III SA/Łd 165/24
Sądy administracyjne2024-05-23
Sygnatura
III SA/Łd 165/24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia
2024-05-23
Rodzaj
Wyrok WSA w Łodzi
Sędziowie
Janusz NowackiJoanna Wyporska-FrankiewiczPaweł Dańczak
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę
Treść orzeczenia
SENTENCJA
Dnia 23 maja 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Joanna Wyporska-Frankiewicz, Sędzia WSA Paweł Dańczak, Protokolant Specjalista Dominika Janicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2024 roku sprawy ze skargi K. D. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia 13 lutego 2024 r. nr RPS-II.8641.6.2024 w przedmiocie odmowy przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych oddala skargę.
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 13 lutego 2024 r., nr RPS-II.8641.6.2024 Wojewoda Łódzki, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 2 ust. 1 pkt 2 i pkt 43, art. 10 ust. 2 pkt 4 i ust. 7 pkt 2, art. 33 ust. 1-2, art. 71 ust. 1 pkt 2 lit. a i ust. 2 pkt 3, art. 104 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 735 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Starosty Pabianickiego z dnia 3 stycznia 2024 r., nr 5/adawol3499/01/24 w przedmiocie uznania K.D. z dniem 27 grudnia 2023 r. za osobę bezrobotną i odmowy przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnego.
Jak wynika z akt, w dniu 27 grudnia 2023 r. K. D. zgłosiła się do Powiatowego Urzędu Pracy w Pabianicach w celu dokonania rejestracji jako osoba bezrobotna.
Decyzją z dnia 3 stycznia 2024 r. Starosta Pabianicki przyznał K. D. status osoby bezrobotnej z dniem 27 grudnia 2023 r. i odmówił przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnego. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że suma okresów, o których mowa w art. 71 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, przypadających w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień rejestracji, jest krótsza niż 365 dni. Starosta Pabianicki nie zaliczył do okresu uprawniającego do nabycia prawa do zasiłku:
- okresu zatrudnienia od 26 czerwca 2022 r. do 31 lipca 2022 r.,
- okresu zatrudnienia od 1 września 2022 r. do 30 września 2022 r.,
- okresu pobierania zasiłku chorobowego po ustaniu zatrudnienia od 1 października 2022 r. do 30 grudnia 2022 r.,
- okresu pobierania świadczenia rehabilitacyjnego po ustaniu zatrudnienia od 31 grudnia 2022 r. do 25 grudnia 2023 r.
Od powyższej decyzji K. D. złożyła odwołanie, w którym wniosła o przyznanie prawa do zasiłku dla bezrobotnego. Skarżąca podniosła, że ma pełną świadomość faktu, że odmowa przyznania prawa do zasiłku ma podstawy prawne, jednakże zaistniały szczególne okoliczności w niniejszej sprawie. Wskazała, że od 1996 r. do dnia 28 lutego 2022 r. nieprzerwanie przez 26 lat była zatrudniona w pełnym wymiarze czasu pracy na stanowisku lektora-wykładowcy języka rosyjskiego w Centrum Językowym Politechniki [...]. W okresie od dnia 1 marca 2022 r. do dnia 30 września 2022 r. była zatrudniona na 1/2 etatu. W obu przypadkach zatrudniona była na podstawie umowy na czas nieokreślony, a rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło z przyczyn leżących po stronie pracodawcy. Podała, że przed wygaśnięciem zatrudnienia do dnia 30 grudnia 2022 r. przebywała na zwolnieniu lekarskim, a następnie na świadczeniu rehabilitacyjnym do dnia 25 grudnia 2023 r. Skarżąca podniosła, że z powodu zatrudnienia w wymiarze 1/2 etatu nie osiągała kwoty minimalnego wynagrodzenia za pracę (za wyjątkiem sierpnia 2022 r.), co stało się podstawą odmowy przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnego. Skarżąca zaznaczyła, że gdyby złożyła wniosek od razu po wygaśnięciu stosunku pracy, czyli w dniu 1 października 2022 r. warunek uzyskania minimalnego wynagrodzenia zostałby spełniony. Dodała, że względy zdrowotne, które stały się przyczyną pobierania zasiłku chorobowego, a następnie dwunastomiesięcznego świadczenia rehabilitacyjnego, uniemożliwiły jej rejestrację w dniu 1 października 2022 r. Nadmieniła również, że nabycie prawa do zasiłku jest dla niej szczególnie istotne z uwagi na fakt, że jest to jeden z koniecznych warunków ubiegania się o świadczenie przedemerytalne. Przedstawiając okoliczności związane z zakończeniem współpracy z dotychczasowym pracodawcą wskazała, że nie była świadoma konsekwencji zmiany wymiaru etatu z możliwością ubiegania się o prawo do zasiłku dla bezrobotnego i świadczenia przedemerytalnego.
