II OZ 438/23

SENTENCJA Dnia 8 sierpnia 2023 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Robert Sawuła po rozpoznaniu w dniu 8 sierpnia 2023 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia W. A. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 28 kwietnia 2023 r., sygn. akt II SA/Kr 311/23 o odrzuceniu skargi W. A. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 11 stycznia 2023 r., znak WI-I.7840.5.193.2021.DA w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z 28 kwietnia 2023 r., sygn. akt II SA/Kr 311/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej: WSA) w Krakowie odrzucił skargę W. A. na decyzję Wojewody Małopolskiego z 11 stycznia 2023 r., znak WI-I.7840.5.193.2021.DA, w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu w/w postanowienia sąd pierwszej instancji wskazał, że skarga wniesiona w niniejszej sprawie zawierała braki formalne w postaci numeru PESEL skarżącego oraz odpowiedniej liczby odpisów skargi. Pismem z 28 marca 2023 r. (k. 24) skarżący został wezwany do uzupełnienia tych braków formalnych w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie doręczono pełnomocnikowi skarżącego w dniu 31 marca 2023 r. (k. 30). Termin do uzupełnienia braków formalnych upływał więc w dniu 7 kwietnia 2023 r. Braki te uzupełnione zostały w dniu 11 kwietnia 2023 r. (k. 33), a więc po upływie ustawowego terminu. Sąd pierwszej instancji z uwagi na fakt, że skarżący, mimo prawidłowego wezwania, nie uzupełnił w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi, odrzucił ją stosownie do art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2023, poz. 259, Ppsa). O zwrocie wpisu sąd wojewódzki orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 Ppsa. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył – zastępowany przez profesjonalnego pełnomocnika – W. A., zaskarżając je w całości i zarzucając naruszenie przepisów postępowania przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 45 ust. 1, art. 77 ust. 2 i art. 78 Konstytucji RP oraz w szczególności: - art. 47 § 1, art. 49 § 1 oraz art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2023, poz. 259, Ppsa) poprzez błędne ich zastosowanie, polegające na nieuzasadnionym przyjęciu, iż nadesłanie z jednodniowym opóźnieniem wymaganych odpisów skargi oraz numeru PESEL skarżącego stanowi brak formalny uniemożliwiający nadanie dalszego biegu przedmiotowej sprawie; - art. 12 w zw. z art. 33 Ppsa oraz art. 163 § 2 w zw. z art. 141 § 4 zd. pierwsze i art. 167 Ppsa poprzez niewskazanie, że w sprawie tej uprawnienia strony postępowania przysługują jeszcze innym sześciu podmiotom niż skarżący, organ administracyjny i inwestorzy o nazwisku K. i że wynik niniejszego postępowania dotyczy także interesu prawnego dalszych sześciu podmiotów. Wskazując na powyższe naruszenia przepisów skarżący wnosi o uchylenie zaskarżonego postanowienia, oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania wg norm przepisanych. W uzasadnieniu wniesionego środka zaskarżenia podniesiono, że wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi wpłynęło do kancelarii pełnomocnika w okresie, gdy w kancelarii wykonywany był kilkudniowy remont. Cała korespondencja z tych kilku dni została odebrana w sposób inny niż zwykle (tj. w biurze sąsiedniej firmy), na skutek czego mylnie zanotowano na kopercie wpływ korespondencji z datą 1 kwietnia 2023 r. zamiast 31 marca 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie pozbawione jest usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 57 § 1 Ppsa, skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Pismo procesowe strony powinno spełniać określone warunki formalne, bez których nie można nadać prawidłowego biegu. Do pisma strony należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto, jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika do akt sądowych (art. 47 § 1 Ppsa). Pismo strony powinno ponadto zawierać, w przypadku gdy jest pierwszym pismem w sprawie, numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną, oraz numer PESEL jej przedstawiciela ustawowego, jeżeli są obowiązani do jego posiadania albo posiadają go, nie mając takiego obowiązku (art. 46 § 2 pkt 1 lit. b Ppsa). Skarga - co do zasady - jest pierwszym pismem w sprawie przed sądem administracyjnym. Jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej (art. 49 § 1 ppsa). Jeżeli braki skargi nie zostały uzupełnione w wyznaczonym terminie skarga podlega odrzuceniu (art. 58 § 1 pkt 3 Ppsa). Celem tego przepisu jest zdyscyplinowanie strony składającej skargę do podporządkowania się sprawności postępowania sądowego (uchwała NSA z 4 września 2013 r. I OPS 13/13, ONSAiwsa 2014/3/39). W tej sprawie nie ulega wątpliwości, że strona skarżąca nie uzupełniła w terminie braków formalnych skargi, zgodnie z wezwaniem sądu. Oznacza to, że sąd pierwszej instancji był zobowiązany odrzucić skargę. Skarżący nie kwestionuje zasadności wezwania do uzupełnienia braków, natomiast zarzuca, że sąd pierwszej instancji nie wyjaśnił, kto odebrał przesyłkę w imieniu pełnomocnika skarżącego oraz wyjaśnia, że w kancelarii pełnomocnika odbywał się wówczas remont i korespondencja została odebrana w biurze sąsiedniej firmy. Argumenty te nie mogły odnieść zamierzonego skutku z następujących powodów. Po pierwsze, ze znajdującego się w aktach sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że przedmiotowe wezwanie zostało odebrane 31 marca 2023 r. przez upoważnionego pracownika kancelarii K. S. (co wynika ze strony internetowej kancelarii). Odbiór wezwania został pokwitowany czytelnym podpisem pracownika oraz pieczątką "upoważniony pracownik do odbioru korespondencji". Wbrew zatem twierdzeniom pełnomocnika, 31 marca 2023 r. w kancelarii odbierane były przesyłki pocztowe. Po drugie, obowiązek zapewnienia prawidłowego odbioru korespondencji w kancelarii spoczywa na profesjonalnym pełnomocniku, który powinien w tym zakresie dochować należytej staranności w prowadzeniu spraw swojego mocodawcy. Po trzecie, pełnomocnik jest zobowiązany powiadomić sąd o zmianie adresu do doręczeń, np. na czas prowadzonego remontu w kancelarii, co jednak w tej sprawie ma drugorzędne znaczenie, ponieważ jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia obioru korespondencja została doręczona w sposób prawidłowy i pod wskazany w skardze adres. Powyższe oznacza, że sąd pierwszej instancji prawidłowo orzekł, że strona skarżąca pomimo wezwania nie uzupełniła braków formalnych skargi, co uzasadniało jej odrzucenie. W rezultacie zaistniała przesłanka do odrzucenia skargi wskazana w art. 58 § 1 pkt 3 Ppsa, a zarzuty naruszenia wyłuszczonych w zażaleniu przepisów Ppsa nie są trafne. Nie jest także skuteczny zarzut naruszenia art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, prawo do sądu nie zostało ograniczone, to brak zrealizowania wezwania skierowanego do pełnomocnika przez sąd skutkował nakazem odrzucenia skargi. Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 Ppsa, orzekł jak w sentencji. Co się tyczy wniosku o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, to – niezależnie od okoliczności braku uwzględnienia wniesionego środka zaskarżenia – w postępowaniu zażaleniowym nie mają zastosowania przepisy o zwrocie kosztów postępowania (vide: art. 209 Ppsa). Formułowanie zatem przez fachowego pełnomocnika wniosku o zwrot kosztów poniesionych w postępowaniu zażaleniowym w procesie sądowoadministracyjnym jest bezprzedmiotowe, skoro brak w tym zakresie "norm przepisanych".