II GSK 4718/16

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Jagielska (spr.) Sędzia NSA Andrzej Kuba Sędzia del. WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Protokolant starszy asystent sędziego Michał Stępkowski po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2018 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Ł. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 maja 2016 r. sygn. akt VI SA/Wa 2892/15 w sprawie ze skargi Ł. G. na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do spraw odwołań od wyników egzaminu adwokackiego z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od Ł. G. na rzecz Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do spraw odwołań od wyników egzaminu adwokackiego 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 13 maja 2016 r. o sygn. akt VI SA/Wa 2892/15 oddalił w całości skargę Ł. G. na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości w celu rozpatrzenia odwołań od wyników egzaminu adwokackiego (dalej: Komisja Egzaminacyjna II stopnia) z dnia [...] sierpnia 2015 r. w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego. Z uzasadnienia wyroku wynika, że za podstawę rozstrzygnięcia Sąd I instancji przyjął następujące ustalenia. W dniach 11-13 III 2015 r. Ł. G. przystąpił do egzaminu adwokackiego. Uchwałą z dnia [...] sierpnia 2015 r. Komisja Egzaminacyjna II stopnia, orzekając na podstawie art. 78h ust. 1, ust. 9 i ust. 12 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (Dz. U. z 2015 r. poz. 615, obecny tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r. poz. 1184 ze zm.; dalej: "ustawa", "p.a.") w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm., obecny tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.; dalej: k.p.a.), utrzymała w mocy uchwałę z dnia [...] kwietnia 2015 r. Komisji Egzaminacyjnej do przeprowadzenia egzaminu adwokackiego w 2015 r. z siedzibą we W. w sprawie ustalenia negatywnego wyniku egzaminu adwokackiego Ł. G. Jak wyjaśniła, zdający otrzymał ocenę niedostateczną z zadania z zakresu prawa karnego. Zadanie polegało na sporządzeniu apelacji na podstawie akt sprawy opracowanych na potrzeby egzaminu, w oparciu o podane założenia. Zdający sporządził apelację, która uzyskała ocenę niedostateczną obu egzaminatorów. Komisja Egzaminacyjna II stopnia wskazała, że zdający uchwycił poprawnie tylko jedno uchybienie (co do czynu z art. 178a § 4 k.k.) obudowane wszakże zbędnym zarzutem (obrazy art. 60 § 1 pkt 2 k.k.), a także nie wskazał na konieczność wymierzenia nowej kary pozbawienia wolności za ten czyn i warunkowego zawieszenia jej wykonania. W zakresie pozostałych rozstrzygnięć, co do czynów z art. 280 § 1 k.k. i art. 288 § 1 k.k., zdający nie sformułował właściwie zarzutów. Dotyczy to również czynu z art. 280 § 1 k.k., skoro zdający zakwestionował także ustalenia faktyczne i nie wskazał na charakter uchybienia (przepis o charakterze obligatoryjnym – art. 15 § 1 k.k.) i jego prawne konsekwencje (umorzenie postępowania o ten czyn). W ocenie Komisji Egzaminacyjnej II stopnia, wadliwość w postaci braku zakresu zaskarżenia i niezasadność postawionych wniosków końcowych stanowi też istotny mankament pracy, dostrzeżony przez egzaminatorów. Powołanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny, orzekając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., obecny tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), oddalił skargę i wskazał, że sądowa kontrola rozstrzygnięcia komisji odwoławczej ogranicza się do zbadania, czy w świetle materiału dowodowego sprawy organ ten wyczerpująco uzasadnił swoje stanowisko i czy jego ostateczne stanowisko nie narusza obowiązujących przepisów. WSA podkreślił, że rolą sądu nie jest zastępowanie organu w czynności ustalenia wyniku egzaminu. Odnosząc się do prawidłowości oceny pracy z zakresu prawa karnego na tle załączonego do akt sprawy materiału dowodowego, Sąd I instancji nie dopatrzył się nieprawidłowości i naruszenia przez