II FSK 2996/14

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Stefan Babiarz po rozpoznaniu dnia 17 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej wniosku o wstrzymanie wykonania tytułów wykonawczych w sprawie ze skargi kasacyjnej E.M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 22 maja 2014 r., I SA/Po 1130/13 w sprawie ze skargi E. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 3 września 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2012 r. postanawia: oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania. UZASADNIENIE 1. W dniu 10 listopada 2014 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek E. M. (zwanego dalej wnioskodawcą) o wstrzymania wykonania egzekucji na podstawie wystawionych tytułów wykonawczych. Tytuły wykonawcze zostały wystawione przez Naczelnika Urzędu Skarbowego wobec wnioskodawcy jako zobowiązanego z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych. Wnioskodawca wskazał, że otrzymuje rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy w wysokości 1146 zł. Renta ta podlega zajęciu w związku z dwoma tytułami wykonawczymi. Zaznaczył, że kwota pozostawiona mu do dyspozycji nie wystarcza na egzystencję. Na potwierdzenie swoich twierdzeń wnioskodawca dosłał stosowne dokumenty. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek nie może zostać uwzględniony. 2. Z punktu widzenia procesowego osobną sprawą jest kwestia umorzenia zaległości w podatku dochodowym i osobną – zupełnie inną- sprawą jest kwestia wstrzymania wykonania tytułów wykonawczych. Sprawy te dla podatnika są powiązane, wiążą się ze skutkami finansowymi, jednak dla sądu są to odmienne postępowania. Sąd administracyjny zajmuje się obecnie kwestią odmowy umorzenia zaległości- skarga kasacyjna w tej sprawie wpłynęła do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Sąd nie zajmuje się problemem wykonania tytułów wykonawczych – to osobna sprawa. Przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji stanowią o zawieszeniu i umorzeniu postępowania egzekucyjnego w razie spełnienia ściśle określonych przesłanek. Działania w tym względzie zastrzeżono jednak do kompetencji organów egzekucyjnych – a nie do kompetencji sądu. Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – zwanej dalej jako: p.p.s.a.) sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu zaskarżonego aktu (czynności) w całości lub części, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Użyty przez ustawodawcę zwrot "w granicach tej samej sprawy" oznacza, że możliwość wstrzymania wykonania aktu lub czynności dotyczy tych wszystkich aktów lub czynności, które zostały wymienione w art. 3 § 2 pkt 1-7 p.p.s.a., a które mogą być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. Tytuł wykonawczy – na podstawie którego prowadzona jest egzekucja- nie mieści się w kategorii "decyzje lub postanowienia wymienione w art. 61 § 2 punkt 1" Nie mieści się również w kategorii "akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa", o których mowa w art. 61 § 2 punkt 2 p.p.s.a. Tytuł wykonawczy nie jest także uchwałą organu jednostki samorządu terytorialnego; nie jest również aktem terenowego organu administracji rządowej. Tytuł wykonawczy jest tylko i wyłącznie dokumentem urzędowym stanowiącym dowód istnienia niewykonania obowiązku, wynikającego z przepisu prawa. Stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd jest uprawniony do wstrzymania wykonania aktu lub czynności organu administracji mieszczącego się w kategoriach opisanych i wymienionych w art. 61 § 2 p.p.s.a. Tytuł wykonawczy do nich nie należy. Bez względu zatem na dosłane dokumenty, okoliczności choroby i wysokość renty pozostawionej do dyspozycji wnioskodawcy- sąd administracyjny nie może wstrzymać egzekucji. Wymaga podkreślenia również, że skarżący wniósł do Naczelnika Urzędu Skarbowego wniosek o umorzenie zaległości podatkowych. Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił jej umorzenia. Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu utrzymał w mocy decyzję o odmowie umorzenia. Skarżący wniósł skargę do WSA. Obecnie skarżący wnosi o "wstrzymanie wykonania", ale należy odpowiedzieć na pytanie, o jaką decyzję chodzi. Mowa o odmowie. Nie można wstrzymać wykonania odmowy, ponieważ taka decyzja w ogóle nie podlega wykonaniu. Wstrzymane mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Przez wykonanie aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie przymusu państwowego (egzekucji) do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Dla lepszego zobrazowania można wskazać, że można wstrzymać rozbiórkę jakiejś budowli. Nie można jednak wstrzymać odmowy. Jest to niemożliwe bez względu na okoliczności towarzyszące i sytuację skarżącego. 3. W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a.