Wskazaną na wstępie decyzją z dnia 13 lutego 2024 r. Wojewoda Łódzki utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy wskazując, że zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy bezrobotny oznacza osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 1 i 2 lit. a-g oraz i-m oraz osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 2 lit. ha, która bezpośrednio przed rejestracją jako bezrobotna była zatrudniona nieprzerwanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres co najmniej 6 miesięcy, oraz osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 3, 4 i 4a, niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub w danej służbie albo innej pracy zarobkowej albo jeżeli jest osobą niepełnosprawną, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia co najmniej w połowie tego wymiaru czasu pracy, nieuczącą się w szkole, z wyjątkiem uczącej się w szkołach dla dorosłych lub przystępującej do egzaminu eksternistycznego z zakresu programu nauczania tej szkoły oraz uczącej się w branżowej szkole II stopnia i szkole policealnej, prowadzącej kształcenie w formie stacjonarnej lub zaocznej, lub w szkole wyższej, gdzie studiuje na studiach niestacjonarnych, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy oraz poszukującą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej (...).
Organ odwoławczy podkreślił, że rejestracja w urzędzie pracy ma charakter dobrowolny i następuje po zgłoszeniu się bezrobotnego do właściwego urzędu pracy i przedłożeniu przez bezrobotnego wymaganych dokumentów. Bezrobotny nie ma obowiązku zarejestrowania się w urzędzie pracy w określonym terminie, natomiast data rejestracji jest jednocześnie datą ustalenia uprawnień do zasiłku dla bezrobotnych.
Zgodnie z art. 71 ustawy, prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy od dnia zarejestrowania się we właściwym powiatowym urzędzie pracy, z zastrzeżeniem art. 75, jeżeli w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień zarejestrowania posiada co najmniej 365 dni okresów zaliczanych do okresu uprawniającego do nabycia prawa do zasiłku. Okresy zaliczane do wymaganych 365 dni zostały enumeratywnie wymienione w art. 71 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 powołanej ustawy.
W myśl art. 71 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy, prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy od dnia zarejestrowania się we właściwym powiatowym urzędzie pracy, z zastrzeżeniem art. 75, jeżeli w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień zarejestrowania, łącznie przez okres co najmniej 365 dni był zatrudniony i osiągał wynagrodzenie w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy, z zastrzeżeniem art. 104a-105; w okresie tym nie uwzględnia się okresów urlopów bezpłatnych trwających łącznie dłużej niż 30 dni. Przez "zatrudnienie" należy rozumieć wykonywanie pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego oraz umowy o pracę nakładczą - art. 2 ust. 1 pkt 43 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.
Zgodnie z art. 104 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy, obowiązkowe składki na Fundusz Pracy, ustalone od kwot stanowiących podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe bez stosowania ograniczenia, o którym mowa w art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, wynoszących w przeliczeniu na okres miesiąca, co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę opłacają pracodawcy oraz inne jednostki organizacyjne za osoby pozostające w stosunku pracy lub stosunku służbowym.
Zgodnie z art. 71 ust. 2 pkt 3 ustawy, do 365 dni, o których mowa w ust. 1 pkt 2, zalicza się również okresy pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy lub służby, o której mowa w pkt 1, renty szkoleniowej oraz przypadające po ustaniu zatrudnienia, wykonywania innej pracy zarobkowej albo zaprzestaniu prowadzenia pozarolniczej działalności okresy pobierania zasiłku chorobowego, macierzyńskiego, zasiłku w wysokości zasiłku macierzyńskiego lub świadczenia rehabilitacyjnego, jeżeli podstawę wymiaru tych zasiłków i świadczenia, z uwzględnieniem kwoty składek na ubezpieczenia społeczne, stanowiła kwota wynosząca co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę.