organ art. 7 k.p.a., 77 § 1 i 107 § 3 tej ustawy. Zasadnie wyjaśniono w uchwale, że podstawą do uzyskania oceny co najmniej dostatecznej powinno być prawidłowe dostrzeżenie uchybienia w zakresie czynu z art. 280 § 1 k.k. oraz dodatkowo, prawidłowe wskazanie co najmniej uchybień co do czynu z art. 288 § 1 k.k. lub art. 178a § 4 k.k. Tym wymaganiom skarżący nie sprostał, co Sąd szczegółowo omówił, podzielając stanowisko organu, zgodnie z którym praca egzaminacyjna podlegała ocenie na podstawie wszystkich kryteriów z art. 78e ust. 2 p.a., a spełnienie wymogów formalnych nie gwarantowało samo w sobie uzyskania oceny pozytywnej. Sąd uznał za zasadną ocenę pracy dokonaną przez egzaminatorów, którzy obszernie i precyzyjnie wykazali błędy jakie zadecydowały o wystawieniu oceny niedostatecznej. Uchybienia wykazane przez egzaminatorów i potwierdzone przez Komisję odwoławczą świadczą o nieprawidłowym zabezpieczeniu interesów reprezentowanej strony. Jak zauważył Sąd, wady występujące w zadaniu z prawa karnego mają charakter merytoryczny i podstawowy, wszak nie chodzi tu o jakiekolwiek rozwiązanie zadania, ale o takie, które wykaże, że zdający dostrzega istniejący w zadaniu egzaminacyjnym problem i jednocześnie potrafi ów problem opisać w celu właściwego i prawidłowego zabezpieczenia interesu mocodawcy. Błędy, jakie zaistniały w pracy skarżącego w zaproponowanym przez niego rozwiązaniu zadania z prawa karnego, musiały skutkować oceną negatywną. Zdający ma wykazać, że jest w stanie samodzielnie poprowadzić sprawę swojego mocodawcy ze skutkiem dla niego pozytywnym, a skarżący tego nie wykazał. Skarżący, aspirując do zawodu adwokata i chcąc wykazać przydatność do jego wykonywania, powinien był zaprezentować wiedzę i umiejętności z uwzględnieniem wymagań (rygorów) egzaminu, czemu nie podołał. Odwołując się do art. 4 ust. 1 p.a., Sąd wskazał, że wysoka jakość świadczonej pomocy prawnej jest wartością, która ma kluczowe znaczenie dla każdego, kto z niej korzysta. Od kandydata do zawodu adwokata należy wymagać takich kwalifikacji, aby mógł on sprostać wymaganiom świadczenia pomocy prawnej najwyższej jakości. W postępowaniu dotyczącym ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego obowiązkiem organów jest ochrona interesu publicznego, który w tym wypadku należy rozumieć jako zapewnienie możliwości wykonywania zawodu zaufania publicznego przez osoby do tego należycie przygotowane. W ocenie Sądu, Komisja Egzaminacyjna II stopnia odniosła się do tych wszystkich zarzutów odwołania, których uwzględnienie mogłoby zaważyć na treści rozstrzygnięcia. Nawet gdyby Komisja ta nie rozprawiła się ze wszystkimi argumentami skarżącego, to nie byłaby naruszona dyspozycja art. 107 § 3 k.p.a., jeżeli wskazane i objaśnione w uzasadnieniu okoliczności przesądzają o trafności uchwały. Reasumując, WSA stwierdził, że negatywna ocena pracy skarżącego była jednoznaczna, a uzyskanie oceny niedostatecznej tylko z jednego zadania stanowić musiało o negatywnym wyniku całego egzaminu. W tym stanie rzeczy WSA uznał za prawidłowe uchwały organów obydwu instancji, zaś zarzuty skargi za nieuzasadnione, mające jedynie charakter polemiczny. Skargą kasacyjną Ł. G. domagał się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, przeprowadzenia rozprawy oraz zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego wg norm prawem przepisanych, zarzucając naruszenie: 1. art. 141 § 4 p.p.s.a. w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, w ten sposób, że Sąd meriti w zaskarżonym wyroku: a. nie odniósł się do wszystkich zarzutów skargi, w szczególności chodzi o prawne skutki przyjęcia czy w sprawie – w administracyjnym toku instancji – miało miejsce orzekanie w ramach uznania administracyjnego, czy też zaskarżony akt ma charakter związany; wyrok w tej części nie podlega kontroli, gdyż nie zawiera żadnych ocen, natomiast gdyby Sąd swój wywód zaprezentował, to wynik sprawy mógłby być inny; b. przyjął, że w sprawie priorytetowe