III FZ 5/25

SENTENCJA Dnia 27 lutego 2025 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Stanisław Bogucki po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia uczestnika postępowania K. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 7 marca 2024 r., sygn. akt I SA/Op 122/24 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi K. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 25 września 2023 r., nr SKO.40.2135.2023.po w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2021 r. postanawia oddalić zażalenie. UZASADNIENIE 1. Postanowieniem z 7.03.2024 r. o sygn. I SA/Op 122/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odrzucił skargę, którą wniósł K. G. (dalej: skarżący) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z 25.09.2023 r., nr SKO.40.2135.2023.po, skierowaną do niego i jego synów K. G. i A. G., wydaną w przedmiocie łącznego zobowiązania na 2021 r. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia podano art. 58 § 1 ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.). 2. Przebieg postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Opolu. 2.1. Pismem z 6.12.2023 r., nadanym w placówce pocztowej 7.12.2023 r., skarżący wniósł skargę w przedmiocie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego na 2021 r. Skarga została przekazana przez organ drugiej instancji do WSA w Opolu 10.01.2024 r. Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że akta sprawy wskazują, iż zaskarżona decyzja, mimo że opatrzona datą 25.09.2023 r. została przekazana przez organ drugiej instancji do wysyłki dopiero 27.12.2023 r. celem doręczenia jej skarżącemu jako stronie postępowania oraz jako podmiotowi reprezentującemu małoletnich synów. Decyzja została doręczona skarżącemu 17.01.2024 r. Z uwagi na to, że przekazana przez organ drugiej instancji skarga z 6.12.2023 r. zawierała braki formalne, w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I WSA w Opolu z 10.01.2024 r. skarżący został wezwany pod rygorem odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. do nadesłania w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania dodatkowego egzemplarza (odpisu) skargi z 6.12.2023 r. na decyzję SKO w Opolu z 25.09.2023 r., celem jego doręczenia uczestnikowi postępowania. Przesyłkę zawierającą odpis wyżej wskazanego wezwania, awizowano dwukrotnie: 17 i 25.01.2024 r. Przesyłka została wydana skarżącemu 1.02.2024 r. Skarżący pismem nadanym w placówce pocztowej 8.02.2024 r. nadesłał powyższy odpis skargi. 2.2. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odrzucając skargę wskazał, że wniesienie skargi przed doręczeniem stronie rozstrzygnięcia podlegającego zaskarżeniu do sądu administracyjnego nie rodzi skutków prawnych. Sąd ten wyjaśnił, że wyłącznie doręczenie decyzji w myśl reguł przewidzianych w art. 144-154c ustawy z 29.08.1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm., dalej: o.p.) może skutkować jej wejściem do obrotu prawnego, a przez to związaniem decyzją organu oraz strony postępowania. Jedynie taka decyzja (za wyjątkiem wskazanej wprost w art. 212 o.p.) wywiera skutki prawne, materialne i procesowe oraz załatwia sprawę podatkową. W konsekwencji, jak stwierdził WSA w Opolu, nie jest możliwe skorzystanie z prawa do zaskarżenia decyzji, która nie została jeszcze wprowadzona do obrotu prawnego. Niezależenie od powyższego WSA w Opolu odrzucił skargę także z powodu nieuzupełnienia braków formalnych skargi (art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a). W rozpoznawanej sprawie przesyłka zawierająca wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi przez nadesłanie dodatkowego egzemplarza (odpisu) skargi została dwukrotnie awizowana (w dniach 17 i 25.01.2024 r.). Sąd pierwszej instancji stwierdził, że czternastodniowy termin do odbioru przesyłki, zawierającej wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi przez nadesłanie dodatkowego egzemplarza (odpisu) skargi z 6.12.2023 r. na decyzję SKO w Opolu w celu jego doręczenia uczestnikowi