II OSK 1167/23

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Leszek Kiermaszek po rozpoznaniu w dniu 17 września 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M.P. i następcy prawnego D.P. – T.P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 25 stycznia 2023 r. sygn. akt II SA/Łd 989/21 w sprawie ze skargi M.P., A.M. i D.P. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia 13 października 2021 r. nr 323/2021 w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: zawiesić z urzędu postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 25 stycznia 2023 r., sygn. akt II SA/Łd 989/21 oddalił skargę M.P., A.M. i D.P. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia 13 października 2021 r., nr 323/2021 w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia E.F. pozwolenia na budowę zespołu czterech budynków mieszkalnych jednorodzinnych z dwoma lokalami mieszkalnymi oraz niezbędnymi urządzeniami budowlanymi w tym instalacją gazową, na terenie działki nr [...] w obrębie [...], przy ul. [...] w Łodzi. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosły D.P. i M.P. W piśmie z dnia 12 sierpnia 2024 r. pełnomocnik skarżących kasacyjnie zawiadomił, że 20 maja 2024 r. zmarła A.M., a 1 sierpnia 2024 r. – D.P. Do pisma załączył skrócony odpis aktu zgonu D.P. Następnie pełnomocnik w piśmie z dnia 13 sierpnia 2024 r., na wezwanie Sądu, wskazał, że ustawowymi następcami prawnymi zmarłej D.P. są M.P. i T.P.. Natomiast następcą prawnym zmarłej A.M. jest małoletnia G.M., która pozostaje pod opieką rodziny zastępczej. Jednocześnie poinformował, że po zmarłych D.P. i A.M. nie zostało dotychczas wszczęte postępowanie spadkowe, nie upłynął również termin do złożenia oświadczenia o przyjęciu lub odrzuceniu spadku wskazany w art. 1015 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2024 r. poz. 1237; dalej zwana K.c.). Pismem z dnia 16 sierpnia 2024 r. Urząd Stanu Cywilnego Łódź - Bałuty przesłał skrócony odpis aktu zgonu, z którego wynika, że A.M. zmarła w dniu 20 maja 2024 r. Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału II Izby Ogólnoadministracyjnej Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 sierpnia 2024 r. uwzględniono w niniejszej sprawie T.P., jako następcę prawnego D.P. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 124 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej zwanej P.p.s.a.), sąd zawiesza postępowanie z urzędu w razie śmierci strony lub jej przedstawiciela ustawowego, utraty przez nich zdolności procesowej, utraty przez stronę zdolności sądowej lub utraty przez przedstawiciela ustawowego charakteru takiego przedstawiciela. Zgodnie z § 3 tego przepisu nie zawiesza się postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego. Brzmienie powyższego przepisu oznacza, że zawieszenie postępowania z przyczyn w nim wskazanych jest obligatoryjne i następuje z urzędu. Przepis art. 1012 K.c. umożliwia spadkobiercy m. in. odrzucenie spadku. Jak wynika z art. 1020 K.c., spadkobierca, który spadek odrzucił, zostaje wyłączony od dziedziczenia, tak jakby nie dożył otwarcia spadku. Stosownie zaś do art. 1015 § 1 K.c. oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku może być złożone w ciągu sześciu miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swego powołania. Z § 11 powyższego przepisu wynika, że do zachowania terminu, o którym mowa w § 1, wystarcza złożenie przed jego upływem wniosku do sądu o odebranie oświadczenia o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku. Jeżeli złożenie oświadczenia o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku wymaga zezwolenia sądu, bieg terminu do złożenia oświadczenia ulega zawieszeniu na czas trwania postępowania sądowego w tym przedmiocie (§ 12). Stosownie zaś do § 2 ww. przepisu brak oświadczenia spadkobiercy w terminie określonym w § 1 jest jednoznaczny z przyjęciem spadku z dobrodziejstwem inwentarza. W niniejszej sprawie w dniu 20 maja 2024 r. zmarła jedna ze skarżących – A.M. Z pisma pełnomocnika skarżącej kasacyjnie z dnia 13 sierpnia 2024 r. wynika, że spadkobiercą zmarłej A.M. jest osoba małoletnia (G.M.). Wobec tego, że nie upłynął jeszcze termin do złożenia oświadczenia o przyjęciu lub odrzuceniu spadku, stosownie do art. 1015 § 1 K.c., uznanie jej za następcę prawną zmarłej A.M. byłoby przedwczesne. W efekcie zachodzą przesłanki do zawieszenia postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym do dnia zgłoszenia się lub wskazania następców prawnych zmarłej skarżącej A.M. (art. 128 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). W konsekwencji powyższego Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 124 § 1 pkt 1 w związku z art. 193 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.