasada, że wnoszone przez kilka osób pismo podlega jednej opłacie, ma zastosowanie wyłącznie w przypadku współuczestnictwa materialnego, tj. wówczas, gdy dla kilku osób uprawnienia lub obowiązki zawiązane z przedmiotem zaskarżenia są wspólne. Opłata ta obciąża wówczas te osoby solidarnie, co oznacza, że jej uiszczenie przez jedną z tych osób zwalnia pozostałe z obowiązku uiszczenia opłaty. (por. postanowienie NSA z 24.09.2014 r., II GZ 292/14). Wbrew twierdzeniu podniesionym w zażaleniu, uprawnienia lub obowiązki skarżących związane z przedmiotem zaskarżenia nie są wspólne. Jeżeli każdemu ze skarżących przysługuje prawo własności do innej nieruchomości, uznać należy, że każdy z nich reprezentuje w sprawie swój własny interes prawny, czego nie zmienia fakt, że cel, który chcą oni osiągnąć jest dla nich wspólny (por. postanowienie NSA z 20.09.2011 r., I OZ 673/11). Dlatego też jedną opłatę wnosi się wówczas, gdy współuczestnictwo oparte jest na tym samym, a nie takim samym prawie (por. postanowienie NSA z 15.01.2010 r., II OZ 1182/09). Z tych też względów argumentację przytoczoną w zażaleniu należy uznać za niezasadną. Skargi wniesione w jednym piśmie podlegają odrębnemu wpisowi, w pełnej wysokości od każdego ze skarżących (z wyjątkiem wpisów solidarnych). Tym samym, żalący zostali prawidłowo wezwani do uiszczenia wpisu, natomiast nie sprostali powyższemu w zakreślonym przez Sąd I instancji terminie. Nieuiszczenie wpisu jest szczególnym rodzajem braku formalnego skargi, który powstaje nie z datą jej wniesienia, lecz dopiero gdy skarżący, pomimo wezwania, nie uiszczą wpisu we wskazanym przez sąd terminie. Z tego też powodu samodzielną podstawą do odrzucenia skargi w przypadku nieuiszczenia wpisu sądowego jest art. 220 § 3 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.