znaczenie miała ochrona interesu publicznego, podczas gdy w ogóle nie podano z czego to wynika, ani dlaczego ten rodzaj interesu ma mieć prymat nad interesem prywatnym skarżącego; trudno poszukiwać też rozważań na temat ważenia obu interesów w sprawie, w sytuacji gdy założenie poczynione przez Sąd meriti zdeterminowało jej wynik (art. 6 k.p.a.); c. uznał, że organy egzaminacyjne zasadnie oceniły pracę skarżącego jako lakoniczną i niedokładną, podczas gdy również uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera mankamenty powodujące jego dyskwalifikację – na str. 7-9 jest taka liczba błędów literowych, że wątpić można czy wyrok był odpowiednio kontrolowany; 2. art. 146 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. w zw. z art. 6 k.p.a. i art. 78e ust. 2 ustawy Prawo o adwokaturze: a. poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na tym, że z jednej strony Sąd meriti zastrzegł, że bada jedynie prawidłowość w zakresie zebrania i oceny materiału dowodowego i nie zastępuje organu administracji w ocenie pracy egzaminacyjnej, a z drugiej strony uzasadnienie zaskarżonego wyroku od str. 31 zawiera wyłącznie poszukiwanie argumentów na uzasadnienie negatywnej oceny z egzaminu w omawianej części; b. poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na tym, że problematyka występująca w zadaniach egzaminacyjnych została oceniona jako mniej lub bardziej istotna, podczas gdy żaden przepis prawa na takie wartościowanie nie pozwala; co więcej Sąd I instancji zaakceptował działania organu II instancji polegające na tym, że na ocenę pracy miała wpływ jakość usługi prawnej, którą ona odzwierciedla – Sąd również wyraził taki pogląd jako własny – podczas gdy podczas świadczenia usług prawniczych, usług zastępstwa procesowego znaczenia nie ma ich jakość, lecz skuteczność; nade wszystko jednak przepis art. 78e ust. 2 ustawy Prawo o adwokaturze takiego kryterium nie zawiera. Skarżący kasacyjnie argumentował, że Sąd I instancji nie ocenił istoty sprawy. Podniósł m.in., że "zarzuty skargi szczegółowo uzasadnione w pkt I – XVII nie doczekały się odpowiedzi". Komisja Egzaminacyjna II stopnia w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniosła o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach i podlega oddaleniu. Zaskarżonym kasacyjnie wyrokiem Sąd I instancji uznał, że zaskarżoną uchwałą Komisja Egzaminacyjna II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości, uznając zasadność negatywnej oceny z zadania z prawa karanego, a tym samym negatywnej oceny z egzaminu adwokackiego, nie naruszyła prawa. Na wstępie należy przypomnieć, że sprawowana przez Naczelny Sąd Administracyjny kontrola kasacyjna nie ma na celu ponownej analizy legalności zaskarżonego do wojewódzkiego sądu administracyjnego rozstrzygnięcia, lecz ograniczona dyspozycją art. 183 § 1 p.p.s.a., realizowana jest wyłącznie w zakreślonym przez autora skargi kasacyjnej obszarze. Oznacza to, że związany podstawami skargi kasacyjnej, sąd kasacyjny nie jest władny w żaden sposób skorygować tak postawionych w skardze kasacyjnej zarzutów jak też zaprezentowanego w niej ich uzasadnienia. Odnosząc się do najdalej postawionego zarzutu naruszenia przez WSA art. 141 § 4 p.p.s.a., uznać należy, że zarzut jest nieuzasadniony. Objaśniając sens i znaczenie wskazanej normy, można powiedzieć, że określa ona niezbędne elementy konstrukcyjne uzasadnienia, które ma służyć wyjaśnieniu powodów wydania rozstrzygnięcia określonej treści i powinno być tak sporządzone, aby umożliwiać stronom postępowania oraz sądowi kasacyjnemu, na wypadek wniesienia skargi kasacyjnej, prześledzenie rozumowania sądu, które do tego doprowadziło. Podnoszone w ramach podstawy kasacyjnej wskazanej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przez sąd art. 141 § 4 cyt. ustawy tylko wówczas może zostać uwzględnione przez NSA, jeśli zawarta w uzasadnieniu relacja jest niepełna, niejasna, niespójna lub zawierająca innego rodzaju wadę, która nie pozwala