Z akt sprawy wynika, że w dniu 27 grudnia 2023 r. K. D. zgłosiła się do PUP w Pabianicach w celu dokonania rejestracji jako osoba bezrobotna. W tym dniu skarżąca spełniała warunki konieczne do uzyskania statusu osoby bezrobotnej, ponieważ pozostawała osobą niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej oraz zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Ponadto skarżąca spełniała pozostałe warunki, które zostały wymienione w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy. Osobie, która posiada status bezrobotnego, przysługuje zasiłek dla bezrobotnego, po udokumentowaniu okresu uprawniającego do jego nabycia. W ocenie Wojewody Łódzkiego strona nie spełnia warunków koniecznych do uzyskania prawa do zasiłku dla bezrobotnego, ponieważ w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień rejestracji, tj. od dnia 26 czerwca 2022 r. do dnia 26 grudnia 2023 r. K. D. była zatrudniona na Politechnice [...] od dnia 1 marca 2022 r. do dnia 30 września 2022 r. w wymiarze 1/2 etatu. Z zaświadczenia wystawionego przez Politechnikę [...] w dniu 1 grudnia 2022 r. wynika, że w okresie od dnia 1 marca 2022 r. do dnia 30 września 2022 r. skarżąca otrzymała miesięczne wynagrodzenie brutto stanowiące podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne oraz Fundusz Pracy w następujących wysokościach: wrzesień 2022 r. – 2 362,17 zł brutto; sierpień 2022 r. – 3 734,61 zł brutto, lipiec 2022 r. – 2 244,53 zł brutto; czerwiec 2022 r.- 2 224,20 zł brutto; maj 2022 r. - 2 075,92 zł; kwiecień 2022 r. – 2 427,52 zł brutto; marzec 2022 r. – 2 732,55 zł brutto.
W zaświadczeniu z dnia 1 grudnia 2022 r. pracodawca potwierdził również, że składki na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy odprowadzane były na bieżąco.
Zgodnie z § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 września 2021 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej w 2022 r. (Dz. U. z 2021 r. poz. 1690) od dnia 1 stycznia 2022 r. do dnia 31 grudnia 2022 r. minimalne wynagrodzenie za pracę wynosiło 3 010 zł. Skarżąca osiągnęła minimalne wynagrodzenie za pracę jedynie w sierpniu 2022 r. W okresie od dnia 26 czerwca 2022 r. do dnia 30 września 2022 r. skarżąca nie była osobą, która ukończyła 55 rok życia, a więc w tym przypadku nie miała zastosowania ulga określona w art. 104b ust. 2 ustawy, który stanowi, że składki na Fundusz Pracy, o których mowa w art. 104 ust. 1, opłaca się za osoby wymienione w art. 104 ust. 1 pkt 1-3, które nie osiągnęły wieku wynoszącego co najmniej 55 lat dla kobiet i co najmniej 60 lat dla mężczyzn. Skarżąca musiałaby uzyskać wynagrodzenie w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy, aby istniała możliwość zaliczenia tego okresu do okresu uprawniającego do zasiłku.
Po ustaniu zatrudnienia skarżąca pobierała zasiłek chorobowy od dnia 1 października 2022 r. do dnia 30 grudnia 2022 r., a następnie świadczenie rehabilitacyjne od dnia 31 grudnia 2022 r. do dnia 25 grudnia 2023 r. Podstawa wymiaru obu tych świadczeń była niższa od kwoty minimalnego wynagrodzenia za pracę we wskazanym okresie. Powyższą okoliczność potwierdza zaświadczenie o wypłaconych zasiłkach/świadczeniach za okres po ustaniu ubezpieczenia wydane przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych w dniu 19 grudnia 2023 r.
Z uwagi na powyższe okoliczności, zdaniem Wojewody brak jest możliwości zaliczenia okresów od dnia 1 października 2022 r. do dnia 30 września 2022 r. i od dnia 31 grudnia 2022 r. do dnia 25 grudnia 2023 r. na podstawie art. 71 ust. 2 pkt 3 ustawy oraz od dnia 26 czerwca 2022 r. do dnia 30 września 2022 r. na podstawie art. 71 ust. 1 pkt 2 lit. a powołanej ustawy.
K. D. w dniu 3 stycznia 2024 r. złożyła oświadczenie, że przed wydaniem decyzji administracyjnej dotyczącej statusu osoby bezrobotnej oraz prawa do zasiłku dostarczyła wszystkie dokumenty będące w jej posiadaniu, tj. świadectwa pracy, zaświadczenia, decyzje mające wpływ na udokumentowanie 365 dni okresu uprawniającego do zasiłku wynikającego z art. 71-72 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.
Mając na uwadze całokształt zebranego materiału dowodowego organ odwoławczy stwierdził, że skarżąca nie udokumentowała okresu 365 dni wymaganych do przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnego. W przypadku zaliczenia okresu zatrudnienia od dnia 1 sierpnia 2022 r. do dnia 31 sierpnia 2022 r. skarżącej również nie przysługiwałoby prawo do zasiłku dla bezrobotnego. W takiej sytuacji skarżąca legitymowałaby się bowiem okresem uprawniającym do przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnego wynoszącym 31 dni.