postępowania, rozpoczął swój bieg 18.01.2024 r., tj. w dniu następnym po pozostawieniu w placówce pocztowej wskazanej przesyłki. Skutek doręczenia tej przesyłki nastąpił 31.01.2024 r., pomimo jej odebrania przez skarżącego 1.02.2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu stwierdził, że odebranie pisma po upływie terminu, z którym wiąże się domniemanie doręczenia, nie zmienia skutków procesowych zaistniałego domniemania. Również wtedy, gdy adresat odbierze przesyłkę już po 14 dniach, art. 73 p.p.s.a. w dalszym ciągu będzie miał zastosowanie, a wynikające z tego przepisu domniemanie nie przestanie odnosić skutków prawnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu uznał, że termin do uzupełnienia braków formalnych skargi (pomimo tego, że przesyłka, której czternastodniowy termin jej awizowania w placówce pocztowej upłynął z dniem 31.01.2024 r., została wydana skarżącemu 1.02.2024 r.) upłynął 7.02.2024 r. W konsekwencji Sąd pierwszej instancji uznał, że nadanie przesyłki, zawierającej odpis skargi z 8.02.2024 r., nastąpiło już po upływie terminu przewidzianego dla dokonania tej czynności. 3. Stanowisko uczestnika postępowania w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. 3.1. Na powyższe postanowienie zażalenie wniósł syn skarżącego K. G. (dalej: uczestnik postępowania), domagając się ich uchylenia. W uzasadnieniu zażalenia wyjaśnił, że postanowienie dotyczy skargi napisanej przez jego tatę. 4. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. 4.1. Zażalenie wniesione przez uczestnika postępowania nie ma usprawiedliwionych podstaw, dlatego podlega oddaleniu. 4.2. W rozpatrywanej sprawie WSA w Opolu odrzucił skargę skarżącego z dwóch powodów: ponieważ skarga była niedopuszczalna z uwagi na jej wniesienie przed dniem doręczenia zaskarżonej decyzji oraz z powodu nieuzupełnienia jej w terminie. W podstawie odrzucenia WSA w Opolu wskazał art. 58 § 1 p.p.s.a. Warunki formalne skargi, nieuzupełnienie których w terminie – stosownie do art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. – skutkuje jej odrzuceniem, zostały określone w art. 57 § 1 tej ustawy. Zgodnie z powołanym ostatnio przepisem, skarga powinna zawierać elementy wymienione w pkt 1-3 omawianej regulacji, a ponadto powinna czynić zadość wymaganiom dla każdego pisma w postępowaniu sądowym – przewidzianym w art. 46 p.p.s.a. Przepis art. 47 § 1 p.p.s.a. przewiduje natomiast, że do pisma należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto - jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale - po jednym odpisie każdego załącznika do akt sądowych. W rozpoznawanej sprawie skarga wniesiona przez skarżącego zawierała braki formalne (brak dodatkowego egzemplarza (odpisu) skargi przeznaczonego dla uczestnika postępowania), a zatem właściwie wezwano skarżącego do nadesłania odpisu skargi. W terminie wyznaczonym w zarządzeniu z 10.01.2024 r. nie uzupełniono ww. braków formalnych, a zatem zaistniała obligatoryjna przesłanka do odrzucenia skargi wskazana w art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko WSA w Opolu, który stwierdził, że odebranie pisma po upływie terminu, z którym wiąże się domniemanie doręczenia, nie zmienia skutków procesowych zaistniałego domniemania. Odebranie przesyłki przez adresata po upływie czternastego dnia od pierwszej awizacji (w rozpoznawanej sprawie czternastodniowy termin upływał 31.01.2024 r., zaś przesyłka została odebrana 1.02.2024 r.) nie powoduje, że art. 73 p.p.s.a nie będzie miał zastosowania, a wynikające z tego przepisu domniemanie nie przestanie odnosić skutków prawnych. Prawidłowo zatem WSA w Opolu uznał, że termin do uzupełnienia braków formalnych skargi upłynął 7.02.2024 r., co powoduje, że uzupełnienie braków formalnych skargi przez skarżącego 8.02.2024 r., nastąpiło po upływie terminu przewidzianego dla dokonania tej czynności. 4.3. Uwzględniając powyższe okoliczności, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. o oddaleniu zażalenia uczestnika postępowania. Sędzia NSA Stanisław Bogucki