na dokonanie kontroli kasacyjnej (por. wyroki NSA: z dnia 24 lutego 2016 r. o sygn. akt II GSK 1349/14, z dnia 10 lipca 2014 r. o sygn. akt I GSK 191/13, z dnia 13 stycznia 2012 r. o sygn. akt I FSK 1696/11; te i dalej powoływane orzeczenia NSA dostępne w Internecie w CBOSA). Należy dodać, że przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.) jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia (por. uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lutego 2010 r. o sygn. akt II FPS 8/09; publ. ONSAiWSA z 2010 r. nr 3, poz. 39). Natomiast zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie może sprowadzać się do polemiki z przedstawionym w uzasadnieniu stanowiskiem Sądu I instancji w zakresie wykładni i stosowania przepisów prawa, które to stanowisko podlega rzecz jasna kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego jednak wskutek postawienia zarzutów naruszenia przepisów wykładanych lub stosowanych przez Sąd I instancji. Ponadto nie należy zapominać, że podnosząc zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie można skutecznie zakwestionować ustaleń faktycznych przyjętych przez Sąd I instancji za podstawę orzeczenia lub dokonanej przez ten Sąd oceny prawnej rozpatrywanych zagadnień, do tego zaś zmierzała strona skarżąca kasacyjnie w niniejszej sprawie (zob. wyrok NSA z dnia 31 lipca 2018 r. o sygn. akt I OSK 196/18). Lektura uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie pozwala na stwierdzenie, że Sąd I instancji uchybił obowiązkowi prawidłowego i wyczerpującego uzasadnienia podjętego orzeczenia. Rozważania Sądu odpowiadają zarysowanemu w części wstępnej uzasadnienia stanowi faktycznemu sprawy, stanowiąc logiczny, wyczerpujący i uporządkowany wywód prawny oddający motywy wyroku. Nie stanowi o naruszeniu art. 141 § 4 p.p.s.a. nieodniesienie się przez Sąd do wszystkich zarzutów skargi, jeśli z przedstawionych w uzasadnieniu wyroku wywodów w sposób jasny i jednoznaczny wynika niezasadność stanowiska skarżącego. Pozostaje bez wpływu na wynik sprawy, czy Sąd I instancji rozważał kwestię charakteru prawnego uchwały Komisji Egzaminacyjnej skoro, co nie ulega wątpliwości, zmierzył się z dokonaną przez Komisję oceną zadania z prawa karnego i jej uzasadnieniem, konfrontując tę ocenę z załączonym do akt sprawy materiałem dowodowym, na który składa się zadanie, jego rozwiązanie przez skarżącego oraz poszczególne oceny egzaminatorów i dochodząc do przekonania, że ocena niedostateczna z zadania z prawa karnego była uzasadniona. Brak było podstaw do przyjęcia, że WSA nie uwzględnił zasadniczej dla istoty sprawy kwestii jaką jest prawidłowość dokonania przez organ oceny materiału dowodowego. W pełni prawidłowy jest wniosek Sądu I instancji, że uzyskanie przez zdającego choćby z jednego zadania egzaminu adwokackiego oceny niedostatecznej skutkuje negatywnym wynikiem całego egzaminu. Powyższe znajduje oparcie w art. 78f ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturze, zaś decyzja wydana na podstawie art. 78f ust. 2 w związku z ust. 1 tej ustawy ma charakter związany. Okoliczność, że skarżący kasacyjnie nie zgadza się z motywami wyroku nie oznacza, iż uzasadnienie wyroku narusza art. 141 § 4 p.p.s.a. Niezrozumiałe w świetle lektury zaskarżonego wyroku jest zawarte w pkt 1.b. skargi kasacyjnej uzasadnienie zarzutu naruszenia wskazanego przepisu prawa procesowego, mające wyrażać się brakiem zgody na przedłożenie przez WSA interesu publicznego nad interes skarżącego. Wyjaśnić należy, że Sąd I instancji nie analizował interesu publicznego i słusznego interesu strony w kontekście nakreślonym przez art. 7 k.p.a., lecz podkreślając wagę obsługi prawnej, wykonywanej w sposób określony art. 4 ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturze przez adwokata, uzasadniał potrzebę stawiania przed kandydatami do tego zawodu wysokich wymagań. Powyższy pogląd Sądu nie nasuwa wątpliwości. Wyrażona w pkt 1.c. petitum skargi kasacyjnej uwaga krytyczna