Odnosząc się do argumentacji przedstawionej w odwołaniu skarżącej, Wojewoda Łódzki wskazał, że wymagany okres 365 dni, który uprawnia do uzyskania zasiłku dla bezrobotnego, uwzględnia się jedynie w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień rejestracji jako osoba bezrobotna. Wynika to wprost z przepisów ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy i w tym zakresie nie pozostawiono organom swobody działania. Organ administracji nie ma uprawnień do uznaniowego przyznawania zasiłków dla bezrobotnego. Decydujące znaczenie dla ustalenia uprawnień do zasiłku ma dzień dokonania rejestracji w urzędzie pracy, która ma charakter dobrowolny i następuje po zgłoszeniu się bezrobotnego do właściwego urzędu pracy i przedłożeniu przez bezrobotnego wymaganych dokumentów. Zgodnie z art. 33 ust. 1 i 2 ustawy powiatowe urzędy pracy rejestrują bezrobotnych i poszukujących pracy oraz prowadzą rejestr tych osób. Rejestracja bezrobotnych i poszukujących pracy następuje po przedstawieniu przez te osoby dokumentów niezbędnych do ustalenia ich statusu i uprawnień.
Treść art. 71 ust. 1 pkt 2 ustawy jest jednoznaczna i nie daje żadnych podstaw do przyznania zasiłku dla bezrobotnych osobie, która nie spełniła wymogów w nim określonych. Warunek legitymowania się określonym stażem zasiłkowym uwzględnia się wyłącznie w okresie 18 miesięcy przed rejestracją bezrobotnego. Ustawodawca nie dopuszcza innego sposobu ustalania takiego okresu i nie przewiduje żadnych wyjątków w tym zakresie.
Z przedstawionych powyżej względów Starosta Pabianicki zasadnie odmówił K. D. przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnego z uwagi na niespełnienie ustawowych warunków do jego nabycia.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżąca podtrzymała argumentację przedstawioną w odwołaniu wskazując, że przyczyną odmowy przyznania prawa do zasiłku dla osoby bezrobotnej jest niespełnienie tylko jednego z warunków, a mianowicie w okresie 18 miesięcy poprzedzających złożenie wniosku skarżąca przez okres co najmniej 365 dni osiągnęła wynagrodzenia w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę.
Przedstawiając w uzasadnieniu skargi dotychczasowy przebieg zatrudnienia skarżąca podniosła, że gdyby wniosek o rejestrację jako osoba bezrobotna złożyła po wygaśnięciu stosunku pracy, tj. w dniu 1 października 2022 r. warunek uzyskania minimalnego wynagrodzenia zostałby spełniony. Jednakże z powodu problemów zdrowotnych pobierała zasiłek chorobowy, a następnie przez okres 12 miesięcy świadczenie rehabilitacyjne, co uniemożliwiło dokonanie rejestracji w dniu 1 października 2022 r.
Skarżąca zaakcentowała, że nabycie prawa do zasiłku dla bezrobotnych jest dla niej niezwykle ważne, ponieważ jest to jeden z koniecznych warunków do ubiegania się o świadczenie przedemerytalne, w sytuacji gdy wszystkie pozostałe warunki zostały przez nią spełnione.
Nadmieniła również, że biorąc pod uwagę jej wiek i powszechnie znane trudności na rynku pracy dla osoby z jej wykształceniem kierunkowym zgodziła się na zaproponowane przez pracodawcę zatrudnienie w wymiarze ½ etatu i nie spodziewała, że od momentu przejścia na ½ etatu po zaledwie trzech miesiącach zostanie zwolniona. Było to zaskoczenie, ogromny szok i wywołało ciężkie skutki zdrowotne, ponieważ została pozbawiona jedynego stabilnego źródła utrzymania. Nie otrzymała żadnej innej propozycji zatrudnienia, nie była również świadoma konsekwencji zmiany etatu na płaszczyźnie możliwości ubiegania się o prawo do zasiłku dla bezrobotnych i świadczenia przedemerytalnego.