związana z faktem błędów literowych uzasadnienia w żaden sposób nie może uzasadniać zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Przede wszystkim nieliczne te błędy dotyczą wyłącznie części opisowej, a nie merytorycznej uzasadnienia, a ponadto nie czynią tekstu nieczytelnym. Zaawansowane, elektroniczne techniki sporządzania pism wszelakich – także procesowych – wpływając na szybkość zapisu i przewidując różnego rodzaju ułatwienia tego zapisu – niekiedy powodują wręcz błędy, także pisarskie, przed czym nie ustrzegł się autor skargi kasacyjnej. Przechodząc do zarzutów naruszenia prawa materialnego, opisanych w pkt 2.a. i b. petitum skargi kasacyjnej, uznać należy, że są one niezasadne, przy czym sposób ich sformułowania daleki jest od poprawności. Przede wszystkim, zarzucając Sądowi I instancji błędną wykładnię skarżący kasacyjnie nie wskazuje, ani który z wymienionych w pkt 2. przepisów został błędnie wyłożony, ani na czym błąd ten miał polegać i jaka miałaby być prawidłowa wykładnia, którego z wyszczególnionych przepisów. Podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, skarżący kasacyjnie nie wskazuje, które z przepisów dotknęła jak forma naruszenia. W uzasadnieniu prezentowanym łącznie do obu podstaw z art. 174 pkt 1 i pkt 2 p.p.s.a., skarżący kasacyjnie zdaje się dyskutować z charakterem prawnym art. 78e ust. 2 ustawy Prawo o adwokaturze, twierdząc, że Sąd zaniechał oceny, czy organy działały na zasadzie uznania administracyjnego, a gdyby przyjąć ścisły i związany charakter kryteriów określonych tych przepisem, to ich spełnienie rodzi obowiązek przyznania oceny pozytywnej. Zdaniem skarżącego spełnił on "minima ustawowe", zatem Komisja nie mogła odmówić mu "przyznania uprawnienia do wykonywania zawodu". Należy zauważyć, że uzasadnienie zarzutów naruszenia prawa materialnego stanowi wypowiedź ich autora na prawo wykonywania zawodu adwokata oraz właściwy, jego zdaniem, sposób dokonywania ocen cząstkowych. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, iż odmienna, niż to uczynił Sąd I instancji ocena legalności działania organu administracji nie może zastąpić obowiązku prawidłowego uzasadnienia zarzutów podnoszonych w ramach podstaw określonych art. 174 p.p.s.a. Sąd kasacyjny nie może w ramach zarzutu błędnej wykładni przepisu art. 78e ust. 2 ustawy Prawo o adwokaturze (zakładając, że zarzut błędnej wykładni dotyczy tej właśnie normy) dyskutować z poglądem na temat ochrony prawa wykonywania zawodu adwokata lub z przekonaniem, że istotna jest nie jakość świadczonych usług prawniczych, lecz ich skuteczność. Stwierdza jedynie, że wypowiedziane na tle art. 78e ust. 2 cyt. ustawy stanowisko Sądu I instancji, że spełnienie wymogów formalnych nie może gwarantować uzyskania oceny pozytywnej jest w pełni prawidłowe. Należy wręcz powiedzieć, iż mimo braku wartościowania kryteriów określonych wskazanym przepisem, niekiedy wymogi co do formy muszą ustąpić przed tymi kryteriami, które dowodzą znajomości przepisów prawa i umiejętności ich interpretowania z korzyścią dla strony. Trudno uzasadnić ocenę negatywną z egzaminu częściowego w razie w pełni trafnego merytorycznego rozwiązania zadania cząstkowego przy jednoczesnym naruszeniu warunków formalnych, natomiast wadliwego co do meritum rozwiązania zadania nie może uratować brak naruszeń warunków formalnych. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzeczono jak w pkt 1. sentencji wyroku. O kosztach postępowania kasacyjnego w pkt 2. sentencji wyroku orzeczono stosownie do art. 204 pkt 1 p.p.s.a. i art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a) i § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. poz. 1804, obecny tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r. poz. 265), zasądzając od wnoszącego skargę kasacyjną na rzecz organu 360 zł (480 zł x 75%) za odpowiedź na skargę kasacyjną oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym radcy prawnego organu, który prowadził sprawę w I instancji.