Skarżąca wskazała, że jest matką samotnie wychowującą 13 –letnią córką, znalezienie natomiast stabilnego zatrudnienia w jej wieku, zgodnie z posiadanymi kwalifikacjami w obecnej sytuacji jest niezwykle trudne, a właściwie niemożliwe.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda Łódzki podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r., poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.), dalej p.p.s.a., który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
Przedmiotem kontroli sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody Łódzkiego z dnia 13 lutego 2024 r. utrzymująca w mocy decyzję Starosty Pabianickiego z dnia 3 stycznia 2024 r. w przedmiocie uznania skarżącej z dniem 27 grudnia 2023 r. za osobę bezrobotną i odmowy przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnego.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 735 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym na dzień złożenia przez skarżącą wniosku, tj. 27 grudnia 2023 r. Zgodnie z art. 71 ust. 1 ustawy, prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy od dnia zarejestrowania się we właściwym powiatowym urzędzie pracy, z zastrzeżeniem art. 75, jeżeli:
1) nie ma dla niego propozycji odpowiedniej pracy, propozycji stażu, przygotowania zawodowego dorosłych, szkolenia, prac interwencyjnych lub robót publicznych oraz
2) w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień zarejestrowania, łącznie przez okres co najmniej 365 dni:
a) był zatrudniony i osiągał wynagrodzenie w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy, z zastrzeżeniem art. 104a-105; w okresie tym nie uwzględnia się okresów urlopów bezpłatnych trwających łącznie dłużej niż 30 dni,
b) wykonywał pracę na podstawie umowy o pracę nakładczą i osiągał z tego tytułu dochód w wysokości co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę,
c) świadczył usługi na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, albo współpracował przy wykonywaniu tych umów, przy czym podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy stanowiła kwota co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę w przeliczeniu na okres pełnego miesiąca, z zastrzeżeniem art. 104b ust. 2,
d) opłacał składki na ubezpieczenia społeczne z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności lub współpracy, z zastrzeżeniem art. 104b ust. 2, przy czym podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy stanowiła kwota co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę,
e) wykonywał pracę w okresie tymczasowego aresztowania lub odbywania kary pozbawienia wolności, przy czym podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy stanowiła kwota co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę,
f) wykonywał pracę w rolniczej spółdzielni produkcyjnej, spółdzielni kółek rolniczych lub spółdzielni usług rolniczych, będąc członkiem tej spółdzielni, przy czym podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy stanowiła kwota co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę,
g) opłacał składkę na Fundusz Pracy w związku z zatrudnieniem lub wykonywaniem innej pracy zarobkowej za granicą u pracodawcy zagranicznego w państwie niewymienionym w art. 1 ust. 3 pkt 2 lit. a-c, w wysokości 9,75% przeciętnego wynagrodzenia za każdy miesiąc zatrudnienia,
h) był zatrudniony za granicą i przybył do Rzeczypospolitej Polskiej jako repatriant,
i) był zatrudniony, pełnił służbę lub wykonywał inną pracę zarobkową i osiągał wynagrodzenie lub dochód, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy.
Stosownie do treści art. 72 ust. 2 ustawy, do 365 dni, o których mowa w ust. 1 pkt 2, zalicza się również okresy:
1) zasadniczej służby wojskowej, przeszkolenia wojskowego, służby przygotowawczej, służby kandydackiej, kontraktowej zawodowej służby wojskowej, ćwiczeń wojskowych, okresowej służby wojskowej, terytorialnej służby wojskowej pełnionej rotacyjnie lub służby wojskowej pełnionej w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny oraz zasadniczej służby w obronie cywilnej i służby zastępczej, a także służby w charakterze funkcjonariusza, o którym mowa w ustawie z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin;
2) urlopu wychowawczego udzielonego na podstawie odrębnych przepisów;
3) pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy lub służby, o której mowa w pkt 1, renty szkoleniowej oraz przypadające po ustaniu zatrudnienia, wykonywania innej pracy zarobkowej albo zaprzestaniu prowadzenia pozarolniczej działalności okresy pobierania zasiłku chorobowego, macierzyńskiego, zasiłku w wysokości zasiłku macierzyńskiego lub świadczenia rehabilitacyjnego, jeżeli podstawę wymiaru tych zasiłków i świadczenia, z uwzględnieniem kwoty składek na ubezpieczenia społeczne, stanowiła kwota wynosząca co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę;
4) niewymienione w ust. 1 pkt 2, za które były opłacane składki na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy, jeżeli podstawę wymiaru składek stanowiła kwota wynosząca co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę;
5) za które przyznano odszkodowanie z tytułu niezgodnego z przepisami rozwiązania przez pracodawcę stosunku pracy lub stosunku służbowego, oraz okres, za który wypłacono pracownikowi odszkodowanie z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia umowy o pracę;
6) świadczenia usług na podstawie umowy uaktywniającej, o której mowa w art. 50 ustawy z dnia 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 (Dz. U. z 2023 r. poz. 204);
7) pobierania renty rodzinnej, w przypadku gdy nastąpił zbieg prawa do tej renty z prawem do renty z tytułu niezdolności do pracy i wybrano pobieranie renty rodzinnej;
8) sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem przez osoby, o których mowa w art. 6a ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych;
9) pobierania świadczenia pielęgnacyjnego lub specjalnego zasiłku opiekuńczego na podstawie przepisów o świadczeniach rodzinnych, lub zasiłku dla opiekuna na podstawie przepisów o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów, jeżeli utrata prawa do nich była spowodowana śmiercią osoby, nad którą opieka była sprawowana;
10) zatrudnienia z wynagrodzeniem poniżej minimalnego wynagrodzenia za pracę miesięcznie w przypadku osób, którym na podstawie art. 15g ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 2095, z późn. zm.) obniżono wymiar czasu pracy skutkujący obniżeniem wysokości wynagrodzenia poniżej minimalnego wynagrodzenia za pracę, jeżeli przed wskazanym obniżeniem wymiaru czasu pracy osiągały miesięcznie wynagrodzenie w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę.
Zgodnie z definicją zawartą w art. 2 pkt 12a ustawy, "minimalne wynagrodzenie za pracę" oznacza kwotę minimalnego wynagrodzenia za pracę pracowników przysługującą za pracę w pełnym miesięcznym wymiarze czasu pracy ogłaszaną na podstawie ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz. U. z 2020 r., poz. 2207). Pod pojęciem "zatrudnienia" należy natomiast rozumieć wykonywanie pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego oraz umowy o pracę nakładczą (art. 2 pkt 43 ustawy).
W myśl art. 104 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy, obowiązkowe składki na Fundusz Pracy, ustalone od kwot stanowiących podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe bez stosowania ograniczenia, o którym mowa w art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, wynoszących w przeliczeniu na okres miesiąca, co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę opłacają pracodawcy oraz inne jednostki organizacyjne za osoby pozostające w stosunku pracy lub stosunku służbowym.
W niniejszej sprawie, jak wynika z akt, w dniu 27 grudnia 2023 r. skarżąca zarejestrowała się w PUP w Pabianicach jako osoba bezrobotna. Decyzją z dnia 3 stycznia 2024 r. Starosta Pabianicki przyznał skarżącej status osoby bezrobotnej z dniem 27 grudnia 2023 r. i odmówił przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnego, ponieważ nie spełniła przesłanek określonych w art. 71 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy.
K. D. w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień rejestracji (tj. od dnia 26 czerwca 2022 r. do dnia 26 grudnia 2023 r.), od dnia 1 marca 2022 r. do dnia 30 września 2022 r. (tj. 3 miesiące i 5 dni) była zatrudniona na Politechnice [...] w wymiarze 1/2 etatu. Od dnia 1 października 2022 r. do dnia 30 grudnia 2022 r. pobierała zasiłek chorobowy, a w okresie od dnia 31 grudnia 2022 r. do dnia 25 grudnia 2023 r. pobierała świadczenie rehabilitacyjne (tj. łącznie 14 miesięcy i 25 dni).
Z zaświadczenia wystawionego przez Politechnikę [...] w dniu 1 grudnia 2022 r. wynika m.in., że w okresie od dnia 1 czerwca 2022 r. do dnia 30 września 2022 r. skarżąca otrzymała miesięczne wynagrodzenie brutto stanowiące podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne oraz Fundusz Pracy w następujących wysokościach: czerwiec 2022 r. - 2 224,20 zł, lipiec 2022 r. – 2 244,53 zł, sierpień 2022 r. – 3 734,61 zł i wrzesień 2022 r. – 2 362,17 zł.
Zgodnie z treścią § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 września 2021 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej w 2022 r. (Dz. U. z 2021 r. poz. 1690) od dnia 1 stycznia 2022 r. do dnia 31 grudnia 2022 r. minimalne wynagrodzenie za pracę wynosiło 3 010 zł. Jak wynika z przedstawionych powyżej danych, K.D osiągnęła minimalne wynagrodzenie za pracę jedynie w sierpniu 2022 r. (tj. w kwocie 3 734,61 zł brutto). Oznacza to, że do okresu 365 dni zgodnie z cyt. powyżej art. 71 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy nie można zaliczyć okresu zatrudnienia w czerwcu, lipcu i wrześniu 2022 r., ponieważ wysokość wynagrodzenia w tych miesiącach była niższa, niż kwota minimalnego wynagrodzenia za pracę określona w cyt. powyżej rozporządzeniu, tj. 3 010 zł.
Po ustaniu zatrudnienia, od dnia 1 października 2022 r. do dnia 30 grudnia 2022 r. skarżąca pobierała zasiłek chorobowy, a następnie od dnia 31 grudnia 2022 r. do dnia 25 grudnia 2023 r. świadczenie rehabilitacyjne. Podstawa wymiaru obu świadczeń, co potwierdza zaświadczenie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 19 grudnia 2023 r., również była niższa od kwoty minimalnego wynagrodzenia za pracę we wskazanym powyżej okresie. Oznacza to zatem, że łącznego okresu podbierania zasiłku chorobowego i świadczenia rehabilitacyjnego, tj. od dnia 1 października 2022 r. do dnia 25 grudnia 2023 r. również nie można zaliczyć do okresu 365 dni zgodnie z cyt. powyżej art. 71 ust. 2 pkt 3 ustawy.
Należy również podkreślić, że w okresie od dnia 26 czerwca 2022 r. do dnia 30 września 2022 r. K.D nie była osobą, która ukończyła 55 rok życia, (skarżąca urodziła się w dniu 11 kwietnia 1968 r.), a więc w tym przypadku, jak trafnie stwierdziły organy, nie miało zastosowanie wyłączenie określone w art. 104b ust. 2 ustawy. Zgodnie z art. 104b ust. 1 i 2 ustawy, pracodawcy oraz inne jednostki organizacyjne nie opłacają składek na Fundusz Pracy przez okres 12 miesięcy, począwszy od pierwszego miesiąca po zawarciu umowy o pracę, za osoby zatrudnione, które ukończyły 50 rok życia i w okresie 30 dni przed zatrudnieniem pozostawały w ewidencji bezrobotnych powiatowego urzędu pracy. Składki na Fundusz Pracy, o których mowa w art. 104 ust. 1, opłaca się za osoby wymienione w art. 104 ust. 1 pkt 1-3, które nie osiągnęły wieku wynoszącego co najmniej 55 lat dla kobiet i co najmniej 60 lat dla mężczyzn.
Skarżąca zatem, jak słusznie zauważył Wojewoda musiałaby uzyskać wynagrodzenie w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy, aby istniała możliwość zaliczenia tego okresu do okresu uprawniającego nabycie prawa do zasiłku. Taka sytuacja nie miała jednak miejsca w rozpatrywanej sprawie.
Należy w tym miejscu wyjaśnić, że wprowadzenie do ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy definicji ustawowej "minimalnego wynagrodzenia za pracę" odnoszącej się do zatrudnienia w pełnym miesięcznym wymiarze czasu pracy wyłącza dopuszczalność wyprowadzenia innej wykładni tego pojęcia. Odrębna regulacja ustawowa, tj. art. 8 ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (tekst jedn. Dz.U. z 2020 r., poz. 2207) również nie pozwala na podważenie mocy obowiązującej zastosowania definicji ustawowej przyjętej w art. 2 ust. 1 pkt 12a do wykładni art. 71 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy. Art. 8 ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę reguluje bowiem sposób ustalenia minimalnego wynagrodzenia pracowników zatrudnionych w niepełnym miesięcznym wymiarze czasu pracy (por. wyrok NSA z dnia 5 stycznia 2011 r., sygn. akt I OSK 1330/10, Lex nr 951958).
Celem regulacji wprowadzającej wymóg uzyskiwania wynagrodzenia w określonej wysokości nie było stworzenie możliwości uzyskania prawa do zasiłku dla bezrobotnych osobom, które uzyskują wynagrodzenie proporcjonalne do wymiaru czasu pracy, liczone na podstawie art. 8 ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę. W praktyce bowiem każde wynagrodzenie osób zatrudnionych przez pracodawcę stosującego się do powszechnie obowiązujących przepisów prawa pracy, w tym także zatrudnienie w minimalnym wymiarze czasu pracy, rodziłoby uprawnienie do zasiłku dla bezrobotnych, gdyż byłoby pochodną umownie przyjętego wymiaru czasu pracy i wyliczenia dokonanego na podstawie art. 8 ust. 1 ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (por. m.in. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 22 marca 2012 r., sygn. akt III SA/Gd 115/12, Lex nr 1139152). Ustawodawca wprowadził natomiast do ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy własną definicję minimalnego wynagrodzenia za pracę przesądzając tym samym, że jest to kwota przysługująca za pracę w pełnym miesięcznym wymiarze czasu pracy.
Podkreślić należy, że art. 71 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy stanowi kompletną i wyczerpującą regulację dotyczącą warunków, których zaistnienie uprawnia do zasiłku dla bezrobotnych. Jednym z tych warunków jest uzyskiwanie, co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę. Ponadto wykładnia językowa powyższego przepisu wskazuje, że przepis ten pozwala na zaliczenie do okresu 365 dni jedynie takiego okresu, w którym wynagrodzenie pracownika wynosiło kwotę, co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę. Gdyby intencją ustawodawcy było zaliczenie do okresu 365 dni okresów pracy w niepełnym wymiarze czasu pracy, za który osiągane było wynagrodzenie odpowiadające minimalnemu w przeliczeniu na okres miesiąca zatrudnienia pełnowymiarowego, to racjonalny prawodawca określiłby kryteria przeliczania wynagrodzenia (por. wyrok NSA z dnia 23 października 2009 r., sygn. akt I OSK 330/09).
Sąd podzielił pogląd wyrażony w uzasadnieniu wyroku NSA z dnia 7 września 2006 r., sygn. akt I OSK 333/06, że z użytego przez ustawodawcę w art. 71 ust. 2 lit. a ustawy o promocji zatrudnienia zwrotu "osiągał" jednoznacznie wynika, że chodzi tu o wynagrodzenie faktycznie otrzymywane, a nie o wynagrodzenie, które pracownik mógł otrzymywać, będąc zatrudnionym w innym, wyższym wymiarze czasu pracy. Dla uzyskania zasiłku dla bezrobotnych niezbędne jest więc wykazanie, że w czasie 365 dni przed rejestracją wynagrodzenie pracownika nie było niższe od najniższego wynagrodzenia. Okresy, w których nie osiągał on takiego wynagrodzenia nie podlegają natomiast zaliczeniu do stażu zasiłkowego. Nie są przy tym istotne przyczyny takiego stanu rzeczy. Nie ma znaczenia, czy zatrudnienie w niepełnym wymiarze czasu pracy i otrzymywane w związku z tym niższe wynagrodzenie było wynikiem świadomego (lub nie) wyboru pracownika, czy też spowodowane było innymi okolicznościami, w szczególności brakiem możliwości podjęcia innego zatrudnienia. Zawarte w art. 71 ust. 2 lit. a ustawy określenie "minimalne wynagrodzenie za pracę" należy rozumieć jako kwotę określoną na podstawie art. 4 ust. 1 w zw. z art. 2 ustawy o minimalnym wynagrodzeniu. Oznacza ono wynagrodzenie, jakie pracownik zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy, w danym roku kalendarzowym, powinien otrzymać (por. m.in. cyt. powyżej wyrok NSA z dnia 5 stycznia 2011 r. sygn. akt I OSK 1330/10).
Resumując powyższe rozważania należy wskazać, że przesłanki uprawniające do uzyskania zasiłku dla bezrobotnych, określone w art. 71 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy muszą być spełnione kumulatywne. Pierwszą z nich jest posiadanie okresu zatrudnienia i okresów zaliczanych wynoszących co najmniej 365 dni w okresie 18 miesięcy poprzedzających rejestrację. Drugą przesłanką jest zaś uzyskiwanie w powyższym okresie, z uwzględnieniem okresów zaliczanych, wynagrodzenia w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia objętego obowiązkiem opłacania składki na Fundusz Pracy.
W niniejszej sprawie bezsporne jest, że skarżąca w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji, łącznie przez okres co najmniej 365 dni nie osiągnęła kwoty minimalnego wynagrodzenia za pracę, od którego istniał obowiązek odprowadzenia składki na Fundusz Pracy, a wynagrodzenie to dotyczy pracownika zatrudnionego w pełnym wymiarze czasu pracy. Organy prawidłowo zatem zinterpretowały art. 71 ust. 1 pkt 2 lit. a w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 12a ustawy i odmówiły przyznania skarżącej prawa do zasiłku dla bezrobotnych. W okresie od dnia 26 czerwca 2022 r. do dnia 30 września 2022 r. K.D nie była osobą, która ukończyła 55 rok życia, a więc w tym przypadku, jak trafnie stwierdziły organy nie miało także zastosowanie wyłączenie określone w art. 104b ust. 2 ustawy.
Wobec powyższego, podniesione w skardze zarzuty sąd uznał za niezasadne. Zdaniem sądu materiał dowodowy w sprawie został zgromadzony i rozpatrzonym w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a.), podjęto wszelkie kroki niezbędne dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku wydania decyzji o przekonującej treści (art. 11 k.p.a.), a uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a., tj. zawiera wskazanie faktów i dowodów, na których organ się oparł oraz przytoczenie i wyjaśnienie przepisów mających zastosowanie w sprawie. Prawidłowo zredagowane pod względem merytorycznym i prawnym uzasadnienie decyzji ma podstawowe znaczenie dla stosowania zasady przekonywania wyrażonej w art. 11 k.p.a., na mocy której organ jest zobowiązany do wyjaśnienia stronie zasadności przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy. Z tego obowiązku organ wywiązał się w sposób należyty.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.
a.kr